หน้าหนังสือทั้งหมด

การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
102
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
…เวลาสั้นๆ แต่จะมีวิบากกรรมติดตามไปอีก ยาวนาน หรือหากไม่ได้ของนั้นมาก็รู้สึกผิดหวัง เกิดโทมนัส ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า “ที่เมื่อไม่สำรวมแล้ว จะเป็นเหตุให้อกุศลธรรมอันลามก คือ อภิชฌา และ โทมนัสครอ…
…่ยวกับการสำรวมมนินทรีย์ที่ทำให้ใจปลอดจากทุกข์และกิเลส โดยการมีสติคุ้มครองใจในการรับรู้ต่างๆ ทั้งนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ชี้แนะแนวทางการรักษามนินทรีย์เพื่อหลีกเลี่ยงจากอภิชฌาและโทมนัสที่เป็นเหตุให้เกิดท…
การอบรมจิตตามคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำ
103
การอบรมจิตตามคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำ
…าย แต่ในเชิงปฏิบัติเพื่อ ที่จะไม่ถือนิมิต ไม่ถืออนุพยัญชนะ หรือเพื่ออบรมจิตนั้น ไม่ใช่เรื่องง่ายเลย พระเดชพระคุณพระมงคลเทพมุนี หลวงพ่อวัดปากน้ำ ภาษีเจริญ (สด จนฺทสโร) ได้สอนวิธีอบรมจิต เพื่อป้องกันอภิชฌา…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการอบรมจิตตามคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำ โดยเน้นที่การสำรวมศีลและการตั้งใจที่ศูนย์กลางกาย เพื่อป้องกันอภิชฌาและโทมนัส จากการกระทบเปลี่ยนแปลงทางด้านต่างๆ เช่น รูป เสียง และกลิ่น ซึ่งจะทำ
ความหมายและความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
105
ความหมายและความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
6.2.5 ประกอบด้วยสติสัมปชัญญะ เมื่อตรัสอธิบายเรื่องคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลายจบลงแล้ว พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจึงทรงแสดง อย่างไรภิกษุจึงชื่อว่าเป็นผู้ประกอบด้วย สติสัมปชัญญะแก่พระเจ้าอชาตศัตรูว่…
เนื้อหาเกี่ยวกับสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา แสดงให้เห็นว่าภิกษุที่ประกอบด้วยสติสัมปชัญญะจะทำความรู้สึกตัวในทุกการกระทำ รวมถึงการพูด คิ…
ความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
106
ความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
…งายหรือไม่ 4. อสัมโมหสัมปชัญญะ ความรู้สึกตัวว่า สิ่งที่ตนกำลังทำนั้นเป็นความหลงเข้าใจผิด หรือ การที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า “ภิกษุชื่อว่าเป็นผู้ประกอบด้วยสติสัมปชัญญะ” ย่อมหมาย ความว่า ทุกอิริยาบถที่พ…
บทความนี้เน้นความสำคัญของสติสัมปชัญญะและสันโดษในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับพระภิกษุที่ต้องเป็นตัวอย่างที่ดีแก่ฆราวาส สติสัมปชัญญะถือเป็นคุณธรร…
สันโดษและอัปปิจฉา
107
สันโดษและอัปปิจฉา
