วิถีนักสร้างบารมี : หน้า 181/334

ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า อธรรมเทพบุตรในกาลนั้นมาเป็นพระเทวทัต ธรรมเทพบุตร มาเป็นตถาคตแล จากชาดกเรื่องนี้ ธรรมเทวบุตร หากหลบหลีกเทวาพาล มิต้องเจรจาหาความย่อมทำได้ แต่เพื่อเชิดชูเทิดทูนธรรม ไม่อาจนอบน้อมต่ออธรรม จึงต้องยืนหยัดสู้ เป็นผู้ประพฤติชอบธรรมซึ่ง บัณฑิตทั้งหลายจักไม่อาจติเตียนได้ แต่เมื่อพาลอธรรมยืนยันจะให้สู้ด้วยวิธีพาล ฝ่ายธรรมจึงไม่รับรู้ ด้วยพาลวิธี แต่สู้ด้วยอำนาจขันติโดยหลีกทางให้โดยชอบธรรม “นิสัยไม่ทำลายธรรม, ไม่ให้ธรรมเสื่อม, รักการสู้ด้วยขันติ, มีขันติเป็นกำลัง และไม่สู้ ด้วยวิธีอธรรม” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในขันติบารมี 6.5 ทนทรราช 1 สาเหตุที่ตรัสชาดก พระทศพลตรัสโอวาทแก่ภิกษุมักโกรธรูปหนึ่งแล้วตรัสว่าโบราณกบัณฑิต ทั้งหลายแม้มีเครื่องประหารตั้งพันตกลงบนร่างกายก็ยังไม่กระทำาความโกรธแก่คนอื่น แล้วทรงน่าเรื่อง ในอดีตมาสาธกดังนี้ ในกาลครั้งหนึ่ง มีชายหนุ่มชื่อกุณฑล อดทนและขยันร่ำเรียนวิชาทำมาหากินจนจบวิชา ทางโลกมามากมาย ต่อมาทำงานเลี้ยงบิดามารดามาตลอดจนท่านทั้งสองได้ตายลง ชายหนุ่มเกิด สลดใจคิดคำนึงว่า.. “พ่อแม่อุตส่าห์หาเงินแสนเหนื่อยยาก ตรากตรำมาตลอดชีวิตกว่าจะได้เงินมา หาจน กระทั่งตายก็ยังไม่ได้เอาสิ่งใดไปเลย ต้องทิ้งสิ่งที่หามาตลอดชีวิตไว้ดุจกองขยะ ไม่อาจเป็นประโยชน์ ต่อตนเองได้โดยประการทั้งปวง การทำมาหากินก็มีแค่นี้เอง การสะสมบารมีนี้สิ! เป็นสาระเที่ยงแท้ แน่นอน จะเป็นที่พึ่งแก่เราได้ทั้งภพนี้และภพต่อไป เราจะใช้เวลาที่เหลืออยู่มุ่งแสวงหาความสุขสงบ ภายใน หาแก่นสารของชีวิตให้ได้!” ชายหนุ่มลิขิตชีวิตแล้วไม่รอช้า รีบเปิดประตูคลัง นำทรัพย์สมบัติทั้งหมดออกแจกจ่ายผู้คนที่ ผ่านไปมาจนหมด ปลดกังวลให้ตนได้แล้วก็เข้าป่าออกบวชทันที.. กุณฑลฤาษีมีความอิ่มเอมใจ สงบสุขอยู่ในป่าอันร่มรื่นมาช้านาน จนวันหนึ่งท่านเข้ามาใน ถิ่นดินแดนมนุษย์ ผ่านมาทางบ้านของท่านเสนาบดีแห่งแคว้น เสนาบดีได้นิมนต์ให้พักในราชอุทยาน จนมาวันหนึ่ง พระราชาทรงเมาน้ำจัณฑ์หลับคาตักของนางสนมเอก สนมเล็ก ๆ ที่เหลือก็ลุกไปวิ่งเล่นใน อุทยาน ผ่านมาเห็นฤๅษีนั่งสงบอยู่จึงเกิดใฝ่รู้เข้าไปนั่งฟังธรรมจากพระฤาษี เผอิญพระราชา ขันติวาทิชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 58 หน้า 457-464 164 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร