ตร : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 735 / 736

ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า สุนัขจิ้งจอกในกาลนั้นมาเป็นคนกินเดนนี้ ราชสีห์มาเป็น พระสารีบุตร เสือโคร่งมาเป็นพระโมคคัลลานะ รุกขเทวาผู้เห็นเหตุการณ์มาเป็นตถาคตแล 6.3 มิตรภาพผุพังเพราะฟังคำยุ 1 ส…

สาเหตุที่ตรัสชาดก พระทศพลทรงติเตียนภิกษุฉัพพัคคีย์ที่นำความส่อเสียดไปให้แก่ภิกษุ ผู้บาดหมางกันแล้วตรัสว่า ขึ้นช…

ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า อธรรมเทพบุตรในกาลนั้นมาเป็นพระเทวทัต ธรรมเทพบุตร มาเป็นตถาคตแล จากชาดกเรื่องนี้ ธรรมเทวบุตร หากหลบหลีกเทวาพาล มิ…

…ธรรม” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในขันติบารมี 6.5 ทนทรราช สาเหตุที่ตรัสชาดก พระทศพลตรัสโอวาทแก่ภิกษุมักโกรธรูปหนึ่งแล้วตรัสว่าโบราณกบัณฑิต ทั้งหลายแม้มีเครื่องประหารตั้ง…

…วลา กัณฑหาล ปุโรหิตยังไม่ได้โอกาสอยู่เสมอมา มิคาดโอกาสกลับมาหาเอง คืนหนึ่งพระราชาทรงสุบินเห็นสวรรค์ ตรัสเรียกหาปุโรหิตถามหาทางไปสวรรค์ ปุโรหิตเจ้าเล่ห์คิดเล่ห์หลอกพระราชาว่าต้องให้ทานชนิด ล่วงล้ำ! จึงจะ…

…วลา กัณฑหาล ปุโรหิตยังไม่ได้โอกาสอยู่เสมอมา มิคาดโอกาสกลับมาหาเอง คืนหนึ่งพระราชาทรงสุบินเห็นสวรรค์ ตรัสเรียกหาปุโรหิตถามหาทางไปสวรรค์ ป

…องหลัง พระราชาทรงฟังค่าพร่ำกล่าวของพระราชโอรสดังนั้นก็รู้สึกสงสารปานประหนึ่งว่าพระอุระ จะแตก มีพระเนตรนองด้วยพระอัสสุชล ตรัสว่า... เจ้าพร่ำเพ้ออยู่จนพ่อทุกข์นักแล พวกท่านทั้งหลายจงรีบปล่อยพระกุมารทั้งหล…

แม้ต้องยอมตนเป็นทาสรับใช้กัณฑหาละที่น่ารังเกียจปานนี้ก็ยอมเพื่อรักษาชีวิตทุกคนเอาไว้ก่อน โดยเข้ากราบทูลต่อพระราชาว่า.. “ข้าแต่พระองค์ผู้สมมติเทพ! พระองค์อย่าได้ฆ่าข้าพระองค์ทั้งหลายเลย โปรดพระราชทาน

…ตัวนี้ทำกับเราเลย เรา จะฆ่าผู้มีพระคุณนั้นได้อย่างไรกัน” ท้าวสักกะออกจากร่างปุโรหิตมายืนอยู่บนอากาศ ตรัสชื่นชมว่า... “พระองค์ช่างมีไมตรีต่อมิตรโดยแท้ขอจงทรงพระชนม์ชีพอยู่ยั่งยืนนานเทอญ ขอทรงปกครอง อาณาป…

…เหาะเสด็จจากไป.. ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า ราชาครั้งนั้นมาเป็นอานนท์ ปุโรหิตมาเป็นพระสารีบุตร ละมั่ง มาเป็นตถาคตแล จากชาดกเรื่องนี้ กวางไม่ถือโทษโกรธเคืองผู้หมายฆ่าตน กลับเข้าช่วยเหลือศัตรูให้พ…

…มหานรก! ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า พรานครั้งนั้นมาเป็นเทวทัต อาจารย์ทิศาปาโมกข์มาเป็น สารีบุตร จุลลนันทิยวานรมาเป็นอานนท์ มารดาวานรมาเป็นมหาปชาบดีโคตมี ส่วนมหานันทิย วานรมาเป็นตถาคตแล จากชาดกเรื…