…ป็นเครื่องถ่วงความเจริญก้าวหน้าของตนและประเทศชาติ บางคนยังเกิดความ เข้าใจวิปลาสออกไปถึงขนาดกล่าวว่า พระพุทธศาสนาสอนให้คนเกียจคร้าน ความจริงธรรม 2 ข้อนี้ มีความหมายตามหลักพระพุทธศาสนา ดังนี้ “สันโดษ” คือ …
…่การพัฒนาและสร้างสรรค์ให้เจริญยิ่งขึ้น ตลอดจนเน้นถึงความสำคัญของสันโดษในเชิงปฏิบัติเอง ไม่เพียงแต่ในพระพุทธศาสนาและการส่งเสริมคุณธรรมในตัวบุคคล
การบริหารสมณะแห่งความสันโดษ
109
การบริหารสมณะแห่งความสันโดษ
…ในเสนาสนะ เมื่อภิกษุได้ เสนาสนะที่ดีมาก มีถ้ำและมณฑป (เรือนยอดที่มีรูปสี่เหลี่ยม) เป็นต้น ก็ยกให้แก่พระเถระผู้บวชนาน ภิกษุ ผู้เป็นพหูสูต ผู้มีลาภน้อย หรือผู้อาพาธเสีย ส่วนตนเองก็ยินดีอยู่ ณ ที่ใดที่หนึ่ง…
บทความนี้เสนอการวิเคราะห์ของความยินดีตามสิ่งที่ได้รับในเสนาสนะและคิลานปัจจัยสำหรับพระภิกษุ โดยสอนให้รู้จักการพอใจในสิ่งที่มี แม้จะเป็นเพียงเครื่องมือที่มีคุณภาพต่ำก็ตาม รวมถึงความสำคัญข…
การบริหารกายและท้องของภิกษุ
110
การบริหารกายและท้องของภิกษุ
…รือนำมาประพรมเสนาสนะ ย่อมเป็นเครื่องบริหารกาย แต่ ถ้าใช้กรองน้ำดื่ม ย่อมเป็นเครื่องบริหารท้อง การที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า ภิกษุเป็นผู้สันโดษด้วยจีวรเป็นเครื่องบริหารกาย ด้วย บิณฑบาตเป็นเครื่องบริหาร…
เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้อุปกรณ์ต่างๆ เช่น จีวร บาตร และมีดโกน ในการบริหารกายและท้องของภิกษุ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนให้ภิกษุใช้จีวรบริหารกาย และบาตรเพื่อยังชีวิต การมีความสันโดษเป็นคุณสมบัติที่น…
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
111
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
…ามยึดมั่นถือมั่น ย่อมมีความยินดีตามมี ตามได้ จึงสามารถชำระจิตให้บริสุทธิ์จากความเพ่งเล็งในโลกได้ จากพระธรรมเทศนาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่ตรัสกับพระเจ้าอชาตศัตรูในบทที่ 6 นี้ ย่อมทำให้ พระเจ้าอชาตศัตรูเข…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการมีสันโดษในพระพุทธศาสนา ที่ช่วยให้ผู้ปฏิบัติสามารถชำระจิตใจให้บริสุทธิ์ จากความกังวลและการยึดมั่นถือมั่น โดยอิงจาก…
แนวคิดเกี่ยวกับนิวรณ์และสมาธิ
114
แนวคิดเกี่ยวกับนิวรณ์และสมาธิ
แนวคิด 1. เมื่อพระภิกษุเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยศีล คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย มีสติสัมปชัญญะ มี ความสันโดษ มีความสงบกาย…
บทความนี้นำเสนอความสำคัญของการละนิวรณ์และการเจริญสมาธิในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการอธิบายเกี่ยวกับนิวรณ์ 5 ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการบรรลุความดี อธิบายถึงความสำคัญของกา…
นิวรณ์และการเจริญภาวนา
116
นิวรณ์และการเจริญภาวนา
…ยสุข เมื่อมีสุข จิตย่อมตั้งมั่น เธอสงัดจากกาม สงัด จากอกุศลธรรม” 7.2 ละนิวรณ์ได้ ใจย่อมเป็นสมาธิ จากพระดำรัสที่ยกมานี้ ย่อมเห็นแล้วว่า แม้พระภิกษุที่บริบูรณ์ด้วยศีลทั้งปวง ด้วยอินทรียสังวร สติสัมปชัญญะแล…
เนื้อหานี้พูดถึงนิวรณ์ 5 ประการที่เป็นอุปสรรคต่อการเจริญภาวนา สำหรับพระภิกษุที่ประพฤติปฏิบัติอย่างเคร่งครัด แม้จะมีศีลและสติปัญญา แต่หากยังไม่สามารถละนิวรณ์ได้ ก็ไม่สามารถ…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับนิวรณ์ 5
117
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับนิวรณ์ 5
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเปรียบพยาบาทเหมือน “โรค” ผู้ที่เป็นโรคต่างๆ ย่อมมีความทุกข์ มีความเจ็บป่วย ไม่สบา…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเปรียบพยาบาทเหมือนโรค หลายคนที่มีพยาบาทย่อมมีความทุกข์และเจ็บปวดในกายและใจ จึงต้อ…
ความหมายและลักษณะของสมาธิ
118
ความหมายและลักษณะของสมาธิ
…่เรียกว่า ญาณ หรือ ญาณทัสสนะ เมื่อเข้าถึงธรรมกายแล้ว จึงสามารถทั้งรู้ทั้งเห็นธรรมได้ตามความเป็นจริง พระสิทธัตถราชกุมารตรัสรู้ อริยสัจ ด้วยธรรมกาย จึงได้เข้าถึงความเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า บ ท เ ท ที่ 7 ส …
…ำให้เกิดกำลังใจและความสุข การอธิบายเกี่ยวกับดวงใจที่มีชั้นต่าง ๆ และการเชื่อมโยงกับการตรัสรู้ธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า สนใจศึกษาเพื่อพัฒนาจิตใจและคุณภาพชีวิต.
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
120
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
…ร อีกประการหนึ่ง ภิกษุมีอุเบกขา มีสติสัมปชัญญะ เสวยสุขด้วย นามกาย เพราะปีติสิ้นไปบรรลุ “ตติยฌาน” ที่พระอริยเจ้าทั้งหลายสรรเสริญ ว่า ผู้ได้ฌานนี้มีอุเบกขา มีสติอยู่เป็นสุข เธอทำกายนี้ให้ชุ่มชื่น เอิบอิ่ม …
พระธรรมเทศนาเรื่องฌานทั้ง 4 ระดับอธิบายถึงการปฏิบัติภาวนาโดยเฉพาะการบรรลุฌานต่างๆ ผู้ปฏิบัติจะสามารถละน…
บทที่ 8: สามัญญผลเบื้องสูง
129
บทที่ 8: สามัญญผลเบื้องสูง
บทที่ 8 สามัญญผลเบื้องสูง พระธรรมเทศนาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทำให้พระเจ้าอชาตศัตรูทรงรู้สึกประทับใจ และศรัทธา ในพระธรรมวินัยเป็…
บทที่ 8 ของหนังสือเล่มนี้เน้นไปที่สามัญญผลเบื้องสูงซึ่งพระพุทธเจ้าทรงสอนได้ให้แก่พระเจ้าอชาตศัตรู พระองค์ได้สอนถึงการบรรลุมรรคผลนิพพานที่ต้องการสมาธิภายในลึกซ…
ญาณทัสสนะและวิปัสสนาญาณในพุทธศาสนา
130
ญาณทัสสนะและวิปัสสนาญาณในพุทธศาสนา
…ี่สุดก็จะต้องจบชีวิตลงจนได้ ซึ่งทำให้ รูปและวิญญาณแยกออกจากกันไปคนละทาง เหล่านี้เป็นธรรมดาโลก ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสกับ พระเจ้าอชาตศัตรูว่า “ภิกษุ เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส ป…
…ี้อธิบายถึงความสำคัญของมหาภูต 4 ที่ประกอบขึ้นเป็นกายมนุษย์ และความเชื่อมโยงระหว่างรูปและวิญญาณตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส การเจริญภาวนาและการเข้าถึงญาณทัสสนะหรือวิปัสสนาญาณ เป็นขั้นตอนที่ทำให้ผู้ปฏิบัต…
ญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่น
134
ญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่น
…้นแห่งจิตอยู่ในระดับใด มีสมาธิหรือไม่ ดังมีเรื่องปรากฏอยู่ในอาฬวกสูตรว่า “สมัยหนึ่ง อาฬวกยักษ์ไปเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเพื่อถามปัญหา ยักษ์คิด อยู่ในใจว่า ถ้าพระพุทธองค์ไม่สามารถตอบปัญหาได้ ก็จะจับโยนข้าม…
บทความนี้กล่าวถึงการรู้ใจผู้อื่นโดยการใช้ญาณกำหนดรู้ ซึ่งเป็นความสามารถของพระพุทธเจ้าที่สามารถรับรู้ความคิดและสภาวะจิตของผู้อื่นได้ เช่น การเข้าใจถึงความรู้สึกของสัตว์และบุคคลอื…
ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ และความเจริญของจิต
136
ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ และความเจริญของจิต
…ะลึกชาติแต่หนหลังได้นี้ มีศัพท์ทางศาสนาโดยเฉพาะว่า “ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ” อนึ่ง ประวัติความเป็นมาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ตั้งแต่ครั้งก่อนที่จะเป็นพระโพธิสัตว์ และขณะ ที่เป็นพระโพธิสัตว์ บำเพ็ญทศบารมีอยู่ใ…
…บริสุทธิ์ เช่นเดียวกับการจากบ้านไปกลับ การมีสมาธิในจิต ช่วยให้เห็นการเกิดและการตายของสัตว์ผู้มีกรรม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้กล่าวถึงเรื่องนี้ในวัสดุทางพระพุทธศาสนา ซึ่งตัวอย่างที่สำคัญ ได้แก่ เวสสันดรชาดก …
วิชชา 8 และการบรรลุธรรมกาย
139
วิชชา 8 และการบรรลุธรรมกาย
…5. เจโตปริยญาณ 6. ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ 7. ทิพพจักขุ หรือ ตาทิพย์ หรือ จุตูปปาตญาณ 8. อาสวักขยญาณ จากพระพุทธดำรัสของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับวิชชา 8 นี้ จะเห็นว่าหลักสำคัญในการ ปฏิบัติเพื่อบรรลุญาณระดั…
…้าถึงวิปัสสนาญาณและธรรมกายในระดับต่างๆ รวมถึงการสามารถรู้เห็นการเกิดและการตายของสัตว์ นอกจากนี้ยังมีพระเจ้าอชาตศัตรูที่สนใจและได้รับคำสอนที่ชัดเจนจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การฟังธรรมครั้งนี้ทำให้ทรงรู้สึกปี…
การสารภาพผิดของพระเจ้าอชาตศัตรู
140
การสารภาพผิดของพระเจ้าอชาตศัตรู
พระธรรมเทศนาของพระผู้มีพระภาคเจ้าก็ฉันนั้น บริบูรณ์พร้อมด้วยคุณวิเศษโดยเอนกประการ” ครั้นแล้วพระเจ้าอชาต…
พระเจ้าอชาตศัตรูได้ขอสวามิภักดิ์ต่อพระรัตนตรัยเพื่อเป็นสรณะในชีวิต หลังจากที่ทรงเผชิญกับความผิดซึ่งส่งผ…
พระเจ้าอชาตศัตรูและการสารภาพความผิด
141
พระเจ้าอชาตศัตรูและการสารภาพความผิด
นับเป็นบุญประการหนึ่งของพระเจ้าอชาตศัตรู ที่ทรงมีอุปนิสัยกล้ายอมรับผิด เมื่อทรงตรอง เห็นว่า การทำปิตุฆาตเป็นความผิดจริง ก็มิได้…
พระเจ้าอชาตศัตรูมีอุปนิสัยกล้ายอมรับผิดในการทำปิตุฆาตเมื่อทรงตรองเห็นว่ามันเป็นความผิดใหญ่หลวง โดยทรงได…