หน้าหนังสือทั้งหมด

ขันติและอหิ นาโคว ในพุทธศาสนา
337
ขันติและอหิ นาโคว ในพุทธศาสนา
…้งแห่ง โทสะ, ทุกขเวทนาอันแรงกล้า เป็นเหตุแห่งทุกข์ที่ตั้งแห่งโมหะ, ท่านผู้เป็นสมณะ ย่อมมีขันติ ธรรม รู้จักอดทนต่อเหตุแห่งทุกข์ทุกอย่างไป. ขันติเป็นธรรม วาท
เนื้อหาพูดถึงขันติในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในพระราชประวัติของสมเด็จพระพุทธเจ้า ที่ทรงแสดงความอดทนและมีใจเมตตาต่อผู้มีอิทธิพลที่ประสงค์ทำร้ายพระองค์ ทั้งในคำสอนเกี่ยวกับขันติและความอดทนต่อความทุกข์ ภิกษุ
การป้องกันและจัดการสงครามในประเทศไทย
361
การป้องกันและจัดการสงครามในประเทศไทย
…ถร) ต่างใช้อำนาจของตนเข้าต่อสู้ ๓๖๖ เพื่อยังความเป็นอยู่แลความปรารถนของตนให้สำเร็จแม้โลกจำเร็ญ ขึ้น รู้จักใช้วิธีผ่อนผันหลายประการ เป็นต้นว่า ยอมให้ประชาชนหมู่อื่นตัดสินถึงอย่างนั้น ก็ยัง ถนัดใช้อำนาจของ…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการเตรียมความพร้อมในการป้องกันประเทศและการทำสงครามในประเทศไทย โดยมีการอ้างอิงถึงสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ที่เน้นถึงการใช้สติปัญญาและการเตรียมการอย่างรอบคอบ นอกจากนี้ยังเน้นย้
ปฐมธรรมแห่งความสำเร็จตามหลักพระพุทธศาสนา
375
ปฐมธรรมแห่งความสำเร็จตามหลักพระพุทธศาสนา
…ร็จประการหนึ่ง โดยชื่อว่า ฉันททิทธิบาท สงเคราะห์ เข้าในโพธิปักขิย ธรรม คือคุณอันเป็นฝ่ายแห่งความตรัสรู้ พระองค์ได้บรรลุพระโพธิญาณเป็นพระสัพพัญญูพุทธเจ้า ก็เพราะไม่ทรงละวางคุณข้ออันนี้อันเป็นต้นเค้าเสีย ส…
…ไว้ เช่นเดียวกับพระมหาชนกที่เป็นตัวอย่างของการไม่ท้อแท้และการใช้ปัญญาในการต่อสู้เพื่อความสำเร็จ ความรู้เกี่ยวกับการเลือกสรรบุคคลสำคัญสำหรับการทำงานร่วมกันและมีผลต่อความสำเร็จของกิจการต่างๆ โดยเฉพาะอย่างย…
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) และประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา
376
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) และประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา
…ถึงพระเจ้าสุทโธทนะพระพุทธบิดา ณ กรุงกบิลพัสดุ์ พระองค์มีราชประสงค์จะได้ทัศนาการพระราชโอรส อันได้ตรัสรู้เป็นพระสุคต สรรเพ็ชญ์พุทธองค์ จึงทรงส่งอมาตย์เป็นราชทูต ไปเชิญเสด็จพระทศพล, อมาตย์ผู้นั้น ไปถึง แล้ว…
…คลที่เหมาะสมในกิจกรรมต่าง ๆ เช่น การเชิญพระองค์ไปยังกรุงกบิลพัสดุ์ เพื่อช่วยให้พระบิดาได้เห็นการตรัสรู้ของพระโอรสของพระองค์ รวมถึงเหตุการณ์ในยุคพระเจ้าอโศกที่ส่งผลต่อการรวมตัวของสงฆ์และการชำระพระพุทธศาสน…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค - กี ธาตุ
14
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค - กี ธาตุ
…นความ เกี่ยว, ในความ ตัด [ลุ + นา + - ติ) สำเร็จ รูปเป็น ลุนาติ ย่อมเกี่ยว, ย่อมตัด ฌา เป็นไปในความ รู้ |ญา = ชา + นา + ติ] สำเร็จรูปเป็น คห ชานาติ ย่อมรู้. เป็นไปในความ ฝัด, ในความ โปรย [ผุ + นา + ติ] ส…
…ในบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ตั้งแต่คำต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการซื้อ การชำนะ การกำจัด การก่อ การเกี่ยว การรู้ และการโปรย โดยแต่ละคำจะมีการจัดแบ่งให้เห็นถึงรูปแบบแสดงผลและความหมายของคำ เช่น กีนาติ, ชินาติ, ธนาต…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
45
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
…ย่อมกล่าว, เหตุนั้น (ผู้นั้น] ชื่อว่า ผู้กล่าว, วท ธาตุ ในความ กล่าว มม ชานาติ-ติ ญาตา, [ผู้ใด] ย่อมรู้, เหตุนั้น [ผู้นั้น] ชื่อว่า ผู้รู้, ญา ธาตุ ในความ รู้ ธาเรตี - ติ ธาตา, [ผู้ใด ย่อมทรงไว้, เหตุนั้…
…่งเน้นที่การวิเคราะห์คำและอธิบายเกี่ยวกับความหมายของคำต่าง ๆ ในบริบทของการฟัง, การทำ, การพูด, และการรู้ ในกรณีต่าง ๆ พร้อมการวิเคราะห์ของธาตุและการเข้าใจองค์ประกอบไวยากรณ์ที่สำคัญ โดยมีตัวอย่างที่ชัดเจนเ…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 195
46
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 195
…น้าที่ 195 ด้วย รฺ แล้วลบ รฺ เสีย, เป็นกัตตุสาธนะ ลงในตัสสีละ วิชานาติ สีเลนา - ติ วิญญู, ผู้ใด ย่อมรู้วิเศษ โดยปกติ, เหตุนั้น [ผู้นั้น] ชื่อว่าผู้รู้วิเศษโดยปกติ, วิ เป็นบทหน้า ญา ธาตุ ในความ รู้, ซ้อน …
…พูดถึงการวิเคราะห์เกี่ยวกับคำศัพท์และความหมาย เช่น 'ด้วย รฺ แล้วลบ รฺ เสีย' ที่บอกถึงกัตตุสาธนะ 'ผู้รู้วิเศษ' โดยใช้ธาตุในการอธิบาย รวมถึงการหาความหมายของคำกริยาต่างๆ ในบริบทของการทำกิจกรรมที่ยากง่าย พร้…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
61
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
… ในความ เข้าไป ฎฐ แล้วลบ ธาตุมี 5 และ ฦ เป็นที่สุดอยู่หน้า แปลง ต เป็น พุธ แล้ว ลบที่สุดธาตุ. พุทโธ รู้แล้ว, พุธ ธาตุ ในความ รู้ กุทโธ โกรธแล้ว, กุธ ธาตุ ในความ โกรธ รุทโธ ปิดแล้ว, รุธ ธาตุ ในความ กั้น ล…
เนื้อหาฉบับนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ในภาคที่ ๒ ของวจีวิภาค โดยนำเสนอธาตุต่างๆ ที่มีการเปลี่ยนแปลงตามความหมาย เช่น 'ฉินฺโน', 'ภินฺโน', 'ทินฺโน' และอธิบายหลักการใช้ธาตุต่างๆ ในการวิเคราะห์ความหมาย
วากยสัมพันธ์: การศึกษาและการประกอบคำพูด
2
วากยสัมพันธ์: การศึกษาและการประกอบคำพูด
…โยค๑ - บาลีไวยากรณ์ วากยสัมพันธ์ - หน้าที่ 215 วากยสัมพันธ์ ภาคที่ ๓ (๑๔๗) นักเรียนได้ศึกษาวจีวิภาค รู้จักส่วนแห่งคำพูดแล้ว ควรศึกษาให้รู้จักวิธีประกอบคำพูดเข้าเป็นพากย์ เพื่อเป็นประโยชน์ ในการพูดหรือแต่…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับวากยสัมพันธ์ในบาลี โดยนักเรียนจะได้เรียนรู้เกี่ยวกับการประกอบคำพูดเป็นพากย์ ซึ่งมีความสำคัญในการสื่อสารและการแต่งหนังสือ แบ่งการพูดออกเป็น 3 ปร…
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว - ขนฺธนิทฺเทโส
49
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว - ขนฺธนิทฺเทโส
ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 49 ขนฺธนิทฺเทโส ตตฺถ รูป์ ตาว อุทธา สนฺตติ สมย ขณวเสน จตุธา อดีต นาม โหติ ฯ ตถา อนาคตปจฺจุปฺปนฺนํ ฯ ตตฺถ อทธาวเสน ตาว เอกสฺส เอกสม ภูเ
