ข้าพเจ้า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 44 / 80

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - - หน้าที่ 162 โคนไม้ด้วย อพุโภกาสิกงฺค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ของ ภิกษุผู้มีอันอยู่กลางแจ้งเป็นปกติ ดังนี้ [วิธี (ปฏิบัติ) ในอัพโภกาสิกังคะ ] ก็แล การเข…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติของอัพโภกาสิกภิกษุในการเข้าไปที่อุโบสถหรือโรงฉัน โดยเน้นให้ปฏิบัติตามวิธีที่ถูกต้อง เช่น รอสภาพอากาศเป็นปกติก่อนออกจากสถานที่และการเข้าไปเพื่อประโยชน์แก่พระศาสนา การรักษาศรัท

…การสมาทานโสสานิกังคะ ] แม้โสสานิกังคะก็เป็นอันสมทานด้วยคำสองคำนี้ คำใดคำหนึ่งว่า น สุสาน ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดที่อันมิใช่ป่าช้า โสสานิกงฺค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์แห่งภิกษุผู้มีอันอยู่ในป่าช้าเป็นปกติ ดั…

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายถึงความสำคัญของภิกษุในการปฏิบัติธรรมในที่ต่าง ๆ และความประพฤติของภิกษุที่มีความมักน้อยในวิสุทธิมรรค โดยมีการออกแบบการมีชีวิตในอัพโภกาส เพื่อให้เข้าถึงปวิเวกรส และการสมาทานโสสา

…ถติกังคะ ] แม้ยถาสันตติยังคะ ก็เป็นอันสมาทานด้วยคำสองคำนี้ คำใด คำหนึ่งว่า เสนาสนโลลุปป์ ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดความโลเลใน เสนาสนะ ยถาสนุกติกงค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ของ ภิกษุผู้มีอันอยู่ในเสนาสนะตามที่ท…

ในหน้าที่ 168 ของวิสุทธิมรรค แสดงถึงอำนาจแห่งมรณานุสติ ซึ่งช่วยให้ภิกษุสามารถหลีกเลี่ยงการหลงไปในกามราคะ และเกิดความสังเวชต่อชีวิต การปฏิบัติต้องอาศัยการสมาทานและการอดทนต่อความโลเล เพื่อมุ่งสู่นิพพาน

…ิกังคะ ] - หน้าที่ 171 แม้เนชชิกังคะ ก็เป็นอันสมาทานด้วยคำสองคำนี้ คำใดคำหนึ่ง ว่า เสยย์ ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดการนอน เนสชชิกงฺค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ของภิกษุผู้มีอัน (สำเร็จอิริยาบถ) อยู่ด้วยการนั่ง เ…

การสมาทานเนสัชชิกังคะ มีรายละเอียดการปฏิบัติที่สำคัญสำหรับภิกษุ โดยบุคคลสามารถเลือกใช้วัสดุที่เหมาะสมในการนั่งและทำจงกรม ทั้งนี้เพื่อประโยชน์ในทางธรรมะและการพัฒนาตนเอง เพื่อหลีกเลี่ยงความไม่สะดวกและทุ

…ายประการ เช่น ก. การแปล จะแปลตรงทื่อไปว่า พระเถระเป็นพระอนาคามีแล้วปรินิพพาน ก็ขัดความรู้สึก เต็มที ข้าพเจ้าจึงเติมความในวงเล็บว่า "(ภายหลังสำเร็จพระอรหัต)". ข. การที่ท่านอ้างอิงมาเป็นนิทัสนะเช่นนั้น จะให้เข้…

บทความนี้กล่าวถึงการทำเก้าอี้สัตตังคะถวายพระติปิฎกจุฬาภัยเถระ และการที่พระเถระอนาคามีได้ปรินิพพานหลังจากนั้น โดยมีการวิเคราะห์และอภิปรายถึงปัญหาหลายประการในความแตกต่างของการนั่งเก้าอี้สัตตังคะ และความ

คำชี้แจง ในคราวทำคำอธิบายบาลีไวยากรณ์ เมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๑ ข้าพเจ้า รับภาระแต่งอภิบายสมัญญาภิธานและสนธิ ตามที่ปรากฏในหนังสือ เล่มนี้. สมัญญาภิธานนั้น มีทั้งความรู้เบื้…

