บุคคล : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 218 / 230

อับมารูมิจากพระไตรปิฎก ๔. การบรรเทา กำจัดความโศก ๑.๑ พึงกำจัดความรำพันสีย บุคคลพิพัฒน์ไฟไหม้ลูกลามไปด้วยซ้ำ ฉันใด นรชนผูเป็นนักปราชญ์มิมีปัญญาเฉลียวฉลาด พึงกำจัดความเศร้าโศกที่เกิ…

…ทันที เหมือนลมพัดปลิวไป ทั้งยังเน้นการเข้าใจและรับรู้เหตุการณ์ที่ทำให้เกิดความเศร้าโศกที่เกิดขึ้นจากบุคคลอื่น เพื่อให้สามารถช่วยเหลือได้ เหมือนกับการดับไฟที่ลุกไหม้ด้วยน้ำ นอกจากนี้ยังมีการเตือนว่าความข้อง…

มงคล ที่ ๓๙ จิตปรารถนากุสิลี เมื่อมัไม่ขุ่นมัว ใสบริสุทธิ์ บุคคลย่อมเห็นหอยกาบ หอยโข่ง กรวด ทราย และปลาปฉันใด เมื่อจิตไม่ขุ่นมัว บุคคลย่อมเห็นประโยชน์ตัน และประโยชน…

๓๒๕ อุปมาอุปไมยจากพระไตรปิฎก ๑. จิตปราศจากธุลี ๑.๑ เมื่อฉนูม้วนไม่ใส่ บุคคลย่อมไม่เลนเห็นหายากน หอยโข่ง กรวด ทราย และฝูงปลา ฉันใด เมื่อจิตขุ่นมัว บุคคลย่อมไม่เห็นประโยชน์อื่นอ…

…มัว ซึ่งไม่อาจเห็นประโยชน์ที่แท้จริงได้ นอกจากนี้ยังพูดถึงธรรมวรณะและผลกระทบของกิเลสที่มีต่อชีวิตของบุคคล เพื่อหวังให้ผู้อ่านเข้าใจในความสำคัญของการทำจิตให้บริสุทธิ์

๓๑๒ อุปมาอปปลายจากพระไตรปิฎก เขาก็ย่อมบังเกิดในนามจอีกเพราะสื้อนอุย บุคคลนี้อุมาเสมอกับปลาดิดเบ็ด อุมาเหมือน นุกถูกคำยามผดึกไว้ที่อาน ฉะนั้น ม.ม. (อรรถ) มก. ๑๗/๑๓๙ ๒.๒ เนื…

เนื้อหานี้ได้กล่าวถึงอุปมาอุปปลายจากพระไตรปิฎก โดยใช้เหมือนเปรียบในการอธิบายธรรมชาติต่าง ๆ ที่สามารถเห็นได้ในชีวิตประจำวัน อาทิ การเปรียบเทียบการติดบ่วงด้วยกิเลสที่อยู่ในจิตใจ การเข้าถึงทุกข์ และการรั

…กค่อยอ่อนไม่มีใครรับต้องให้ ฉันใด ภิกษุวรารความเพียรไม่ควรปล่อยให้เลสียดจิฉ ฉันใด มิลิน. ๔๙๑ ๓.๑๔ บุคคลผู้สงบ งดเว้นจากการทำความชั่ว พูดด้วยปัญญา ไม่พูดช้า ย่อมกำจัดบาปธรรมทั้งหลาย เหมือนลมผลิบไม่รีวงหลั…

เนื้อหานี้มีการแสดงอุปมาและคำสอนจากพระไตรปิฎก ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการมีความเพียรในเส้นทางการบรรลุธรรม และการหลีกเลี่ยงอากิเลส ผู้อดบวชควรยืนหยัดต่อความท้าทายอย่างมั่นคงเหมือนนกเขาหินที่ไม่หวั

…ูกคลื่น คือ ราวา โทสะ โมหะอันเป็นวัตถุใหม่ที่จะทำให้ไม่อาจออกสู่อาศัยได้ ฉันนั้น. มิลิน. ٦๓๙ ๓.๑๘ บุคคลไม่สะดุ้งในธรรมมิวามไม่เที่ยง เหมือนราษีไม่สะดุ้งในเสียง เหมือนลมไม่ช่องอยู่ในบ่าย ไม่ตดอยู่ด้วยความ…

