แต่ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 596 / 1728

…้ที่ 4. ปทัฏฐาน(เหตุใกล้) : 5. สัมปัตติ(ความสมบูรณ์) : 6. วิปัตติ(ความเสื่อมเสีย) : มีการพิจารณาเห็นแต่ความดีงามที่น่าพึงพอใจของ สัตว์ทั้งหลาย มองโลกในแง่ดี) โดยไม่มีการนึกถึง สิ่งที่ไม่ดีไม่งาม เป็นเหตุ…

เมตตาพรหมวิหารเป็นแนวทางในการให้ความช่วยเหลือและทำประโยชน์ต่อสัตว์ทั้งหลาย โดยเน้นลักษณะ ความดี และกิจกรรมที่เป็นประโยชน์ การบำบัดความแค้นเคืองและมุมมองในแง่ดีสร้างความสงบ การรักษาสติและปัญญาสำคัญต่อก

…แผ่ให้บุคคลตามลำดับโดยน้อม เอาบุคคลนั้นมาไว้ที่ศูนย์กลางกาย แล้วกลั่นให้ใสจนเหมือนกับเป็นตัวเอง ตั้งแต่ บุคคลที่เรารัก, บุคคลที่เรารักใคร่มาก, บุคคลที่เราไม่รักไม่ชัง, และบุคคลที่เป็นศัตรู จนทุกคนใสสว่าง…

การเจริญเมตตาเริ่มจากการแผ่เมตตาจากศูนย์กลางกาย ให้ครอบคลุมตนเองและคนอื่น โดยเริ่มจากตัวเอง มองเห็นความรักและบริสุทธิ์ในใจ การขยายเมตตาออกไปยังผู้คนต่างๆ จนถึงการเห็นพวกเขาสว่างเท่ากันจะเข้าสู่ขั้นสมส

…ม่ได้พบเห็นคนเข็ญใจได้ทุกข์ดังที่กล่าวมาแล้วนั้นมาเป็นอารมณ์ ก็ให้เจริญกรุณาไปแม้ในบุคคลผู้มีความสุขแต่ยังชอบทำ ของกัมมัฏฐานเป็นอันดับแรก บาปกรรมอยู่ โดยยกขึ้นมาเปรียบเทียบกับคนที่กำลังจะถูกประหารชีวิต พ…

…ดยเน้นที่การเจริญกรุณาในใจ สำหรับผู้ปฏิบัติพระธรรม ที่ควรตั้งจิตส่งกรุณาไปยังทุกคน แม้คนที่มีความสุขแต่ทำบาปกรรม โดยใช้การเปรียบเทียบเพื่อสร้างความเข้าใจและการเห็นอกเห็นใจในสภาพของผู้อื่นที่ทุกข์ยากหรือม…

แต่ส่วนที่เป็นความทุกข์ของคนที่เป็นศัตรูที่เห็นอยู่ในปัจจุบันหรือที่จะเกิดขึ้นในชาติต่อๆ ไป แล้วจึงเจริ…

ในบทนี้กล่าวถึงการเจริญกรุณาในบุคคลเพื่อสร้างความอ่อนนุ่มให้กับจิตใจ เริ่มจากคนที่เป็นศัตรู เพื่อให้ทำกรุณาได้ง่ายขึ้น จากนั้นจึงเจริญกรุณาในคนที่รักและคนที่เป็นกลาง เพื่อให้เกิดความสมดุลในจิตใจ แม้คน

…อสัตว์ที่มีสุขอยู่ หรือจะได้รับสุขต่อไป ข้างหน้าก็ดี จิตใจก็มิได้มีการยึดถือหรืออยากโอ้อวดต่อผู้อื่นแต่อย่างใดมีแต่ความเบิกบานแจ่มใส เป็นมหากุศลจิต อยากได้ดีมีหน้ามี 2. มุทิตาเทียม คือ แม้จะมีความยินดีปร…

มุทิตาแบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ มุทิตาแท้ ซึ่งปราศจากความยึดถือและแสดงความเบิกบานใจอย่างบริสุทธิ์ และมุทิตาเทียม ที่มีการยึดถือเกี่ยวโยงกับผลประโยชน์ส่วนบุคคล การเจริญมุทิตาภาวนาเน้นการใช้มุทิตาแท้เพื่

