หน้าหนังสือทั้งหมด

โพชฌงค์และอริยสัจในพระพุทธศาสนา
33
โพชฌงค์และอริยสัจในพระพุทธศาสนา
…มโพชฌงค์มีอยู่ ณ ภายในจิต ย่อมรู้ชัดว่า สติสัมโพชฌงค์ มีอยู่ ณ ภายในจิตของเรา หรือเมื่อสติสัมโพชฌงค์ไม่มีอยู่ ณ ภายในจิต ย่อม รู้ชัดว่า สติสัมโพชฌงค์ไม่มีอยู่ ณ ภายในจิตของเรา อนึ่ง สติสัมโพชฌงค์ที่ ยังไม่…
บทความนี้นำเสนอเนื้อหาเกี่ยวกับโพชฌงค์ 7 อย่าง ซึ่งประกอบด้วย สติ ธัมมวิจยะ วิริยะ ปิติ ปัสสัทธิ สมาธิ และอุเบกขา หัวข้อแต่ละหัวข้อได้ชี้ให้เห็นความสำคัญและการประยุกต์ใช้อย่างเป็นระบบเพื่อให้รู้ชัดในจ
ปีติและความสุขในสมาธิ
42
ปีติและความสุขในสมาธิ
…สู่ร่มเงาของหมู่ไม้ในป่า และในเมื่อได้ดื่มน้ำตาม ความต้องการแล้ว ความสุขในฌานนี้ เป็นความสุขที่เลิศ ไม่มีความสุขใดในขั้นโลกิยะจะเสมอเหมือนได้เลย คือ เป็นความสุขอย่างยิ่งที่เหนือกว่าความสุขทางโลกีย์ที่เกิดจ…
บทความนี้สำรวจความรู้สึกปีติห้าชนิดที่เกิดขึ้นในระหว่างการปฏิบัติสมาธิตามหลักพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะความปีติที่ซาบซ่านและความสุขที่เกิดจากอารมณ์ที่ตั้งมั่นในความสงบ ปีติทั้งห้าสามารถเกิดขึ้นได้ทั้งในการ
สมถะและวิปัสสนาตามหลักคำสอน
60
สมถะและวิปัสสนาตามหลักคำสอน
… กับบริกรรมนิมิตเป็นคู่กัน บริกรรมนิมิตให้กำหนด เครื่องหมายเป็นดวงใสเหมือนกับเพชรลูกที่เจียระไนแล้ว ไม่มีขนแมว โตเท่า แก้วตา แล้วให้กำหนดไว้ตามฐานต่างๆ เริ่มต้นจากฐานที่ 1 ผู้หญิงกำหนดเข้า ปากช่องจมูกซ้าย …
ในบทนี้จะพูดถึงขั้นตอนการบริกรรมภาวนาและกำหนดบริกรรมนิมิตสำหรับการฝึกสมาธิ โดยมีการแนะนำฐานต่างๆ ตั้งแต่ฐานที่ 1 ถึงฐานที่ 7 เพื่อสร้างสมาธิและความสงบในจิตใจ ผ่านการใช้คำว่า 'สัมมา อะระหัง' ทำให้สามาร
กายธรรมและวิปัสสนาในพระพุทธศาสนา
66
กายธรรมและวิปัสสนาในพระพุทธศาสนา
…หัตทั้งหยาบทั้งละเอียดนี้ ขั้นวิปัสสนา ตั้งแต่กายธรรมโคตรภู เมื่อถึงพระอรหัตนี้แล้ว หลุดจากกิเลสหมด ไม่มีกิเลสเหลือเลย เสร็จกิจใน พระพุทธศาสนา ทั้งสมถวิปัสสนา ไม่เสียทีที่เกิดมาเป็นมนุษย์ ดังคำที่ท่านกล่าว…
บทนี้นำเสนอการเข้าถึงกายธรรมในระดับต่าง ๆ ตั้งแต่พระโสดาไปจนถึงพระอรหัต อีกทั้งยังพูดถึงความสำคัญของวิปัสสนาในการปฏิบัติ ตามคำสอนของพระมงคลเทพมุนี ที่ชี้ให้เห็นว่าการเข้าถึงพระอรหัตคือจุดหมายสูงสุดที่
คุณสมบัติของกัลยานมิตรในการเจริญสมาธิ
