จตุ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 73 / 128

ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 372 วิสุทธิมคเค จตุพุพิธายปี เอติสสา ภาวิตตฺตา ภาวิตปญฺโญ บุคคโล สเทวกสฺส โลกสฺส อาหุเนยโย โหติ ปาหุเนยโย ทักขิเณยโย อั…

ความสำคัญของวิสุทธิมคฺคำาคือการส่งเสริมผู้ปฏิบัติที่จะก้าวไปสู่การหลุดพ้นจากทุกข์ โดยมีการวิเคราะห์ระดับต่างๆ ของวิปัสสนาและวิธีการต่างๆที่ช่วยให้เกิดปัญญา. ผู้คนที่ปฏิบัติจะถูกแบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ

…กรณ์วิเสสสฺว (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 373 ปกรณาวสานคาถา อุทธ์ ยาว อกนิฏฐภวา อารุยห ตตฺถ ปรินิพพายติ ฯ จตุตถมคค ปญฺญ์ ภาเวตวา โกจิ สุทธาวิมุตโต โหติ โกจิ ปญฺญาวิมุตโต โกจิ อุภโตภาควิมุตโต โกจิ เตวิชโช โกจิ …

บทที่นำเสนอเกี่ยวกับการปฏิบัติตามหลักศีล สมาธิ และปัญญาเพื่อการบรรลุถึงความเป็นอริยบุคคล โดยกล่าวถึงอริยปัญญาและความจำเป็นในการวิจารณ์เพื่อเข้าใจศีลธรรมในที่นี้ โดยนักบวชที่มีความตั้งใจพัฒนาตนให้รู้เท

…ตา ๑๕๔. ติณ อุปลานิ อุทเก ชาตานิ ๑๕๕. เอกูนวีสติ นาริโย นหานาย นที คตา ๑๕๖. เอก ผล รุกฺขา ปติด ๑๕๗. จตุปัญญาสาย ภิกฺขุน จีวรานิ ทายเกหิ ทินนาน ๑๕๘. สตฺต อิสโย นครา นิกฺขนฺตา ๑๕๔. อมาโจ ฉหิ สหาเยหิ อุยยาน…

เอกศัพท์ในภาษาไทยเป็นสังขยา และพหุศัพท์ซึ่งมีทั้งเอกวจนะและพหุวจนะ ตัวอย่างการใช้แสดงถึงความแตกต่างในการจัดกลุ่มศัพท์และการใช้งานในประโยคที่แตกต่างกัน ผู้เรียนควรทำความเข้าใจกับหลักการนี้เพื่อการสื่อส

… พราหมณ มนฺเต อาคตนเยน สนฺนิฏฐานํ กตฺวา, ตสฺม ปพฺพชิต, 'ภททิเยน จ วปเป็น จ มหานาเมน จ อสฺสชินา จาติ จตุห์ พราหมเณหิ สิทธิ์ อนุปพฺพชิตวา ทุกกรกิริยากรณ์กาเล ติ อุปฏฐหิตวา, ตสม ทุกกรกิริย์ วิชหนเต, ตโต อปก…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความรู้ในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะเกี่ยวกับพราหมณ์และการบรรลุธรรมของพระอรหันต์ ว่าได้มีการจารึกถึงธรรมที่พระพุทธเจ้ากล่าวไว้ในสมัยต่างๆ มีการเรียนรู้และการเทศน์เกี่ยวกับการเข้าถึงธรรมที่

…ไม่นับเข้าในสีลนิเทศนี้ เพราะฉะนั้น พึงทราบความ ที่ศีลนั้นเป็น ๓ อย่าง โดยนัยที่กล่าวแล้วเท่านั้น [ จตุกกะ (ศีลหมวด ๔) ที่ ๑] ในจตุกกะทั้งหลาย พึงทราบวินิจฉัยในจตุกกะที่ ๑ (ดัง ๑. วิสุทธาทิวเสน ผิดหลักกา…

เนื้อหาเกี่ยวกับศีลในวิสุทธิมรรค ชี้ให้เห็นถึงการจำแนกศีลออกเป็น ๓ ประเภท คือ กุศลศีล อกุศลศีล และ อัพพยากตศีล โดยยกตัวอย่างจาก teachings ของ พระธรรมเสนาบดีสารีบุตร ที่อธิบายลักษณะของศีลที่แตกต่างกันแ

