หน้าหนังสือทั้งหมด

อุโบสถศีลและการรักษาศีล 8
176
อุโบสถศีลและการรักษาศีล 8
…เกิดความเมตตากรุณาแก่กัน 4. เมื่อใจสงบ ย่อมสามารถเข้าถึงธรรมะขั้นสูงต่อไปได้โดยง่าย อุโบสถ 3 ประเภท พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสกับนางวิสาขาเรื่องอุโบสถศีลไว้ใน อุโปสถสูตร ว่ามี 3 ประเภท ซึ่งแต่ละ ประเภทแบ่งออกตามวิธีการปฏิ…
การรักษาศีล 8 หรืออุโบสถศีล ไม่เพียงแต่มีอานิสงส์ให้จิตใจสงบ ยังเป็นการลดช่องว่างระหว่างชนชั้น และเป็นการคุมกำเนิดตามธรรมชาติ พระพุทธเจ้าตรัสว่าอุโบสถมี 3 ประเภท คือ โคปาลกอุโบสถ นิคัณฐอุโบสถ และอริยอ
ความสุขอันเกิดจากการทำภาวนา
203
ความสุขอันเกิดจากการทำภาวนา
…้งที่ ทรง ประทับบนลาดใบไม้ในป่าสิงสปาวัน ใกล้ทางโค ซึ่งเป็นพื้นที่ขรุขระ ไม่สบาย ด้วยความห่วงใยว่า “พระผู้มีพระภาคเจ้าบรรทมเป็นสุขอยู่หรือ พระพุทธเจ้าข้า?” ซึ่งพระองค์ตรัสตอบไปว่า “อย่างนั้น เจ้าชาย ตถาคตนอนเป็นสุข บร…
ความสุขอันเกิดจากการทำภาวนาเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นตลอดเวลา ไม่ว่าจะอยู่ในสถานการณ์ใด พระพุทธเจ้าทรงสอนว่าแม้ในขณะที่มีความยากลำบากทางกาย จิตใจของผู้ปฏิบัติยังสามารถเต็มไปด้วยความสุขได้ และทุกคนต้องตระหนัก
วัฒนธรรมการดูแลรักษาสุขภาพ
71
วัฒนธรรมการดูแลรักษาสุขภาพ
…และเพื่อป้องกันโรคที่จะเกิดขึ้นได้ 4.1 การดูแลรักษาสุขภาพจากพระไตรปิฎก 4.1.1 เหตุการเกิดโรค 8 อย่าง พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า โรค 8 อย่างเหล่านี้ คือ 1. อาพาธมีน้ำดีกำเริบเป็นสมุฏฐาน 2. อาพาธมีเสมหะเป็นสมุฏฐาน 3. อาพา…
บทที่ 4 เน้นเรื่องวัฒนธรรมการดูแลรักษาสุขภาพ โดยอิงจากคำสอนในพระไตรปิฎกซึ่งระบุถึงเหตุการเกิดโรค 8 อย่างและธรรมที่เป็นเหตุให้มีอายุสั้นและอายุยืน นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงอาการเส้นติดที่เกิดจากการอยู่นิ
การอาราธนาศีลและสมาทานศีลในพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา
120
การอาราธนาศีลและสมาทานศีลในพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา
…ยัง ภันเต วิสุง วิสุง รักขะณัตถายะ, ติสะระเณนะ สะหะ ปัญจะ สีลานิ ยาจามะ, คําถวายสังฆทาน (บทกล่าวนำ) พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า สัปบุรุษย่อมให้ทาน เช่น ข้าวและน้ำที่สะอาดประณีต ตามกาลสมควรอยู่เป็นนิตย์ แก่ผู้ประพฤติพรหม…
เนื้อหาเกี่ยวกับการอาราธนาศีลและสมาทานศีลในพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา ซึ่งเป็นขั้นตอนเบื้องต้นในการบำเพ็ญกุศลของพุทธศาสนิกชน โดยเริ่มจากการขอสรรนาคมน์ เป็นการแสดงถึงความตั้งใจในการรองรับพระธรรม นอกจากนั้
หลักการเลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย
210
หลักการเลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย
…อกธรรมะที่เหมาะสมกับจริตอัธยาศัยของผู้ฟัง จะกล่าวสอนใน สิ่งที่เป็นประโยชน์ไปตามจริตอัธยาศัย ดังนี้ “พระผู้มีพระภาคเจ้าย่อมตรัสบอกอสุภกถาแก่บุคคลผู้เป็นราคจริต ย่อมตรัสบอกเมตตาภาวนาแก่บุคคลผู้เป็นโทสจริต ย่อมทรงแนะนำบุ…
การเลือกธรรมะของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามีความสำคัญต่อการเข้าใจธรรมอย่างถูกต้อง โดยแยกตามจริตอัธยาศัยของผู้ฟังได้ 6 ประเภท ได้แก่ ราคจริต, โทสจริต, โมหจริต, สัทธาจริต, พุทธิจริต, และวิตกจริต ซึ่งแต่ละประเภ
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
217
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
…นไม่ได้เลย โดยที่แท้บุรุษนั้นจึงทำ กาละ (ตาย) ไป ฉันใด ดูก่อนมาลุงกยบุตร บุคคลใดพึงกล่าวอย่างนี้ว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าจักไม่ ทรงพยากรณ์ทิฏฐิ 10 นั้น ฯลฯ แก่เราเพียงใด เราจักไม่ประพฤติพรหม จรรย์ในพระผู้มีพระภาคเจ้าเพีย…
บทความนี้มีการอธิบายเกี่ยวกับการใช้สิ่งรอบตัวเป็นสื่อในการสอนธรรมะ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้านำอุปกรณ์จากธรรมชาติเพื่อสอนเรื่องความเห็นที่ไม่เป็นประโยชน์แก่การหลุดพ้นจากทุกข์ มีการอธิบายความเห็น 10 ประการ
คณกโมคคัลลานสูตร: การศึกษาและการปฏิบัติ
244
คณกโมคคัลลานสูตร: การศึกษาและการปฏิบัติ
…กโมคคัลลานสูตร ว่าด้วยการศึกษาและการปฏิบัติเป็นไปตามลำดับ ข้าพเจ้าได้ฟังมาแล้วอย่างนี้ :- สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ที่ปราสาทของอุบาสิกาวิสาขามิคารมารดา ในพระวิหาร บุพพาราม กรุงสาวัตถี ครั้งนั้นพราหมณ์คุณก…
ในบทสนทนานี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงความสำคัญของการศึกษาและการปฏิบัติตามลำดับซึ่งสามารถนำมาประยุกต์ใช้ในธรรมวินัย โดยใช้ตัวอย่าง…
การมีคัลยาณมิตรในพระพุทธศาสนา
158
การมีคัลยาณมิตรในพระพุทธศาสนา
…ขอถึงพระผู้มี พระภาคเจ้า พระธรรม และพระสงฆ์ เป็นสรณะตลอดชีวิตก็ดี การที่ทรงสารภาพผิด และขอขมาโทษต่อ พระผู้มีพระภาคเจ้าก็ดี ตลอดจนการที่ทรงทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาตลอดพระชนม์ชีพของพระองค์ก็ดี เหล่านี้ ล้วนสะท้อนให้เห็นสัม…
พระเจ้าอชาตศัตรูได้พบกัลยาณมิตรคือหมอชีวกโกมารภัจจ์และพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งช่วยชี้แนะให้พระองค์เริ่มต้นชีวิตใหม่ และลดผลกรรมหนักได้อย่างมีนัยสำคัญ การมีพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นกัลยาณมิตรทำให้ทรงมีสั
