โอ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 145 / 425

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๓๑ โอวาทานุศาสน์เสมอมา ครั้งเมื่อสมเด็จพระบรมศาสดาเสด็จดับขันธปรินิพพานแล้ว พระเถรเจ้าก็ เป็นผู้วิสัชนาพร…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับโอวาทานุศาสน์ของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ซึ่งได้เน้นย้ำถึงความสำคัญของการปฏิบัติตามธรร…

… จัดว่ามีพระเมตตา เป็นปุเรจาริก ได้ในพระคุณข้อนี้ ฯ เมตตานั้น ที่บุคคลแผ่ไปแก่กัน มีอยู่ ๒ สถาน คือ โอทิสสผรณา แผ่โดยอาการ เจาะจง ๑ อโนทิสสผรณา แผ่โดยอาการมิได้เจาะจง ๑ ฯ การแผ่โดยอาการเจาะจงนั้นได้แก่น…

บทความนี้กล่าวถึงการแผ่เมตตาที่มีต่อสัตว์ทั้งหลาย โดยอ้างอิงถึงความเมตตาของสมเด็จพระเจ้าแผ่นดิน และการบำเพ็ญกุศลเพื่อให้สัตว์ได้รับผลบุญและโภชนาหารที่เพียบพร้อม การแผ่เมตตานั้นแบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ ท

…ก็ยังเป็นต่าง ๆ กัน ได้สุขบ้างก็มี ได้ทุกข์บ้างก็มี ทั้งนี้ก็เพราะความประพฤติและความสามารถประกอบกับ โอกาสภูมิลำเนาและกุศลากุศล เมื่อตนได้สุขเห็นปานใด ก็มีใจเผื่อแผ่หวังจะให้เขาได้สุขเช่นนั้น บ้าง ดังนี้…

…ื่อประโยชน์ของสังคม มีการเชื่อมโยงเมตตากับคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และการปฏิบัติที่สืบเนื่องมาจากโอวาทของพระองค์

…คุณของบ้านเมืองประการหนึ่งใน ครั้งนั้น พระเกียรติขจรไปในนานาประเทศ โดยพระคุณพิเศษกล่าวตามคำโบราณว่า โอปาน ตระกูลเป็นที่ต้องเสพ ดุจชลาลัยอันเป็นที่ลงดื่มของสัตว์ทุกจำพวก ฉะนั้น แขกเมืองผู้สูงศักดิ์ ตั้งแ…

บทความนี้กล่าวถึงพระราชปฏิสันถารและพระราชจริยารัฏฐาภิบาลของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่มีพระปรีชาในการให้ความสุขแก่ประชาชน และพัฒนาคุณภาพชีวิตในพระราชอาณาจักร สะท้อนให้เห็นถึงความเกรีย

…ู้ตั้งอยู่ในฐานเป็นเช่นนั้น มีบุตรบุญธรรม เป็นที่อ้าง ในที่นี้ประสงค์เฉพาะบุตรผู้สืบสาย ที่เรียกว่า โอรสจำพวกเดียว, เป็นธรรมดาของ โลกสันนิวาส ข้อนี้มีทั่วไป แม้ในกำเนิดดิรัจฉาน ประเภทชลาพุชะนอนในครรภ์แล…

บทนี้เกิดขึ้นจากการอธิบายความสำคัญของบุตรในการสืบสายวงศ์สกุล มีการจำแนกประเภทของบุตรตามลักษณะการเกิด ความรับผิดชอบของมารดาบิดาในการเลี้ยงดูบุตร รวมถึงหลักคำสอนในพุทธศาสนาที่แสดงให้เห็นถึงการใช้ชีวิตที

…านถวายวิสัชนามาแล้วในหนหลัง สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ทรงบำเพ็ญปุตตสังคหะเป็นพระราชธุระในพระราช โอรสและพระราชธิดา ด้วยประการนั้น ๆ โดยควรแก่เวลา ทรงจัดให้พระราชโอรสได้รับ การศึกษาพิเศษ ส่วนปรสมัยในเ…

บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการอบรมบุตรตามคำสอนของพระพุทธเจ้าที่มุ่งหวังให้นำทางให้บุตรหลานสามารถอยู่ในสังคมได้ดี โดยแบ่งออกเป็น 5 สถานที่สำคัญ เช่น ห้ามจากบาป, ให้ศึกษาศิลปะ, การมีครอบครัวที่ดีและการจัดสร

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๖๙ ทีฆาวุกุมาร พระราชโอรสพระเจ้าที่มีติผู้ครองโกศลรักฐ อุบัติเมื่อภายหลังแต่พระชนกเสียพระนคร แก่พระเจ้าพรหมทัตต์ผู้ครองแคว้…

บทความนี้เล่าถึงเรื่องราวของทีฆาวุกุมาร พระราชโอรสที่ได้โอกาสแสดงความภักดีและสามารถจนได้รับความไว้วางใจจากพระเจ้าพรหมทัตต์ แม้ว่าจะมีหนทางในการแก้แค…

…หานคร ข่าวขจรไปถึงพระเจ้าสุทโธทนะพระพุทธบิดา ณ กรุงกบิลพัสดุ์ พระองค์มีราชประสงค์จะได้ทัสนาการพระราชโอรส อันได้ตรัสรู้เป็นพระสรรเพ็ชญ์ พุทธองค์ จึงทรงส่งอมาตย์เป็นราชทูต ไปเชิญเสด็จพระทศพล, อมาตย์ผู้นั้…

เนื้อหาเกี่ยวกับพระคุณสมบัติของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่ทรงสามารถแก้ไขอุปสรรคในการบริหารราชการ และความรู้ในการเลือกบุคคลที่เหมาะสมในการทำงาน เพื่อส่งเสริมการปฏิบัติที่ดีในกลุ่มบุคคลต

… ทรงเจริญพระชนมายุมาโดยสวัสดี บรรจบสุรทินพระบรมราชสมภพ ทรงพระราชปรารภมหามงคลสมัย มีพระบรมราช บัดนี้ โองการสั่งให้ตั้งการพระราชพิธีทางบำเพ็ญพระราชกุศลเฉลิมพระชนมพรรษา ได้ทรงกระทํา สักการบูชาพระพุทธาภิรัต…

ในวันที่ 6 ธันวาคม พ.ศ. 2538 สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช ได้รับพระราชทานถวายพระมงคลวิเสสกถา ในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย ซึ่งสะท้อนถึงพระพุทธภิรัตนตรัยและกุศลบารม

… ทรงเจริญพระชนมายุมาโดยสวัสดี บรรจบสุรทินพระบรมราชสมภพ ทรงพระราชปรารภมหามงคลสมัย มีพระบรมราช บัดนี้ โองการสั่งให้ตั้งการพระราชพิธีทางบำเพ็ญพระราชกุศลเฉลิมพระชนมพรรษา ได้ทรงกระทํา สักการบูชาพระพุทธาทิรัต…

พระมงคลวิเสสกถาเป็นการถวายวิสัชนาในพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย ซึ่งมีการสักการบูชาพระพุทธาทิรัตนตรัย โดยสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ในวันที่ 5 ธันวา

…ิก็เลื่อนขึ้นเป็นมีความทนทานเป็นลักษณะ เรียกว่า ตีติกขา ขันติ ขันติคือความทนทาน ดังที่ตรัสเรียกไว้ในโอวาทปาฏิโมกข์ว่า ขนฺตี ปรม ตโป ตีติกขา ขันติคือความทนทานเป็นตบะอย่างยิ่ง ขันติเป็นอลังการวิเศษ อำนวยผ…

บทความนี้พูดถึงขันติบารมีในพระโพธิสัตว์ที่มีความทนทานและความอดทนสูง ซึ่งมีความสำคัญในชีวิตและการปฏิบัติธรรม นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของความเพียรที่พระโพธิสัตว์แสดงในเรื่องราวต่าง ๆ เช่น พระจ