…รทำความเข้าใจในส่วนต่างๆ ของเหตุที่เกี่ยวข้องกับชีวิตและการเกิดปัญญาในบริบททางจิตใจ เมื่อเข้าถึงความรู้และความเข้าใจของขนฺธนิทฺเทโส จะช่วยให้สามารถเห็นอย่างถ่องแท้ในกลไกของสรรพสิ่ง รู้ทันเหตุการณ์และการเ…
อุภัยพากยปริวัตน์
1
อุภัยพากยปริวัตน์
…ขึ้นเองเกือบตลอด มีคาถา ๒ ๓ แห่ง เท่านั้นที่นำมาจากคัมภีร์ธรรมบท หนังสือนี้ได้ทรงไว้เป็นแบบทั้งความ รู้ไวยากรณ์และความรู้ทางพระศาสนา ดังจะเห็นได้จากตัวอย่างนั้น ๆ หนังสือนี้ ได้พิมพ์มาตามแบบเดิมที่ทรงเรี…
หนังสืออุภัยพากยปริวัตน์เรียบเรียงโดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ในปี พ.ศ. 2535 เพื่อใช้เป็นแบบเรียนสำหรับศึกษาภาษามคธและบาลี โดยส่วนใหญ่ของเนื้อหาได้จัดทำขึ้นเอง มีการนำคาถาจากคัมภีร์ธรร
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 6
8
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 6
…สปญฺโญ ความว่า "ผู้มีปัญญา โดยปัญญาอันมาพร้อมกับปฏิสนธิอันเป็นไตร- ๑. ที. ม. ๑๐/๒๒๕ ๒. นโรติ สตฺโต, รู้สึกว่าท่านแก้ออกจะมากไป สำหรับนักศึกษา ชาวไทยฝังใจกันมานานแล้วว่า นโร นี้แปลว่า คน ไม่เคยแปล นโร ว่า…
บทความนี้เสนอการวิเคราะห์เรื่องการตั้งอยู่ในศีลและปัญญา โดยอธิบายความหมายของคำว่า 'นโร' และ 'ภิกษุ' ในบริบทของพระคาถาวิสุทธิมรรค ซึ่งอภิปรายถึงลักษณะทั่วไปของสัตว์หรือมนุษย์ที่มีความชาญฉลาด และการลงรา
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 33
35
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 33
…ียงด้วยโสตะแล้ว ฯลฯ ดมกลิ่นด้วยฆานะแล้ว ฯลฯ ลิ้ม รสด้วยชิวหาแล้ว ฯลฯ ถูกต้องโผฏฐัพพะด้วยกายแล้ว ฯลฯ รู้ ธรรมารมณ์ด้วยมนะแล้ว ๑. อภ. ว. ๒๕/๓๒๘. ไม่ถือเอานิมิต ไม่ถือเอาอนุพยัญชนะ ๒. เราเคยแปลกันว่า ไม่ถือ…
ในบทนี้มีการอธิบายถึงศีล ๔ ประเภท เช่น ปาฏิโมกขสังวรศีล ซึ่งเน้นการสำรวมของภิกษุไม่ให้ละเมิดศีลและการรักษาวินัย อาทิเช่น การไม่ถือเอานิมิตและอนุพยัญชนะ โดยมีการยกตัวอย่างการรักษาจักขุนทรีย์และอารมณ์ที
อนาจาระทางวาจาในพระพุทธศาสนา
43
อนาจาระทางวาจาในพระพุทธศาสนา
…แล เหลียว คู่แขน เหยียดแขน น่าเลื่อมใส จักษุทอดลง ถึง พร้อมด้วยอิริยาบถ รักษาทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย รู้ประมาณใน โภชนะ ประกอบเนืองๆ ซึ่งชาคริยธรรม กอบด้วยสติสัมปชัญญะ มักน้อย สันโดษ ไม่คลุกคลีด้วยหมู่ ปรา…
บทความนี้เกี่ยวกับอนาจาระทางวาจาและอาจาระในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายว่าภิกษุที่มีความเคารพควรปฏิบัติตนอย่างไร ซึ่งรวมถึงการรักษาทวารในอินทรีย์และความเหมาะสมในพฤติกรรม ทั้งยังกล่าวถึงโคจรและคุณสมบัติของกั
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
62
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
… หญิง แม่เรือน (กลับ) มาถึง แสร้งบอกว่าไม่ได้ข้าวสาร ภิกษุก็พูดขึ้นว่า "อุบาสิกา ฉันเห็นลางก่อนแล้ว รู้ว่าวันนี้ภิกษาจักไม่สำเร็จ" หญิง แม่เรือนถามว่า "ลางอะไร เจ้าข้า" ภิกษุว่า "ฉันเห็นงูคล้าย ท่อนอ้อยท…
