หน้าหนังสือทั้งหมด

การปรับปรุงคำสอนพุทธศาสนาแบบมหายาน
100
การปรับปรุงคำสอนพุทธศาสนาแบบมหายาน
…นความสามารถของ สามัญชนที่หยั่งถึงได้ โดยไม่ต้องอาศัยพิธีการอะไรให้ยุ่งยากนัก เมื่อเปรียบเทียบกัน อาจดูเหมือนว่า ฝ่ายเถรวาทจะตั้งเป้าหมายและวิธีบรรลุเป้าหมาย ไว้สูงส่งและยากเกินไป และอาศัยผู้มีศรัทธาจริง…
…ทธธรรมได้ง่ายขึ้น นอกจากนี้ยังมีการเปรียบเทียบระหว่างคำสอนของเถรวาทและมหายาน ซึ่งมหายานเน้นที่การดึงดูดคนจำนวนมากมาเป็นสงฆ์ และมีมุมมองที่แตกต่างในการมองศึกษาพระธรรม อย่างไรก็ตาม การปรับพุทธพจน์อาจก่อให…
ความรู้วิทยาศาสตร์ในพระไตรปิฎก
16
ความรู้วิทยาศาสตร์ในพระไตรปิฎก
…ธรรมเมื่อไม่กี่ ร้อยปีที่ผ่านมานี้คือ ตั้งแต่กาลิเลโอ (พ.ศ.2107-2185) สร้างกล้องโทรทรรศน์สำหรับส่อง ดูดวงดาวสำเร็จ นำมาซึ่งการค้นพบเทหวัตถุในห้วงอวกาศมากมาย เป็นการเริ่มต้นการศึกษา เอกภพอย่างจริงจังและพ…
พระไตรปิฎกมีความรู้ทางวิทยาศาสตร์ที่น่าทึ่ง ซึ่งนักวิทยาศาสตร์ค้นพบในภายหลัง เช่น โลกธาตุ และอะตอม นอกจากนี้ ยังแสดงให้เห็นถึงความก้าวหน้าทางการแพทย์ในสมัยพุทธกาล การผ่าตัดและวิธีการรักษาสุขภาพที่ใช้ก
การตั้งสมมติฐานและประเภทความรู้ทางวิทยาศาสตร์
46
การตั้งสมมติฐานและประเภทความรู้ทางวิทยาศาสตร์
…และสามารถใช้ เป็นหลักในการอ้างอิงได้ เช่น หลักการที่ว่า “แม่เหล็กขั้วเดียวกันจะผลักกัน ขั้วต่างกันจะดูดกัน” มาจากมโนคติที่ว่า แม่เหล็กขั้วบวกจะผลักกับแม่เหล็กขั้วบวก และ มโนคติที่ว่า แม่เหล็กขั้วบวกจะ ด…
บทความนี้กล่าวถึงกระบวนการตั้งสมมติฐานในการวิจัยทางวิทยาศาสตร์ ซึ่งเป็นขั้นตอนที่นักวิทยาศาสตร์ใช้ในการคาดการณ์คำตอบโดยใช้ข้อมูลจากการสังเกต และการทดลองเพื่อตรวจสอบสมมติฐานนั้น โดยอ้างอิงหลักฐานที่ได้
สัมมาสมาธิ และ ไตรสิกขา
84
สัมมาสมาธิ และ ไตรสิกขา
… ตั้งแต่ สัมมาทิฏฐิถึงสัมมาสติ เป็นองค์ประกอบของสัมมาสมาธิ หรือประชุมลงในสัมมาสมาธิ ดัง พระดำรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย องค์แห่งสมาธิ 7 ประการ คือ สัมมาทิฏฐิ สัมมาสังกัปปะ สัมมาวาจา สัมมากัมมันตะ สัมมาอ…
สัมมาสมาธิเป็นการตั้งใจมั่นอยู่ในภาวนาตามหลักธรรม 7 ข้อ ซึ่งช่วยให้เกิดความสว่างในใจและเห็นธรรมะที่บริสุทธิ์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสว่าการมีจิตเป็นหนึ่งเดียวเป็นสิ่งสำคัญ ซึ่งรวมถึงสัมมาทิฏฐาน, สัม
การเกิดมนุษย์และการเปลี่ยนแปลงทางสังคม
96
การเกิดมนุษย์และการเปลี่ยนแปลงทางสังคม
