บุตร : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 28 / 50

…ิรญาณวโรรส) ๖๕ โกศลรัฐ แต่ครั้งยังเป็นพระราชกุมาร เจ้ามหาลิจฉวีกุมาร นครไพศาลี กับเจ้าพันธุลมัลลราช บุตรนครกุสินารา ต่างได้เสด็จไปเมืองตักกสิลา และทรงเรียนศิลปะในสำนักอาจารย์ทิสา ปาโมกข์ในสมัยเดียวกัน ได้…

บทความนี้นำเสนอพระราชกรณียกิจของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ซึ่งเป็นพ่อของพระราชโอรสที่มีบทบาทสำคัญในการปกครองและการรักษาความสงบในพระราชอาณาจักร ภายใต้การประรองราชอำนาจของพระองค์ และการพั

…อยู่ในสำนัก หมอช้างพระที่นั่ง ดีดพิณดังไปถึงพระเจ้าพรหมทัตต์ เป็นที่พอพระราชหฤทัย ไม่ทรงทราบว่าเป็น บุตรอมิตร ก็โปรดให้รับราชกิจด้วยมิได้ทรงระแวงทีฆาวุก็แสดงความภักดีและสามารถเป็นลำดับ มา จนพระเจ้าพรหมทัต…

บทความนี้เล่าถึงเรื่องราวของทีฆาวุกุมาร พระราชโอรสที่ได้โอกาสแสดงความภักดีและสามารถจนได้รับความไว้วางใจจากพระเจ้าพรหมทัตต์ แม้ว่าจะมีหนทางในการแก้แค้นแต่กลับเลือกที่จะทำการอย่างมีสติ ภายหลังเขาได้รวมส

…ารถจะวินิจฉัยความนี้ให้ หฤทัย เกรงว่าบาปจะมีแก่พระองค์ กระจ่าง ข้อนี้เป็นทางที่ทรงอาราธนาพระโมคคัลลีบุตรติสสเถระ มาสู่กรุงปาตลีบุตรจากเหนือน้ำ แล้วอาศัยพระเถระเป็นกำลังทรงชำระพระศาสนให้สิ้นเสี้ยนกล่าวคือ …

บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการเลือกบุคคลที่เหมาะสมในการเผยแผ่พระธรรม โดยยกตัวอย่างการเลือกพระภิกษุสำหรับปฐมเทศนาและการเลือกผู้ที่จะสร้างศาสนาในสังคม เพื่อให้การทำงานและการเผยแผ่มีประสิทธิภาพสูงสุด การ

…รงพระอิสริยยศแล้ว ยังอยู่ในอำนาจ ประพฤติต้องพระราชอัธยาศัยอยู่ละหรือ พระองค์ผู้ดำรงรัฐให้วัฒนะพระราชบุตรของพระองค์มีมากหลาย ล้วนมีพระชาติอันดี มีพระปัญญา ว่องไว สามัคคี ชื่นบานในราชกิจนั้น ๆ อยู่หรือ ฯ พร…

บทความนี้นำเสนออุบายการปกครองของพระมหากษัตริย์ผ่านเนื้อเรื่องในหังสชาดก โดยมีการถามตอบระหว่างพระยาหงส์โพธิสัตว์และพระเจ้ากรุงพาราณสีเกี่ยวกับการปกครองรัฐและความสุขของประชาชน พระราชกุมารและการสร้างฐานะ

…รนั้นมีคุณอันเป็นหลัก สำคัญที่สุดคือความดี มีคุณธรรมประจำใจ พร้อมด้วยสติและปัญญา ภริยาสามีมารดาบิดา บุตร ธิดาและมิตรสหายที่ไม่มีคุณดังรับพระราชทานถวายพระพร จึงไม่อาจเป็นกัลยาณมิตรที่แท้ได้ ที่สำคัญอีกประก…

เนื้อหาได้พูดถึงความสำคัญของกัลยาณมิตรที่แท้จริงไม่ใช่แค่ชื่อแต่ต้องมีคุณธรรมและแสดงความดี สมเด็จพระญาณสังวรเป็นแบบอย่างในความมีปัญญาและการเป็นกัลยาณมิตรที่สามารถเห็นความดีในผู้อื่น และการใช้นโยบายปกค