80
คุณสมบัติของกัลยานมิตรในการเจริญสมาธิ
อติเรกบริขาร' อย่างหนึ่งไม่มีเลยหรือ” พระเถระผู้สหายรับว่า “ไม่มีเลย อาวุโส ตั้งเตียงก็เป็นของสงฆ์ เราก็เก็บเรียบร้อยแล้ว ของอะไร…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของกัลยาณมิตรในการพัฒนาการเจริญสมาธิ โดยเน้นบทบาทของครูบาอาจารย์ที่มีคุณสมบัติที่เหมาะสมในการสอนและให้คำแนะนำด้านการปฏิบัติธรรม มุ่งให้ผู้เริ่มต้นได้รับความรู้และประสบการณ์ที
คุณธรรม 7 ประการของกัลยาณมิตร
81
คุณธรรม 7 ประการของกัลยาณมิตร
…ะหง่านมั่นคง 3. ภาวนิโย หมายถึง บุคคลผู้น่าสรรเสริญเทิดทูน เพราะมีจิตใจเที่ยงธรรม ปราศจากอคติ 4 คือ ไม่มีความลำเอียงในบรรดาสหธรรมิกและลูกศิษย์ เหมือนดวงอาทิตย์เป็นใหญ่ในท้องฟ้า 4. วตฺตา หมายถึง บุคคลผู้ฉลา…
บทความนี้นำเสนอถึงคุณธรรม 7 ประการที่สำคัญของกัลยาณมิตร ซึ่งรวมถึงความเคารพ, การมีศีลและสมาธิ, การอบรมผู้เรียน, การอดทนต่อคำตักเตือน, การสอนธรรมะ, ความมั่นคงในธรรม และการไม่ชักนำไปในทางเสื่อม สิ่งเหล่
คุณสมบัติของสำนักธรรมที่ได้มาตรฐาน
84
คุณสมบัติของสำนักธรรมที่ได้มาตรฐาน
…ณสมบัติ 6 ประการ ซึ่งสำนักที่ได้มาตรฐานจริงๆ จะต้องมี คือ 1. เจ้าสำนักเองรวมทั้งลูกศิษย์ในสำนักนั้น ไม่มีนิสัยชอบว่าร้ายหรือโจมตี การปฏิบัติธรรมของ สำนักอื่น ถ้าท่านยังมีนิสัยชอบว่าร้ายอยู่ แสดงว่า คุณธรรม…
บทความนี้นำเสนอคุณสมบัติ 6 ประการซึ่งสำนักที่ได้มาตรฐานควรมี เพื่อให้ผู้สนใจเข้ามาศึกษาและปฏิบัติธรรมได้อย่างถูกต้องและแท้จริง ประกอบด้วยเจ้าสำนักที่ไม่โจมตีสำนักอื่น, มีวิธีการสอนที่ชี้แจงเหตุและผล,
การเลือกสถานที่สำหรับการเจริญกัมมัฏฐาน
86
การเลือกสถานที่สำหรับการเจริญกัมมัฏฐาน
…ปปายะ ไม่ปลอดภัย เช่น มีโจรภัย อุทกภัย เป็นต้น 18. กลยาณมิตฺตานํ อลาโภ สถานที่ที่หากัลยาณมิตรไม่ได้ ไม่มีอุปัชฌาย์อาจารย์ หรือผู้ที่มี ความสามารถในการคอยให้แนะนำและสั่งสอนในเรื่องของการปฏิบัติธรรมได้ ลักษณ…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับสถานที่ที่อาจก่อให้เกิดความกังวลใจในการปฏิบัติธรรมหรือทำสมาธิ เช่น สถานที่ที่มีผู้คนไปมามาก, เสียงรบกวนจากการเก็บฟืนหรือการทำการเกษตร, สถานที่ต่างๆ ที่ไม่เอื้ออำนวยต่อการทำสมาธ
การรักษาและการปฏิบัติธรรมในยามป่วยไข้
87
การรักษาและการปฏิบัติธรรมในยามป่วยไข้
