หน้าหนังสือทั้งหมด

การปกครองด้วยราชธรรมในสมัยพุทธกาล
66
การปกครองด้วยราชธรรมในสมัยพุทธกาล
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) พลช้าง พลม้า พลรถ พลเดิน สำหรับประกอบกับจักรรัตนะประดับพระเดชานุภาพ ทร…
เนื้อหาพูดถึงบทบาทของพระมหากษัตริย์ในการปกครองประชาชนด้วยราชธรรมและการรักษาความสงบในยุคพุทธกาล โดยยกตัวอย่างกรณีของพระเจ้าพิมพิ…
พระมหากษัตริย์และโลกัตถจริยา
73
พระมหากษัตริย์และโลกัตถจริยา
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๗๓ มุ่งหมาย เป็นผลแห่งความเพียรและแกล้วกล้า พระคุณข้อนี้นับว่าเป็นวิริ…
บทความนี้กล่าวถึงพระคุณของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่มุ่งหมายเพื่อประโยชน์แก่โลกและประชาชน โดยเน้นความสำคัญของพระพุทธศาสน…
พระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส: การบริหารและความเจริญของประเทศ
87
พระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส: การบริหารและความเจริญของประเทศ
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๘๗ และเฉลี่ยนเก็บส่วนกำไรเป็นพลีแต่พอสมควรระวัง หาเลี้ยงชีพของประชาชนร…
สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเน้นการบริหารทรัพย์สินของรัฐอย่างมีประสิทธิภาพ รักษาผลประโยชน์ของประ…
พระราชกรณียกิจของสมเด็จพระมหาสมณะเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
88
พระราชกรณียกิจของสมเด็จพระมหาสมณะเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ៨៨ รัฏฐาภิบาลโนบายนั้น คือพระราชกรณียะกิจที่ทรงจัดขึ้นด้วยพระเดชานุภาพ…
บทความนี้สรุปเกี่ยวกับพระราชกรณียกิจที่ทรงจัดขึ้นด้วยพระเดชานุภาพโดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ซึ่งรวมถึงการปฏิสังขรณ์วัดราชาธิวาสและการตั้งกฎหมายด้านการบริหารประเทศ …
การทำลายเวรและการคืนราชสมบัติ
96
การทำลายเวรและการคืนราชสมบัติ
ครั้งที่ ๓ (สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๙๖ ต่อมาได้ส่งพระเถระทั้งหลายไป เพื่อประกาศพระศาสนาในปัจจันตประเทศเป็นห…
เนื้อหาเกี่ยวกับการส่งพระเถระประกาศพระศาสนาและการฟื้นคืนราชสมบัติของทีฆาวุกุมาร พระมหาชนกได้ยกตัวอย่างอุทาหรณ์เพื่อสอนเคราะห์ว่าบุรุษผู้บัณฑิตควรมีความหวังในความสำเร็จ โดยไม่ควรเบื่อหน่า…
ความสำคัญของความสงบในพุทธศาสนา
107
ความสำคัญของความสงบในพุทธศาสนา
…บนานาประเทศให้สนิทสนมก็ดี ก็เพื่อ ความสงบราบคาบแห่งพระราชอาณาจักรทั้งภายในทั้งภายนอก ตามราชธรรมแห่ง พระมหากษัตริย์ นี้จัดเป็นมงคลวิเสสประการที่สอง ฯ