…รชนะ ไม่ชื่อว่าพระราชา เพื่อนผู้เอาชนะเพื่อน ไม่ชื่อว่าเพื่อน ภริยาผู้ไม่ยำเกรงสามี ไม่ชื่อว่าภริยา บุตรผู้ไม่เลี้ยงมารดาบิดาผู้แก่เฒ่า ไม่ชื่อว่าบุตร

ในบทความนี้มีการพูดถึงความสำคัญของจิตที่อ่อนโยนและสมาธิในการทำงาน โดยสมเด็จพระญาณสังวรได้แสดงให้เห็นว่าจิตที่ไม่มีสมาธิเป็นจิตที่กระด้างและไม่สามารถทำงานได้ โดยการเปรียบเทียบเหมือนช่างทองที่ต้องใช้ควา

…าศัยภูเขา นั้นเจริญงอกงามใหญ่โตอยู่ใน อรัญฉันใด. ตเถว สีลมฺปนฺนํ อรญฺญสม พรหาวเน สุทธ์ กุลปุตต์ อิธ บุตรภรรยาพวกพ้องญาติสหายมิตร แลคนผู้ฟังเลี้ยงชีวิต ย่อมอาศัยกุลบุตรผู้มีศรัทธา ถึงพร้อม ด้วยศีล แลเจริญด…

เนื้อหาเกี่ยวกับการให้ทานและการรักษาศีลที่มีความสำคัญต่อการเจริญเติบโตในสังคม ผู้มีศีลจะได้รับสิ่งดีๆ และมีผลต่อชีวิตทั้งตนเองและผู้อื่น การทำดีช่วยสร้างความเจริญในชุมชนและประเทศ การละทิ้งความอยากเสพส

…่ หมู่ไม้ได้อาศัยภูเขานั้น เจริญงอกงามใหญ่โต อยู่ใน อรัญฉันใด ตเถว สีลสมฺปนฺนํ สุทธ์ กุลปุตต์ อิธ ។ บุตรภรรยาญาติพวกพ้องมิตรสหาย แลชนนิกายผู้ซึ่งเลี้ยงชีพ ย่อมอาศัยกุลบุตร ผู้มีศรรัทธา ถึง พร้อมด้วยศีล แล…

บทความนี้อ้างถึงพระราชนิพนธ์ของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ ที่เน้นความสำคัญของการตั้งตนไว้ชอบ ซึ่งหมายถึงการประกอบอาชีพให้เป็นประโยชน์ต่อส่วนรวม ทั้งในด้านศีลธรรมและสังคมรอบข้าง โดยการทำกิจกรรมที่ดีและมีคุ

…ดงกิจของผู้ดำรงฆราวาส จะพึงทำเพื่อผลนี้ ในอปริหานิยธรรมสูตร ปัญจกนิบาต อังคุตตรนิกาย สรุปความว่า กุลบุตร ผู้ใดผู้หนึ่ง ตั้งต้นแต่พระมหากษัตริย์เจ้าตลอดลงไปถึงอธิบดีเฉพาะตระกูล ทำสักการะเกื้อกูล มารดาบิดาจ…

บทความนี้พูดถึงคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ในด้านความสามัคคีและการเคารพในชุมชน โดยเน้นถึงความสำคัญของการรักษาธรรมและการดูแลเอาใจใส่กันในกลุ่มคน การรักษาประโยชน์แก่กันและกันจะก่อให้เกิดพหุปปิยตา โดยท

…ง เป็นส่วนปัคคหะทรงนิคคหะ ภิกษุลางรูปเช่นนั้น ทรงใฝ่ประโยชน์เพื่อชนมากเป็นที่ตั้ง ครั้งหนึ่งพวกวัชชีบุตรผู้ต้องปาราชิก ขาดจากความเป็นภิกษุแล้ว ไม่ได้เพื่อจะอุปสมบทอีก เข้าไปเฝ้ากราบทูลอ้อนวอนขออุปสมบทอีก …

…าอย่างมาก พระองค์ได้ยกย่องส่วนปัคคหะและทรงปกครองภิกษุลางให้ปฏิบัติตนได้อย่างถูกต้อง โดยเฉพาะพวกวัชชีบุตรที่มีความผิดพลาด พระองค์ไม่อนุญาตให้ถอนปาราชิกและมุ่งประโยชน์แก่ชนทั่วๆ ได้ทรงแสดงถึงความสำคัญในการป…

…ผู้อื่นให้ประพฤติ ธรรมตามสมควร จำเดิมแต่ผู้ใหญ่ในตระกูล แผ่ลงไปจนถึงเด็กให้บิดามารดาเอาใจใส่สั่งสอน บุตรในทางพระพุทธศาสนา จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของพระบรมโพธิสมภาคในการรวมใจคนต่างประเทศและส่งเสริมความมั่นคงของประเทศผ่านการประกอบอาชีพต่างๆ พร้อมทั้งเน้นถึงบทบาทของพระราชาในการปกครองที่ต้องอยู่ในหลักธรรม ทำให้สังคมมีควา

…ในป่าใหญ่ หมู่ไม้ได้อาศัยในภูเขานั้น เจริญงอกงาม อยู่ในป่าฉันใด ตเถว สีลสมฺปนฺนํ สุทธ์ กุลปุตต์ อิธ บุตรภรรยาญาติพวกพ้องมิตรสหายแลคนผู้ฟัง เลี้ยงชีพ ย่อมอาศัยกุลบุตรผู้มีศรัทธา ถึงพร้อม ด้วยศีล เจริญด้วยค…

บทความนี้พูดถึงการบำเพ็ญทาน โดยมีพระพุทธโฆษาจารย์เป็นผู้อธิบายว่า การบำเพ็ญทานมีผลในการชักชวนผู้อื่นให้ร่วมทำความดีด้วย โดยยกตัวอย่างถึงการที่ผู้มีศีลธรรมสามารถส่งเสริมความสุขและการอยู่ร่วมกันในสังคมไ

…มุตโต พนธนมุตโต [ สตฺโต สัตว์] พันแล้วจากเครื่องผูก." ฉัฏฐีตัปปุริสะ อย่างนี้ " รญโญ ปุตโต ราชปุตโต บุตรแห่งพระราชา, ธัญญาน ราส-ธัญญราช กองแห่งข้าวเปลือก, รุกฺขสฺส สาขา-รุกฺขสาขา กิ่งแห่งต้นไม้." สัตตมีตั…

เนื้อหาดังกล่าวกล่าวถึงการใช้ประโยคในภาษาบาลี โดยยกตัวอย่างรูปแบบต่างๆ ของคำ เช่น คำที่แสดงถึงสัตว์ ความกลัว ความเสี่ยงจากการตาย และคำที่เกี่ยวข้องกับพระราชาและการเกษตร รวมถึงการศึกษาเกี่ยวกับสมาสที่ม

…ตุนั้น [ท่าน] ชื่อว่ามีบุคคลเปรียบหามิได้ หรือ ๒ ๔ ๕ ไม่มีบุคคลเปรียบ. นตฺถิ ตสฺส ปุตตา-ติ อปุตฺตโก บุตร ท. ของเขา [ตสฺส ด ๒ ๓๔ ๕ o ชนสุส ของชนนั้น] ไม่มี เหตุนั้น [โส เขา] ชื่อว่ามีบุตรหามิได้ หรือไม่มีบ…

…ดยเฉพาะบทสมาสและวจีวิภาค รวมถึงการวิเคราะห์ความหมายของพหุพพิหิที่มีและไม่มีสิ่งต่างๆ เช่น ผู้เสมอและบุตร ซึ่งช่วยให้ผู้เรียนสามารถเข้าใจคำศัพท์ที่ซับซ้อนได้ดีขึ้น ในภาษาไทยในด้านการสอนและการศึกษาเพื่อลดคว…

…ชาโต ปจฺฉโม [ชน ] เกิดแล้ว ในภายหลัง ชื่อ ปัจฉิมะ [ เกิดแล้วในภายหลัง ]. ปุตโต อสฺส อตฺถิ-ติ ปุตตโม บุตร ของชนนั้น มีอยู่ เหตุนั้น [ ชนนั้น] ชื่อว่ามีบุตร. อนเต นิยุตโต อนุติโม [ชน] ประกอบในที่สุด ชื่ออัน…

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงการใช้ปัจจัยในภาษาบาลี โดยเฉพาะในชาตาทิตัทธิต ซึ่งมีปัจจัย 3 ตัว ได้แก่ อิม, อิย และกิย พร้อมกับคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องอย่างเช่น ชน และชื่อที่ปรากฏในบริบทต่าง ๆ ซึ่งช่วยให้เข้าใจถึงคว

…นะ วิภัตติ ของนาม- นามบทนั้น เหมือนกับคุณนามที่แสดงมาแล้ว แต่เรียงไว้หลัง นามนาม ดังนี้ ปุตฺโต ชาโต บุตร ; เกิดแล้ว, ปิตา ตุฏฺโฐ บิดา ยินดีแล้ว. ประโยคเหล่านี้ ผู้เรียนจงแปลเป็นไทย ๑๐๑. พุทฺโธ โลเก อุปฺปน…

เนื้อหาอธิบายถึงอุภัยพากยปริวัตน์ ภาค รวมถึงแนวคิดเกี่ยวกับธรรมเลิศและความเลื่อมใสที่มีต่อธรรมในโลก โดยเน้นความสำคัญของบุคคลประเภทอริยะ และความสัมพันธ์กับพระราชาและธรรมชาติ เช่น รัศมีของพระอาทิตย์และพ

…นฺโน, ลาภ เกิดขึ้นแล้ว แก่ผู้ใด, ความไม่มีลาภ เกิดขึ้นแล้ว แก่ผู้นั้น, ยสฺสา ปุตโต ชาโต, สา ตุฏฺฐา, บุตร ของหญิงใด เกิดแล้ว, หญิงนั้น ยินดีแล้ว ประโยคเหล่านี้ ผู้เรียนจงแปลเป็นไทย ๒๐๑. อญฺญตโร ภิกขุ คาม ป…

บทเนื้อหานี้เกี่ยวกับการนำเสนอคำสอนและแนวคิดจากอุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒ ซึ่งมีการอ้างถึงเจ้าลาภและความสุขที่เกิดขึ้นแก่บุคคลต่างๆ รวมถึงแนวคิดเกี่ยวกับความสำคัญของการเรียนรู้และการเข้าใจในพระพุทธศา

…นั้น ปรินิพพานแล้ว ๒๑๓. ความสรรเสริญ เกิดขึ้นแล้ว แก่ผู้ใด, ความนินทา เกิดขึ้นแล้ว แก่ผู้นั้น. ๒๑๘. บุตร ท. แห่งหญิง นี้ ทั้งหมด บวชแล้ว ในศาสนา ๒๑๔. อมาตย์ ผู้โน้น ไปแล้ว สู่วัง แห่งพระราชา ๒๒๐. ลูกชาย ข…

ในเนื้อหานี้ได้มีการนำเสนอคำสอนของพระผู้มีพระภาคที่แผ่ไปในโลกและการปรินิพพานของพระองค์ พร้อมบทสนทนาที่สื่อถึงการบวชและการเดินทางของบุคคลในเรื่องราวต่างๆ รวมถึงการอ้างถึงดอกไม้และธรรมที่แสดงโดยพระศาสดา

…้นเมื่อเมฆ ไปปราศแล้ว, ย่อมเปล่ง ซึ่งรัศมี ๓๑๒. พระอาทิตย์, ครั้นเมื่อฝน ตกอยู่, ย่อมเศร้าหมอง ๓๑๓. บุตร ผู้ใหญ่ ครั้นเมื่อบิดา ตายแล้ว, ย่อมได้ ซึ่งสมบัติ ของเขา. ๓๑๔. ศิษย์ ท., เมื่ออาจารย์ ของตน มาแล้ว…

เนื้อหานี้เน้นการแปลประโยคจากภาษาไทยไปเป็นมคธ โดยมีตัวอย่างประโยคหลายประโยคที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติ ชีวิต และหลักธรรมต่างๆ เช่น การเกิด การตาย และความเคารพ นอกจากนี้ยังนำเสนอการใช้คำที่ถูกต้องในบริบทต

…ทั้งไม่ (ถึงกับ) ตามนึกถึง การที่เคยหัวเราะพูดจาเล่นหัวกับมาตุคามในกาลก่อน แต่ว่าเขาเห็น คฤหบดีก็ดี บุตรคฤหบดีก็ดี ผู้อิ่มเอิบพร้อมพรั่งด้วยกามคุณ ๕ บำเรอ ตนอยู่ เขายินดีด้วยการบำเรอตนแห่งคฤหบดี หรือบุตรค…

…งใจให้ห่างจากความสุขชั่วคราวทั้งจากมาตุคามและพลานามัยเพื่อหลีกหนีทุกข์ การพูดถึงการไม่เห็นคฤหบดีหรือบุตรคฤหบดีที่บำเรอตน รวมถึงการประพฤติพรหมจรรย์เพื่อหวังเป็นเทพเจ้า การแสดงออกถึงความยินดีในความเป็นเทวดา…