…มหานรก! ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า พรานครั้งนั้นมาเป็นเทวทัต อาจารย์ทิศาปาโมกข์มาเป็น สารีบุตร จุลลนันทิยวานรมาเป็นอานนท์ มารดาวานรมาเป็นมหาปชาบดีโคตมี ส่วนมหานันทิย วานรมาเป็นตถาคตแล จากชาดกเรื…

…พัน พระราชายินดีให้ชายหนุ่มเลือกเอาของทั้งหมดได้ตามความพอใจ โดย ยกเว้นตัวพระองค์กับพระมเหสีและเศวตฉัตรเท่านั้น จากนั้นพระราชาจึงรับสั่งให้อำมาตย์จัดแจง โรงสกาทันที พระองค์ทรงทอยลูกสกาไปอย่างมั่นใจว่าพระ…

…พัน พระราชายินดีให้ชายหนุ่มเลือกเอาของทั้งหมดได้ตามความพอใจ โดย ยกเว้นตัวพระองค์กับพระมเหสีและเศวตฉัตรเท่านั้น จากนั้นพระราชาจึงรับสั่งให้อำมาตย์จัดแจง โรงสกาทันที พระองค์ทรงทอยลูกสกาไปอย่างมั่นใจว่าพระ…

ทะนงตนว่าเป็นคนโปรดปราน ไม่ควรเฝ้าให้ไกลนักหรือใกล้นัก ควรยืนเฝ้าพอให้ท้าวเธอทอด พระเนตรเห็นถนัด และพอจะได้ยินชัดในพระราชดำรัส ไม่ควรวางใจว่าพระราชาเป็นเพื่อนของเรา หรือพระราชาเป็นคู่กันกั…

ทะนงตนว่าเป็นคนโปรดปราน ไม่ควรเฝ้าให้ไกลนักหรือใกล้นัก ควรยืนเฝ้าพอให้ท้าวเธอทอด พระเนตรเห็นถนัด และพอจะได้ยินชัดในพระราชดำรัส ไม่ควรวางใจว่าพระราชาเป็นเพื่อนของเรา หรือพระราชาเป็นคู่กันกั…

…ค่าแก่พระคาถานี้เลย เราพอที่จะให้ราชสมบัติในนครอินทปัต แก่บุรุษคนนี้ได้หรือไม่หนอ?” พระเจ้าสุตโสมทรงตรวจพิจารณาดูด้วยองค์คุณวิทยาว่าจะฝากฝังบ้านเมืองไว้แก่ชายผู้นี้ได้ หรือไม่ก็เห็นว่าบุรุษนี้ไม่อาจจะรอ…

…ค่าแก่พระคาถานี้เลย เราพอที่จะให้ราชสมบัติในนครอินทปัต แก่บุรุษคนนี้ได้หรือไม่หนอ?” พระเจ้าสุตโสมทรงตรวจพิจารณาดูด้วยองค์คุณวิทยาว่าจะฝากฝังบ้านเมืองไว้แก่ชายผู้นี้ได้ หรือไม่ก็เห็นว่าบุรุษนี้ไม่อาจจะรอ…

“นั่นเป็นอาหารที่ชอบใจของหม่อมฉันมานานทีเดียว หม่อมฉันเข้าป่าก็เพราะเหตุนี้ แต่ถ้า พระสหายตรัสขอหม่อมฉันในเรื่องนี้ หม่อมฉันก็ยอมถวายแด่พระองค์ได้” พระเจ้าสุตโสมทรงปลาบปลื้มพระทัยมาก ตรัสชื่นช…

…านจงรับศีล 5 เถิดนะ มหาราช” พระเจ้าสุตโสมให้โจรโปรสาทรับศีลแล้วกล่าวว่า.. “สหาย! ท่านโปรดปลดปล่อยกษัตริย์เหล่านี้เสียเถอะนะ” โปรสาทขอให้พระเจ้าสุตโสมไปเป็นเพื่อนเพื่อปลดปล่อยพระราชาเหล่านั้นด้วยเพราะเกร…