…บทต่างๆ ที่มุ่งรักษาความสงบ และการบำเพ็ญจิตเพื่อเข้าถึงสันติสุขที่แท้จริง นอกจากนี้ยังพูดถึงบทบาทของพระมหากษัตริย์ในการสร้างความสงบให้กับประเทศ การบำรุงการทหารและการรักษาความสัมพันธ์กับประเทศอื่นๆ เพื่อความ…
การปกครองพระราชอาณาจักรในบริบทของพระมหากษัตริย์
108
การปกครองพระราชอาณาจักรในบริบทของพระมหากษัตริย์
…ด็จพระสังฆราช(กิตฺติโสภณมหาเถระ) ๑๑๑ ។ อันองค์ รัฏฐาภิปาลโนบาย นั้น คืออุบายการปกครองพระราชอาณาจักร พระมหากษัตริย์ทรงเป็นพระประมุขของปวงชน เป็นธงชัยเฉลิมชาติ เมื่อทรงสมบูรณ์ด้วยสมบัติ อันเป็นเครื่องประดับ ส…
บทความนี้นำเสนออุบายการปกครองของพระมหากษัตริย์ผ่านเนื้อเรื่องในหังสชาดก โดยมีการถามตอบระหว่างพระยาหงส์โพธิสัตว์และพระเจ้ากรุงพาราณสีเกี่ยว…
พระอริยวงศาคตญาณและสมบัติของพระมหากษัตริย์
109
พระอริยวงศาคตญาณและสมบัติของพระมหากษัตริย์
…ระมวลความแห่งคาถาทั้งหลายนั้น โดยใจความว่า โบราณบัณฑิตได้ ยกขัตติยสมบัติ 5 ประการ ขึ้นกราบทูลถวายแด่พระมหากษัตริย์ เพื่อได้ทรงพิจารณาทรงรักษา และทรงปฏิบัติ ก็ย่อมจะเป็นไปเพื่อความสุขสิริสวัสดิ์แก่พสกนิกรผู้…
บทความนี้เสนอหลักการสำคัญในการปกครองของพระมหากษัตริย์ตามแนวพระอริยวงศาคตญาณ โดยเน้นถึงสมบัติ 5 ประการที่พระมหากษัตริย์ควรมี ได้แก่ อาโรคยสมบัติ ค…
สมบัติของพระมหากษัตริย์
110
สมบัติของพระมหากษัตริย์
…ภณมหาเถระ) ๑๑๓ ๔. อภัยสมบัติ ความถึงพร้อมด้วยความไม่มีภัย คือปราศจากอริราชศัตรู อันจะมีมาแต่ ภายนอก พระมหากษัตริย์ทรงประกอบพระราโชบายระงับปัจจามิตรเสียด้วยพระเดชานุภาพหรือ ทรงผูกพันไว้ด้วยสัมพันธไมตรีเช่นนี…
เนื้อหาว่าด้วยสมบัติที่สำคัญของพระมหากษัตริย์ เช่น อภัยสมบัติ ทารสมบัติ และปุตตสมบัติ รวมถึงการอธิบายถึงเหตุและปัจจัยที่ส่งผลต่อการปกครอง…
สมเด็จพระญาณสังวรและพระอรหันต์
123
สมเด็จพระญาณสังวรและพระอรหันต์
…ัย ของพสกนิกรไพร่ฟ้าข้าแผ่นดิน ไม่ทรงอาศัยความโลภ ความโกรธ ความหลง ในความทรง เกี่ยวข้องด้วย ทรงอาศัยพระมหากรุณาเป็นที่ตั้ง ปรากฏชัดในสารพัดสิ่งที่ทรงกระทำเพื่อข้า แผ่นดินของสมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ขอร…
ข้อความนี้พูดถึงสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราชที่ทรงมีบทบาทสำคัญในการเป็นพระอรหันต์ ซึ่งผู้ที่ไม่มีโทษภัยแก่ผู้อื่นคือมารดาบิดาและพระราชา ทรงดำเนินการกิจกรรมเพื่อประโยชน์ประชาชนให้มีความสุข เป็นที
พรหมวิหารธรรม และการแผ่เมตตา
145
พรหมวิหารธรรม และการแผ่เมตตา
… ผู้บริสุทธิ์ กรุณา มหัณณวะ มีพระกรุณาดุจห้วงมหรรณพทะเลหลวง มีในพระคุณโดยเป็นพระราชธรรมจริยาสำคัญของพระมหากษัตริย์เจ้า ประธานว่า พระมหากรุณาธิคุณ ยกกรุณาเป็น
บทความนี้กล่าวถึงพรหมวิหารธรรมซึ่งประกอบด้วยเมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกขา ซึ่งเป็นแนวทางในการสร้างจิตใจที่สูงส่งและบริสุทธิ์ โดยมีการอธิบายถึงความหมายและความสำคัญของแต่ละข้อธรรม พร้อมเน้นถึงการแผ่เมตต