เอกสารนี้เป็นคำอธิบายบาลีไวยากรณ์ ซึ่งรวมถึงสมัญญาภิธานและสนธิ โดยผู้เขียนมีเป้าหมายที่จะช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจระบบการใช้ภาษาบาลีอย่างถูกต้อง รวมถึงการออกเสียงและการเขียนสะกดที่ถูกต้อง ก้าวสู่การเรียนรู

…อมได้สมาธิที่ไม่มีวิตกมีแต่ วิจาร คำว่าสมาธิในทุติยฌานในปัญจกนัย จัดเป็นอวิตักกวิจาร มัตตสมาธิ นั้น ข้าพเจ้ากล่าวหมายเอาสมาธิของบุคคลนี้ ส่วน เอกัคคตาใน ๓ ฌานในจตุกนัย มีทุติยฌานเป็นต้น และในปัญจกนัย มีตติยฌา…

เนื้อหานี้อภิปรายเกี่ยวกับการจำแนกประเภทของสมาธิในวิสุทธิมรรค โดยแบ่งออกเป็นสมาธิสามระดับ ได้แก่ สมาธิอย่างทราม, สมาธิอย่างกลาง และสมาธิอย่างประณีต นอกจากนี้ยังมีการอธิบายเกี่ยวกับสมาธิในปฐมฌานและอุปจ

…เถระถามว่า อาวุโส ท่านเป็นผู้ ( ได้) ขนาดไหนในปริยัติ พระ มิชฌิมภาณกะตอบว่าท่านผู้เจริญ มัชฌิมนิกาย ข้าพเจ้าชำนาญ พระเถระกล่าวว่า อาวุโส อันมัชฌิมนิกายนั้นบริหารยาก เมื่อสาธยาย มูลปัณณาสกะ มัชฌิมปัณณาสกะก็มา …

เนื้อหาได้กล่าวถึงการสนทนาระหว่างพระเทวเถระผู้เป็นมิชฌิมภาณกะกับพระเทวะเถระชาวมลัย เกี่ยวกับความสำคัญของกรรมฐานและการบรรลุธรรมในพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างการตั้งใจเรียนรู้และทำความเพียรของพระมิชฌิมภาณ

… " อาวุโส ท่านจงบอกกรรมฐานแก่ฉันด้วยเถิด " พระจุฬาภัยจึงว่า " พระคุณท่านพูดอะไร เจ้าข้า กรรมฐานนั้น ข้าพเจ้า ก็ฟังมาในสำนักของพระคุณท่านนั่นเอง มิใช่หรือ ข้าพเจ้าจักบอก กรรมฐานอะไร ( อีก )เล่า ที่พระคุณท่านยั…

ในบทนี้พูดถึงการสนทนาระหว่างพระอภัยเถระกับพระจุฬาภัยเกี่ยวกับกรรมฐาน พระจุฬาภัยได้ให้กรรมฐานแก่พระอภัยเถระซึ่งเป็นพระโสดาบัน ในขณะเดียวกันได้สื่อสารถึงความสำคัญของการบรรลุมรรคผลในการปฏิบัติและให้เกียร

…ะวัติ ด้วยประการฉะนี้เทอญ แต่เพราะว่า วิธีบอกจริยานี้ มิได้มาในพระบาลี มิได้มาใน อรรถกถาทุกอาการ ร” ข้าพเจ้าว่าไปตามแนวอาจริยมัติเท่านั้น เพราะ เหตุนั้น บัณฑิตจึงไม่จำเป็นต้องเชื่อเอาเป็นสาระ ด้วยว่า แม้คนจริ…

เนื้อหาว่าด้วยการอธิบายความคิดวิตกจริตตามหลักธรรมในวิสุทธิมรรค รวมถึงคำอธิบายต่างๆ เกี่ยวกับจริยาและอาการของจิตที่ไม่สามารถดำเนินกิจกรรมได้ตามความคิดและความเข้าใจของมนุษย์ ที่อาจเกิดจากการขาดสมาธิและก

…ัว ) แด่พระอาจารย์ ก็พึงกล่าวว่า " อิมาห์ ภนฺเต อตฺตภาว์ ตุมหาก ปริจฺจชาม " " ข้าแต่อาจารย์ผู้เจริญ ข้าพเจ้าขอสละอัตภาพนี้แด่ท่าน " ดังนี้ ด้วยภิกษุผู้ไม่มอบอัตภาพ อย่างนี้ จะเป็นผู้ที่อาจารย์ปรามไม่ได้บ้าง จ…

เนื้อหาในบทนี้อธิบายถึงความสำคัญของการมอบอัตภาพแด่พระอาจารย์ โดยมีการเปรียบเทียบผู้ที่ไม่มอบตัวซึ่งจะไม่ได้รับความสงเคราะห์และเสี่ยงต่อความทุศีลกับผู้ที่ทำการมอบตัวที่มีแนวโน้มที่จะเจริญเติบโตทางวิถีพ

" ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 74 ท่านแล้ว ข้าพเจ้าอาจกลั้นลมอัสสาส-ปัสสาสะจนทำกาลกิริยาได้ " พระเถระเห็นว่าภิกษุพวกนี้เป็นภัพพบุคคลแน่ ก็บอกกรรมฐาน ( …

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการบรรลุพระอรหัตของภิกษุผ่านอัชฌาสัยที่สมบูรณ์ หรือการมีคุณธรรมที่ปราศจากความโลภ โทสะ และโมหะ พระโยคีที่มีอัชฌาสัยจะบรรลุโพธิที่ยอดเยี่ยม โดยมีอัชฌาสัย 5 ประการเป็นส่วนสำคัญในการ

…ยค ( ความพยายาม ) อันสม่ำเสมอเธอย่อมถึงอัปปนาได้ อัน พระโยคาวจรจึงเป็นเช่นภิกษุ (รูปที่ ๓) นั้นเถิด ข้าพเจ้าหมายเอา ความ (ดังกล่าวมา ) นี้ จึงกล่าวคำประพันธ์ ( ๒ คาถาข้างท้าย ) นี้ไว้ว่า " พึงเปลื้องจิตเสียจา…

เนื้อหานี้อธิบายถึงความสำคัญของการพัฒนาจิตใจในการปฏิบัติธรรม และการเพียรพยายามในการเปลื้องจิตจากความหดหู่และฟุ้งซ่าน เพื่อให้สามารถเข้าถึงอัปปนาได้ โดยยกตัวอย่างจากชีวิตของแมลงและมนุษย์ที่ขยันในการดำเ

…คแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 157 อัปปนาแล้ว ก็จำต้องขยายในฐานะ ( จุด ) หนึ่งเป็นแน่แท้ เพราะ เหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงกล่าวว่า " จึงขยาย (ส่วน) ปฏิภาคนิมิตตามที่ได้ ไว้แล้ว " (ต่อไป ) นี้เป็นนัยในการขยายปฏิภาคนิมิตน…

…รดำเนินการขยายต้องมีการกำหนดขนาดที่ชัดเจนเสียก่อน และสามารถขยายไปจนถึงขนาดจักรวาลหรือมากกว่านั้นได้ ข้าพเจ้าขอเน้นว่าวิธีการนี้เชื่อมโยงกับการปฏิบัติธรรมที่ถูกต้องและชัดเจน ก่อนจะมีการขยายตามที่ได้กำหนดไว้แล้…

… (นำมา กล่าว ) ให้พิสดารในอาโปกสิณนี้ฉันใด ในกสิณทั้งปวงก็พึงให้พิสดาร ฉันนั้นเถิด เพราะว่าต่อนี้ไป ข้าพเจ้าจักไม่กล่าวคำ ( กเต วา ฯ เป ฯ วิตถาเรตพฺพ์ ) เพียงเท่านี้อีก กล่าวแต่คำที่แปลกออกไป แม้ในอาโปกสิณนี้…

บทความนี้นำเสนอวิธีการเจริญอาโปกสิณ โดยผู้ปฏิบัติจำเป็นต้องนั่งในท่าที่สบาย และพิจารณานิมิตแห่งน้ำ เช่นในสระ ในบึง หรือทะเล เพื่อเข้าสู่วิธีการปฏิบัติที่ถูกต้อง นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงบัณฑิตที่พึงพา