…ล (ศีลตั้งอยู่ในฝ่ายชำแรกกิเลส ) พึงทราบศีลเป็น ๕ อย่าง โดยเป็นหานภาคิยศีลเป็นต้น ด้วยประการฉะนี้ [ จตุกกะที่ ๒ ] พึงทราบวินิจฉัยในจตุกกะที่ ๒ ต่อไป สิกขาบทที่ทรงบัญญัติ

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายประเภทของศีลที่แตกต่างกันในภิกษุ เช่น หานภาคิยศีล, ฐิติภาคศีล, วิเสสภาคิยศีล และนิพเพธภาคิยศีล การพยายามพัฒนาศีลเพื่อไปสู่สมาธิและการประกอบกัมมั

…4 โดยเป็นองค์อุโบสถ นี่ชื่อว่า พึงทราบศีลเป็น ๔ อย่างโดยเป็นภิกขุศีลเป็นต้น คหัฏฐศีล ประการฉะนี้. [ จตุกกะที่ ๓] ด้วย พึงทราบวินิจฉัยในจตุกกะที่ ๓ ต่อไป ความไม่ล่วง (ศีล ๕) ของมนุษย์ชาวอุตตรกุรุทวีป ชื่อ…

…ดยอธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับภิกขุศีลและภิกขุณีศีลรวมถึงศีลสิบของสามเณรและสามเณรี ส่วนการวินิจฉัยศีลในจตุกกะที่ 3 เน้นถึงความสำคัญของศีล 5 ในกลุ่มมนุษย์ รวมถึงมรรยาทและจารีตต่าง ๆ จากตระกูลที่มีชื่อเสียงทา…

…(ศีลมีเหตุอันสำเร็จมาแต่ในชาติปางก่อน ๆ) พึงทราบศีลเป็น ๔ อย่าง โดยปกติศีลเป็นต้น ด้วยประการฉะนี้ [ จตุกกะที่ ๔] พึงทราบวินิจฉัยในจตุกกะที่ ๔ ต่อไป [ ปาฏิโมกขสังวรศีล ] ศีลใดที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว…

ในบทนี้มีการอธิบายถึงศีล ๔ ประเภท เช่น ปาฏิโมกขสังวรศีล ซึ่งเน้นการสำรวมของภิกษุไม่ให้ละเมิดศีลและการรักษาวินัย อาทิเช่น การไม่ถือเอานิมิตและอนุพยัญชนะ โดยมีการยกตัวอย่างการรักษาจักขุนทรีย์และอารมณ์ที

…ของภิกษุคับแคบ" ดังนี้ ก็หรือว่าการ sk ที่แปลว่าอริยวสิกเช่นนี้ แปลโดยนัยแห่งพระบาลีในอริยวํสิกสูตร จตุกังคุตตตรว่า....อ.คุณเณ อริยวิเส ฐิโต แต่ในมหาฎีกาแก้ของท่านไว้ว่า อริยวํโส เอตสฺส อตฺถิ อริยวิเส วา…

เนื้อหานี้มีการพูดถึงบทบาทและความสำคัญของภิกษุที่เรียกว่าอริยวสิกภิกขุ ซึ่งหมายถึงภิกษุผู้ตั้งอยู่ในอริยวงศ์ และการใช้ปัจจัยต่างๆ ในการดำเนินชีวิต เช่น จีวรและบิณฑบาต หลีกเลี่ยงการใช้คำพูดที่ไม่เหมาะส

…าคะ เราคิดอย่างนี้แล้ว จึงพิจารณา (สังขาร) โดย แยบคาย ก็ได้บรรลุพระอรหัตเมื่ออรุณขึ้นพอดี"" ๑. องฺ. จตุกฺก. ๒/๑๙. ๒. ภววเสน แต่ฉบับพม่าเป็น ราคาเสน ในมหาฎีกาหน้า ๑๑๔ ข้อ ๕๕ ก็อย่างนั้น คำของ พระติสสเถระใ…

ข้อความนี้อธิบายถึงศีลของพระเสขะที่เป็นที่เลื่อมใส, บทบาทของพระติสสเถระในการบรรลุพระอรหัต, และการใช้ชีวิตอย่างมีศีลในยามเผชิญความตาย โดยมีการพิจารณาศีลที่บริสุทธิ์ซึ่งได้รับการชมเชยจากเทวดาและพรหม นอก

