อายตนะ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ

อายตนะเป็นที่เกิดแห่งวิถีจิตอยู่เสมอ จะเกิดในชาติใดภพใดก็ตามวิถีจิตไม่เกิดที่อื่น ต้องเกิด ตามอายตนะเหล่าน…

อายตนะเป็นที่เกิดแห่งวิถีจิต ซึ่งหมายถึงการรวมกันของอารมณ์และวิถีจิตที่ต้องอาศัยอายตนะ ทั้ง 6 ได้แก่ ตา หู…

บทที่ 6 อายตนะ 12 ในบทเรียนที่แล้ว นักศึกษาได้ศึกษาเกี่ยวกับขันธ์ 5 สำหรับในบทเรียนนี้นักศึกษาจะ ได้ศึกษาวิปัสสนาภ…

ในบทเรียนนี้นักศึกษาได้ศึกษาอายตนะ 12 ซึ่งมีความหมายหลายประการ โดยเฉพาะการทำให้จิตและเจตสิกกว้างขวางขึ้น อายตนะแบ่งออกเป็นอายตนะภายในแ…

…- วิถีทิศมรรคแปล ภาค ๓ ตอนที่ 127 อยู่ นั้น เพียงนั้น (เพราะเหตุนี้ ทวาและอารมณ์ทั้งหลายนัน จึงชื่อ อายตนะ (แปลว่านำอายตนะ คือ สารทุกข้อน ยึดอยู่แล้วไป) ธรรมทั้งปวงนี้ ได้ชื่อว่า อายตนะ ฯ เพราะเป็นที่ส่งต่อ…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับคำว่า 'อายตนะ' ซึ่งหมายถึงสถานที่ที่จิตเจตสิกใช้ส่งต่ออารมณ์และธรรมต่างๆ โดยมีการนำเสนอความหมายที่หลากหลาย เช่น อ…

6.5 อายตนะ 12 ตามทัศนะของพระมงคลเทพมุนี 1. ความหมายและอายตนะแบบต่าง ๆ พระเดชพระคุณพระมงคลเทพมุนีได้ให้ความหมาย…

บทความนี้เสนอความหมายของอายตนะตามทัศนะของพระมงคลเทพมุนี โดยแบ่งอายตนะออกเป็น 2 ประเภท คือ โลกายตนะที่ดึงดูดสรรพสัตว์ไปตามภพภูมิ แล…

11.2 อายตนะ 12 อายตนะ 12 หมายถึง แดนติดต่อให้จิตหรือวิญญาณกับอารมณ์คือสิ่งเร้าได้ติดต่อกัน แล้วสำเร็จ เป็นการเห…

อายตนะ 12 แบ่งออกเป็นอายตนะภายใน 6 ประเภท ได้แก่ ตา, หู, จมูก, ลิ้น, กาย, ใจ และอายตนะภายนอก 6 ประเภท ได้แ…

โอปปาติกะ ลอยขึ้นบังเกิด เอากันล่ะคราวนี้ อัณฑชะ เกิดด้วยฟองไข่ เป็ด ไก่ ทั้งนั้น เป็นอายตนะ อันหนึ่ง สังเสทชะ เหงื่อไคลเป็นอายตนะอันหนึ่ง สำหรับเหนี่ยวรั้งใจให้สัตว์เกิดนั่นเป็นอายตนะสำหรับ บ…

โอปปาติกะ ลอยขึ้นบังเกิด เอากันล่ะคราวนี้ อัณฑชะ เกิดด้วยฟองไข่ เป็ด ไก่ ทั้งนั้น เป็นอายตนะ อันหนึ่ง สังเสทชะ เหงื่อไคลเป็นอายตนะอันหนึ่ง สำหรับเหนี่ยวรั้งใจให้สัตว์เกิดนั่นเป็นอายตนะสำหรับ บ…