การปลูกฝังคุณธรรมและการสารภาพผิดในพระพุทธศาสนา
166
การปลูกฝังคุณธรรมและการสารภาพผิดในพระพุทธศาสนา
…ญญผลที่เห็นประจักษ์จบลงแล้ว นอกจากพระเจ้า อชาตศัตรูจะได้กราบทูลสรรเสริญพระธรรมเทศนานั้น ทั้งทรงขอถึงพระผู้มีพระภาคเจ้า พระธรรม และ พระสงฆ์ เป็นสรณะตลอดพระชนม์ชีพแล้ว สิ่งที่สำคัญอีกประการหนึ่ง คือ ยังทรงสารภาพความผิด …
บทความนี้เน้นความสำคัญของการปลูกฝังคุณธรรม 6 ประการในบุตร โดยยืนยันว่าผู้ปกครองต้องมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมคุณธรรมเพื่อหลีกเลี่ยงความผิดที่อาจนำไปสู่นรก เปรียบเทียบกับกรณีของพระเทวทัตและการดำเนินชีวิ
พระกายของพระพุทธเจ้าและองค์ประกอบของใจในธรรมะ
55
พระกายของพระพุทธเจ้าและองค์ประกอบของใจในธรรมะ
ที่ซ้อน ๆ กันอยู่ภายในของพระพุทธองค์และมนุษย์ทั่วไปไว้น่าสนใจคือ อรรถกถาโสณสูตรกล่าวไว้ว่า “พระผู้มีพระภาคเจ้าเราได้ฟังมาว่า เห็นปานนี้ ๆ คือ ทรงประกอบด้วย “นามกายสมบัติ” และ “รูปกายสมบัติ เห็นปานนี้ และประกอบ…
บทความนี้นำเสนอความรู้เกี่ยวกับพระกายของพระพุทธเจ้า แบ่งออกเป็น 3 ประการ ได้แก่ รูปกาย นามกาย และธรรมกาย โดยพระรูปกายมีลักษณะเป็นมนุษย์ทั่วไป ส่วนพระนามกายมีความว่องไวสามารถเดินทางไปยังที่ต่าง ๆ ได้ง่
การอธิบายพุทธคุณและความหมายของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
112
การอธิบายพุทธคุณและความหมายของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ำว่า อรห์ แปลได้ 2 นัย คือ แปลว่า “ไกล” และ แปลว่า “ควร” นัยแรกคือ ไกล หมายถึง ไกลจากกิเลส กล่าวคือ พระผู้มีพระภาคเจ้านั้นเป็นผู้ไกล คือ ทรงดำรงอยู่ในพระคุณอันไกลแสนไกลจากกิเลส ซึ่งตรงข้ามกับปุถุชนที่ยังอยู่ใกล้ชิดกับ…
บทความนี้อธิบายความหมายของบทพุทธคุณ "อรห์" ซึ่งแปลว่า "ไกลจากกิเลส" และ "ควร" โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นพระอรหันต์ที่ควรแก่การบูชาและยึดเป็นแบบอย่าง นอกจากนี้ยังอธิบายบทคำว่า "สมฺมาสมฺพุทฺโธ" ซึ่งห
การศึกษาและหลักธรรมในพระไตรปิฎก
176
การศึกษาและหลักธรรมในพระไตรปิฎก
…ด ความเบื่อหน่ายในสังขารแล้วตั้งใจเจริญสมาธิภาวนาเพื่อการหลุดพ้นดังที่ปรากฏในสุริยสูตรว่า สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ อัมพปาลีวัน ใกล้พระนครเวสาลี ณ ที่นั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ข…
การเรียนการสอนเน้นหลักธรรมที่เกี่ยวกับสังคมศาสตร์และวิทยาศาสตร์ ตามบทเรียนในหลักสูตรต่าง ๆ เช่น GB 203, GB 304, และ DF 101-404 นักศึกษาได้รับความรู้เพื่อความเข้าใจในชีวิตและการพัฒนาสังคม การศึกษาเหล่า
อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย
230
อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย
บทที่ 8 อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย 8.1 อุบาสก อุบาสิกาคือใคร สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ นิโครธารามใกล้พระนครกบิลพัสดุ์ ในแคว้นสักกะ ครั้งนั้นเจ้าศากยะพระนามว่ามหานาม เสด็จเข้…
บทนี้อธิบายความหมายของอุบาสกและอุบาสิกา ซึ่งเป็นคฤหัสถ์ผู้ชายและผู้หญิงที่นับถือพระพุทธศาสนาอย่างมั่นคง โดยมีความหมายว่าเป็นผู้ที่ถึงพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง คนที่มักนั่งใกล้พระรัตนตรัยนั้นเป็นพุทธศาสนิ
ปฐมอุบาสกและอุบาสิกาในพระพุทธศาสนา
231
ปฐมอุบาสกและอุบาสิกาในพระพุทธศาสนา
…อุกกลชนบทถึงตำบลนั้น ครั้งนั้นเทพยดา ผู้ เป็นญาติของพ่อค้าทั้งสองได้กล่าวว่า “ดูก่อนท่านผู้นิรทุกข์ พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นี้ แรกตรัสรู้ ประทับ อยู่ ณ ควงไม้ราชายตนะ ท่านทั้งสองจงไปบูชาพระผู้มีพระภาคเจ้านั้น ด้วยสั…
เนื้อหานี้นำเสนอถึงประวัติศาสตร์ของอุบาสกและอุบาสิกาในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะตปุสสะและภัลลิกะ ที่ประจักษ์ในการบูชาพระพุทธเจ้าหลังจากการตรัสรู้ นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงนางสุชาดา ผู้ถวายข้าวมธุปายาส รวมถ
อนาถปิณฑิกะ: ผู้ให้ก้อนข้าวแก่คนอนาถา
241
อนาถปิณฑิกะ: ผู้ให้ก้อนข้าวแก่คนอนาถา
…งคลนั้น ได้เกิดความปีติยินดีเป็นอย่างยิ่ง วันรุ่งขึ้นจึงรีบ ไปเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตั้งแต่เช้ามืด พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงธรรมคืออนุปุพพิกถาและอริยสัจ 4 แก่ท่าน ขณะที่ทรงแสดง อริยสัจ 4 อยู่นั้น ท่านเศรษฐีก็ได้บรรลุ…
เนื้อหาพูดถึงประวัติของอนาถปิณฑิกะ ผู้มีชื่อเสียงด้านการให้ทานและรักในการทำบุญ ท่านมีโอกาสได้พบกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่เมืองราชคฤห์ และหลังจากนั้นได้สร้างวัดพระเชตวันในเมืองสาวัตถีเพื่อรองรับพระสัมมา
เรื่องราวของอนาถบิณฑิกมหาเศรษฐีและพระเชตวันวิหาร
242
เรื่องราวของอนาถบิณฑิกมหาเศรษฐีและพระเชตวันวิหาร
อย่างไรในพระเชตวันวิหาร พระพุทธเจ้าข้า” พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “คหบดี เธอจงถวายพระเชตวัน วิหารแก่สงฆ์จากทิศทั้ง 4 ทั้งที่มาแล้วและยังไม่มา” อนาถบิณฑิกคหบด…
เรื่องราวของอนาถบิณฑิกมหาเศรษฐี ที่เป็นคหบดีซึ่งได้ถวายพระเชตวันวิหารแก่วัด ด้วยความกตัญญูต่อพระพุทธเจ้า พร้อมทั้งถวายทานและสนับสนุนพระสงฆ์อย่างต่อเนื่อง แม้ประสบปัญหาทางการเงิน ยังมั่นใจในบุญที่สร้าง