…งกล้าขึ้นทุกที ผิวพรรณของ มนุษย์เหล่านั้นก็แตกต่างกัน มนุษย์พวกที่มีผิวพรรณงามนั้นก็มีการถือตัวพากันดูหมิ่นมนุษย์ พวกที่มีผิวพรรณไม่งาม เพราะทะนงตัวปรารภผิวพรรณเป็นเหตุ กระบี่ดินจึงหายไป ต่อมาก็เกิดมีเค…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการเกิดขึ้นของมนุษย์และการเปลี่ยนแปลงในสังคม โดยเริ่มจากการบริโภคกระบี่ดินและเครือดิน ที่ทำให้มนุษย์แข็งแรงขึ้น และวิธีการต่างๆ ที่มนุษย์พัฒนาขึ้นรวมถึงการแบ่งเขตแดน และการกำเนิดของก
การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกิเลสและการสร้างบุญ
110
การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกิเลสและการสร้างบุญ
…ั้ง 3 ตระกูล ได้แก่ โลภะ โทสะ โมหะ หรือเรียกว่า อกุศลมูล 3 ดังที่พ ดังที่พระผู้มีพระภาคตรัสไว้ ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย.... โลภะเป็นอกุศลมูล 1 โทสะเป็นอกุศลมูล 1 โมหะเป็นอกุศลมูล 1 1.) กิเลสตระกูลโลภะ ไ…
เมื่อผ้าทึบแสงที่บดบังแสงในห้องถูกนำออก เราจะเห็นทุกอย่างอย่างชัดเจน เช่นเดียวกัน การกำจัดกิเลสที่บดบังความสว่างในจิตใจเราทำให้สามารถคิดและทำถูกต้อง ส่งผลให้ชีวิตประสบความสำเร็จได้ นอกจากนี้ยังมีการจำ
กรรมและผลของกรรมในชีวิตมนุษย์
121
กรรมและผลของกรรมในชีวิตมนุษย์
…แล้วเราก็จะมีสุคติโลกสวรรค์เป็นที่ไป วิธีการใช้ห้องอื่นใดที่เคยทำ มาแล้วส่งผลให้เกิดนิสัยไม่ดี เช่น ดูหนังจนดึก ทำให้ต้องนอนดึก และนอนอย่างไม่มีสติ ตื่นก็ สาย ตื่นแล้วก็ไม่เก็บที่นอนให้เรียบร้อย เป็นต้น…
เนื้อหานี้กล่าวถึงกรรมที่เป็นตัวลิขิตชีวิตของมนุษย์และสัตว์ ตั้งแต่กรรมในอดีตที่ส่งผลต่อชีวิตในปัจจุบัน และความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนเกี่ยวกับการทำดีและการทำชั่ว การทำความดีในชีวิตต้องอาศัยเวลาเพื่อให้เ
การประยุกต์ใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครอง
149
การประยุกต์ใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครอง
…ปัจจัยด้านเศรษฐกิจนั้นก็สำคัญมาก ผู้ปกครองจึงจำเป็นต้อง บริหารจัดการเรื่องเศรษฐกิจให้ดี แต่ไม่ใช่ว่าดูแลเฉพาะเรื่องนี้อย่างเดียว จนละเลยศีลธรรม หากเป็นเช่นนี้ ก็ไม่อาจจะรักษาความสงบเรียบร้อยของสังคมไว้ไ…
…่อให้เกิดความเจริญเติบโตอย่างยั่งยืน โดยใช้ตัวอย่างจากพระพุทธเจ้าในการสอนให้รู้จักควบคุมกิเลส และการดูแลด้านเศรษฐกิจในสังคม ในกรณีมนุษย์ที่ถูกความหิวบีบคั้น พระพุทธเจ้าทรงรอจนเขาได้รับประทานอาหารก่อนจะส…
ความหมายและบทบาทของธรรมในพระพุทธศาสนา
176
ความหมายและบทบาทของธรรมในพระพุทธศาสนา
