รู้ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 70 / 271

… โลก ไม่มีนาบุญอื่นยิ่งกว่า ธรรม 7 ประการเป็นไฉน ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นธัมมัญญู รู้จักธรรม 1 อัตถัญญู รู้จักอรรถ 1 อัตตัญญู รู้จักตน 1 มัตตัญญู รู้จักประมาณ 1 กาลัญญู รู้จักกาล 1 ปริส…

…มมัญญูสูตรว่าด้วยการฝึกฝนและพัฒนาตนเองเพื่อเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ประกอบด้วยธรรม 7 ประการ ซึ่งภิกษุต้องรู้จักธรรม อัตถะ และตน รู้จักกาลและสังคม เพื่อให้บรรลุถึงความเป็นมนุษย์ที่มีคุณธรรม โดยเนื้อหาจะกล่าวถึ…

…้รับความสรรเสริญด้วยเหตุนั้นๆ บุคคลที่พิจารณาเนื้อความแห่งธรรมที่ทรงจำไว้ ก็มี 2 จําพวก คือ พวกหนึ่งรู้อรรถรู้ธรรมแล้ว ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม พวกหนึ่งหารู้อรรถรู้ธรรม แล้วปฏิบัติธรรม สมควรแก่ธรรมไม่บุคค…

เนื้อหานี้พูดถึงการฟังสัทธรรมที่มีสองประเภทคือ บุคคลที่ตั้งใจและไม่ตั้งใจฟัง โดยย้ำถึงความสำคัญของการทรงจำและการพิจารณาเนื้อหาธรรมที่ได้รับ รวมถึงการปฏิบัติธรรมที่นำไปสู่ประโยชน์ทั้งตนเองและผู้อื่น กา

…ผ่านทางการศึกษาธรรมะทางไกลผ่านดาวเทียมและสื่อเสริม เนื่องจากการศึกษาธรรมะทางไกลผ่านดาวเทียม (หรือที่รู้จักกันทั่วไปว่า “ดาวธรรม”) ซึ่งดำเนิน การโดยมูลนิธิศึกษาธรรมเพื่อสิ่งแวดล้อมเป็นสื่อที่มีการนำเสนอสา…

…ุดจากการศึกษา นอกจากนี้ยังเสนอการศึกษาผ่านดาวเทียมและรายการ “โรงเรียนอนุบาลฝันในฝันวิทยา” เพื่อเรียนรู้การใช้ธรรมะในชีวิตประจำวัน ซึ่งนักศึกษาได้รับประสบการณ์ที่มีค่าจากกิจกรรมต่างๆ และการสอบที่มีความสำค…

…ขัดเกลาตนเองให้หมดจดจากกิเลสทั้งปวงได้ นั่นย่อมหมายความว่า เขาจะต้องทนทุกข์ทรมานอยู่ใน วัฏสงสารอีกมิรู้สุดรู้สิ้น ซึ่งหากพลาดพลั้งไปก่อกรรมทำเข็ญขั้นรุนแรงเข้า ก็ย่อมจะต้องเสวยผลกรรม อยู่ในนรกโดยไม่มีผู้…

บทความนี้กล่าวถึงการดำเนินชีวิตของฆราวาสที่ขาดหลักคิดโยนิโสมนสิการ ซึ่งทำให้ผู้คนประพฤติตนตามอำนาจกิเลสและใช้ชีวิตในทางที่แคบ อธิบายถึงผลกระทบของการมีชีวิตอยู่ในสังคมที่มีทั้งคนดีและคนชั่วที่ทำให้เกิด

…ูทรงมีพระทัยเต็มไปด้วยความ เศร้าหมอง เฝ้าโศกาอาดูรถึงแต่การสวรรคตของพระราชบิดาถึงกับไม่เป็นอันบรรทม รู้สึกสำนึกผิดที่ หลงเชื่อคำของพระเทวทัต และต้องการขอขมาพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระองค์จึงมีพระประสงค์จะเสด…

บทความนี้พูดถึงความรู้สึกเศร้าและสำนึกผิดของพระเจ้าอชาตศัตรูหลังจากทำปิตุฆาตพระราชบิดา ส่งผลให้พระองค์มีความประสงค์ที่จะแส…