ความสำคัญของสัมมาทิฏฐิในการลดอคติ
87
ความสำคัญของสัมมาทิฏฐิในการลดอคติ
…ขอยกมาเป็นกรณีศึกษาดังต่อไปนี้ เรื่องที่ 1 วิบากกรรมของผู้พิพากษาซึ่งตัดสินคดีไม่เป็นธรรม สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้า ประทับอยู่ ณ พระเวฬุวัน เขตกรุงราชคฤห์ 1 พระลักขณะกับ พระมหาโมคคัลลานะ พักอยู่บนเขาคิชฌกูฏ ครั้นเว…
บทความนี้กล่าวถึงผลกระทบของอคติที่มีต่อบุคคลและสังคม โดยเน้นว่าผู้ที่มีสัมมาทิฏฐิจะมีความรับผิดชอบต่อศักดิ์และศรีแห่งความเป็นมนุษย์ และสามารถเห็นโทษภัยจากความลำเอียงได้เสมอ การมีสัมมาทิฏฐิจะนำไปสู่การ
วิบากกรรมและการตัดสินโดยอยุติธรรมในพระพุทธศาสนา
88
วิบากกรรมและการตัดสินโดยอยุติธรรมในพระพุทธศาสนา
…ว ต่างก็โผถลา ตามจิกทั้งเปรตนั้น ทำให้เปรตส่งเสียงร้องครวญครางด้วยความ เจ็บปวดแสนสาหัส” ในครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสกับพระภิกษุทั้งหลายที่มาเฝ้าว่า “ภิกษุทั้งหลาย สาวก ทั้งหลายที่มีจักษุ มีญาณ ก็มีอยู่ สาวกที…
เนื้อหาว่าด้วยวิบากกรรมของผู้ที่เคยตัดสินคดีอย่างไม่เป็นธรรมจนกลายเป็นเปรตที่ต้องทนทุกข์ทรมาน โดยมีตัวอย่างจากพระราชาในอดีตที่บำเพ็ญทานและรักษาศีลอย่างเคร่งครัด แต่มีปุโรหิตที่ไม่ซื่อสัตย์ส่งผลกระทบต่
พระเจ้าอชาตศัตรูกับความสำนึกรับผิดชอบ
98
พระเจ้าอชาตศัตรูกับความสำนึกรับผิดชอบ
…ะทัย ไม่เป็นอันบรรทม ไม่ว่ากลางคืน หรือกลางวัน ขณะเดียวกันก็ทรงแสวงหากัลยาณมิตรเสมอมา สมัยหนึ่งเมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้า เสด็จประทับ ณ สวนอัมพวันของหมอชีวกโกมารภัจ กรุง ราชคฤห์ พร้อมด้วยพระภิกษุสงฆ์ 1,250 รูป หมอชีวกซึ่…
บทความนี้พูดถึงความสำนึกรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อมและบุคคลในชีวิตของพระเจ้าอชาตศัตรู ซึ่งได้กลายเป็นบทเรียนที่สำคัญว่าการทำกรรมหนักจะนำไปสู่ผลในอนาคตอย่างไร โดยเฉพาะการทำร้ายคนที่รัก ในขณะเดียวกันก็ยังมี
การไหว้ทิศ 6 ในอริยวินัย
267
การไหว้ทิศ 6 ในอริยวินัย
…“คหบดีบุตร ถ้าอย่างนั้น เธอจงฟัง จงใส่ใจให้ดี เราจักกล่าว” สิงคาลกะ คหบดีบุตรทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัส “คหบดีบุตร อริยสาวกละกรรมกิเลส (กรรมเครื่องเศร้าหมอง) 4 ประการได้แล้ว ไม่ทำบาปกรรมโดยเหตุ 4 ปร…
เนื้อหาเกี่ยวกับการไหว้ทิศ 6 ในอริยวินัย ที่พระผู้มีพระภาคตรัสแก่สิงคาลกะ คหบดีบุตร โดยสอนว่าการปฏิบัติตามอริยวินัยจะช่วยให้บุคคลลดกิเลส และประสบความสามารถในการครองชีวิตอย่างมีความสุข ผ่านการไม่ทำบาปก