บทความนี้นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับการตัดความสงสัยในพระไตรปิฎก โดยอธิบายการเปรียบเทียบกับช่างทำช่างตัด การกระทำที่ต้องหลีกเลี่ยงอันไหนบ้างที่ควรหลีกเลี่ยงเพื่อไปสู่การเจริญธรรมอย่างแท้จริง โดยยกตัวอย่า

23 อุปมาอุปไมยจากพระไตรปิฎก ๖. ความโกรธ ๖.๑ ประเภทของคนโกรธ ๖.๑.๑ บุคคลเปรียบด้วยอสรพิษ (สัตว์มีพิษที่เขี้ยว) ๔ จำพวกนี้ มีปรากฏอยู่ในโลก ๔ จำพวกเป็นไฉน คือ บุคคลดูอ…

…เกี่ยวข้องกับความโกรธว่ามีผลกระทบอย่างไรต่อคนที่โกรธและผู้อื่น เช่น การโกรธเป็นเชื้อไฟที่สามารถทำให้บุคคลไม่มีสติต่อการมองเห็นความจริง เป็นอุปมาอุปไมยในการแสดงลักษณะของความโกรธและการสื่อสารที่เกี่ยวข้องกับ…

…วรและผู้นำทางไปสูบ้าน ข้อนั้นเพราะเหตุไร เพราะเหตุว่า คนๆ นี้อาจถึงความพินาศิยในที่นี้เลย แม้นั่นได้บุคคลใดเป็นผู้มีความประพฤติดังทาน ไม่บริสุทธิ์ เป็นผู้มีความประพฤติดังวาจาไม่บริสุทธิ์ และยอมไม่ได้ทางสงบ…

เนื้อหานี้เน้นถึงความสำคัญของการมีความประพฤติที่บริสุทธิ์ทั้งทางกายและทางวาจา ซึ่งนำไปสู่ความสงบใจและการลดความโกรธ ผู้ที่มีใจใสสะอาดจะได้สัมผัสกับความสุขในชีวิตและเข้าถึงความเลื่อนใส การฝึกจิตในพระพุท

…ริเวณมุ้งเมื่อมองดูงหน้าของคนในนั้นไมพึ่งรู้ ไม่พึงเห็นตามความเป็นจริง ฉันฉัน ฉันนั้นเหมือนกัน มังใดบุคคลมีใจฟุ้งซ่านด้วยอุจจาระทุกจลส... ย่อมไม่รู้ ไม่เห็นอุบายเป็นเครื่องสลัดออกซึ่งสิ้น มิทธะ ที่บังเกิดข…

บทนี้พูดถึงการควบคุมและระงับความโกรธ โดยยกตัวอย่างถึงความอดกลั้นซึ่งถือว่าเป็นชัยชนะที่แท้จริงของบัณฑิต เมื่อไม่โกรธตอบจะช่วยให้เห็นประโยชน์แก่ทุกฝ่าย นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงความฟุ้งซ่านและความหดหู่ ซ

๓๓๙ อุปมาอปิยจากพระไตรปิฎก ๗.๒ ภาชนะใส่ข้าวข้น ซึ่งเป็นเปือกตมอันบุคคลลวงไว้ในปีติ มูจุผู้จ้ำ เมื่อมองตรงหน้า ของตนในน้ำนั้น ไม่พึงรู้ไม่พึงเห็นตามความเป็นจริง ฉันนั้น เห…

…วามไม่สามารถรับรู้ความจริงได้เมื่อจิตใจเต็มไปด้วยวิจิกิจฉา เปรียบเทียบกับภาชนะที่เต็มไปด้วยโคลน ซึ่งบุคคลไม่สามารถเห็นสิ่งที่อยู่ข้างหน้าได้อย่างชัดเจน เสมือนกับผู้ที่มีความสงสัยในใจที่ไม่สามารถรู้เห็นความ…

