ฐาน : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 672 / 143

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - - หน้าที่ 31 อย่างนั้น กรรมฐานยังไม่สำเร็จ ภิกษุนั้นพึงเจริญโดยสสัมภารวิภัติ เถิด [เจริญโดยสสัมภารวิภัติ (เจริญโดยสสัมภารวิภัติ) อ…

เนื้อหาในวิสุทธิมรรคพูดถึงการเจริญกรรมฐานแบบสสัมภารวิภัติ ซึ่งภิกษุต้องทำอุคคหโกศลและมนสิการโกศล โดยเน้นที่กายคตาสติกรรมฐาน นิเทศถึงอาการต่าง…

…เพียงอุปจาร เพราะความที่มีสภาวธรรมเป็นอารมณ์ ย่อมจะเกิดขึ้นโดยไม่ช้าเลย นี้เป็นภาวนานัยในจตุธาตุววัฏฐาน ที่มาโดยสังเขป [วิตถารนัย] ส่วนภาวนานัยในจตุธาตุววัฏฐาน ที่มาโดยพิสดาร พึงทราบดัง (ต่อไป) นี้ ก็แลพ…

บทนี้กล่าวถึงการทำสมาธิและกรรมฐานตามแนวทางของพระพุทธศาสนา โดยเริ่มจากการพิจารณาธาตุในร่างกาย เช่น ธาตุดิน ธาตุน้ำ การแยกโกฏฐาสและการพ…

…ปัญญากล้า ต่อเมื่อเธอมนสิการอย่างสังเขปโดยนับว่า "สิ่ง ที่มีลักษณะกระด้าง เป็นธาตุดิน " เป็นต้น กรรมฐานจึงปรากฏ สำหรับอีกรูปหนึ่งมนสิการอย่างนั้น กรรมฐานจะมืดไปไม่ชัดแจ้ง ต่อ มนสิการ โดยพิสดารไปตามอาการม…

บทความนี้กล่าวถึงวิธีการเจริญธาตุกัมมัฏฐานสำหรับภิกษุที่มีปัญญากล้า โดยเน้นการปลีกตัวไปสู่ที่ลับเพื่อทำกรรมฐานอย่างมีประสิทธิภาพ เช่น การกำหนด…

…มรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 26 [ภาวนานัย - วิธีภาวนา] [สังเขปนัย] ส่วนวินิจฉัยในภาวนานัยในธาตุกรรมฐานนี้ (พึงทราบดังนี้) สำหรับภิกษุผู้มีปัญญากล้า การกำหนดธาตุโดยพิสดาร (แจก ไปตามอาการ ๔๒ ) ว่า "เกสา ป…

บทความนี้นำเสนอแนวทางการภาวนาในธาตุกรรมฐาน โดยมีการแยกประเภทธาตุตามลักษณะเช่น ธาตุดิน น้ำ ไฟ ลม สำหรับภิกษุที่มีปัญญากล้า การปฏิบัติจะชัดเจนมา…

…้างนอก ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 25 ก็แลในลม ๖ อย่างนี้ ลม ๕ ข้างต้นเป็นจตุสมุฏฐาน ลม อัสสาสะปัสสาสะเป็นจิตสมุฏฐานอย่างเดียว ด้วยบทนี้ว่า "ยำ วา ปนญฺญมฺปิ กิญจิ หรือแม้สิ่งใดสิ่งหนึ่…

บทความนี้อธิบายเรื่องการหายใจในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการวิเคราะห์ลมทั้งสองเป็นส่วนหนึ่งของทฤษฎีธาตุในวิสุทธิมรรค อธิบายว่าลมอัสสาสะและปัสสาสะมีบทบาทสำคัญต่อจิตและสรีระทั้งยังเชื่อมโยงกับธาตุทั้

…ยชน์ แก่ร่างกาย ? ) เป็นต้น” เพราะเตโชคตใด ก็ในอาการ ๔ อย่างนั้น อาการ ๓๒ ข้างต้นมีเตโชธาตุเป็น สมุฏฐาน อาการสุดท้ายมีกรรมเป็นสมุฏฐานแท้ [วาโย] สิ่งที่ชื่อว่า วาโย เพราะอำนาจแห่งความเป็นสิ่งทำให้ฟุ้งไป ส…

บทความนี้เสนอการวิเคราะห์เกี่ยวกับธาตุและลมในร่างกายมนุษย์ โดยอธิบายถึงฟังก์ชันและความสำคัญของลมในกระบวนการต่างๆ เช่น การไหวตัวและการกำจัดของเสียออกจากร่างกาย รวมถึงรายละเอียดเกี่ยวกับการเคลื่อนไหวและ

…ะคือไหลไป เหตุนั้น สิ่งนั้นจึงชื่อว่า อาโป สิ่งใดในอาโปทั้งหลาย อันมี ประการต่าง ๆ ด้วยอำนาจแห่งสมุฏฐานมีกรรมสมุฏฐานเป็นต้น เหตุนี้ สิ่งนั้นจึงชื่อ อาโปคต สิ่งนั้นได้แก่อะไร ? สิ่งนั้นได้แก่ลักษณะ คือควา…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการตีความธาตุตามหลักวิสุทธิมรรค โดยเจาะลึกถึงการจำแนกธาตุอย่างละเอียด เช่น ปฐวีธาตุ และอาโป รวมถึงการอธิบายลักษณะและอำนาจต่าง ๆ ของธาตุ ซึ่งเน้นการเข้าใจในภาวะการทำงานของธาตุทั้งสาม

…ยู่เป็นของกระพือพัดไป ซึ่งบุคคลยึดถือ (เป็นของตน) ดูกรอาวุโสทั้งหลาย นี่ธาตุลมภายใน" ก็แลจตุธาตุววัฏฐานในมหาหัตถิปทุปสูตรนี้ มีฉันใด แม้ใน

บทความนี้นำเสนอการอภิปรายเกี่ยวกับธาตุภายในตามหลักคำสอนในวิสุทธิมรรค โดยเน้นที่ธาตุน้ำ ธาตุไฟ และธาตุลม ที่มีอยู่ในตน และบุคคลยึดถือเป็นของตน การเข้าใจธาตุเหล่านี้สามารถช่วยให้เข้าใจธรรมชาติของร่างกาย

…ดิน ธาตุน้ำ ธาตุไฟ ธาตุลม " ส่วนในมหาหัตถิปทุปมสูตร มาอย่างพิสดาร โดยเป็นธรรมสำหรับ ผู้เจริญธาตุกรรมฐานที่มิใช่ผู้มีปัญญากล้านัก ดังนี้ว่า "ดูกรอาวุโสทั้งหลาย ก็ธาตุดินภายในเป็นอย่างไร ? สิ่งใด มีอยู่ในต…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการพิจารณาธาตุในร่างกายเพื่อเข้าใจการดำรงอยู่และความไม่เที่ยงของสรรพสิ่ง โดยใช้บทสอนในพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับธาตุดิน ธาตุน้ำ และอื่น ๆ เพื่อช่วยให้บุคคลมีความเข้าใจในธรรมชาตินี้ ผลงานด

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 17 ได้แก่สันนิฐาน (ลงความเห็น) ตามที่ได้กำหนดเห็นสภาวะ (ของ มัน) การวิเคราะห์ดูธาตุทั้ง ๔ ชื่อว่าจตุธาตุววัฏฐาน คำว่า…

บทความนี้กล่าวถึงการวิเคราะห์จตุธาตุววัฏฐานซึ่งมีลักษณะเป็นทั้งแบบสังเขปและพิสดาร โดยเฉพาะในมหาสติปัฏฐานสูตรและสูตรอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง การอธิบ…

…มีสุคติเป็นที่ ไปในเบื้องหน้าแล นี่เป็นคำกล่าวแก้อย่างพิสดารในการเจริญอาหารเรปฏิกูลสัญญา จตุธาตวุวัฏฐาน บัดนี้ นิเทศ (คำอธิบาย) การเจริญจตุธาตุววัฏฐาน ที่ท่าน แสดงไว้ถัดอาหาเรปฏิกูลสัญญามาว่า "ววัฏฐาน " …

…เจริญกายคตาสติ โดยใช้ข้อมูลเกี่ยวกับอาหารและความปฏิกูลเพื่อความก้าวหน้าในธรรมะ อธิบายความหมายของววัฏฐาน และการพิจารณาอาการต่อไปของอาหาร โดยเชื่อมโยงกับอสุภสัญญาและแนวทางในการปฏิบัติ ทำให้ผู้อ่านเข้าใจการ…

…ว่าสัญญา (ความกำหนดหมาย) ใน กพฬิงการาหารนั้น ย่อมปรากฏด้วยอำนาจการถือเอาการปฏิกูล เพราะเหตุนั้น กรรมฐานนี้จึงถึงซึ่งความนับ (คือได้ชื่อ) ว่า " อาหาเรปฏิกูลสัญญา " ดังนี้ [อานิสงส์แห่งอาหารเรปฏิกูลสัญญา] …

…นื้อหาได้กล่าวถึงประเด็นสำคัญเกี่ยวกับอาหาเรปฏิกูลสัญญา และอานิสงส์ของการฝึกจิตของภิกษุผู้ประกอบกรรมฐานผ่านอาหารที่มีลักษณะปฏิกูล โดยเน้นถึงการหลีกเลี่ยงราคะและการมุ่งมั่นใหม่เพื่อบรรลุถึงการปล่อยวางจากท…

…นลงดังนี้เถิดว่า "เธอยังมิได้หย่อนมือลงในอาหาร (ที่อยู่ในบาตร) นั้นเพียงใด เธอได้เห็นภิกษุผู้เป็นครุฐานิยะก็ดี คนผู้เป็นลัชชีก็ดี เช่นนั้นแล้ว ก็อาจนิมนต์ (หรือเชื้อเชิญให้บริโภคอาหารนั้น) ได้อยู่เพียงนั…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความปฏิกูลที่เกิดขึ้นจากการบริโภคอาหารและผลกระทบที่มีต่อพระภิกษุเมื่อมีการสัมผัสอาหาร โดยสิ่งเหล่านี้รวมถึงความรู้สึกของความละอายในการบริโภคที่มาจากการแสวงหาอาหารที่อาจก่อให้เกิดปัญห

…หรับภิกษุ ผู้ถือบิณฑบาต แต่ในขณะไปยืนอยู่ที่โรงวิตกนั้นเวลาเดียว เวลานอกนั้นเธอตรึกอยู่แต่ใน พระกรรมฐานทั้งวันทั้งคืน" ชอบกล ทำไมต้องทำที่ไว้ให้ไปหยุดตรึก จะตรึกเสียที่กุฏิ หรือที่อื่นไม่ได้หรือ.

เนื้อหานี้กล่าวถึงการเดินทางของผู้ที่มุ่งหน้าไปยังป่าช้าเพื่อหาองค์พระและซากศพ โดยพบเจอกับความสกปรกตามทาง รวมถึงการพูดถึงวิตักมาลก ซึ่งเป็นสถานที่ให้ภิกษุหยุดพักและคิดตรึกตรองถึงการบิณฑบาตและการรักษาศ

…ที่ลานพระเจดีย์และลาน พระโพธิ์ ตั้งน้ำฉัน น้ำใช้ กวาดบริเวณ ชำระร่างกายแล้ว ขึ้น ที่นั่ง มนสิการกรรมฐานสัก ๒๐ - ๓๐ คาบ แล้วจึงลุกขึ้นถือบาตรและ จีวร (จำต้อง) ละตโปวันอันเป็นที่ปราศจากชนเบียดเสียด สะดวก แ…

เนื้อหาเกี่ยวกับหลักการทางธรรมที่พระโยคาวจรต้องพิจารณาในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะหลักการที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติตนเพื่อความบริสุทธิ์และการรักษาศีล กับการทำวัตรในชีวิตสงบ โดยเน้นถึงการทำวัตรและการปฏิบัต

…หลุมถ่านเพลิง วิญญาณหารควรชี้แจง ด้วยพระโอวาทที่เปรียบวิญญาณด้วยหอกหลาว แล [อาหารที่ประสงค์เอาในกรรมฐานนี้ แต่ในอาหาร ๔ นี้ กพฬิงการาหารอันแยกประเภทเป็นของกิน ของดื่ม ของเคี้ยว ของลิ้ม เท่านั้น ท่านประสง…

…ความปฏิกูลในอาหาร ๔ ประเภท เช่น ของกิน ของดื่ม และอื่นๆ โดยยกตัวอย่างและแนวคิดที่สำคัญในการเจริญกรรมฐาน สู่การตั้งอยู่ในสติและมีสำนึกของการบริโภคอย่างมีสติ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในทางการปฏิบัติตามหลักธรรมของพ…

…วิหรติ-เข้าถึง...อยู่” นี้ มีนัยอันกล่าว มาแล้วนั่นแล นี่เป็นกถาอย่างพิสดาร ในเนวสัญญานาสัญญายตนกรรมฐาน ปกิณณกกถา พระนาถะเจ้า ผู้มีพระรูปไม่มีใครเทียมถึง ตรัส อารูป ๔ ประการอันใจใดไว้ บัณฑิตได้ทราบอารูป …

บทนี้กล่าวถึงประเด็นสำคัญเกี่ยวกับอารูป ๔ และการเข้าใจปกิณณกกถาที่มีนัยตลอดจนการสัมผัสกับอารมณ์ในการฝึกสมาธิ มีกล่าวถึงตัวอย่างของพราหมณ์ที่ขอภาชนะที่มีสุราและการไม่สามารถได้สิ่งที่ต้องการ ทั้งนี้มีกา

…โยคาวจร ผู้ปฏิบัติอย่างใด ในวิภังค์จะแสดง ความปฏิบัติของพระโดยคาวจรนั้นก่อน จึงยกขึ้น (เป็นปุคคลาธิฏฐาน) ว่า "เนวสัญญีนาสัญญี" แล้วกล่าว (อธิบาย) ว่า พระโยคาวจรทำ ในใจซึ่งอากิญจัญญายตนะนั้นนั่นแล โดยว่าเ…

เนื้อหาในหน้าที่ 254 นี้ อธิบายถึงแนวคิดและความหมายของอากิญจัญญายตนะและเนวสัญญานาสัญญายตนะ โดยอ้างถึงการปฏิบัติของพระโยคาวจรในวิภังค์ซึ่งมีการทำใจในอากิญจัญญายตนะอย่างละเอียด โดยเฉพาะในความเข้าใจว่าเป

…ี่อาศัยอยู่) คำที่เหลือก็มีอรรถเช่นที่ กล่าวมาก่อนนั้นแล นี้เป็นคำแก้อย่างพิสดาร ในอากิญจัญญายตนกรรมฐาน

ในเนื้อหานี้มีการวิเคราะห์คำว่า 'นตฺถิ กิญจิ' ซึ่งหมายถึงการทำให้วิญญาณไม่เหลืออยู่ และอธิบายเกี่ยวกับการเข้าถึงอากิญจัญญายตนะ ว่ามีอรรถที่กล่าวถึงการปราศไปแห่งวิญญาณ โดยในสภาวะนี้ไม่มีแม้แต่ความรู้สึ

…็นที่อาศัยอยู่) คำที่เหลือมีอรรถเช่นที่กล่าวมาก่อนนั้นแล นี้เป็นคำแก้อย่างพิสดาร ในวิญญาณัญจายตนกรรมฐาน

…ึกซึ้งถึงแนวคิดทางพระพุทธศาสนาในช่วงนี้ในเวลาเดียวกัน แสดงให้เห็นถึงแนวทางในการปฏิบัติที่สำคัญในกรรมฐานที่สำเร็จและส่งผลดีต่อผู้ปฏิบัติ