เห็นพระพักตร์พระองค์อีกต่อไปแล้วเชิญพระองค์เสด็จไปเถิด” โปริสาทกล่าวไปพลางร้องไห้น่าเวทนา “สหายโปริสาทเอ๋ยคนทำกร…

พระเจ้าสุตโสมตรัสอย่างมั่นพระทัยพร้อมกับพรรณนาความสะดวกสบายในพระราชวัง ทุกอย่างเพื่อให้โปรสาทหายกลัวประชาชนทำร้ายจน…

8.1 องค์ชายใจเพชร เผด็จศึกลวงฤทัย สาเหตุที่ตรัสชาดก สมเด็จพระชินสีห์ทรงมีพระธรรมเทศนาแก่ภิกษุเรื่องกายคตาสติ ตรัสว่า ภิกษุต้องไม่ปล่อยสติ เป็นผู้…

…นางงามด้วยความประมาท เลย ไม่ลืมตาดูนางงามหยดย้อยเหล่านั้นแม้สักครั้ง ภิกษุกราบทูลว่าทำได้ยาก พระทศพลตรัสว่า มิใช่เป็นการกระทําได้ยาก นั่นเป็นสิ่งที่ทำได้ง่ายโดยแท้ เพราะว่ามีคนเงื้อดาบคอยขู่ตะคอกไปอยู่ …

…วกับชายหนุ่ม “ท่านทั้งหลาย! นั่นมิใช่เมียเรา มันเป็นนางยักษ์! คนของเรา 5 คนถูกมันกินไปหมดแล้ว” ราชบุตรอธิบายให้ชาวบ้านฟัง “โถ.. พวกผู้ชายยามโกรธก็ชอบหาว่าเมียตัวเองเป็นยักษ์บ้าง เป็นเปรตบ้าง...” นางยักษ…

เวลานี้ทหารองครักษ์คนสุดท้ายที่เหลืออยู่กลับรู้สึกเมื่อยล้า และอ่อนเปลี้ยเพลียแรงอย่างยิ่ง อีก ไม่นาน ก็จะออกจากดงเข้าสู่เมืองตักกสิลาแล้ว ทั้งที่รู้ว่านั่นคือเตียงมรณะ! แต่นายทหารได้เดิน เข้าไปนอนแล

…ับที่ไม่อยากทำสิ่งใดที่ขัดต่อ เป้าหมาย เพราะกลัวจะไม่สำเร็จ 3. จิตตะ (เมื่อตั้งใจจริง) ทำให้ใจจดจ่อ ตรึกถึงความสำเร็จอยู่ตลอด จนมองข้ามอุปสรรค ทั้งหมดไปได้ 4. วิมังสา (เมื่อเฝ้าจดจ่อ) ก็ทำทุกวิถีทางเพื่…

…ับที่ไม่อยากทำสิ่งใดที่ขัดต่อ เป้าหมาย เพราะกลัวจะไม่สำเร็จ 3. จิตตะ (เมื่อตั้งใจจริง) ทำให้ใจจดจ่อ ตรึกถึงความสำเร็จอยู่ตลอด จนมองข้ามอุปสรรค ทั้งหมดไปได้ 4. วิมังสา (เมื่อเฝ้าจดจ่อ) ก็ทำทุกวิถีทางเพื่…

…งนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้าง บารมีที่นับเนื่องเข้าในเมตตาบารมี 9.2 กวางผู้เปี่ยมเมตตาธรรม 1 สาเหตุที่ตรัสชาดก สมัยหนึ่ง ธิดาเศรษฐีมาบวชในสำนักภิกษุณีทางฝักฝ่ายพระเทวทัตโดย ไม่รู้ตนว่าตั้งครรภ์ ต่อมาเมื่อ…

…จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้าง บารมีที่นับเนื่องเข้าในเมตตาบารมี 9.2 กวางผู้เปี่ยมเมตตาธรรม สาเหตุที่ตรัสชาดก สมัยหนึ่ง ธิดาเศรษฐีมาบวชในสำนักภิกษุณีทางฝักฝ่ายพระเทวทัตโดย ไม่รู้ตนว่าตั้งครรภ์ ต่อมาเมื่อ…