…ิต ปฏิภาคนิมิต อุคคหนิมิตปรากฏเป็นรูปพิกลดูพิลึก เป็นอารมณ์น่าหวาดกลัว " ดังนี้เป็นต้นเพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าทั้งหลายได้วิจารแล้วกล่าวคำใดไว้ คำนี้นี่แลชอบแล้ว ในโอกาส ( ที่กล่าวถึงนิมิตทั้ง ๒ ในอัฏฐิกอสุภ ) น…

บทความนี้กล่าวถึงลักษณะนิมิตในอัฏฐิกอสุภที่มีทั้งอุคคหนิมิตและปฏิภาคนิมิต โดยระบุความแตกต่างระหว่างนิมิตแต่ละประเภทในกรรมฐานและเน้นความสำคัญของการเห็นความเป็นอสุภในบริบทต่างๆ ในอรรถกถา ความเข้าใจในนิม

…่อน เช่น อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ ตนแลเป็นที่พึ่งของตน หรืออาจใช้ แทน กตฺตา โดยปรารภมาก่อนก็ได้ เช่นว่า ข้าพเจ้าบำเพ็ญประโยชน์ ของตนแล้ว จึงจะบำเพ็ญประโยชน์ของผู้อื่นดังนี้ คำว่าของตน เป็น คำแทนชื่อของ กตฺตา ดุจ …

บทนี้กล่าวถึงการใช้ศัพท์บาลี 'อตฺต' และการวิเคราะห์ในบริบทต่าง ๆ โดยให้รายละเอียดว่า 'อตฺต' หมายถึง 'ของตน' และสามารถใช้งานได้ในหลายรูปแบบ เช่น เอกวจนะและพหุวจนะ พร้อมทั้งตัวอย่างการใช้ศัพท์ในประโยคต่

…น คนใช้, เพื่อกัน เรา (โบราณ) ผู้ใหญ่ ผู้น้อย เรา ทั่วไปหลายคน ทั่วไปไม่ใช่เจ้านาย และขุนนางชั้นสูง ข้าพเจ้า ข้าเจ้า ทุก ม ใช้เป็นกลางทั่วไป คำแปลของปุริสสัพพนาม คือ ๓ ตุมห อมห ที่กล่าวมา แล้วนี้ ยังไม่สิ้นเช…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับอุดมบุรุษในภาษาบาลี โดยเจาะลึกถึงปุริสสัพพนามที่ใช้ในการสนทนา รวมถึงประเภทต่างๆ ของการใช้คำ เช่น อิฉัน ผู้ใหญ่ สามัญ และคำแปลที่แตกต่างกันตามกาลสมัยและท้องถิ่น ผู้เขียนแสดงให้เ

…็นได้ในเรื่องพระสูตร ต่าง ๆ มักจะขึ้นต้นว่า (เอวมฺเม สุติ), เอก สมย์ ภควา สาวตฺถิย์ วิหารติ แปลว่า (ข้าพเจ้าได้ฟังมาแล้วอย่างนี้) สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาค เสด็จประทับอยู่ในเมืองสาวัตถี ฯลฯ ดังนี้ คำว่า เอก เป…

เนื้อหาเกี่ยวกับการกำหนดแน่นอนของเอกในบาลีไวยากรณ์ แยกประเภทของเอกออกเป็นสังขยา และอนิยมวิเสสนสัพพนาม โดยสังขยาจะนับจำนวนของนามนาม ส่วนอนิยมวิเสสนใช้ประกอบกับบทนามเพื่อสละสลวยในการกล่าวถึงในพระสูตรต่า

…้ายเส้น เดียวกัน ดอกไม้ทั้งปวง (ในพวงนั้น) ย่อมจะปรากฏ ดังว่าไม่ก่อน ไม่หลังกันฉะนั้น เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงกล่าวไว้ในตอนว่าด้วยมน สิการโกศลว่า "ก็เมื่อพระอาทิกัมมิกะมนสิการ (โดยอนุโลม เริ่ม) ว่า เกสา มนสิ…

…ิบายถึงรายละเอียดต่าง ๆ ของโกฏฐาส โดยเฉพาะอย่างยิ่งในบริบทของการวิสาทธรรมและการพิจารณาร่างกายมนุษย์ ข้าพเจ้ากล่าวถึงวิธีในการมองดูส่วนต่าง ๆ ของร่างกายเพื่อให้เข้าใจถึงความปฏิกูลและลักษณะทางกายที่ไม่แตกต่างกั…