…ิง ไม่ถูกต้อง เป็นต้น ในบรรดาลัทธิทั้ง 6 นี้ มีลัทธินี้เพียงลัทธิเดียวที่ยังหลงเหลืออยู่ถึงปัจจุบัน รู้จักกันในนามของ “ศาสนาเชน” โดยอยู่ในฐานะเป็นศาสนาหนึ่งของอินเดีย ปัจจุบันยังมีผู้นับถือศาสนานี้อยู่ใน…

บทเรียนเกี่ยวกับลัทธิในพระพุทธศาสนาและศาสนาเชนได้รับการนำเสนอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งความเห็นของครูปกุทธกัจจายนะที่เชื่อว่าอณูและจิตเป็นของเที่ยงแท้และคำสอนของครูนิครนถนาฏบุตรซึ่งเผยแพร่สู่การทรมานกายว่าเป็

…พร้อมด้วยวิชชาและจรณะ พระพุทธคุณข้อนี้ประกอบด้วยองค์ 2 คือ วิชชา และจรณะ วิชชา ในที่นี้หมายถึง “ความรู้ที่กำจัดความมืด” ความมืด หรืออวิชชา หมายถึงความมืดมนอยู่ ด้วยกิเลส สรรพสัตว์ที่ยังมืดมนอยู่ด้วยกิเลส…

พระพุทธคุณแบ่งออกเป็นองค์ 2 คือ วิชชา และจรณะ โดยวิชชาหมายถึงความรู้ที่กำจัดความมืดหรืออวิชชา ส่วนจรณะเป็นข้อปฏิบัติอันเป็นทางบรรลุวิชชา ซึ่งมีองค์รวม 15 อย่าง เช่น ศีล…

…อภิชฌา พยาบาท เข้ามาครอบงำพระทัยของพระองค์ไม่ได้ พระทัยจึงใสบริสุทธิ์ เป็นสมาธิ หยุดนิ่ง จนกระทั่ง “รู้” ผุดขึ้น เรียกว่า “ปัญญา” หยุดนิ่งเข้าไปเช่นนั้น จนเข้าถึงกายภายใน ที่ละเอียดประณีต ยิ่งๆ ขึ้นเป็นล…

พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงพระนามว่า 'สุคโต' แปลว่า 'ผู้เสด็จไปดีแล้ว' มีความหมาย 4 นัย ได้แก่ เสด็จไปดี, เสด็จไปถูกต้อง, เสด็จไปสู่ฐานะที่ดี, และเสด็จไปงาม โดยพระองค์ทรงประพฤติดีในหลายชาติ จึงดำเนินผ่านอ

…่งแปลว่า “ผู้ตื่น ผู้เบิกบานแล้ว” ที่แปลว่า “ผู้อื่น” นั้น มีความเป็น 2 นัย คือ นัยที่ 1 พระองค์ตรัสรู้ไญยธรรม หรือธรรมอันควรรู้หมดสิ้นทุกประการ พระองค์จึงทรงเป็น “ผู้อื่น” คือ ทรงตื่นเองจากความเชื่อถือแ…

…หาเทวดา นอกจากนี้ พระองค์ยังทรงได้รับนามว่า “พุทโธ” หมายถึง “ผู้เบิกบานแล้ว” เนื่องจากพระองค์ได้ตรัสรู้ไญยธรรมที่ควรรู้ ทำให้ท่านเป็น “ผู้อื่น” และยังสั่งสอนสัตว์โลกให้หลุดพ้นจากความหลง การที่ท่านได้รับก…

…่างๆ ที่เราได้ยินได้ด้วยหู 3) กลิ่น คือ กลิ่นต่างๆ ที่เราดื่มได้ด้วยจมูก 4) รส คือ รสต่างๆ ที่เรารับรู้ได้ด้วยลิ้น 5) โผฏฐัพพะ คือ สัมผัสที่เรารับรู้ได้ด้วยผิวกาย จะเห็นว่า “กิเลสกาม” นั้นเป็นลักษณะของใจ…

บทความนี้กล่าวถึงความเข้าใจในกิเลสและวัตถุกามที่ส่งผลต่อจิตใจของมนุษย์ โดยการวิเคราะห์อนุสัญญาของความลังเลสงสัย ความหดหู่ และอาการต่าง ๆ ที่เกิดจากความไม่พอใจในวัตถุกามทั้ง 5 อย่าง เช่น รูป เสียง กลิ่