ถ้าหากว่าสหายที่รักยิ่งของผู้ปฏิบัติ เมื่อก่อนเขาเป็นคนมีความสมบูรณ์พูนสุข แต่ ตอนนี้เขากลายเป็นคนตกทุกข์ได้ยาก ก็ควรนึกถึงความสุขที่เขาได้รับในอดีต แล้วยึดเอา ความสุข ที่เขาได้ร…

…ต รวมถึงการปฏิบัติในบุคคลต่าง ๆ อย่างเป็นขั้นตอน ทั้งคนที่รัก คนกลาง และคนคู่เวร การฝึกเจริญมุทิตาในแต่ละขั้นตอนจะช่วยให้จิตบรรลุถึงอัปปนาฌานในที่สุด การพัฒนาจิตจะสามารถสร้างความสงบและประสบการณ์ที่ดีได้ …

…้างกรุณาจิตบ้างมุทิตาจิตบ้างไปถึงเขาผู้นี้ไม่ใช่เป็นการกระทำที่ถูกต้องตรง ตามความมุ่งหมายที่แท้จริง แต่ว่าการวางใจเป็นกลาง ๆ ในสัตว์ทั้งหลายต่างหาก เป็นหนทางที่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระอริยเจ้าทั้งหลายด…

บทความนี้กล่าวถึงการสร้างความเป็นกลางในจิตใจและการเจริญอุเบกขาต่อบุคคลต่างๆ โดยมุ่งเน้นในแนวทางที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงสอน การวางใจให้เป็นกลางนั้นช่วยลดความทุกข์และกิเลสต่างๆ ได้ การภาวนาเป็นเครื่

… ต่อบุคคล คือ ละความวุ่นวายที่เนื่องด้วยเมตตา กรุณา มุทิตา จิตใจเข้าถึงความเป็นก ลางในสัตว์ทั้งหลาย แต่อุเบกขาบารมีเป็นการวางเฉยต่อคนที่ทำไม่ดีต่อเราโดยไม่ยินดียินร้าย ผู้ที่ทำความดีเกื้อกูลเป็นประโยชน์แ…

บทความนี้กล่าวถึงพัฒนาอุเบกขาเพื่อเข้าถึงพระธรรมกาย การพิจารณากรรม การสงบจากความเกลียด และการเข้าถึงกายรูปพรหม ซึ่งทำให้เกิดอานิสงส์มากมาย เช่น การนอนที่มีความสุข ปัญญาที่จะถือกรรมเป็นของตน ซึ่งช่วยให

…ถามว่านั้นอะไร เขาเรียนว่า ทรัพย์จำนวนหนึ่งพัน กหาปนะขอรับ พระอุปัชฌาย์จึงแนะนำว่า ทรัพย์นี้ นับตั้งแต่เธอบวชแล้วไม่อาจใช้จ่ายได้อีก จงใช้จ่ายเสียเดี๋ยวนี้ วิสาขอุบาสกจึงคิดในใจว่า คนทั้งหลายที่มาในงานบว…

พระวิสาขอุบาสกได้บวชและใช้จ่ายทรัพย์ที่มีเพื่อไม่ให้คนอื่นมีมือเปล่ากลับไป ในระหว่างการบรรพชาและอุปสมบท ท่านได้เรียนรู้และฝึกฝนจนสามารถท่องจำมาติกาได้อย่างคล่องแคล่วและมีการพิจารณาคุณธรรมของตน เมื่อเด

…ู่ ขณะนั้นนายพรานคนหนึ่งได้ เดินถือหอกมาเจอเข้า คิดว่าเราจะฆ่ามัน แล้วได้ตวัดมือพุ่งหอกเข้าใส่ทันที แต่ว่าพอหอกพุ่งไป ถึงลำตัวของแม่โคเท่านั้น ก็ม้วนพับเหมือนกับใบตาล ท่านได้อธิบายว่า ที่เป็นอย่างนั้นไม่…

การเจริญเมตตาทำให้ชีวิตมีความสุขและปลอดภัย โดยที่เทวดาย่อมคุ้มครอง ผู้ที่มีเมตตาชัดเจนจะไม่ต้องรับอันตรายจากไฟ ยาพิษ หรืออาวุธ เช่น เหตุการณ์ของแม่โคนมที่มีแม่ลูกทำให้หอกไม่สามารถทำร้ายได้และคนที่มีเม

…องพระโคดมพุทธเจ้า ย่อมตื่นชนิดที่ตื่น ด้วย ในกาลทุกเมื่อ ฉะนี้ แม้จะกล่าวไว้เพียงสั้นๆ เพียงเท่านี้ แต่ผู้สำเร็จพรหมวิหารทั้งหลาย ย่อมได้รับอานิสงส์ ครบทั้ง 11 ประการ ทั้งนี้เพราะพรหมวิหารเป็นข้าศึกโดยตร…

บทความนี้อภิปรายเกี่ยวกับอานิสงส์หลากหลายที่เกิดจากการเจริญพรหมวิหาร โดยเฉพาะอานิสงส์ทั้ง 11 ประการซึ่งส่งผลให้ผู้ปฏิบัติรู้สึกสงบสุขและมีความรักต่อผู้อื่น การเจริญพรหมวิหารมีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตป

…ด้ทรงไปศึกษาและปฏิบัติอยู่กับดาบส 2 ท่าน คือ อุทกดาบสและอาฬารดาบส ผู้ได้บรรลุอรูปฌาน 3 และอรูปฌาน 4 แต่พระองค์ก็ ทรงตระหนักว่าไม่ใช่หนทางที่จะนำไปสู่ความหลุดพ้น พระองค์จึงทรงจากครูทั้งสองไป และ แสวงหาวิธ…

บทนี้กล่าวถึงอรูปกัมมัฏฐานซึ่งเป็นการเจริญสมาธิขั้นสูงหลังจากบรรลุฌาน 4 โดยอ้างอิงจากคัมภีร์วิสุทธิมรรคที่มีรายละเอียดเกี่ยวกับการเข้าถึงอรูปฌาน และการปฏิบัติที่เกิดขึ้นในทางพระพุทธศาสนา การฝึกสมาธิใน

…ี โรคภัยก็ดี ความ กำหนัดรักใคร่ในกันและกันก็ดี การยื้อแย่งวัตถุสิ่งของกันและกันก็ดี ฯลฯ เหล่านี้ล้วนแต่เนื่องจาก ร่างกายทั้งสิ้น เพราะมีร่างกายจึงมีตัณหา เช่น ความอยากในอาหาร ความอยากเสพกาม อยากได้ รูป เ…

การเจริญอรูปฌานในพระพุทธศาสนาเป็นฐานะสำคัญในวิปัสสนา หรือการเห็นที่ถูกต้อง โดยที่ผู้ปฏิบัติสามารถหลุดพ้นจากมิจฉาทิฏฐิได้ แม้ว่าจะมีบุคคลบางกลุ่มที่แม้จะบรรลุฌานก็ยังยึดติดในทิฏฐิที่ไม่ถูกต้อง การปฏิบั

…้น 10. อนนต์ ไม่มีแดนที่สุด เมื่อบริกรรมว่า อากาศไม่มีที่สิ้นสุด โดยไม่พะวงถึงนิมิตของกสิณที่จะเพิก แต่มาใฝ่ใจ ในความว่างเปล่าของอากาสบัญญัติ การใฝ่ใจย่อมทวีกำลังมากขึ้น สติก็จะตั้งมั่นด้วยอุปจารสมาธิ คร…

…ป็นอารมณ์ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการแบ่งประเภทของฌาน เป็นอรูปฌาน, อากาสานัญจายตนฌาน และปฐมารุปปฌาน ซึ่งแต่ละประเภทมีความแตกต่างในการเข้าถึงความเข้าใจในความว่างเปล่าและการบรรลุสมาธิอย่างสูงสุด โดยทั้งหมดนี้เ…

…ป็นทำนองเดียวกับอากาสานัญจาย ตนฌาน คือ ชั้นต้น ต้องไม่พะวงในกสิณุคฆาฏิมากาสบัญญัติ คือ อากาสบัญญัติ แต่ให้ไปใส่ใจใน อากาสานัญจายตนฌานที่ตนถึงแล้วและดับไปแล้วนั้น โดยการพยายามพรากใจออกจาก อากาสบัญญัตินั้น…

วิญญาณัญจายตนฌานเป็นขั้นสูงในการเจริญสมถภาวนา โดยบุคคลที่มีวสีภาวะทั้ง 5 จะสามารถพัฒนาไปสู่สถานะนี้ได้ หลังจากนั้น การเจริญอากิญจัญญายตนฌานจะต้องอาศัยวิญญาณัญจายตนฌานเพื่อนำไปสู่ความชำนาญในอารมณ์ที่ไม

… หน่อยหนึ่งก็ไม่มี ถือเอาความไม่มีมาเป็นอารมณ์ มีความหมายว่า ไม่มีอากาสา นัญจายตนฌานมาเป็นอารมณ์ แม้แต่สักนิดเดียวก็ไม่มี อันเป็นการพยายามก้าวล่วงอารมณ์ของ ทุติยารุปปฌานซึ่งเป็นธรรมเนียมเป็นภาวะตามธรรมชา…

ในการฝึกจิตให้อยู่ในอรูปฌาน จะต้องพยายามเลิกพะวงกับอากาสานัญจายตนฌาน โดยใช้การบริกรรม понятие นัตถิคิญจิ เพื่อช่วยให้จิตปราศจากความยินดีในอารมณ์นั้น เมื่ออากาสานัญจายตนฌานหมดไป อารมณ์ใหม่ของอากิญจัญญา

…ะสูงสุดในบรรดา สมาบัติทง 8 3.4 ความประณีตแห่งอรูปฌาน อรูปฌานเหล่านี้ มีอยู่ 4 ระดับ โดยการล่วงอารมณ์แต่ละอย่าง ดังนี้คือ อรูปฌานที่ 1 โดยการก้าวล่วงรูปนิมิต อรูปฌานที่ 2 โดยก้าวล่วงอากาศ อรูปฌานที่ 3 โดย…

บทความนี้กล่าวถึงอรูปฌานและความประณีตในระดับต่างๆ โดยเน้นไปที่อันดับที่ 4 ของอรูปฌานซึ่งเป็นขั้นสูงสุด และการแบ่งระดับของอรูปฌานทั้ง 4 ซึ่งล้วนมีความประณีตที่แตกต่างกัน พร้อมยกอุปมาในการเปรียบเทียบควา

…ชายคนแรกนั้น ย่อม ลำบากและอาจจะตกจากมณฑปแน่ เราจะอยู่ข้างนอกนี่ล่ะ” ชายคนที่สามนี้ ไม่อาศัยเกาะใครๆ แต่ยืนอยู่ข้างนอกมณฑป ต่อมามีชายอีกคนหนึ่งมาพบเข้า จึงคิดว่า “เราอาศัยชายคนที่ยืนอยู่ ข้างนอกดีกว่า” เห…

…ามไม่ได้เกาะใครเลย และชายคนที่สี่ต้องพึ่งพาชายคนที่สามในการอยู่รอด คล้ายการปฏิบัติตามสมาบัติ ทั้งนี้แต่ละอรูปฌานแสดงให้เห็นถึงความพยายามในการจัดการกับความคิดอันซับซ้อนและสภาพแวดล้อมในการเลือกอารมณ์ที่เหม…

…อ อภิญญา 5 ได้แก่ ตาทิพย์ หูทิพย์ ระลึก ชาติได้ รู้วาระจิต ทำฤทธิ์ได้หลายอย่าง ยังอยู่ในภูมิของสมถะ แต่ถ้าใช้กายธรรมเข้าฌานเรียกว่า โลกุตตรฌานเป็นบาทเพื่อก้าวเข้าสู่ภูมิของวิปัสสนา ดังที่พระเดชพระคุณพระม…

การเจริญอรูปกัมมัฏฐานเริ่มต้นด้วยการเข้าถึงกายอรูปพรหมและใช้กายธรรมในการเข้าฌาน โดยแบ่งออกเป็นรูปฌานและอรูปฌาน ผ่านการนั่งสมาบัติและการเพ่งดูดวงธรรมในศูนย์กลางกาย เพื่อเข้าถึงฌานต่าง ๆ จนถึงอากาสานัญจ

…พย์สินเงินทองมาจับจ่ายใช้สอยซื้ออาหารเลี้ยงชีวิต แม้ว่าในที่อยู่อาศัยอาจมีความสะดวก สบายสะอาดสวยงาม แต่เมื่อต้องเดินทางไป ย่อมได้รับความยุ่งยากนับตั้งแต่การแต่งกาย การเดินทางด้วยเท้า ขึ้นรถ ลงเรือ ได้พบเ…

อาหาเรปฏิกูลสัญญาคือการพิจารณาโทษภัยของอาหารที่ได้รับ ซึ่งอาหารถือเป็นสิ่งปฏิกูลที่มีโทษหลายประการ หากไม่มีการพิจารณา อาจนำไปสู่ทุกข์ต่างๆ การเจริญอาหาเรปฏิกูลสัญญาช่วยให้หลุดพ้นจากความยึดติดและมุ่งสู