…้อนี้มีเรื่องพระ เทวทัตต์เป็นนิทัศนอุทาหรณ์ พระเทวทัตต์นั้นในภายก่อนที่เธอยังสามารถก็มิได้นิยมในพระ โอวาทอนุศาสน์ของสมเด็จพระผู้มีพระภาคเจ้า ผู้เป็นพระศาสดา ซ้ำก่อเวราฆาตคิดร้ายใน พระองค์ แต่ก็ไม่สำเร็จ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการเตรียมการที่เหมาะสมในเวลาที่สงบ และการใช้เวลาทำกิจกรรมให้ตรงตามเวลาเพื่อความสำเร็จ โดยยกตัวอย่างจากพระเจ้าอชาตศัตรูและพระเทวทัตต์ เพื่อสะท้อนให้เห็นความสำคัญของการไม่ปล่อยให้เวลาล่ว

…้ว ทรัพย์ที่เป็นต้นทุนแม้มีประมาณน้อย ดุจชนก่อไฟนิดเดียวให้เป็นกองโตขึ้นได้ฉะนั้น ทีฆาวุกุมาร พระราชโอรสพระเจ้าที่มีติผู้ครองโกศลรัฐ อุบัติเมื่อภายหลังแต่ พระชนกเสียพระนครแก่พระเจ้า พรหมทัตต์ผู้ครองแคว้…

…ญญาและการใช้ความเพียรเพื่อสร้างฐานะในชีวิต ขอยกตัวอย่างเรื่องของทีฆาวุกุมารที่มีความสามารถในการสร้างโอกาส จากการทำงานและแสดงออกถึงความภักดี จนได้รับการไว้วางใจจากพระเจ้าพรหมทัตต์ และได้สามารถคืนฐานะให้ค…

…ูลเกล้า ฯ ถวาย ๓ รายจักพระราชทานรางวัลตามสมควร พระราชดำรินี้เป็นการส่งเสริมผู้ที่สามารถ ทั้งทรงเปิด โอกาสให้ผู้น้อยสนองพระเดชพระคุณ ทรงตั้งพระราชหฤทัยอุดหนุนเชิดชูการแต่งเรื่องพระศาสนา ให้แพร่หลาย เมื่อ…

…้ประชาชนเข้าถึงความรู้เกี่ยวกับพระพุทธศาสนา ใช้หลักพระไตรปิฎกเป็นแนวทางในการเขียนและการศึกษา โดยเปิดโอกาสให้เด็กๆ ได้มีส่วนร่วมในการเรียนรู้และได้รางวัลเพื่อส่งเสริมพระพุทธศาสนาอีกทั้งส่งเสริมกิจกรรมต่า…

…ุขสงบราบคาบเพราะ อาศัยพระปรีชาทรงทราบรอบคอบในอุบายเครื่องผ่อนผันสั้นยาว ให้เหมาะแก่เหตุมีธรรมเทศะแล โอกาสเป็นหลักมั่น ไม่ทรงป่วนปั่นไปตามความสรรเสริญแลครหาของประชาชน ซึ่งมีกมลแล อัธยาศัยต่าง ๆ กัน มีพระ…

ในปี พ.ศ. ๒๔๗๔ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้กล่าวถึงความสำคัญของอุบายโกศลและสติปัฏฐานที่เป็นหลักในการปกครองประชาชนให้มีความร่มเย็น โดยการใช้เหตุผลที่ถูกต้องและการควบคุมอารมณ์อย่างมีสติจากพระคุณ ซึ่งการสอน

…รย์ (เจริญ ญาณวรเถร) จะประพฤติเกเรเช่นนั้น ชุมนุมภิกษุในฐานเป็นจำเลย ๓๓๒ แต่พระองค์ก็ยังทรงมีพระพุทธโองการดำรัสให้หาตัวพระสารีบุตรมา ณ ตรัสซักถามตามรูปการในที่สุดปรากฏว่า พระสารีบุตรไม่ผิดดัง ข้อหา จึงร…

