หน้าหนังสือทั้งหมด

ความเข้าใจเกี่ยวกับทุกข์ในธรรมะ
186
ความเข้าใจเกี่ยวกับทุกข์ในธรรมะ
…[อุปลายาส] โทธะ อนความทุกข์ออจงหน้าแบนบานคงนี้ แห่งบุคคลที่ถูกทุกข์ มีเสียงญาณปิ้นต้นต้องเอานั่นเอง ชื่ออุปายาส อาจารย์พวกหนึ่งว่า ๑. วิสาทิ ขาทนูติ ขาทาธูด โดยมากใช้ในของที่ต้อง ขบ เคี้ยว กินดิน ทีเรียกว…
เนื้อหาในบทนี้นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับทุกข์ที่มนุษย์ประสบและเหตุผลที่ทำให้เกิดทุกข์ โดยอ้างถึงคำสอนของพระพุทธเจ้า ซึ่งยืนยันว่าทุกข์มีอยู่จริงและมีกลไกซับซ้อนที่ทำให้เกิดความทุกข์ในแต่ละบุคคล โดยอธิบ
ปรัชญา - วิถีธรรมแปลก ภาค ๓ ตอน ๑
188
ปรัชญา - วิถีธรรมแปลก ภาค ๓ ตอน ๑
…เป็นวินิจฉัยในอัปปิยะสัมปโยคทุกข์ [ปิโยวิปโยค ทุกข์] ความพลังพรากของสัตว์และสิ่งจบทั้งหลายที่ชอบใจ ชื่อว่า ปิโย-วิปโยค ปิโยวิปโยคนี้ มีความพรากจากวัตถุที่เป็นลักษณะ มีอันยังความโลกให้เกิดขึ้นเป็นระยะ มีค…
บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับอนัตตาและอัปปิยะสัมปโยคที่เป็นที่ตั้งแห่งทุกข์ ในโลกที่คนต้องเผชิญความทุกข์จากการพรากจากสิ่งที่รัก ข้อมูลในที่นี้กล่าวถึงความเข้าใจในทุกข์ทั้งทางใจและกาย ซึ่งเป็นแนวคิด
วิราคะและความดับตามพระบาลี
195
วิราคะและความดับตามพระบาลี
…ราคะ - ความสำออกออก เพราะพระบาลีว่า "วิราคะ วิญญูจิต" ย่อมหลักพันเพราะวิราคะ" ความดับโดยสำอออกออก ชื่อว่าราคีโนโรก ความดับโดยสำอออกอย่างไม่เหลือ เพราะถอน อนุสัยได้ ชื่อว่า อเสสิรวาคนิโร other หนึ่ง การ…
บทความนี้นำเสนอมุมมองเกี่ยวกับวิราคะหรือความดับ ซึ่งถือเป็นหลักการสำคัญในพระบาลีที่เกี่ยวข้องกับการเข้าถึงนิพพาน การเข้าใจเกี่ยวกับวิราคะและความดับสามารถนำไปสู่อัปนาปัฏฐาน และการละความทุกข์ยาก เมื่อถอ
วิญญาณกรมเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๑๙๙
200
วิญญาณกรมเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๑๙๙
ประโยค - วิญญาณกรมเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๑๙๙ (ฉบับ) ชื่อว่าไม่มีต่อไป จำเดิมแต่ว่า ความสั้น (ครั้งสุดท้าย) อันใด ความสั้นนั้นนั้นเป็นนิพพาน ดังนี้ไซร้ คำกลั…
ในบทนี้พูดถึงความสำคัญของพระนิพพานว่าเป็นนิพพานที่ไม่สามารถเข้าใจได้ง่าย และเกี่ยวข้องกับธรรมสุขุม ตลอดจนสิ่งสำคัญเกี่ยวกับมรรคนและอริยธรรม ซึ่งในมุมมองของพระผู้พระภาคเจ้า ความเข้าใจเหล่านี้เป็นสิ่งที
วิถีทิธิรมเคลปลก ๓
203
วิถีทิธิรมเคลปลก ๓
…ึ่งพระนิพพานเป็นอารมณ์ ถอนวิถาขึ้นได้ แห่งพระโยคผู้ปฏิบัติ เพื่อแทงตลอดชั่ง- ลังจะ ๗ (นั่นแหละ) ชื่อสังมาทิกิ สังมาทิกิฉัน มีความเห็นชอบเป็นลักษณะ มีปัจจประกาศความจริงแท้เป็นรส มีการทำลายความติดคือ…
บทความนี้นำเสนอการวินิจฉัยเกี่ยวกับธรรม ๔ ที่สำคัญในนิโรธนิเทศ โดยเน้นถึงความสัมพันธ์ระหว่างพระนิพพานและวิถีปฏิบัติของพระโยคู สังมาทิกิ สังมาสังกัปปะ และสังมวาจา จะช่วยให้เข้าใจถึงแนวทางในการทำลายอวิช
วิถีธรรมฉบับเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๑
204
วิถีธรรมฉบับเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๑
…อดวิธีทุจริตขึ้นเสียดายแห่งพระโฆษผู้อยู่ (ด้วยสัมมาทิฏฐิ) และคริฏฐอยู๋ (ด้วยสัมมาสังกัปปะ) อย่างนี้ ชื่อสัมมาวาจา สัมมาวาจา-วาจานี้มีความหมายกำหนดคืออา (คือประมวลสัมมฤทธิ์ธรรมไว้) เป็นลักษณะ มีความละเว้นเ…
เนื้อหาเกี่ยวกับสัมมาวาจา ซึ่งหมายถึงคำพูดที่ถูกต้องและมีความหมายที่ดี เพื่อความละเว้นจากสิ่งที่ไม่ดี โดยเฉพาะการทุจริต รวมถึงการสร้างสัมมามันตะและสัมมาอาชะโพ ซึ่งเป็นวิถีที่นำไปสู่การมีคุณธรรมที่สูงข
ความหมายของทุกข์ในพระพุทธศาสนา
211
ความหมายของทุกข์ในพระพุทธศาสนา
…วิทยาภิรมย์เปล่า ๓ ตอนที่ ๑- หน้าที่ ๒๑๐ ในกฎกัณนั้น ธรรมทั้งหลายสัมปุฏกัมมรรและสามัญผล ทั้งหลาย ชื่อว่าเป็นทุกข์ เพราะเป็นสงสารทุกข์ ตามพระบาลีว่า “สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์” แทไม่เป็นอริสรสง …
ในบทความนี้ได้กล่าวถึงความหมายของทุกข์ตามหลักอริยสัจในพระพุทธศาสนา ผ่านการศึกษาความเข้าใจในธรรมที่ไม่เที่ยงซึ่งถือว่าเป็นทุกข์ ตามคติพระบาลีว่าด้วยอริยสัจและความสัมพันธ์ระหว่างทุกข์กับธรรมชาติของการดำ
วิถีธรรมครอบเพลา
221
วิถีธรรมครอบเพลา
…ญาพึงทราบความที่อริยสงฆ์ส่วนเสมอกัน และเสมอกัน โดยประธาน และโดยนัยดังกล่าว มาทีนี้แล้ว บริเวณที่ ๑๖ ชื่ออินทรีสัจฉนท์ ในอธิวารแห่งปัญญาวา ในปกรณ์ชื่อวิถีธรรมรร อันข้าพเจ้าทำเพื่อประโยชน์แก่ความปราโมทย์แห่…
บทความนี้กล่าวถึงวิถีธรรมที่มีหัวใจสำคัญเกี่ยวกับองค์ประกอบของธรรมที่ไม่มีอามน โดยมีการชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของความรู้และสติปัญญาซึ่งจะช่วยให้สาธุชนสามารถเข้าใจได้ดียิ่งขึ้น โดยมีอินทรีสัจฉนท์เป็นตัว
ปัญญาภูมิเทศ ในวิทยาธรรม
222
ปัญญาภูมิเทศ ในวิทยาธรรม
…รณนา ปฏิสนธุมบาและปัญญาสมบูรณ์ธรรมทั้งหลาย ในธรรมสองอย่างนี้ ธรรมทั้งหลายมีวิปชาชเป็นต้น พึงทราบว่า ชื่อปฏิสนธุมบา เป็นอันดับแรก จริงอยู่ คำนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสไว้ว่า "คูกรภุญญทั้งหลาย ก็ปฏิสนธุมบ…
ในบทความนี้ได้กล่าวถึงการสังวรรณนาเกี่ยวกับปัญญาภูมิและปฏิสนธุมบาที่เป็นพื้นฐานแห่งปัญญา พร้อมอธิบายธรรมต่าง ๆ เช่น อตานะ ธาตุ อินทรีย์ และปัญญาสมบูรณ์ ที่เกี่ยวข้องในแนวคิดที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว
วิถีธรรมกรอบภาค ๓ ตอนที่ 225
226
วิถีธรรมกรอบภาค ๓ ตอนที่ 225
…ป) นี้เป็นความหมายแห่งคำในคำอิทัปปัจจูตานั้น ธรรม ทั้งหลายได้เป็นปัจจัยของธรรมหลานี้ ธรรมทั้งหลายมันชื่อว่า อิทธิ- ปัจจยา อิทธิปัจจยา ก็ อิทธิปัจจยา นั่นเอง นั้นเอง ประชุม แห่งอิทธิปัจจูตา ชื่อว่าอิทัปปัจ…
…ดผลเช่นเดียวกัน นอกจากนี้ยังอธิบายถึงคำนิยามและการเกิดขึ้นของสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดจากปัจจัยรวมกัน ซึ่งเชื่อมโยงไปถึงแนวคิดต่าง ๆ ภายในพระมหาสาศตร์ การอธิบายนี้ช่วยให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งต่าง ๆ ที่เ…
ปฏิจจสมุปบาทในวิชาธรรมาภิบาล ๓
227
ปฏิจจสมุปบาทในวิชาธรรมาภิบาล ๓
ประโยค- วิชาธรรมาภิบาล ๓ ตอนที่ ๑ หน้า ที่ 226 ซึ่งเดิมทีเขากำหนดฉันชื่อว่า "ปฏิจจสมุปบาท" คำของเจ้าลัทธินั้นไม่ชอบเพราะอะไร? เพราะไม่มีพระสูตร (ฮ้าง) เพราะผิดต่อพระสูตร เพ…
ในบทนี้เน้นถึงการวิเคราะห์คำว่า 'ปฏิจจสมุปบาท' ซึ่งเป็นที่ถกเถียงในทางความหมายและการอ้างอิงในพระสูตรว่าทำไมคำนี้ถึงไม่สอดคล้อง โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของเหตุผลทางเทววิทยาและการปรากฏการณ์ของกรรมในบริ
วิถีธรรมกรมเปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๒๙
230
วิถีธรรมกรมเปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๒๙
…ความเกิดขึ้นแห่งความเกิดขึ้นไปอธิประกา ๑ เมื่ออาจารย์กล่าวใด้สำคัญว่า "ภาวะแห่งอธิปจจจรรษ" ทั้งหลาย ชื่ออธิปจจอวตา และอำนวจ (นั่น) ก็ได้แก่ภาวะที่เป็นเหตุแห่งปัจจจรรษทั้งหลาย มีวิจฺขาเป็นอาติ ในเพราะความป…
ในบทที่ ๒๒๙ นี้จะพูดถึงความสำคัญในการแสดงปฏิสมฺปุทาของภิกขุและความเกี่ยวข้องกับกิริยาเพียงความนิ่ง ซึ่งต้องการให้หว่านพืชผลในความเกิดขึ้นและความไม่มีความที่ควรประกอบในบทต่างๆ เช่นอธิปจจอวตาและอุปจสมฺป
วิถีธรรมครอบแผ่ คด ตอน ๑
231
วิถีธรรมครอบแผ่ คด ตอน ๑
…หลาย สิ่งนี้คืออะไร (เป็นปฏิสมุทยา) ไม่ เพราะเหตุนี้นั่น พึงทราบดิว่า ปัจจัยธรรมทั้งหลาย (นั่นแหละ) ชื่อว่าเป็นปฏิสมุทยา คำบังใดที่ ข้าพเจ้า กล่าวว่าไว้ดังนี้ คำนันพึงทราบว่าเป็นคำกล่าวชอบแล้ว ส่วนความเข้…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการอธิบายปัจจธรรมและปฏิสมุทยาที่มีความสำคัญในกระบวนการเข้าใจธรรมะ โดยอ้างอิงถึงคำตรัสของพระผู้พระภาคเจ้า ซึ่ง asserted ว่าทุกสิ่งมีเหตุและปัจจัยตามธรรมชาติ และการเกิดขึ้นของปัจจัยนั้
วิชาภิญญาณตอน 3: การปฏิรูปสมบัติและความสุข
232
วิชาภิญญาณตอน 3: การปฏิรูปสมบัติและความสุข
…ยู่ ย่อมเป็นไป เพื่อประโยชน์และเพื่อความสุข (ที่เป็นโลกุตระ) เหตุใด เพราะ เหตุนี้ กลุ่มธรรมนันต์ จึงชื่อปฏิรูปจะ เพราะเป็นที่บังติโตอาศัย และกลุ่มธรรมนันต์ชื่อสมบูรณ์ด้วย เหตุว่าเมื่อเกิดขึ้น ย่อมเกิดขึ้น…
…ุ่มธรรมที่เป็นปัจจัยในการสร้างความสุขและประโยชน์ในชีวิต โดยอธิบายถึงการเกิดขึ้นของกลุ่มธรรมที่มีการเชื่อมโยงกันและเกิดขึ้นด้วยกันอย่างเหมาะสม ทำให้เกิดความสมบูรณ์ โดยส่วนแรกกล่าวถึงการเกิดขึ้นของกลุ่มธรรม…
อรรถาธิบายคำประพันธ์และธรรมแห่งอำนาจปัจจัย
235
อรรถาธิบายคำประพันธ์และธรรมแห่งอำนาจปัจจัย
…วามะ (กล่าวว่าอะไร ๆ ไม่มี ผลของ บุญบาปก็ไม่มี) อภิริยาวะ (กล่าวว่าไม่เป็นอัตำ คืทอะไรไม่เป็น กรรม) ชื่อว่าถูกปิดออกไป เพราะความเกิดขึ้นแห่งธรรมทั้งหลาย ก็เพราะความพร้อมเพรียงแห่งปัจจัย เหตุนี้จึงเป็นอันท…
บทความนี้วิเคราะห์คำประพันธ์ที่เกี่ยวข้องกับอำนาจปัจจัยและความเป็นอยู่ของธรรมอย่างละเอียด โดยมีการแยกประเภทต่าง ๆ เช่น สัจจวตะ อนุภาพ และวิสถีถวา ที่ชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างเหตุและผลในจักรวาลแ
วิจัยธรรมวินัย: อวิชชาและวิชาชา
246
วิจัยธรรมวินัย: อวิชชาและวิชาชา
… แปลว่าไม่ ควรได้ เพราะอธิบายว่าไม่ควรบำเพ็ญ ธรรมชาติโดยมึไม่รู้วันทิยะ นั้น เหตุนี้ ธรรมชาตินั้นจึงชื่อ วิชาชา (ใส่สิ่งไม่ควรได้) (๒) กุศลธรรม ที่กายสุทธิปะเป็นต้น ชื่อ วิทิยะ (แปลว่าควร ได้) เพราะอธิบตร…
ในบทความนี้ได้มีการวิจัยเกี่ยวกับธรรมวินัยโดยมุ่งเน้นไปที่คำว่า 'อวิชชา' และ 'วิชาชา' ซึ่งมีความหมายลึกซึ้งในศาสตร์ของธรรมะ การวิเคราะห์จะแบ่งออกเป็นข้อ ๆ เพื่อชี้ให้เห็นถึงธรรมชาติที่ถูกต้องของการทำว
วิทยามิกรณ์เปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๔๘
249
วิทยามิกรณ์เปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๔๘
…จัยดังกล่าว ที่กล่าวไว้ใน บาลีทั้งหลาย มีคำว่า "อนิวจา วด สงสาร - สงสารทั้งหลายไม่เที่ยง หนอ" เป็นคำชื่อว่าสงสารสงสาร อธิษฐานสงสารกล่าวไว้ในอรรถกถา ทั้งหลายว่า "รูปธรรมและอุปรธรรมทั้งหลายที่เกิดแต่ธรรม เป…
ในบทความนี้มีการพูดถึงความหมายของสงสารในบริบทของธรรมและการปฏิบัติในไตรภูมิ รวมถึงการสร้างสงสารที่มีคุณค่าและการพัฒนาทางจิตใจ ผ่านการอธิบายแนวความคิดในบาลี นอกจากนี้ยังมีการระบุประเภทต่างๆ ของสงสาร และ
การเข้าใจธรรมชาติของวิญญาณและอายตนะ
250
การเข้าใจธรรมชาติของวิญญาณและอายตนะ
… เป็นต้น ต่อไปนี้ พึงทราบโดยทั่วกันแล้ว เกิด ส่วนในคำที่ยิ่งได้อธิบาย พึงทราบดังต่อไปนี้ ธรรมชาติที่ชื่อว่าวิญญาณ เพราะรู้ (อราม์) ต่าง ๆ ชื่อว่า นาม เพราะน้อมไป (สุอารมณ์) ชื่อวารุป เพราะรู้จัก สลาย ชื่อ
เนื้อหานี้กล่าวถึงธรรมชาติของวิญญาณและอายตนะ โดยอธิบายถึงการเกิดและการมีอยู่ของวิญญาณในสังฆ รวมถึงการรู้จักธรรมชาติต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง เช่น ความรู้ และการรับรู้ ซึ่งสัมพันธ์กับการสร้างตนเองและอายตนะต
ความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติและทุกข์
251
ความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติและทุกข์
ประโยค - วิทยาภิรมย์เปล่า ภาค ๓ ตอนที่ 250 ธรรมชาตินั้นชื่อว่า มรณะ เพราะเป็นเหตุตาย (แห่งสัตว์) ความเศร้า ชื่อว่า โศก ความคร่ำครวญชื่อว่า ปริเทวะ ธรรมชาติก็คื…
เนื้อหาตีพรรณนาเกี่ยวกับความหมายของมรณะและทุกข์ในบริบทของพุทธศาสนา โดยกล่าวถึงความเกี่ยวเนื่องระหว่างอวิชชาและการเกิดขึ้นของทุกข์ เนื้อหาจะอธิบายความลึกซึ้งที่เกี่ยวพันกับการดำรงอยู่ของสังขารทุกอย่างใ
วิญญาณกรรมเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๒๖๔
265
วิญญาณกรรมเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๒๖๔
…่า ภาค ๓ ตอนที่ ๒๖๔ ความว่า ไม่ปฏิเสธธรรม (ที่เป็นเหตุ) นั่นเป็นไป เหตุ ฯ ธรรม (ที่เป็นเหตุ) นั่นจึงชื่อว่าปัจจัย มีคำอธิบายว่า อันธรรม (ที่เป็นผล) ใด อายี่ คือไม่ปฏิเสธซึ่งธรรม (ที่เป็นเหตุ) ได้ตั้งอยู่ห…
…่าธรรมใดที่เกิดขึ้นสามารถเรียกได้ว่าปัจจัยแห่งธรรมที่เป็นผล พร้อมทั้งเข้าใจว่าปัจจัยที่อุดหนุนมีการเชื่อมโยงกับเหตุและผลในทางธรรม รวมถึงความหมายของปัจจัยในการสร้างความสำเร็จให้แก่มนุษย์โดยสังเขปและคำอธิบา…