…ีก็มีฤทธิ์อานุภาพมากด้วยฝ่ามือก็ได้ ใช้อำนาจทางกายไปตลอดพรมโลกก็ได้ ที.สี. (พุทธ) มก. ๑๑/๑๒๘ ๒.๑.๖ บุคคลหรือปุยฝ้าย ซึ่งเป็นอ๊อกาธูที่เบา ย่อมลอยจากแผ่นดินขึ้นสู่กากได้โดยไม่ยากเลย ฉันใด สมัยใด คาถาตั้งกา…

เนื้อหาเกี่ยวกับการเปรียบเทียบในพระไตรปิฎกที่อธิบายถึงความสำคัญของสมาธิและการทำงานของจิตใจ เช่น การเปรียบเทียบการทำงานของภิกขุณที่มีจิตเป็นสมาธิและบริสุทธิ์เหมือนช่างที่สามารถสร้างผลงานได้ตามต้องการ ม

๙๙๙๙ อุปมาอปม่าจากพระไตรปิฎก ____________________ ๔.๑๑ บุคคลผิงฝังแห่งภาพ ไม่มีความถือตัว ทำกิจสำเร็จแล้ว หมดอาสะยอดยินดี เพราะเหตุความสิ้นอายุ เหมือนบุคคลนี้แล…

เอกสารนี้อภิปรายเกี่ยวกับอุปมาอุปมัยในพระไตรปิฎกที่ให้ข้อคิดเกี่ยวกับการปล่อยวางและความสำเร็จในชีวิต โดยเฉพาะในส่วนของการจัดการกับความโกรธและการนำธรรมะมาประยุกต์ใช้ในชีวิต การหลุดพ้นจากความเศร้าโศกในช

…ธรรมหรือพระวุฒิผู้จงนาคัมภีร์ SBh และพระวุฒิธรรมหรือในสมัยสงคามฯ ที่ร่วมจันทร์วิธีอธิบายมหาวิภาษคือ บุคคลท่านเดียวกัน และอยู่ในฝ่ายสวาสติวาทิน

บทความนี้ถ discusses พระวุฒิธรรมหรือพระเกษสำคัญที่เกี่ยวข้องกับคัมภีร์ SBh ของฝ่ายสุภาพตวาทิน โดยมีการอ้างอิงถึงทัศนะจาก Yamada และ Lamotte เกี่ยวกับบทบาทและความสำคัญของพระวุฒิในสงครามใน พ.ศ. 33 นอกจา

…ฝ่าย มมร และ มมร ได้แปลศัพท์ “parūpahara” ดังนี้ มมร: ผู้นำมานำให้ (อภินิบุณอ. 80/456 แปล มมร) มจร: บุคคลอันนำเข้าไปให้ (อภ.ก. 37/249 แปล มจร) ประเด็นที่มีการแปลแตกต่างคือ คำว่า upāhara ศัพท์คำนี้มีความหม…

บทความนี้เสนอการวิเคราะห์เชิงลึกเกี่ยวกับการแปลคำว่า 'ปฐมุณฐ' เป็นสถานที่ในแคว้นมคธ โดยอ้างอิงจากคำภีร์ถกาวัตถุและพจนานุกรมด้านพุทธศาสนา คำว่า 'upāhara' มีหลายความหมายเกี่ยวกับการนำมาหรือนำเข้า ซึ่งมี

…รถมากเท่านั้นหรือไม่ กล่าวคือ ในสมยนี้ มีการชีวิตพลัง ความสามารถด้วยแสงสว่างโดยที่ใคร มีแสงสว่างมาก บุคคลผู้น้อยจะมีพลัง ความสามารถมากหรือน้อยหรือไม่ สำหรับฉบับทับใช้คำศัพท์ว่า “ความสามารถ, พลัง” ซึ่งจะมาจ…

เนื้อหามุ่งเน้นการวิเคราะห์ความหมายของการแปลคำศัพท์ในพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงความแตกต่างในรายละเอียดระหว่างฉบับต่างๆ เช่น ฉบับ X, Pm และ A ซึ่งสามารถเห็นได้ว่ามีการตีความที่แตกต่างกันในหลายบริบท รวมถึง

… chandānunito ruciyā nivitto sayam samattāni pakubbamāno: yathā hi ja neyya, tathā vadeya. (Sn 781) บุคคลผู้ไปตามความพอใจ ตั้งมั่นแล้วในความชอบใจ พึงก้าวล่องความเห็น (ทิฏฐิ) ของตนได้อย่างไฉไล่า แต่บุคคลเมื…

…หว่าง ยุคต้นกับยุคอธิธรรมและยุครถกถากา พร้อมทั้งวิเคราะห์ความสัมพันธ์ของคำในคัมภีร์และความคิดเห็นของบุคคลในแต่ละยุค ความเข้าใจในคัมภีร์และคำศัพท์มีความสำคัญต่อการศึกษาพระพุทธศาสนา ทั้งนี้เนื้อหาอิงตามงานวิ…

…์ด้วยกันทั้งสิ้น โดยไม่มีใครที่จะกล่าวว่า "เราจะตั้งความปรารถนาเป็นพระพุทธเจ้า" ซึ่งพระพุทธเจ้า คือ บุคคลดังเช่นพระศากย มุนี เป็นผู้ที่เข้าถึงสภาวธรรมอันบุคคลผู้มีอัจฉริยะภาพพิเศษเท่านั้น จึงจะสามารถเข้าถึ…

บทความนี้พูดถึงความหลากหลายของการตีความคำสอนของพระพุทธเจ้าภายใต้พระพุทธศาสนามหายาน โดยนำเสนอแนวคิดที่มจฉหมายถึงการบรรลุธรรมเป็นพระพุทธเจ้า ซึ่งแตกต่างจากแนวคิดของพระศากย มุนีที่มีการจำกัดคำว่า 'พระพุท

…จะมีอายุยืนยาวขึ้นนั้น อาจเป็นเพียงปรากฏการณ์พลศาสตร์ ก็ย่อมเป็นสิ่งที่สามารถคิดได้ ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล แต่ที่เชื่อว่ามีพลังอันยิ่งใหญ่อะไรบางอย่าง ย่อมส่งผลในด้านจิตใจ และผลดังกล่าวทำให้สามารถเอาชนะอากา…

การสวดพระสูตรสร้างพลังจิตใจที่ช่วยให้ผู้คนสามารถเอาชนะอาการป่วยได้ การศึกษาในปรัชญาปรมิตาสูตรแสดงให้เห็นถึงแนวคิดอานุภาพเหนือธรรมชาติ ที่อาจช่วยเหลือสรรพชีวิต แม้ว่าจะมีคนที่มองว่าไม่เป็นไปได้ แต่การม

…ณวารีราชการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 6 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวมเล่ม 11) ปี 2563 ตารางที่ 2 มนุษยชาติจำต่าง ๆ บุคคลและพฤติกรรมของสัตว์นรก (ต่อ) คัมภีร์/ เนื้อหา ชื่อมนุษย์ ไตรภูมิ- พระมาลัย โลกที่ปลาสาร โลกัญญาติ ล…

…ึงความเป็นมนุษย์และพฤติกรรมที่นำไปสู่การตกนรกว่าเกิดจากการกระทำผิดศีลธรรมรวมถึงการกระทำอนันตรียกรรม บุคคลที่มีพฤติกรรมเช่นนี้จะถูกเผาด้วยไฟนรกตลอดเวลา และต้องรับความทุกขเวทนาอย่างหนักจากการกระทำที่ผิดพลาด …

…า-วิสาขยา ระหว่างหญิงทีและปรามทีเรื่องการไม่จ่ายท่านนรอธิรกรรมโดย กล่าวถึงอันติริยกรรม 5 ประการว่า "บุคคลจงใจปลิงชีวิตมรณะ ม่ำบิด ม่ำพระอรหันต์ เป็นผู้ยังพระโลหิต (พระพุทธเจ้า) ให้ขึ้น และ บุคคลผู้นั่งสงฆ์…

…้นในโลกที่ขัดแย้งกัน ใจความสำคัญยังถูกยกเว้นว่าเมื่อสงฆ์ไม่สามัคคีกันจะก่อให้เกิดความทุกข์ ทั้งในตัวบุคคลและสังคมรอบข้าง ซึ่งเชื่อมโยงไปถึงการทำลายแวดล้อมให้เกิดทุกข์เช่นที่อธิบายในพระอธิษฐานปิฎกและอันติริ…