…่อได้รับ การรักษาที่ทันท่วงทีก็จะทำให้โรคนั้นหายได้ภายใน 2-3 วัน ไม่เป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติธรรม 2. ไม่มีเสียงอึกทึก คือ กลางวันก็ไม่จอแจด้วยผู้คน กลางคืนก็เงียบสงัด 3. ไม่มีสัตว์ร้าย สัตว์เลื้อยคลานหรือแม…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการรักษาในยามป่วยไข้และการปฏิบัติธรรมอย่างทันท่วงที โดยเน้นคุณสมบัติที่เหมาะสมสำหรับสถานที่การปฏิบัติธรรม เช่น ความเงียบสงบและการมีพระภิกษุหรือกัลยาณมิตร รวมถึงการแนะนำวิธีก
การทำความสะอาดและการเตรียมตัวก่อนปฏิบัติธรรม
88
การทำความสะอาดและการเตรียมตัวก่อนปฏิบัติธรรม
…ขึ้นก็จะแจ่มชัด อุปมาเหมือนกับแสงสว่าง แห่งประทีปที่เกิดจากตัวตะเกียงที่มีไส้และน้ำมันที่สะอาดหมดจด ไม่มีเขม่าควันสกปรก ในเรื่องนี้มีคุณยายอาจารย์มหารัตนอุบาสิกาจันทร์ ขนนกยูงเป็นต้นแบบที่ดียิ่ง ซึ่งท่านมั…
การทำความสะอาดเป็นสิ่งที่สำคัญก่อนการปฏิบัติธรรม ไม่ว่าจะเป็นการซักจีวร การทำความสะอาดบาตร หรือการเก็บจัดข้าวของในบ้าน รวมไปถึงการดูแลร่างกายให้สะอาด การทำสิ่งเหล่านี้จะช่วยให้จิตใจสงบ ลดความกังวลและเ
พุทธิจริตและลักษณะของจริต
96
พุทธิจริตและลักษณะของจริต
…บร้อนอยู่ในใจเป็นปกติ ผู้ที่มีจริตหนักไปทางโทสจริตนี้ แก่เร็ว พูดเร็ว พูดเสียงดัง เดินแรง ทำงานหยาบ ไม่มีความละเอียดถี่ถ้วน ไม่มีความพิถีพิถันในการแต่งตัว 3. โมหจริต เป็นลักษณะของจิตที่มีความเฉื่อยชา ขาดคว…
พุทธิจริตหมายถึงความประพฤติที่เกิดจากปัญญาและเป็นนิสัยส่วนตัวของแต่ละคน ซึ่งมีความแตกต่างกันตามลักษณะของจริต เช่น ราคจริตที่รักสวยรักงาม โทสจริตที่ใจร้อน โมหจริตที่เฉื่อยชา และวิตกจริตที่คิดมาก ทั้งนี
การเกิดและจริตในพุทธศาสนา
98
การเกิดและจริตในพุทธศาสนา
…นั้นๆ สัตว์ทั้งหลาย ตลอดจนตัวเราเองสักแต่ว่าเป็นรูปเป็นนาม มีความไม่เที่ยง ทนอยู่ไม่ได้ต้องแตกดับไป ไม่มีตัวมีตนที่จะ บังคับบัญชา ให้เป็นไปอย่างที่ใจปรารถนาได้ อันเป็นวิปัสสนาปัญญา หรือแม้แต่เพียงตั้งใจปรา…
เนื้อหานี้ศึกษาเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างบุญกุศลและจริตในพุทธศาสนา โดยการบำเพ็ญบุญที่ปราศจากความเข้าใจหรือมีอารมณ์ที่ไม่ดีจะก่อให้เกิดโมหจริตและวิตกจริต ส่วนการบำเพ็ญบุญด้วยศรัทธาและปัญญาจะส่งผลให้ม
จิตวิทยาและการทำงานที่สะอาดเรียบร้อย
102
