เห็น : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 163 / 315

…าบ) สัมผัป ปลาปะ (พูดเพ้อเจ้อ) อภิชฌา (โลภเพ่งเล็งทรัพย์ของผู้อื่น) พยาบาท (มุ่งปองร้อย) มิจฉาทิฐิ (เห็นผิด) ก็ถึงความแพร่หลาย ต่อจากนี้ ๓ ประการ คือ อธรรม ราคะ (ความติดใจยินดีโดย ไม่ชอบธรรม วิสมโลภะ (โลภ…

เนื้อหาพูดถึงความแพร่หลายของอกุศลธรรม เช่น การลักทรัพย์ การฆ่าสัตว์ การพูดเท็จ และประพฤติผิดในกาม ซึ่งส่งผลกระทบต่อความเสื่อมถอยของอายุและวรรณะของมนุษย์ ในทางกลับกัน การปฏิบัติตามกุศลธรรมจะนำไปสู่การเ

…้อ เหลวไหล เว้นจากมโนกรรมกรรมฝ่ายอกุศล ๓ ได้แก่ โลภเพ่งเล็งทรัพย์สมบัติของผู้อื่นคิดปอง ร้ายผู้อื่น เห็นผิดจากทำนองคลองธรรม แต่มีสัมมาทิฏฐิ เห็นชอบตามทำนองคลองธรรม แม้ ศีลสำหรับคฤหัสถ์ทั้งหมด มีศีล ๕ เป็น…

บทความนี้พูดถึงอนาคาริยวินัยซึ่งเป็นแนวทางปฏิบัติที่สำคัญสำหรับคฤหัสถ์ ในการไม่ต้องอาบัติ 7 ประการ โดยมีศีลจตุปาริสุทธิที่ประกอบด้วยความสำรวมในปาฏิโมกข์และอินทรีย์ รวมถึงการเว้นจากอกุศลกรรมบถ 10 ประกา

…ัวข้อ อุเบกขาในปัญญาและในปัญญาและในสังขารมีอุปมาเหมือนอย่างว่าคนผู้หนึ่งค้นหางูที่เลื้อยเข้าใน บ้าน เห็นงูนอนขดในที่แห่งหนึ่ง มองดูว่างูหรือมิใช่ ครั้นได้เห็นลายแฉกขนศรีษะก็สิ้นสงสัย ได้ ต้องค้นต่อไปว่าใช…

อุเบกขาในปัญญาเป็นการพิจารณาและค้นคว้าที่มีความมัธยัสถ์กลางๆ เมื่อค้นพบสิ่งต่างๆ จึงไม่ต้องยึดมั่นอีกต่อไป ในบริบทของวิปัสสนา ผู้ที่ดำเนินการวิปัสสนารู้ได้ถึงไตรลักษณ์ จึงสามารถวางใจได้อย่างอุเบกขา นอ

…ียกว่ารักษาสัญญาก็ได้ ทำไว้อย่างไรแจ้งว่าทำอย่างนั้น เช่นที่ เรียกว่า รับตามที่ เป็นอย่างไรก็ได้ ได้เห็นอย่างหรือเป็นอย่างไร ก็บอกตามที่เห็นตามเรื่องที่เป็นไปเช่นนั้น เรียกว่าพูดความจริงก็ได้ สัจจะเหล่านี…

…ิธุรบัณฑิตนำเสนอคุณธรรมการไม่โกรธ การบริโภคแต่น้อย การละผูกพัน และความสงบในจิตใจ ทำให้พระราชาทั้ง ๔ เห็นคุณค่าของความมั่นคงในธรรมะที่สามารถสร้างสรรค์ความเป็นอยู่ที่ดีได้ เมื่อเกิดความสงสัยก็ยกอุปมาอุปไมยม…

…ถามว่า เพียรว่าย น้ำไปเพื่อประโยชน์อะไร ผลสำเร็จคือความตา พระมหาชนกได้ตอบโดยความว่า ข้าพเจ้าได้ตรอง เห็นโลกวัตร ข้อวัตรปฏิบัติของโลก ตรงเห็นผลของความพยายามจึงพากเพียรอยู่กลางมหาสมุทร ทั้งที่ไม่เห็นฝั่ง เม…

บทความนี้กล่าวถึงการตั้งความเพียรในพุทธศาสนา โดยเฉพาะจากคำสอนของสมเด็จพระญาณสังวร ซึ่งรวมถึงการระวังบาป การละบาป การทำบุญ และการรักษาบุญ นอกจากนี้ยังนำเสนอพระมหาชนกเป็นตัวอย่างของความเพียรพยายาม ที่ไม