ทศพิธราชธรรมและบารมีของพระมหากษัตริย์
171
ทศพิธราชธรรมและบารมีของพระมหากษัตริย์
…บทูลให้ทรงวิจารณ์ทศพราชธรรมที่ทรงบำเพ็ญอยู่ว่า ทาน สีล ปริจจาค อกโกธ อวิหึสญฺจ อิจฺเจเต กุสโล ธมฺเม พระมหากษัตริย์ครั้งโบราณ อาชชว์ มาทว์ ต ขนฺติญฺจ อวิโรธน์ ชิเต ปสฺสาหิ อตฺตนิ โสมนสฺสญฺจนปุปก ฯ ตโต เต ชาย…
…10 ประการของพระราชา เช่น ความไม่โกรธ ความไม่เบียดเบียน และความอดทน ในบริบทของทศพิธราชธรรมและบารมีของพระมหากษัตริย์ไทย ที่ทรงมีมาตั้งแต่โบราณกาลจนถึงปัจจุบัน คำสอนเหล่านี้ก่อตั้งขึ้นเพื่อให้พระราชาใช้ในการปก…
ขันติราชธรรมและเมตตาต่อการปกครอง
191
ขันติราชธรรมและเมตตาต่อการปกครอง
พระมหากษัตริย์ทรงบำเพ็ญขันติราชธรรมเพื่อประชาชนในการปกครองบ้านเมืองและ กล่าวโดยเฉพาะข้อที่พระมหากษัตริยาธิ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการปฏิบัติขันติราชธรรมของพระมหากษัตริย์ที่มีพระราชหฤทัยกล้าหาญและอดทน ต่ออารมณ์ของโลภะ โทสะ โมหะ เป็นตัวอย่างของการมีเมตตาในปฏิบัติ…
การดับกิเลสด้วยเมตตาและขันติ
192
การดับกิเลสด้วยเมตตาและขันติ
…ครองก็พยายามทำให้ถูกต้องตามคลองธรรม ไม่ให้ผิด ต่างฝ่ายก็ จักอยู่ด้วยความสงบสุข. กล่าวโดยเฉพาะข้อที่ พระมหากษัตริยาธิราชเจ้าทรงตั้งอยู่ในขัตติยราชประเพณี ไม่ทรง ประพฤติผิดจากราชธรรมจรรยานุวัตรนิติศาสตร์ ไม่ท…
…บกิเลสที่ส่งผลต่ออารมณ์ของใจ ขันติเป็นธรรมข้อที่สี่ที่ช่วยให้สามารถอดทนได้ดี ยกตัวอย่างการประพฤติของพระมหากษัตริยาธิราชเจ้าที่ทรงรักษาความยุติธรรม ไม่ประพฤติผิดจากธรรม เพื่อให้สังคมอยู่ในความสงบสุข การมีเมต…
พระราชพิธีบรมราชาภิเษกและพระบิดาแห่งชาติ
201
พระราชพิธีบรมราชาภิเษกและพระบิดาแห่งชาติ
…มหิตลาธิเบศรามาธิบดี จักรีนฤบ ดินทรสยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐสูงสุดแห่งนรชน พระมหาราช เจ้าจอมไผท รัชการที่ ๙ ทรงมีพระชนม์มายุครบ ๖๑ สวัสดี ๔๓ โดยปี พรรษาทรงครองราชย์สมบัติมาโดย ธมฺมร…
ในวันที่ 5 ธันวาคม 2531 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชทรงมีพระชนมายุครบ 61 ปี ถือเป็นวันมงคลแห่งชาติ พระองค์ทรงบริหารประเทศด้วยหลักธรรมาทรัพย์อย่างสูงสุด เช่น ทาน ศีล จาคะ และความมีเมตตา ซึ่ง
พระมงคลวิเสสกถา
204
พระมงคลวิเสสกถา
…ระราชทานถวายวิสัชนาในพระมงคลวิเสสกถา ฉลองพระเดชพระคุณ ประดับพระบารมี เป็นปสาทนียกถามมังคลานุโมทนา ในพระมหามงคลสมยาภิลักขิตกาลเฉลิด พระชนมพรรษาสมเด็จบรมบพิตรพะราชสมภารเจ้า ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ ทรงพระราช ป…
…ะบรมมหาราชวัง โดยมีสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายกเข้าร่วมรับพระราชทานถวายกรรม พระมหามงคลวารนี้ตรงกับการพระราชสมภพครบ 5 รอบ โดยพระเจ้าอยู่หัวได้โปรดเกล้าให้จัดพิธีการทางบำเพ็ญพระราชกุศล…
สัจจบารมี: ความจริงและการรักษาสัญญา
207
สัจจบารมี: ความจริงและการรักษาสัญญา
…รแต่น้อย ท้าวสักกเทวราชทรงสรรเสริยการละความยินดี ในกามคุณ ๕ พระเจ้าธนัญชัยทรงสรรเสริญความไม่มีกังวล พระมหาสัตว์วิธุรบัณฑิตสดับแล้ว กล่าวว่าคุณธรรมทั้ง ๔ ประการนี้ตั้งมั่นในนรชนใด บัณฑิตเรียกนรชนนั้นว่า ผู้ส…
สัจจบารมี หมายถึง ความจริงและการรักษาสัญญา โดยในทศชาติชาดก วิธุรบัณฑิตได้แสดงคุณธรรมการรักษาคำพูดและความซื่อตรง ในบริบทของการลงโทษความไม่สงบในโลก ด้วยเหตุการณ์ที่พระราชาทั้ง ๔ และทรงสรรเสริญคุณธรรมต่า
บทบาทของพระกรุณาในพระพุทธศาสนา
213
บทบาทของพระกรุณาในพระพุทธศาสนา
…มะสั่งสอนโปรดแก่หมู่เวไนยนิกร คือหมู่ชนที่พึงแนะนำได้ ให้ได้ประสบ ประโยชน์ตามภูมิตามชั้น จึงจะมี และพระมหากษัตริย์ ก็มีคำว่า พระมหากรุณาธิคุณ และใช้เป็นคำนำ เช่น ทรงพระ กรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม คำว่า กรุณ…
…ือประชาชน พร้อมชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของหลักธรรมเช่น อวิหิงสา ความไม่เบียดเบียน ที่ทำให้การปกครองของพระมหากษัตริย์มีความเป็นธรรมและมีความรักใคร่ต่อประชาชน. นอกจากนี้ยังพูดถึงการแสดงออกของกรุณาผ่านการกระทำต่…
แนวทางการมีกรุณาและอธิษฐานะในพระราชธรรม
214
แนวทางการมีกรุณาและอธิษฐานะในพระราชธรรม
…บียนคือความกรุณา ก็เป็นการปฏิบัติในข้ออธิษ ฐานะ หรืออธิษฐานะ ความตั้งใจมุ่งมั่นนั้นด้วย เพราะฉะนั้น พระมหากษัตริย์ ผู้ที่ทรงตั้งอยู่ใน ทศพิธราชธรรมข้อนี้ คือ อวิหิงสา ความไม่เบียดเบียนอันได้แก่ พระราชทานพระ…
เนื้อหาเกี่ยวกับความมุ่งมั่นในการมีกรุณาและการไม่เบียดเบียนในหลักพระราชธรรม ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการตั้งใจมุ่งมั่นเพื่อช่วยเหลือผู้อื่นและการปฏิบัติตามอวิหิงสา ซึ่งเป็นหลักการทางศาสนาและจริยธร
สมเด็จพระญาณสังวรและการเฉลิมพระชนมพรรษา
221
สมเด็จพระญาณสังวรและการเฉลิมพระชนมพรรษา
…ฆ์ ในบุคคล โดยนานัปปการ ตลอดกาละทั่วเทศะทั้งปวง ถึงวันมหา ประชาชนทั้งชาติกับพระสงฆ์ ต่างระลึกสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณพ้นประมาณ มงคลเฉลิมพระชนมพรรษา ๕ รอบ ๖๐ พรรษานี้ จึงพร้อมกันเฉลิมฉลองทั่วประเทศยิ่งใหญ่ เป…
ในวันเฉลิมพระชนมพรรษา ๕ รอบ ของสมเด็จพระญาณสังวรนั้น ได้มีการจัดทำพิธีกรรมเพื่อเฉลิมพระเกียรติ มีการหล่อพระพุทธรูปมหามงคลและประกอบด้วยพระราชดำริในการสร้างพระพุทธรูปประจำพระชนมวาร โดยมีรัฐบาลเป็นผู้ดูแ