จิตวิทยาและการทำงานที่สะอาดเรียบร้อย
…ู้สึกเบื่อก่อนที่งานนั้นจะสำเร็จ ตามธรรมดาเมื่อจะทำกิจสิ่งใด มักทำด้วยอาการหยาบเหมือนกับไม่เต็มใจทำ ไม่มีความถี่ถ้วน หมักหมมคั่งค้าง เอาดีอะไรไม่ค่อยได้ เช่น เมื่อปัดกวาดที่อยู่อาศัย มือที่จับไม่กวาดจะทำอย…
บทความนี้อธิบายความแตกต่างระหว่างประเภทของจริต เช่น ราคจริตที่มีความละเอียดในการทำงานและโทสจริตที่มักจะทำงานอย่างรีบร้อน และโมหจริตที่ไม่ชอบทำงานหรือรู้สึกเบื่อในการทำงานแต่ละอย่าง โดยการเปรียบเทียบกา
โมหจริตและธรรมปฏิบัติ
104
โมหจริตและธรรมปฏิบัติ
…งเหล่านั้นผ่านเลยไป ก็ไม่รู้สึกเสียดาย เมื่อตนจำเป็นต้องจากหรือหลีกไป ก็ใคร่ที่จะพ้นออกไปอย่างเดียว ไม่มีการแลเหลียว คิดห่วงหน้าพะวงหลัง หรืออาลัยอาวรณ์ในสิ่งเหล่านั้นแม้สักนิดก็ไม่มี โมหจริต ตามธรรมดาเมื่…
เนื้อหาพูดถึงความเฉยชาของมนุษย์ที่ไม่สนใจสิ่งรอบข้างและอิงความคิดเห็นจากผู้อื่น ขยายความถึงจิตที่ประกอบด้วยกิเลสและคุณธรรมที่มีอยู่ในกระบวนการคิด การรับรู้ และปฏิบัติของบุคคล รวมถึงอธิบายลักษณะต่างๆ ข
สัทธาจริตและพุทธิจริตในพระพุทธศาสนา
107
สัทธาจริตและพุทธิจริตในพระพุทธศาสนา
…วงใจของเขา ดังต่อไปนี้ มุตตจาคตา อริยานํ ทสฺสนกามตา สทฺธมฺมโสตุกามตา ปาโมชฺชพหุลตา เป็นคนยอมเสียสละ ไม่มีความกังวลห่วงใยในสิ่งทั้งปวง เป็นคนมีศรัทธาอันแรงกล้า ปรารถนาที่จะได้พบเห็นพระอริยเจ้า ทั้งหลายอย่าง…
สัทธาจริตหมายถึงบุคคลที่มีคุณธรรมเยี่ยมยอดซึ่งไม่เพียงแต่เชื่อมั่นในหลักการของพระพุทธศาสนา แต่ยังมีจิตใจที่เปิดกว้างต่อการรับฟังคำสอนและการเรียนรู้จากพระอริยเจ้า โดยมีความปรารถนาที่จะหลุดพ้นจากทุกข์แล
พุทธิจริตและกัมมัฏฐานในหลักสมาธิ
111
พุทธิจริตและกัมมัฏฐานในหลักสมาธิ
…กัมมัฏฐาน 4 ภูตกสิณ 4 อาโลกสิณ 1 อากาสกสิณ 1 รวมเป็น 10 อย่าง ก. อรูปกัมมัฏฐาน 4 คือ การเอาอารมณ์ที่ไม่มีรูปมาเป็นที่ตั้งแห่งการทำงานของใจ ประกอบด้วย 1. อากาสานัญจายตนะ กำหนดช่องว่างอันหาที่สุดมิได้ ซึ่งเก…
บทความนี้กล่าวถึงพุทธิจริตที่เกี่ยวข้องกับการเจริญกัมมัฏฐาน 4 อย่าง ได้แก่ มรณานุสติ อุปสมานุสติ อาหาเรปฏิกูลสัญญา และจตุธาตุววัฏฐาน ซึ่งสนับสนุนให้มีการพิจารณาถึงคุณธรรมในการตอบแทนสังคม นอกจากนี้ยังแ
การศึกษาเกี่ยวกับฌานและการฝึกสมาธิ
27
การศึกษาเกี่ยวกับฌานและการฝึกสมาธิ