…กำลังใจ ก็ไม่ยอมทิ้ง ความเพียร คงมีใจเข็มแข็งมั่งคน มุ่งเพียรว่ายน้ำจนกว่าจะตายไปกับความเพียรทั้งที่เห็นเทวดา อยู่เฉพาะหน้าก็ไม่ขอให้เทวดาช่วย ตั้งหน้าช่วยตนด้วยตนต่อไป เทวดาจึงได้เข้าช่วย บุคคลเช่นนี้ เอ…

เนื้อหานี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับการบำเพ็ญเพียรและขันติในพระพุทธศาสนา โดยสอนให้รู้ว่าแม้จะมีอุปสรรคและความเหนื่อยยาก แต่การมีความเพียรและความอดทนในการทำงานจะนำไปสู่ผลสำเร็จในที่สุด ความเพียรแบ่งออกเป็นห

…ธรรม สหกรณ์เป็นกิจอันจำปรารถนาดุจเดียวกัน การประพฤติสุจริตไม่ครบ ไตรทวาร ย่อมไม่สำเร็จประโยชน์ที่การเห็นอริยสัจจ์ ๔ อันท่านจัดเป็นโลกุตตระ ก็เพราะ ประกอบด้วยสหกรณ์แห่งกิจทั้ง ๔ คือ เห็นทุกข์ ละสมุทัย มรรค…

…กระทั่งในการประพฤติธรรม สหกรณ์เป็นสิ่งจำเป็นที่ให้เกิดร่วมกันในกิจกรรมทางศีลธรรม อันสามารถนำไปสู่การเห็นอริยสัจจ์ ๔ โดยเน้นถึงความสำคัญของการมีสหกรณ์ในสังคม เพื่อให้ประชาชนที่มีความร่วมมือและมีการทำงานอย่…

…ะปัญจวัคคีย์ให้รู้ธรรมสิ้นความสำคัญผิดแล้ว ข่าวนั้นก็จะสงบไปเพราะอาศัยพระปัญจวัคคีย์นั้นเอง เพราะทรงเห็นแลทรงยอมอยู่ในอำนาจแห่ง เหตุอันนี้ จึงสู้อุตส่าห์เสด็จบทจรจากโพธิมณฑลไปโปรดพระปัญจวัคคีย์ซึ่งพักอยู่…

บทความนี้พูดถึงพระปัญจวัคคีย์ในฐานะที่เป็นพยานที่สำคัญในการบำเพ็ญทุกรกิริยาของพระพุทธเจ้า และการเดินทางไปโปรดพระปัญจวัคคีย์ที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน การที่พระพุทธเจ้าไม่ลืมบุญคุณของมิตรและจะไม่ละทิ้งใคร

…นศิษย์ให้รอบรู้ จนเป็นผู้สามารถในกิจการ อาจบริหารหมู่คณะ ทำกรณียะแทนตนได้ ย่อมเป็นกิจ ซึ่งอาจารย์ผู้เห็นการณ์ไกลไม่ละเลย ด้วยอำนาจในการรับคนเข้าทำเป็นบรรพชิตบริษัท กล่าวคือรับกุลบุตรผู้ มีศรัทธาปรารถนาจะบ…

การบวชในพระพุทธศาสนาเป็นกิจกรรมที่สำคัญซึ่งต้องการความพยายามจากทั้งอาจารย์และศิษย์ อาจารย์ต้องมีวิธีการเผยแผ่คำสอนที่ไม่เพียง แต่เพื่อต้องการให้นิยมกัน แต่ยังต้องการให้เกิดความสะดวกในการปฏิบัติด้วย ระ

…่เพียงเท่านั้น พราหมณ์ชูชกยัง กำเริบเหลือดี เพียงภรรยาต้องการทาสทาสี ทองมีก็ไม่ปรารถนาจะช่วยคนมาใช้ เห็นทางจะได้ เปล่า โลภจนไม่รู้สำนึกตน กล้าทูลขอสองพระลูกเจ้า ในคราวเสด็จออกป่าทรงบำเพ็ญพรต ที่มี แต่พระม…

เนื้อหานี้ให้เราเข้าใจถึงพระเวสสันดรที่ทรงบำเพ็ญพระทานบารมี และความโลภของบุคคลรอบข้างที่ไม่รู้จักพอ แม้การบริจาคของพระองค์จะมีคุณค่ามาก แต่กลับเป็นการกระตุ้นความอยากได้ในหมู่ประชาชน ในที่สุดพระองค์ได้

…รยะ ไม่มีอุปมานุตตรบท. ในสัททนิติ ยกเอา อุปมาบุพพบท เป็น พหุพพิหิเสีย แสดงแต่ อุปมานุตตรบท ข้าพเจ้า เห็นควรจะมีทั้ง ๒ อย่าง จึงนำมารวมไว้เป็นหมวดเดียวกัน เรียกว่า วิเสส โนปมบท. อีกประการหนึ่ง ในคัมภีร์ทั้…

เนื้อหานี้นำเสนออุปมาบุพพบทในบริบทของบาลีไวยกรณ์ ซึ่งมีการกล่าวถึงการแปลและความสำคัญของทิคุสมาส โดยเน้นว่ามีอรรถตามบทหน้าและบทหลังเมื่อเปรียบเทียบกับสมาสอื่น ๆ รวมถึงการอ้างอิงถึงคำภีร์และงานของอาจารย

… ว่าเป็น พหุพพิหิ ถ้าเป็นนปุสกลิงค์ กิริยาวิเสสนะ ว่าเป็น อัพยยีภาวะ ข้าพเจ้าพิจารณาตามรูปความ แล้ว เห็นคล้ายอัพยยีถาวะ แปลกแต่ไม่เป็น นปุสกลิงค์ เอกวจนะ เหมือนอัพยยีภาวะเท่านั้น ถ้าว่าจะนิยมว่า อัพยยีภาว…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการวิเคราะห์บาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ซึ่งนำเสนอความสัมพันธ์ของคำและการสร้างศัพท์ในภาษา โดยกล่าวถึงการใช้คำต่าง ๆ ในจุดประสงค์ที่แตกต่างกัน เช่น สหบุพพบท

…เป็นไปในความ หุง, ในความ ต้ม (ปจ + อ + ติ] สำเร็จ รูปเป็น ปจติ ย่อมหุง, ย่อมต้ม อิกฺขุ เป็นไปในความ เห็น, อิกฺขุ + อ + ติ] สำเร็จรูปเป็น อิกฺขติ ย่อมเห็น. ลฦ เป็นไปในความ ได้ โลภ + อ + ติ] สำเร็จรูปเป็น ล…

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงวิภัตติที่บอกกาลบทวาจนะและบุรุษซึ่งประกอบด้วยธาตุที่เป็นมูลราก ธาตุแบ่งออกเป็น 4 หมวดตามประเภท โดยยกตัวอย่างธาตุต่างๆ เช่น ภู, ทุ, สี, มรุ, ปจุ และอิกฺขุ รวมทั้งการเปลี่ยนแปลงรู

…ธ ธาตุ เป็นไปในความ ปิด, เรียก หากรรมว่า ปิดซึ่งสิ่งใดสิ่งหนึ่ง มีประตูเป็นต้น, อิกขุ เป็นไปใน ความ เห็น, เรียกหากรรมว่า เห็นซึ่งสิ่งใดสิ่งหนึ่ง มีต้นไม้เป็นต้น แม้ถึงธาตุที่มีกรรมอันเหลือจากนี้ ก็พึงรู้โ…

…อกัมมธาตุ ที่ไม่มีกรรม เช่น ธาตุที่หมายดอกจันทน์จัดเป็น อกัมมธาตุ ขณะที่ อิกขุ ถูกกำหนดให้ร้านในความเห็น และมีการเรียกหากรรมต่าง ๆ ที่ควรพิจารณา ในการศึกษาบาลีนั้น ควรให้ความสนใจกับกิริยาศัพท์ที่ประกอบด้ว…

…รูป กัตตุ สาธนะ ลงในอรรถแห่ง ตัสสีละ, วิเคราะห์หลัง เป็นสมาสรูป ตัสสีลสาธนะ, สมาสรุป ตัสสีลสาธนะนี้ เห็นอย่างไร ๆ อยู่ จึงมีได้ จัดเข้าในสาธนะ. ปาป์ กโรติ สีเลนา-ติ ปาปการี (ผู้ใด ย่อมทำ ซึ่งบาป โดยปกติ, …

… โดยเฉพาะอย่างยิ่งในส่วนของวจีวิภาคที่พูดถึงลักษณะของคำและการใช้ในประโยค ซึ่งมีการยกตัวอย่างเพื่อให้เห็นความเข้าใจที่ชัดเจนเกี่ยวกับการใช้คำในบริบทต่าง ๆ รวมถึงการแสดงความหมายที่หลากหลายของคำบาลี พร้อมทั้…