…าก คิดจะสงเคราะห์อาชีวกให้ได้สติระลึกถึง ธรรมสัญญาที่เคยสั่งสมมา จึงตอบไปว่า “สัตว์จำพวกนี้ชื่อ ว่า อายตนะ” ท่านอาชีวกเมื่อได้ฟังคำตอบเช่นนั้น จึง เกิดความแจ่มแจ้ง มีดวงปัญญาสว่างไสวขึ้นมา ทันที เมื่อมองดูร…

เคยมีผู้ใดได้ทำนายเอาไว้บ้างไหม พระมารดาจึงได้เล่าถึง การทำนายของท่านชรสาณาชีวกให้ฟัง พระเจ้าอโศกเกิด ความปีติโสมนัส จึงรับสั่งให้อำมาตย์นำวอทองไปรับท่าน อาชีวกมาพักอยู่ในพระราชวัง ท่านอาชีวกพร้อมกับล

แนวคิด 1. อายตนะ หมายถึง ธรรมที่ยังผลของตนให้เกิดขึ้น หรือทำจิตและเจตสิกให้กว้างขวาง หรือ เป็นอวัยวะที่ต่อระหว่างจิต…

อายตนะหมายถึงธรรมที่ทำให้เกิดผลซึ่งเกี่ยวข้องกับจิตและเจตสิก มีอายตนะ 2 ประเภทคือ ภายในและภายนอก ซึ่งมีคุณ…

…มาก จึงคิดจะสงเคราะห์อาชีวก ให้ได้สติระลึก ถึงสัญญาที่เคยสั่งสมมา จึงตอบไปว่า “สัตว์จำพวกนี้ชื่อว่า อายตนะ” อาชีวกจึงถามย้ำว่า “ท่านผู้เจริญ อะไรชื่อว่าอายตนะ” พระเถระกล่าวว่า “ชาวโลกต่างพากันเรียกสัตว์เหล่…

…ป็นงูเหลือม และการเข้าใจธรรมที่ส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงในชีวิตของเขา เมื่อได้แก่ความรู้และความเข้าใจในอายตนะและขันธ์ ๕ ทำให้เขาตัดสินใจขอบวชเพื่อบำเพ็ญสมณธรรม การฟังธรรมจึงช่วยให้เกิดการตระหนักรู้และสัมมา ทิฏ…

…าสานัญจายตนะ เพราะอรรถวิเคราะห์ว่า "อากาสานัญจะ (อากาศหาที่สุดมิได้) ด้วย อากาสานัญจะนั้นชื่อว่าเป็นอายตนะ โดยอรรถว่าเป็นที่อาศัยอยู่ ดุจ (คำว่า) เทวายตนะ (คีเทวสถาน) ของเทวดาทั้งหลาย เพราะอากาสานัญจะนั้นเป…

ในหน้าที่ 245 ของวิสุทธิมรรคแปล ได้มีการวิเคราะห์คำว่า 'อากาสานัญจายตนะ' ซึ่งมีความหมายทั้งในแง่ของอารมณ์และอดีตการก้าวล่วง การวิเคราะห์นี้ช่วยให้เข้าใจถึงความสัมพันธ์ระหว่างฌานและอารมณ์ อากาสานัญจายต

…ิดได้ คำว่า "โดยเฉกอวนะนึกษ" เป็นต้น ความว่า พระตาถเจ้าวง แสดงพระพุทธธิบายว่า ผัสสะอันเดียวอ้อมมีพระอายตนะหลายอย่าง ได้ โดยแสดงออกด้วยคำเป็นเอกพจน์นี้ว่า " สพายตนปอญจ ผฺโลฺ " ส่วนว่า ในอายตนะทั้งหลาย บํานิต…

เอกสารนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับอายตนะและผัสสะในพระพุทธศาสนา โดยมุ่งเน้นความสำคัญของปัจจัยที่มีผลต่อความรู้สึกและประสบการณ์ทางอารมณ์ในกระบ…

…งขาร" เป็นการตั้งใจที่จะทำหรือปรุงแต่งสิ่งใดสิ่งหนึ่ง "วิญญาณ" เป็นการรับรู้ด้วยใจ นอกจากนี้ ยังมี "อายตนะ 12" อายตนะภายใน 6 คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ และอายตนะภายนอก6 คือ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ธรรมร่ว…