บทความนี้กล่าวถึงการวินิจฉัยของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับพระสารีบุตรที่ถูกโจทก์ฟ้อง และความสำคัญของการวินิจฉัยที่เป็นธรรม พระองค์ได้ทำการพิจารณาคดีอย่างละเอียดเพื่อไม่ให้เกิดความเข้าใจผิดเกี่ยวกับการกระทำขอ

…ี้ ประสงค์เฉพาะธรรมข้างดี แจกออกเป็น ๒ คือ คุณ ๑ กรณียะ ๑ ธรรม คือคุณนั้น เช่นสัทธรรม ๗ ศรัทธา หิริ โอตตัปปะ พาหุสัจจะ วิริยะ สติ ปัญญา ธรรมคือ การณียะนั้น เป็นไปตามบุคคล การบำเพ็ญจักรวรรดิวัตรเป็นราชธร…

ในปี พ.ศ. ๒๔๗๗ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เลือกธรรมมารับพระราชทาน โดยมุ่งเน้นที่ความเป็นผู้ใคร่ธรรม และอัตถกามตา ซึ่งสะท้อนถึงความมุ่งมั่นในคุณธรรมและความสำคัญของการรักษาธรรมในชีวิตประจำวัน การดำเนินชีว

…่ จะสามารถเสร็จได้ ด้วยโภคสมบัติ แลอาจให้กิจนั้น ๆเสร็จได้สะดวก ปราศจากอุปสรรคด้วยญาณสมบัติของตน มี โอกาสที่จะบำเพ็ญกุศลอบรมปุพเพกตปุญญตาให้ไพบูลย์ยิ่งขึ้นต่อไป, อนึ่ง ท่านผู้มีบุรพาธิการ หากกุศลสมภารยั…

ในบทความนี้จะสำรวจแนวคิดเกี่ยวกับปุพเพกตปุญญตาและอปจายนธรรมซึ่งมีอิทธิพลต่อบุคคลในสังคม การเกิดในตระกูลที่แตกต่างกันส่งผลให้มียศทรัพย์สมบัติต่างแต่ละคน ข้อความยังแสดงให้เห็นถึงการใช้สมบัติทั้งสี่เพื่อ

…ส อปจจ์ เชนทตฺติโก เหล่ากอ แห่งชินทัตตะ ชื่อเชนทัตติกะ ศัพท์ที่ลง ณว ปัจจัย อย่างนี้ อุปกุสฺส อปจจ์ โอปกโว เหล่ากอ แห่งอุปกุ ชื่อโอปกระ มนฺโน อปจจ์ มานโว เหล่ากอ แห่งมนุ ชื่อมานวะ

ในหน้า 137 นี้จะพูดถึงศัพท์บาลีที่ลงปัจจัยต่างๆ เช่น เณยย, ณ และ ณิก โดยมีการยกตัวอย่างในการแสดงถึงความแตกต่างของเหล่ากอในแต่ละคำ เช่น เหล่ากอแห่งพี่น้องหญิง, เหล่ากอแห่งนางวินตา และอื่นๆ ที่จะช่วยในก

…สสะ, นิปกสฺส นิปกสุส ภาโว เนปกุก ความเป็น แห่งคนมีปัญญา [ รักษาไว้ซึ่งตน] ชื่อ เนปักกะ, อุปมาย ภาโว โอปมุม ความเป็น แห่งอุปมา ชื่อ โอปัมมะ ในที่นี้ ผู้ศึกษาพึงสังเกต ปุ๋ย ปัจจัยนี้ พฤทธิ์ สระ ตัวหน้า ที…

เนื้อหานี้เน้นการวิเคราะห์หลักทางไวยกรณ์บาลี โดยนำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับสมณสุส ภาโว ซึ่งสื่อถึงความเป็นของสมณะ พร้อมทั้งอธิบายเกี่ยวกับคำต่างๆ ที่มีความหมายและการใช้ปัจจัยในการสร้างศัพท์ เช่น โสหัชชะ, โป