…่อมมีความคิดอย่างนี้ว่า มิฉะนั้น เราพึงบรรลุ ทุติยฌาน มีความผ่องใสแห่งจิตในภายใน เป็นธรรมเอกผุดขึ้น ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร เพราะวิตก วิจารสงบไป มีปีติและสุขเกิดแต่สมาธิอยู่ เธอไม่อาจเพื่อบรรลุทุติยฌาน ฯลฯ เธ…
ในเอกสารนี้ได้กล่าวถึงการซึ่งมีความสำคัญต่อการบรรลุฌาน โดยเน้นถึงความระมัดระวังและความเข้าใจต่อสถานที่ที่ถูกต้องในการฝึก สมาธิ และการสร้างความมั่นคงในปฐมฌาน นอกจากนี้ยังได้กล่าวถึง 7 อย่างที่ควรหลีกเล
ฤทธิ์และอำนาจของกสิณ
31
ฤทธิ์และอำนาจของกสิณ
…นภายในแผ่นดินและภายในภูเขาแล้วสำเร็จอิริยาบถยืน เดิน นั่ง นอน อยู่ได้ ทะลุออกไปภายนอกฝาหรือกำแพงได้ ไม่มีอะไรกีดกั้น ทั้งหมดนี้คือวิธีการเจริญกสิณ ขอให้นักศึกษาได้ศึกษาและลองฝึกปฏิบัติ เพื่อเป็น แนวทางในกา…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับฤทธิ์ที่เกิดจากอำนาจของกสิณต่างๆ เช่น เตโชกสิณ, วาโยกสิณ, นีลกสิณ, ปีตกสิณ, โลหิตกสิณ, โอทาตกสิณ, อาโลกกสิณ และอากาสกสิณ ซึ่งแต่ละชนิดมีความสามารถเฉพาะในการสร้างสรรค์สิ่งต่างๆ
การเจริญพุทธานุสติและอานิสงส์
34
การเจริญพุทธานุสติและอานิสงส์
…ดีแล้ว 2.3.5 โลกวิทู ทรงเป็นผู้รู้แจ้งโลก 2.3.6 อนุตตโร ปุริสทัมมสารถ ทรงเป็นสารถีฝึกบุรุษที่ควรฝึก ไม่มีผู้อื่นยิ่งกว่า 2.3.7 สัตถา เทวมนุสสานัง ทรงเป็นศาสดาของเทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย 2.3.8 พุทโธ ทรงเป็นผู…
บทนี้อภิปรายเกี่ยวกับพุทธานุสติ โดยเริ่มต้นที่ความเป็นมา ความหมาย และวิธีการปฏิบัติ ซึ่งรวมถึงการเจริญพุทธานุสติ 8 ประการ เช่น อรหังและสัมมาสัมพุทโธ การเข้าถึงความรู้แจ้งและวิชชา รวมถึงการศึกษาถึงอานิ
พระพุทธคุณขององค์สมเด็จพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า
42
พระพุทธคุณขององค์สมเด็จพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า
…รัสรู้เอง โดยชอบ... ทรงบรรลุวิชชาและจรณะ... เสด็จไปดี... ทรงทราบโลก... ทรงเป็นสารถีฝึกบุรุษที่ควรฝึกไม่มีผู้อื่นยิ่งกว่า.... ทรงเป็นศาสดา ของเทพและมนุษย์ทั้งหลาย... ทรงเป็นพุทธะ... ทรงเป็นพระผู้มี พระภาค..…
บทความนี้เสนอความหมายและอานุภาพของพระพุทธคุณ 9 ประการ ซึ่งเป็นชื่อที่ตั้งขึ้นตามลักษณะและคุณสมบัติของพระพุทธองค์ เมื่อทรงบรรลุพระโพธิญาณ โดยเฉพาะบทความจำแนกความหมายของคำว่า "อรหัง" และคุณสมบัติของพระอ