…จึงอธิบายถึงลางที่ตนเห็น ซึ่งแสดงถึงการที่ได้รับสิ่งแปลกปลอมและพลิกสถานการณ์ในที่สุด หญิงแม่เรือนรับรู้จึงยอมถวายอาหารให้แก่ภิกษุ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงเทคนิคการพูดล้อมรอบเพื่อให้ได้ปัจจัยต่างๆ สังคมและกระ…
การบริโภคอย่างมีสติในพระพุทธศาสนา
96
การบริโภคอย่างมีสติในพระพุทธศาสนา
…ำไม่ติดอยู่ในใบบัวฉะนั้น เธอได้อาหาร โดยการอนุเคราะห์แด่ชนอื่นตาม แล้ว จึงตั้ง (สติ) มั่นเนืองนิตย์ รู้ประมาณ ในของเคี้ยว ในของฉัน และในของลิ้มทั้งหลาย เหมือน (คนเป็นแผล) รู้ประมาณในการพอกยา รักษาแผล ฉะน…
เนื้อหาพูดถึงการบริโภคอาหารของภิกษุในพระพุทธศาสนา ซึ่งควรมีความระมัดระวังและรู้ประมาณในการฉัน โดยยกตัวอย่างในชีวิตประจำวันที่แสดงถึงการรักษาอารมณ์และความสำนึกในการบริโภค เช่น การเ…
อานิสงส์แห่งเตจีวริกะในพระพุทธศาสนา
141
อานิสงส์แห่งเตจีวริกะในพระพุทธศาสนา
…ูดเกลากิเลส (๔) ธุตธรรมมีความมักน้อยเป็นต้นอำนวยผล (แก่เธอ) ดังนี้ [ คาถาสรูป ] * พระโยคีผู้มีปัญญา รู้รสความสุขอันเกิดแต่ สันโดษ จึงละตัณหาในผ้าที่เหลือเฟือได้ เลิกการ สะสม (ผ้า) เป็นผู้ทรงไว้แต่ไตรจีวร…
เนื้อหาวิเคราะห์การแตกในจีวรกังคะและอานิสงส์ที่เกิดจากการเป็นภิกษุเตจีวริกะ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงคุณค่าความสันโดษและการมีความประพฤติโดยยึดมั่นในจีวรที่จำกัด โดยพระโยคีผู้มีปัญญาพยายามละตัณหาและเลิกการสะส
ประเภทแห่งอัพโภกาสิกภิกษุ
167
ประเภทแห่งอัพโภกาสิกภิกษุ
…ี โคนไม้ก็ดี เพื่ออยู่ (ส่วน) พระอังคุตตร ภาณาจารย์ทั้งหลายกล่าวว่า "(ธุดงค์นี้ย่อมแตก) ในขณะที่เธอ รู้อยู่แล้วยังอรุณ ให้ตั้งขึ้นในที่มุงบังก็ดี โคนไม้ก็ดี นั้น” นี้เป็นความ แตกในอัพโภกาสิกังคะนี้ [ อาน…
บทความนี้สำรวจประเภทของอัพโภกาสิกภิกษุ โดยแบ่งเป็น ๓ พวกและเน้นถึงวิธีการดำรงชีวิตของพวกเขาในธรรมะ รวมถึงข้อตกลงและอานิสงส์ที่เกิดจากการปฏิบัติในลักษณะต่างๆ อาทิเช่น การตัดอาวาสปริโพธและการบรรเทาถีนมิ
ประเภทแห่งโสสานิกภิกษุ
171
ประเภทแห่งโสสานิกภิกษุ
ว่าโดยประเภท ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - [ ประเภทแห่งโสสานิกภิกษุ ] - หน้าที่ 167 แม้โสสานิกภิกษุนี้ก็มี ∞ พวก ใน ๓ พวก นั้น ผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ จึงอยู่แต่ในป่าช้าที่ (ได้ลักษณะ ๓ คือ) มีการ
…ม นอกจากนี้ยังกล่าวถึงอานิสงส์ที่เกิดขึ้นจากการฝึกฝนเป็นโสสานิกภิกษุ เช่น การมีมรณสติ ความไม่ประมาท รู้สภาพของร่างกายและการเคารพจากอมนุษย์ต่างๆ.
การเจริญวิปัสสนาและกรรมฐานในพระพุทธศาสนา
36
การเจริญวิปัสสนาและกรรมฐานในพระพุทธศาสนา
…น) ประกาศตนว่า อาตมาเป็น พระขีณาสพหรือ ? ( ตอบว่า จะต้องพูดอะไรกันเล่าด้วยว่า พระขีณาสพ (องค์หนึ่ง) รู้ความที่ (ภิกษุรูปหนึ่ง) เป็น (การกบุคคล) ผู้ทำจริงแล้ว ก็ประกาศ (ตนออกมา) พระอัสสคุตตเถระ (นั่นอย่าง…
…ตเถระที่มีบทบาทในการให้กรรมฐานแก่ภิกษุ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการพิจารณาเลือกศึกษาในสำนักภิกษุที่มีความรู้ซึ่งจะช่วยรักษาประเพณีและแบบแผนตามพระไตรปิฎกอย่างเคร่งครัด โดยเน้นความสำคัญในการรักษาความถูกต้องทางธ…