…ยหิริโอตตัปปะ นุ่งห่ม เรียบร้อย มีอากัปกิริยาท่าทางที่สงบสำรวมงดงาม ดูแล้วน่าเลื่อมใส สำรวมอินทรีย์ รู้จักประมาณในการ บริโภค มีความเพียร ประกอบด้วยสติและสัมปชัญญะ เป็นผู้มักน้อย สันโดษ ไม่คลุกคลีกับหมู่ค…

ปาฏิโมกขสังวรศีลหมายถึงการสำรวมระวังตนเพื่อการประพฤติดีงามโดยมีหัวข้อหลัก 3 ประการ ได้แก่ มรรยาทและโคจร, การเห็นภัยในโทษแม้เพียงเล็กน้อย, และการศึกษาในสิกขาบทต่างๆ อาจาระแบ่งเป็นอาจาระที่ดีและไม่ดี โด

…ง เหล่านั้นเลย แต่เพื่อจะอนุเคราะห์ทายกนั้น ตนก็ยินดีจะรับ การแสดงพฤติกรรมเช่นนี้ ก็เพื่อลวงให้ทายก รู้สึกนิยมชมชอบตน แล้วชักชวนกันหาสิ่งของดีๆ มาถวายอีกเพราะคิดว่าคงจะได้บุญมาก พวกที่สอง ชอบพูดเป็นเลศนั…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการละเมิดสิกขาบทซึ่งส่งผลให้สิ่งของที่ได้มาไม่บริสุทธิ์ โดยมีพระอรรถกถาจารย์ได้แบ่งการหลอกลวงของพระภิกษุออกเป็นสามประเภท ได้แก่ การแสร้งแสดงตัวเป็นผู้สันโดษเพื่อดึงดูดการถวายจากทาย

…บงำ... ภิกษุฟังเสียงด้วย โสต... ดมกลิ่นด้วยมานะ..... ลิ้มรสด้วยชิวหา..... ถูกต้องโผฏฐัพพะด้วยกาย... รู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยใจแล้ว ไม่ถือนิมิต ไม่ถืออนุพยัญชนะ เธอย่อมปฏิบัติ เพื่อสำรวมมนินทรีย์ ที่เมื่อไม่ส…

เนื้อหาเกี่ยวกับคำศัพท์ต่างๆ ในการปฏิบัติธรรมที่เกี่ยวข้องกับอินทรียสังวรศีล ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ให้คำแนะนำเกี่ยวกับการสำรวมระวังอายตนะทั้ง 6 ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ โดยมีการเปิดรับอารม

…มายถึง “ลิ้มรสด้วยชิวหาวิญญาณ” “ถูกต้องโผฏฐัพพะด้วยกาย” ย่อมหมายถึง “ถูกต้องโผฏฐัพพะด้วยกายวิญญาณ” “รู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยใจ” ย่อมหมายถึง “รู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยมโนวิญญาณ” นั่นเอง ส่วนคำว่า “ไม่ถือนิมิต” คือ…

บทความนี้พูดถึงความหมายของการเห็นและฟังผ่านจักษุและโสตที่สัมพันธ์กับวิญญาณ รวมถึงการสำรวมจักษุนทรีย์ด้วยสติ เพื่อหลีกเลี่ยงการถือนิมิตและอนุพยัญชนะ ซึ่งอาจก่อให้เกิดกิเลส และอธิบายถึงอกุศลธรรมอันลามก

…สัมปชัญญะ” ตรัสดังนี้แล้ว จึงได้ทรงวิสัชนาด้วยพระองค์เองว่า “มหาบพิตร ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมทำความรู้สึกตัวในการก้าว ในการถอย ในการแล ในการเหลียว ในการกู้เข้า ในการเหยียดออก ในการทรงสังฆาฏิ บาตรและจีวร…

เนื้อหาเกี่ยวกับสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา แสดงให้เห็นว่าภิกษุที่ประกอบด้วยสติสัมปชัญญะจะทำความรู้สึกตัวในทุกการกระทำ รวมถึงการพูด คิด และทำต่างๆ ซึ่งมีความสำคัญมากในการไม่ให้เกิดความเสียหาย และเป็น…