…ิโมกข์ เป็นผล ๓. อภินิเวส บทนี้ มหาฎีกาแก้เป็น วิปลาส ๔. อธิปัญญาธัมมวิปัสสนา คำนี้มีมาในสูตรที่ ๕๒ จตุกังคุตตร หน้า ๑๒๐ ปัณณาสกะ ๒ วรรค ๔ ว่า บุคคล ๔ จำพวก คือ ผู้ได้อัชฌัตตังเจโตสมถะ แต่ไม่ได้อธิปัญญาธ…

เอกสารนี้แสดงถึงการละทิฏฐิผิดในหลักพระพุทธศาสนา ผ่านการอธิบายการละความปักใจมั่นและความงมงายด้วยแนวคิดต่างๆ เช่น อัปปณิหิตานุปัสสนาและอธิปัญญาธัมมวิปัสสนา นอกจากนี้ยังมีการอ้างอิงถึงธรรมะแห่งโสดาปัตติม

…บญจ กามคุณ และในสามีจิกรรม (ที่คนอื่นทำ) มีการไหว้ การแสดง ๑. ความข้อนี้ กล่าวตามนัยพระสูตรที่ (๕๕) จตุกังคุตตร หน้า ๑๒๔. ๒. ไทยพูดว่า เลือดสด ๆ ความก็ได้กัน เพราะว่าเลือดสด ๆ มันก็ย่อมอุ่น

เนื้อหานี้กล่าวถึงภาวะของมนุษย์ที่ไม่สามารถหลุดพ้นจากทุกข์ได้ แม้จะมีความรู้ในธรรมะ แต่ก็ต้องเผชิญกับกรรมและวิบากที่ตามมา ผู้ที่อยู่ในสภาพเช่นนี้ไม่ได้รับเกียรติจากเพื่อนมนุษย์และมีชีวิตที่โศกเศร้า หล

…็นคำพรรณนาการสมาทาน วิธี (ปฏิบัติ) ประเภท ความ แตก และอานิสงส์ในปังสุกุลกังคะ เป็นอันดับแรก ๑. องฺ. จตุกฺก. ๒๐/๓๔. ๒. ยุติธรรม มี ๕ คือ อปปิจฉตา สันตุฏฺฐิตา สลเลขตา ปวิเวกตา อิทมตฺถิตา (ดูตอนแก้ ธุตธรรม …

เนื้อหานี้กล่าวถึงคุณสมบัติของภิกษุผู้มีความสำรวมและมีมรรคที่ถูกต้องในพุทธศาสนา โดยมีการอ้างอิงถึงการใช้ผ้าบังสุกุลเป็นตัวอย่างในการดำเนินชีวิตของภิกษุ ซึ่งถือเป็นการลดละความต้องการและตัณหา เพื่อสร้าง

…่ 135 ก็เตจีวริกังคะอันเป็นลำดับแห่งปังสุกุลกังคะนั้น ย่อมเป็นอัน สมาทานด้วยคำ ๒ นี้ คำใดคำหนึ่งว่า จตุตถจีวร ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดผ้าจีวรผืนที่ ๔ เตจีวริกงค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ แห่งภิกษุผู้มีอ…

บทความนี้เสนอการสมาทานเตจีวริกังคะซึ่งเป็นวิธีการปฏิบัติสำหรับภิกษุที่เกี่ยวข้องกับการใช้จีวร และการจัดการกับผ้าจีวรในกรณีที่ยังไม่สามารถนำมาใช้ได้ โดยให้ความสำคัญกับประเภทของภิกษุเตจีวริกะและวิธีการย

…ือ อ ก็ดี, ข้างหนึ่งเป็น อุ ข้างหนึ่งเป็น อ หรือ อิ ก็ดี, เมื่อลบสระ หน้าแล้ว ไม่ต้องทีฆะก็ได้ เช่น จตุหิ-อปาเยหิ เป็น จตูปาเยหิ ค. ถ้าสระทั้ง ๒ เป็นรัสสะมีรูปเสมอกัน คือ เป็น อ หรือ อิ หรือ อุ ทั้ง ๒ ตั…

เนื้อหาอธิบายเกี่ยวกับหลักการและกฎเกณฑ์ในการลบสระในบาลีไวยากรณ์ เช่น ข้อกำหนดสำหรับสระด้านหน้าและด้านหลังที่ต้องมีรูปไม่เสมอกัน รวมถึงวิธีการจัดการกับสระเพื่อสร้างคำใหม่ โดยสรุปแล้ว หากท่านต้องการทำกา