…นที่เกี่ยวข้องกับ 'ใจ' ในพุทธศาสนา ซึ่งประกอบด้วย 'เวทนา', 'สัญญา', 'สังขาร', และ 'วิญญาณ' โดยเฉพาะ อายตนะ 12 ที่แสดงถึงการรับรู้อารมณ์และการตอบสนองต่อสิ่งภายนอก นอกจากนี้ยังได้พูดถึง 'ธาตุ 18' ที่รวมทั้งอา…

…วกเหตุฑา ทั้งหลายที่ว่า "ทุกข์เท่านั้นเป็นฝันไป- ผันนะ(สำเร็จมาจากเหตุ) ส่วนธรรมที่เหลือคือ ขันธ์ อายตนะ ธาตุ อินทรีย์ เป็นอนุปริปันนะแนะ (ไม่สำเร็จจากเหตุ)" เพราะอาศัยคำ [ที่พูเป็นคำถามในปฐม] ว่า …

…องกลุ่มต่างๆ เช่น อุตตารปกะ และนิยายสรรพสิวะ ซึ่งมีความเห็นตรงข้ามกัน จุดสำคัญคือการกล่าวถึงธรรม 5, อายตนะ 12, ธาตุ 18, และอินทรีย์ 22 ที่มีผลต่อการพิจารณาสภาวะต่างๆ ในอดีต อนาคต และปัจจุบัน โดยยกตัวอย่างคำ…

…พ ท่านใช้ศัพท์ภาษาบาลีมากมาย แต่ว่า พูดเป็นภาษาไทยย่อ ๆ อย่างนี้ ท่าน บอกว่าที่อยู่ของธรรมกายนั้นมี อายตนะ ถอดขันธ์เข้าไปตามลำาดับ นั้นมีอยู่ ไม่ใช่อะไรทั้งสิ้นในโลกตามที่ ทำใจให้หยุดนิ่งเข้าไปภายในอย่างนี้…

…พ ท่านใช้ศัพท์ภาษาบาลีมากมาย แต่ว่า พูดเป็นภาษาไทยย่อ ๆ อย่างนี้ ท่าน บอกว่าที่อยู่ของธรรมกายนั้นมี อายตนะ ถอดขันธ์เข้าไปตามลำาดับ นั้นมีอยู่ ไม่ใช่อะไรทั้งสิ้นในโลกตามที่ ทำใจให้หยุดนิ่งเข้าไปภายในอย่างนี้…

บิล ธิรา จา จตุธาตุววัตถาน ๑ อรูปฌาน ๔ ทั้ง ๔๐ นี้ เป็นภูมิของสมถะ วิปัสสนามีภูมิ ๖ ขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘ อินทรีย์ ๒๒ อริยสัจ๔ ปฏิจจสมุปบาทธรรม ธรรมอาศัยซึ่งกันและกันเกิดขึ้น ธรรมอาศัยซึ่งกันและ…

…ของสมถะและวิปัสสนาในพระพุทธศาสนา โดยแบ่งออกเป็นส่วนต่างๆ เช่น อรูปฌาน ๔, วิปัสสนามีภูมิ ๖, ขันธ์ ๕, อายตนะ ๑๒ และอื่นๆ โดยใช้หลักการเจริญภาวนา สมถะและวิปัสสนากรรมฐานเป็นแนวทางในการศึกษา. เนื้อหานี้ถือเป็นตำ…

…ี่ ๑ เรียกว่า “ปฏิโลม” ถอยกลับ เมื่ออนุโลมปฏิโลมถูกส่วน ตาธรรมกายก็เห็นว่า สัตว์โลกนี้เป็นทุกข์ เห็นอายตนะที่ดึงดูดของ สัตว์โลกให้มาเกิด เขาเรียกว่า โลกายตนะ ทำให้เราติดอยู่กับอายตนะนั้น อายตนะ แปลว่า บ่อเก…