…สกว่าดวงจำ มีขนาดเท่าดวงตาดำของเรา มีหน้าที่ “คิด” ได้แก่การที่จิตคิดพิจารณาไตร่ตรองเรื่องต่างๆ “ดวงรู้” เป็นเนื้อใจชั้นในสุด ซ้อนอยู่ข้างในดวงคิด แต่ใสกว่าดวงคิด มีขนาดเท่าแววตาดำ ของเรามีหน้าที่ “รู้” …

บทความนี้กล่าวถึงโครงสร้างของดวงใจที่ประกอบด้วย 4 ชั้น คือ ดวงเห็น, ดวงจำ, ดวงคิด, และดวงรู้ ในการสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการคิดและรู้ของจิตใจ นอกจากนี้ยังอธิบายความหมายที่สมบูรณ์ของสมาธิที่ทำ…

ขึ้นอีก ปราศจากกิเลสและอุปกิเลส จึงทวีประสิทธิภาพในการงานยิ่งขึ้นอีก ยังผลให้บรรลุญาณซึ่งกำหนด รู้ใจของผู้อื่น หรือสัตว์อื่น เช่น รู้ว่าผู้อื่นกำลังคิดอะไรอยู่ รู้ว่าบุคคลใดมีภูมิหรือชั้นแห่งจิตอยู่…

บทความนี้กล่าวถึงการรู้ใจผู้อื่นโดยการใช้ญาณกำหนดรู้ ซึ่งเป็นความสามารถของพระพุทธเจ้าที่สามารถรับรู้ความคิดและสภาวะจิตของผู…

… นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่นไม่หวั่นไหวอย่างนี้ ย่อมโน้มน้อมจิตไปเพื่อ “เจโตปริยญาณ” เธอย่อมกำหนด รู้ใจของสัตว์อื่น ของบุคคลอื่นด้วยใจ (ดังกล่าวแล้ว) มหาบพิตร นี้แหละ สามัญญผลที่เห็นประจักษ์ ทั้งดียิ่ง…

…นและพัฒนาจิตใจอย่างต่อเนื่องตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า จะทำให้มีความสามารถในการเข้าถึงญาณและความรู้อดีตที่เป็นประโยชน์ต่อการเจริญในศาสนา การศึกษานี้ยังช่วยส่งเสริมให้เกิดความบริสุทธิ์ในจิตใจและการทำง…

…กอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่น ไม่หวั่นไหว อย่างนี้ ย่อมโน้มน้อมจิตไปเพื่อ อาสวักขยญาณ ย่อมรู้ชัดตามเป็นจริงว่า นี้ทุกข์ นี้ทุกขสมุทัย (เหตุแห่งทุกข์) นี้ทุกขนิโรธ (ความดับทุกข์) นี้ทุกขนิโรธคาม…

…าเพื่อให้จิตใจบริสุทธิ์และหลุดพ้นจากอาสวะที่ทำให้เกิดทุกข์ อธิบายถึงการเข้าถึงอาสวักขยญาณซึ่งคือความรู้ที่สามารถทำให้เห็นตามความเป็นจริงและชื่อของวิชชาที่เกิดจากการเจริญภาวนาอย่างต่อเนื่อง บทเรียนเกี่ยวก…

…่บรรลุอาสวักขยญาณ หลุดพ้น จากอาสวกิเลสทั้งปวง อนึ่ง การที่ผู้เจริญภาวนาซึ่งบรรลุญาณระดับต่างๆ สามารถรู้เห็นการตายและการเกิดของหมู่สัตว์ รู้เห็นความแตกต่างของหมู่สัตว์อันมีกรรมเป็นเหตุ ตลอดจนมีหูทิพย์ ตาท…

…้นโดยการตั้งจิตที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 เพื่อเข้าถึงวิปัสสนาญาณและธรรมกายในระดับต่างๆ รวมถึงการสามารถรู้เห็นการเกิดและการตายของสัตว์ นอกจากนี้ยังมีพระเจ้าอชาตศัตรูที่สนใจและได้รับคำสอนที่ชัดเจนจากพระสัมมา…