… ๔ ๕ ถึงแล้ว ซึ่งพระพุทธเจ้า ว่าเป็นที่ระลึก ซิ ๔ ๒ ๕ เอก ปุริส ฉตต์ คเหตุวา คจฺฉนฺติ ปสฺสามิ [ข้า] เห็น ๒ ๔ ๕ ๖ ๖ ซึ่งบุรุษ คนหนึ่ง ถือ ซึ่งร่ม ไปอยู่ ๒ 0 ๔ ๓ & [กาล] (๑๔๐) ในกิตก์นี้แบ่งกาลที่เป็นประธาน…

บทเรียนนี้เกี่ยวกับวิภัตติแห่งกิริยากิตก์ที่ไม่มีการแบ่งประเภทตรงข้ามกับวิภัตติอาขยาต และคำอธิบายเกี่ยวกับการแบ่งกาลเป็นสองประเภท ได้แก่ ปัจจุบันและอดีต โดยปัจจุบันยังแบ่งได้อีกเป็นปัจจุบันแท้และปัจจุ

…วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 214 ถามธาตุปัจจัยและวาจก ภวิตพฺพ์ อันเขาพึงมี. ทิสฺวาน เห็นแล้ว สมมุยห หลงพร้อมแล้ว. กลิโต อันเขากล่าวแล้ว. ฉินฺทิย ตัดแล้ว. เทสิโต อันเขาแสดงแล้ว. นิสินฺโน นั…

…ละวาจก รวมถึงคำศัพท์และการใช้ภายในบริบทต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการสื่อสารและการแสดงออกทางภาษา เช่น การเห็น การนั่ง การกล่าว และการฟัง รวมถึงการอธิบายการกระทำซึ่งเป็นส่วนสำคัญในไวยากรณ์บาลี ข้อมูลนี้มีความสำ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสุล (ปฐโม ภาโค) - หน้าที่ 108 วิสุทธิมคเค จตุเกสุ ปฐมจตุกเกฯ อตฺถิ สมาธิ ทุกขาปฏิปโท ทนุธาภิญโญ อตฺถิ ทุกขาปฏิปโท ขิปปาภิญโญ อตฺถิ สุขา ปฏิปโท ทนุธาภิญโญ อตฺถิ ส

…ตใจ โดยกล่าวถึงวิธีการฝึกสมาธิที่นำไปสู่การลดทุกข์และเสริมสร้างสุข ผ่านทางการปฏิบัติ ปัญญาและอภิญญา เห็นได้ว่า การปฏิบัติสมาธิสามารถเพิ่มความเข้าใจในการดำรงชีวิต นอกจากนี้ยังเน้นถึงคุณสมบัติของผู้ปฏิบัติแ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ปฐโม ภาโค) - หน้าที่ 265 ฉอนุสสตินิทฺเทโส อวีจิมหานิรโย ชมพูที่โป จ อมรโคยาน สตฺตสหสฺสโยชน์ ตถา ปุพพวิเทห์ อุตตรกุรุ อฏฐสหสฺสโยชน์ เอกเมโก เจตฺถ มหาทีโป ปญฺจ

…ี่สำคัญเสนอแนะให้ปฏิบัติตนด้วยความมีศีลในโลกนี้ ผลที่ได้จะทำให้สถิติการประพฤติปฏิบัติต่อสังคมดีขึ้น เห็นได้ว่าความเชื่อมโยงของบุคคลในวงการต่างๆ สัมพันธ์กับการปฏิบัติตามแนวทางทางพระพุทธศาสนาอย่างชัดเจน และ…

…ผูกแล้ว ให้เป็นฟ่อน นำ มาแล้ว นวดแล้ว ในลาน ถือเอาแล้ว ซึ่งข้าวเปลือก ท. ๓๓๕. พราน ท. ไปแล้ว สู่ป่า เห็นแล้ว ซึ่งเนื้อ ยิงแล้ว ซึ่งมัน ด้วยธนู, ครั้นเมื่อมัน ล้มแล้วตายแล้ว ถือเอาแล้ว ซึ่งเนื้อ แห่งมัน นำ…

บทนี้กล่าวถึงการอธิบายเกี่ยวกับศาสนาและธรรมะในช่วงต่างๆ ของชีวิตและอาชีพ เช่น การเกษตร การทำงานของชาวนา พราน และการประชุมทางศาสนา โดยยกตัวอย่างเหตุการณ์ในแต่ละด้านที่มีความไม่เที่ยงของสังขาร เปิดโอกาส