…เริ่มจากการเข้าฌาน โดยอธิบายถึงการเกิดและวิถีของสัตว์ทั้งหลาย และการสังเกตเห็นว่า สัตว์โลกมีทุกข์และอายตนะที่เป็นบ่อเกิดที่มนุษย์ต้องเผชิญ ดวงญาณจะขยายออกไปเมื่อเข้าฌานจนสามารถเห็นประสบการณ์ที่ลึกซึ้งมากขึ้…

…ช่รูปฌานเป็นที่ตั้งแห่งการงานทางใจ 2. วิปัสสนากรรมฐาน คือ อุบายเรื่องปัญญา มี 6 ภูมิ ได้แก่ ขันธ์ 5 อายตนะ 12 ธาตุ 18 อินทรีย์ 22 อริยสัจ 4 ปฏิจจสมุปบาทธรรม (ธรรมที่อาศัยซึ่งกันและกันเกิดขึ้น) 10.5.2 สมาธิ …

…างพุทธศาสนาอย่างแท้จริง ในคัมภีร์วิมุตติมรรคกล่าวถึงสมาธิที่ให้ความตั้งมั่นกับจิต การพิจารณาขันธ์ 5 อายตนะ 12 ธาตุ 18 เป็นต้น ซึ่งเป็นเครื่องมือในการพัฒนาความเข้าใจทางจิต โดยมีจุดประสงค์เพื่อความจริงและการพ…

…ปัสสนา วิปัสสนาที่กล่าวไว้ในพระไตรปิฎกมีอยู่ 6 อย่าง หรือที่ภาษาพระเรียกว่า มีภูมิ 6 ได้แก่ ขันธ์ 5 อายตนะ 12 ธาตุ 18 อินทรีย์ 22 อริยสัจ 4 ปฏิจจสมุปบาท การศึกษาวิปัสสนาในแนวทางปฏิบัติ เป็นการศึกษาตั้งแต่กา…

…การเห็นด้วยตาธรรมกายเป็นการรู้ที่ตรงตามความจริง แล้วกล่าวถึงวิธีการศึกษาที่มี 6 ภูมิ ได้แก่ ขันธ์ 5 อายตนะ 12 ธาตุ 18 อินทรีย์ 22 อริยสัจ 4 ปฏิจจสมุปบาท ต้องอาศัยกายธรรมในการมองเห็นและเข้าใจสภาพภพในมุมมองขอ…

…นธ์ 5 95 5.5 ขันธ์ 5 ตามหลักคำสอนของพระมงคลเทพมุนี 96 5.6 ประโยชน์ของการเรียนรู้ขันธ์ 5 106 บทที่ 6 อายตนะ 12 6.1 ความหมายของอายตนะ 6.2 คุณสมบัติของอายตนะ 111 114 115 6.3 ประเภทของอายตนะ 117 6.4 การทำหน้าที…

บทที่ 4 ว่าด้วยภพภูมิ มีความหมายถึงลักษณะของภพภูมิในทางพระพุทธศาสนาและความเชื่อมโยงกับวิทยาศาสตร์ พร้อมทั้งความรับผิดชอบที่เกิดจากกิเลสและกรรม ในบทที่ 5 นำเสนอขันธ์ 5 โดยอธิบายความหมาย ธรรมชาติ และองค

…7 10.6 กระบวนการดับวงจรปฏิจจสมุปบาท 218 บทที่ 11 วิปัสสนาภูมิในภาคปฏิบัติ 223 11.1 ขันธ์ 5 227 11.2 อายตนะ 12 231 11.3 ธาตุ 18 232 11.4 อินทรีย์ 22 236 11.5 อริยสัจ 4 240 11.6 ปฏิจจสมุปบาท 247 (6) DOU ส า ร…

…มถึงความสำคัญและกระบวนการดับวงจรนี้ สุดท้ายบทที่ 11 เน้นวิปัสสนาภูมิและองค์ประกอบต่างๆ เช่น ขันธ์ 5 อายตนะ 12 และธาตุ 18