…มาธิเป็นต้น เช่นเดียวกัน โดยจําแนกตามอานุภาพและ อารมณ์ มีปริตตปริตตารมณ์สมาธิเป็นต้น โดยเป็นองค์แห่งจตุกฌาน โดยจำแนกตามฝ่ายมีหานภาคิยสมาธิเป็นต้น โดยจำแนกตามภูมิมี กามาวจรสมาธิเป็นต้น และโดยจำแนกตามอิทธิ…

เนื้อหาในบทนี้สำรวจถึงประเภทของสมาธิในวิสุทธิมรรค แบ่งออกเป็นหลายรูปแบบ เช่น สมาธิที่สัมปยุตด้วยปีติและนิปปีติกสมาธิ นอกจากนี้ ยังจำแนกสมาธิตามประสบการณ์และความรู้ โดยให้ความสำคัญกับการปฏิบัติเพื่อการ

เอกัคคตาในตติยฌาน ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 7 และจตุตถฌานในจตุกนัยและปัญจกนัยนั้นแล จัดเป็นสุขสหคตสมาธิ (สมาธิประกอบพร้อมกับสุข ) เอกัคคตาในฌาน สุดท้าย …

เอกัคคตาในตติยฌานและจตุตถฌาน แสดงถึงสมาธิที่ประกอบด้วยสุขและอุเบกขา แบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ ตามคุณภาพ รวมทั้งการบำเพ็ญสมาธิจ…

…ด้แล้ว ต่อนั้น ทุติยฌาน วิตก วิจาร สงบไป เหลือองค์ ๓ ต่อนั้น ตติยฌาน ปีติคลายไป เหลือองค์ ๒ ต่อนั้น จตุตถฌาน ละสุขเสีย เหลือองค์ ๒ ด้วยอำนาจแห่งสมาธิอันประกอบ ด้วยอุเบกขาเวทนา สมาธิ ๔ เป็นองค์แห่งฌาน ๔ น…

…มนี้ให้ความรู้เกี่ยวกับสมาธิและฌานในวิสุทธิมรรค โดยบรรยายความหมายของฌาน ๔ รวมถึงทุติยฌาน ตติยฌาน และจตุตถฌาน พร้อมกับอธิบายการประกอบสมาธิและการจัดประเภทสมาธิ ทั้งหานภาคิยะ ฐิติภาคิยะ วิเสสภาคิยะ และนิพเพ…

…ว่า ก็ใน กรรมฐาน ๒ อย่างดังที่กล่าวแล้วนั้น บรรดาอัปปนาวหกรรมฐาน ทั้งหลาย กสิณ ๑๐ กับอานาปานสติ เป็นจตุกฌานิกะ (เจริญให้ เกิดฌานได้ครบ ๔ ) อสุภ ๑๐ กับกายคตาสติ เป็นปฐมฌานิกะ ( เจริญ ให้เกิดฌานได้เพียงปฐม…

เนื้อหาฝึกฝนการเจริญฌานบนพื้นฐานกรรมฐานแบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ โดยมีการวิเคราะห์ฌานชนิดต่างๆ เช่น จตุกฌานิกะ ปฐมฌานิกะ โดยเน้นความสำคัญของการก้าวล่วงองค์และการก้าวล่วงอารมณ์ ในการพัฒนาทางจิตของพระโยคาว…

…ยนั้นกรรมฐาน ๑๒ คือในอนุสสติ ๑๐ อนุสสติเว้นอานาปานสติและกายคตาสติเหลือ 4 และ อาหารเรปฏิกูลสัญญา (๑) จตุธาตุววัฏฐาน (๑) วิญญาณัญจาย ตนะ (๑) เนวสัญญานาสัญญายตนะ (๑) นี้มีสภาวธรรม ( ปรมัตถธรรม ) เป็นอารมณ์ …

บทความนี้กล่าวถึงการพิจารณาและแยกแยะกรรมฐานที่มีความสำคัญในวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะกรรมฐานที่ ๑๒ ซึ่งรวมถึงอนุสสติ ๑๐ และกรรมฐานอื่น ๆ ที่ไม่จำเป็นต้องขยายเนื้อหา เนื้อหาครอบคลุมถึงอารมณ์ของกรรมฐาน การวิเ