…น ครั้นแล้วย่อมตรัสบอก ทรงแสดง บัญญัติ แต่งตั้ง เปิดเผย จำแนก กระทำให้ตื้น และตรัสว่า ท่านทั้งหลายจงดู ดัง ดังนี้' ธรรมเป็นความจริงที่มีอยู่ตามธรรมดาของมัน เราอาจจะแปลได้หลายอย่าง เช่น แปลว่า ธรรมชาติ ก…
บทความนี้สำรวจความหมายของธรรมในพระพุทธศาสนา โดยเข้าใจว่า ธรรมคือความจริงตามธรรมชาติที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสรู้และเผยแพร่ให้แก่สังคม ผ่านการจัดตั้ง “สังฆะ” หรือชุมชนที่มีวินัยเป็นกรอบการประพฤติ เพื่อ
การบรรลุวัตถุประสงค์ในการบวชและความสำคัญของสิกขาบท
178
การบรรลุวัตถุประสงค์ในการบวชและความสำคัญของสิกขาบท
…องค์ใดไม่ดำรงอยู่นาน ของพระองค์ใดดำรงอยู่นาน ท่านจึงเข้าไปกราบทูลถามพระผู้มี- พระภาคเจ้า ตรัสตอบว่า ดูก่อนสารีบุตร ศาสนาของพระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามวิปัสสี พระนาม สิขี และพระนามเวสสภู ไม่ดำรงอยู่นาน ศาสน…
บทความนี้กล่าวถึงการบวชและความสำคัญของสิกขาบทที่มีบทบาทต่อการรักษาศาสนาให้อยู่ในทางที่ถูกต้องและยั่งยืน โดยเฉพาะการเปรียบเทียบศาสนาของพระผู้มีพระภาคเจ้าทั้งสี่พระองค์ที่ทำให้ศาสนาอยู่ได้นานหรือหายไป เ
การติเตียนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการประพฤติพรหมจรรย์
185
การติเตียนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการประพฤติพรหมจรรย์
…้นแด่พระ ผู้มีพระภาคเจ้า พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงรับสั่งให้ประชุมภิกษุสงฆ์ แล้วทรงสอบถามพระสุทินน์ว่า “ดูก่อนสุทินน์ ข่าวว่าเธอเสพเมถุนธรรมในภรรยาเก่าจริงหรือ” ท่านพระสุทินน์ทูลรับว่า “จริง พระพุทธเจ้าข้า”…
เนื้อหาเกี่ยวกับการติเตียนของพระพุทธเจ้าต่อพระสุทินน์ที่ทำผิดศีลในการเสพเมถุน โดยพระพุทธเจ้าตักเตือนว่า การกระทำดังกล่าวไม่เหมาะสมสำหรับผู้บวชและมีผลต่อความเลื่อมใสของชุมชน โดยพระสุทินน์ตอบรับว่าได้ทำ
วัตถุประสงค์ของการบัญญัติสิกขาบท
186
วัตถุประสงค์ของการบัญญัติสิกขาบท
…ดษ คลุกคลี และโทษของความเกียจคร้าน แล้วตรัสถึง คุณของความเป็นคนเลี้ยงง่าย เป็นต้น พระองค์จึงตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลายเราจักบัญญัติสิกขา บทแก่ภิกษุทั้งหลาย โดยมีวัตถุประสงค์ 10 ประการ คือ (1) เพื่อความ…
บทความนี้ชี้แจงถึงโทษของความเป็นคนเลี้ยงยากและเกียจคร้าน รวมถึงคุณประโยชน์ของการมีความเป็นคนเลี้ยงง่าย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติสิกขาบทขึ้นมาเพื่อวัตถุประสงค์ 10 ประการ เช่น เพื่อความรับว่าดีแห่งส