แม้ยามประสบภัย” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในเมตตาบารมี 9.5 แม้บุตรตายก็ไม่ทำลายไมตรี 1 สาเหตุที่ตรัสชาดก ภิกษุนั่งสนทนากันในโรงธรรมสภาถึงเรื่องนกส่งสาส์นของพระเจ้าโกศ…

ทำเช่นนี้เหมือนกัน แล้วทรงนำเรื่องในอดีตมาสาธกดังต่อไปนี้ ในอดีตกาล พระราชาพระองค์หนึ่งทรงมีนกกะเรียนส่งสาส์น วันหนึ่งทรงมอบหมายให้นาง นกกะเรียนถือพระราชหัตถเลขาไปส่งแก่พระราชาต่างเมือง นกกระเรียนทำหน

…องพระราชาเสด็จประพาสผ่านมาเห็นคนประหลาดนี้ เข้าพอดี ชาวนาจึงได้โอกาสพูดคุยกับผู้คนขึ้นมาบ้าง พระราชาตรัสถามถึงสาเหตุที่ชาวนากลายเป็นเช่นนี้ ชาวนาทูลเล่าเหตุการณ์เมื่อ 7 ปีที่แล้ว โดยละเอียด แล้วกล่าวอย่…

โดยละเอียด แล้วกล่าวอย่างสำนึกผิดว่า.. “ใครอย่าได้คิดร้ายต่อมิตรเป็นอันขาด! เพราะผู้ทำร้ายมิตรจัดเป็นคนเลวทรามในโลก ผู้ที่ ทำร้ายมิตรย่อมเป็นโรคเรื้อนเกลื่อนกลาก ผู…

นายพรานล่าโปรดทอดพระเนตรลูกศรที่ทะลุลำตัวข้าพระองค์ซึ่งนอนจมโลหิตอยู่เถิด ข้าพระองค์อยาก ทราบว่าพระองค์ยิงทำไม เสือถูกฆ่าเอา…

นายพรานล่าโปรดทอดพระเนตรลูกศรที่ทะลุลำตัวข้าพระองค์ซึ่งนอนจมโลหิตอยู่เถิด ข้าพระองค์อยาก ทราบว่าพระองค์ยิงทำไม เสือถูกฆ่าเอา…

…องฤๅษีทูลอ้อนวอนหนักแน่นจนพระราชาจำต้องเสด็จพาไป เมื่อทั้งสามถึงริมแม่น้ำ ฤาษีผู้บิดา ได้ช้อนเศียรบุตรขึ้นไว้บนตัก ฤาษีผู้มารดายกเท้าบุตรขึ้นวางบนตักนั่งบ่นรำพึงว่า “ใครจะมาเช็ดชฎาเปื้อนฝุ่นให้แม่ ใครจะ…

“ใครจะมาเช็ดชฎาเปื้อนฝุ่นให้แม่ ใครจะมากวาดถูอาศรมของเรา ใครจะเตรียมน้ำเย็น น้ำร้อนให้เราอาบ ใครจะคอยให้เราทั้งสองได้ทานผลาหารในป่า ลูกสามะมาตายลงเสียแล้ว” มารดาบ่นเ…

…ารับคำสามี ซ้ำยังให้ส่วนของตนฝากสามีไปถวายด้วยว่า.. “ขอพี่โปรดเอาส่วนของน้องไปถวายด้วยเถิด” เสนาบดีเตรียมไทยธรรมพร้อมแล้ว เดินมาถึงทหารยาม พวกทหารกล่าวถามอย่างสงสัย.. “ท่านเสนาบดี ท่านมาที่ประทับของพระผ…

…ารับคำสามี ซ้ำยังให้ส่วนของตนฝากสามีไปถวายด้วยว่า.. “ขอพี่โปรดเอาส่วนของน้องไปถวายด้วยเถิด” เสนาบดีเตรียมไทยธรรมพร้อมแล้ว เดินมาถึงทหารยาม พวกทหารกล่าวถามอย่างสงสัย.. “ท่านเสนาบดี ท่านมาที่ประทับของพระผ…