บทบาทของพระอรหันต์ในพระไตรปิฎก
193
บทบาทของพระอรหันต์ในพระไตรปิฎก
… อุโบสถ เพราะท่านคิดว่าตนเป็นพระอรหันต์แล้วคงไม่ต้องทำ ในครั้งนั้นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ตรัสเตือนว่า “ดูก่อนพราหมณ์ทั้งหลาย ถ้าพวกเธอไม่สักการะ ไม่เคารพ ไม่นับถือ ไม่บูชา ซึ่ง อุโบสถ เมื่อเป็นเช่นนี้ ใครเ…
ในพระไตรปิฎกมีการกล่าวถึงพระอรหันต์ที่กระทำตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าซึ่งมีผลกระทบต่อสาวกในอนาคต เช่น การทำอุโบสถที่พระมหากัปปินะไม่ต้องการทำ นอกจากนี้ยังมีข้อห้ามในการบัญญัติสิกขาบทที่อาจเกิดปัญห
เศรษฐศาสตร์ในพระไตรปิฎก
211
เศรษฐศาสตร์ในพระไตรปิฎก
…ุลภาคและมหภาค ต่างจากระบบเศรษฐศาสตร์ในระบบทุนนิยมที่ “มี ทุนเป็นศูนย์กลาง” มุ่งเน้นการพัฒนาทางวัตถุ ดูอัตราการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ อัตรารายได้ ต่อหัวของประชากรเป็นหลัก หลักการตั้งตัวสร้างฐานะในพระพุทธ…
บทที่ 8 ของเนื้อหาเกี่ยวกับเศรษฐศาสตร์ในพระไตรปิฎกชี้ให้เห็นถึงแนวทางเศรษฐกิจที่มุ่งเน้นบุญเป็นกลาง โดยกล่าวว่าเศรษฐกิจที่ดีจะต้องเอื้อให้เกิดการบำเพ็ญบุญและพัฒนาจิตใจควบคู่กับความเจริญทางเศรษฐกิจ ซึ่
ธรรมะเกี่ยวกับการทำนาและการฝึกม้า
260
ธรรมะเกี่ยวกับการทำนาและการฝึกม้า
…นแล้ว ย่อมบริโภค แม้พระองค์ก็จงไถและหว่าน ครั้นไถ และหว่านแล้ว จงบริโภคเถิด ภ. (พระผู้มีพระภาคเจ้า) ดูก่อนพราหมณ์ แม้เราก็ไถและหว่าน ครั้นไถและหว่านแล้ว ก็บริโภค โคดมเลย ก. กสิภารทวาชพราหมณ์) ข้าพเจ้าไม…
ในบทนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสสอนเกี่ยวกับการทำนาและการฝึกม้า โดยใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย ทำให้พราหมณ์และสารถีเข้าใจถึงความหมายของศรัทธาและความเพียรในชีวิต เมื่อการทำนาเป็นสัญลักษณ์ของการปฏิบัติธรรมนั้นนำไ
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถาม
277
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถาม
…หว้ ไม่ลุกรับพวกพราหมณ์ผู้แก่ ผู้เฒ่า การที่ท่านกระทำอย่างนั้นไม่สมควรเลย พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ ในโลก ทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ใน หมู่สัตว์ พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทพ และมนุษย์ เราไม่เล็…
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถามช่วยให้ผู้ฟังมีส่วนร่วมในการรับฟังมากขึ้น โดยจะต้องตรองคำถามและคิดหาคำตอบ ทำให้พวกเขาตั้งใจฟังและเข้าใจธรรมะได้ดีกว่าเมื่อไปนั่งฟังเฉยๆ มีตัวอย่างจากการสนทนาระหว่างพระผู้มีพระ
พระโคดมและคำถามในพระธรรม
278
พระโคดมและคำถามในพระธรรม
…ในภพใหม่ ตถาคตละได้แล้ว แต่ไม่ใช่ “ไม่ผุดเกิด” ดังที่ท่านมุ่งกล่าว จากนั้นพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ เปรียบเหมือนฟองไก่ 8 ฟอง 10 ฟอง หรือ 12 ฟอง ฟองไก่เหล่านั้นแม่ไก่กกดีแล้ว ลูกไก่ตัวใดทำล…
เนื้อหานี้พูดถึงการสนทนาระหว่างพระโคดมและพราหมณ์ โดยเน้นการเปรียบเทียบลูกไก่และกระเปาะฟองเพื่ออธิบายความรู้แจ้ง การเกิดใหม่ และการทำลายอวิชชา นอกจากนั้นยังพูดถึงปัญหาที่จะต้องจำแนกความหมายที่พระพุทธเจ
การเชื่อและการเข้าใจในธรรม
291
การเชื่อและการเข้าใจในธรรม
…พระดำรัสนี้ เช่น พระ สารีบุตร เป็นต้น สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเรียกพระสารีบุตรมาแล้วตรัสว่า ดูก่อน สารีบุตร เธอเชื่อหรือว่า สัทธินทรีย์ที่บุคคลเจริญแล้ว กระทำให้มากแล้ว ย่อมหยั่งลงสู่อมตะ มีอมตะ…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าสอนให้เราทราบว่าไม่ควรเชื่อในธรรมต่าง ๆ โดยง่าย ต้องมีการทดลองและพิสูจน์ด้วยตนเอง หากได้รับรู้ด้วยตนเองแล้วจึงจะปักใจเชื่อในธรรมที่ไม่มีโทษ โดยอ้างอิงจากพระเกสปุตติสูตรและพระปุพพโกฏ
ความรู้ในพระไตรปิฎก
294
ความรู้ในพระไตรปิฎก
…ยถึง ปัญญาอันสำเร็จด้วยการฟัง หรือ ความรู้อันเกิดจากการฟัง แต่ในปัจจุบันยังหมายรวมไปถึง การอ่าน, การดู, การชม ฯลฯ ด้วย ในสมัยพุทธกาลยังไม่มีหนังสือให้อ่าน ยังไม่มีสื่อต่าง ๆ ให้ดู การเรียนรู้สิ่งต่างๆ จ…
บทความนี้อธิบายถึงการแสวงหาความรู้ในพระไตรปิฎกซึ่งรวมถึงสามประเภทของปัญญาคือ สุตมยปัญญา, จินตามยปัญญา และ ภาวนามยปัญญา โดยเน้นความสำคัญของการฟัง การคิดและการฝึกฝน เพื่อนำไปสู่ความรู้ที่ลึกซึ้งและมีคุณ
หลุมดำและจิตวิญญาณ: เปรียบเทียบทฤษฎีทางดาราศาสตร์กับพระไตรปิฎก
307
หลุมดำและจิตวิญญาณ: เปรียบเทียบทฤษฎีทางดาราศาสตร์กับพระไตรปิฎก
…รู้ว่าจริง ๆ แล้วจิต เคลื่อนที่เร็วกว่าแสงมากๆ อย่างที่จะเทียบกันไม่ได้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า “ดูก่อนภิกษุ ทั้งหลายเราย่อมไม่เล็งเห็นธรรมอื่นแม้อย่างหนึ่งที่เปลี่ยนแปลงได้เร็วเหมือนจิต จิตเปลี่ยนแป…
บทความนี้สำรวจแนวความคิดเรื่องหลุมดำและเวลาที่เคลื่อนที่ช้ากว่าบริเวณภายนอก เช่น โลกมนุษย์ โดยเฉพาะในมิติทางจิตวิญญาณที่มีความเร็วกว่าแสงและการเปรียบเทียบกับคำสอนในพระไตรปิฎก นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความธ