หน้าหนังสือทั้งหมด

ความสำคัญของอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
82
ความสำคัญของอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
แนวคิด 1. พระภิกษุที่จะชื่อว่าเป็นอัตถัญญู หรือผู้แตกฉานในธรรมนั้น จำเป็นต้องเป็นธัมมัญญ มาก่อน ซึ่งเป็นพื้นฐานที่สำคัญที่จะนำไปสู่ความเป็นอัตถัญญูได้ คือต้องรู้ทั่วถึงธ…
…องและลึกซึ้ง ส่วนฆราวาสก็มีความสำคัญในการประยุกต์ใช้ธรรมะที่เรียนรู้ในการพัฒนาคุณธรรมของตนในชีวิตประจำวัน นอกจากนี้ยังมีวัตถุประสงค์ในการช่วยให้นักศึกษาและบุคคลทั่วไปเข้าใจถึงแนวทางในการนำธรรมะไปใช้ในกา…
การเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
83
การเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
…ได้ศึกษา มาจากขั้นตอน “ธัมมัญญู” และทราบวิธีการที่จะนำมาฝึกฝนอบรมตนเองต่อไป เพราะหากเพียงแต่รู้ธรรม จำได้ แต่ไม่เข้าใจความหมายตามนัยต่างๆ ได้ถูกต้องจนลึกซึ้งแตกฉานแล้ว ก็จะยากที่จะเห็นแนวทางหรือ วิธีการ…
ในบทนี้กล่าวถึงการเป็นอัตถัญญูซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญในการฝึกอบรมตนเองเพื่อประสบผลในทางธรรม การเข้าใจเนื้อความแห่งพระธรรมวินัยและการฝึกฝนเพื่อนำไปสู่การบรรลุพระนิพพาน โดยการมีความรู้และเข้าใจเนื้อความอย่
การเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
93
การเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
…งต้น ย่อมแสดงให้เห็นว่าการนำนัยจากเสขิยวัตรที่มีในปาฏิโมกขสังวร มาฝึกฝน ประพฤติปฏิบัติเป็นกิจวัตรประจำวัน ทำซ้ำแล้วซ้ำอีก กระทั่งถูกหล่อหลอมเข้าไปเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันกับ กาย วาจา ใจของตนเอง จนเกิดสติ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการฝึกฝนเพื่อเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา โดยเน้นว่าการเข้าใจนัยที่แท้จริงในพระธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และการนำคำสอนมาฝึกปฏิบัติ จนเกิดผลที่เป็นความบริสุทธิ์ในกาย วาจา ใจ ซึ่งจ
การประเมินคุณธรรมตนเองผ่านอัตตัญญู
100
การประเมินคุณธรรมตนเองผ่านอัตตัญญู
…ัตตัญญู” เป็นการวัดและประเมินคุณธรรมของตนเองซึ่งเป็นสิ่งที่สำคัญมาก การจะวัดสิ่ง ต่างๆ รอบตัวของเรา จำเป็นจะต้องใช้เครื่องมือวัดที่แตกต่างกันไป เช่น ถ้าจะวัด ความยาว นิยมใช้ตลับเมตร หรือไม้บรรทัดมาเทียบ…
บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับการประเมินคุณธรรมตนเองตามหลักธรรม 6 ประการที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอน ซึ่งช่วยให้พระภิกษุและฆราวาสสามารถวัดคุณธรรมของตนเองได้อย่างมีประสิทธิภาพและนำไปสู่การเจริญก้าวหน
การประเมินคุณธรรมในตนเอง
105
การประเมินคุณธรรมในตนเอง
…รื่องของพระมหาติสสเถระก็อาจเกิดขึ้นได้ ดังนั้นการรู้จักประเมินคุณธรรม ภายใน จึงเป็นเรื่องที่สำคัญและจำเป็น ในทางตรงกันข้าม สำหรับผู้ที่รู้จักประเมินคุณธรรมในตัวเองได้ก็จะรู้ว่าตนเองยังต้องทำความเพียร ต่…
บทความนี้นำเสนอเรื่องราวของพระมหาติสสเถระและพระลกุณฏกภัททิยะในการประเมินคุณธรรมในตนเอง พระมหาติสสเถระได้เรียนรู้ว่าแม้ตนจะมีความพยายามในการปฏิบัติ แต่ความกำหนัดในกามยังทำให้เขาหลงผิดในความคิดว่าตนบรรล
การบริหารปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
136
การบริหารปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
…ปแนวความเห็นสำคัญในทางพระพุทธ ศาสนา ที่มีต่อปัจจัย 4 ได้อย่างน้อย 3 ประเด็น คือ 1. ปัจจัย 4 เป็นความจำเป็นพื้นฐานของชีวิต (Basic Need) พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเห็น ความสำคัญว่าปัจจัย 4 ทำให้ชีวิตดำรงต่อไป…
…ในพระภิกษุ หากไม่ระมัดระวังจะส่งผลต่อคุณธรรม การฝึกฝนตนเองจะช่วยสร้างนิสัยดีและคิดดี การใช้ปัจจัย 4 จำเป็นตามวัตถุประสงค์ เพื่อไม่ให้เกิดการสิ้นเปลืองและรักษาทรัพยากรธรรมชาติให้เพียงพอ.
หลักการรับปัจจัย 4 และความสันโดษ
144
หลักการรับปัจจัย 4 และความสันโดษ
…ีฝึกรับปัจจัย 4 ในการรับปัจจัย 4 มีข้อพึงพิจารณาก่อนรับดังนี้ 1. การรับปัจจัย 4 นั้น เป็นเพราะความ “จำเป็น” หรือความ “ต้องการ” หรือเพราะความ “อยากได้” 1.1 ความจําเป็น (Need) ในที่นี้หมายถึงปัจจัย 4 นั้น…
…รยินดีในปัจจัยต่างๆ ตามเหตุปัจจัย ชี้แนะแนวทางการรับปัจจัยอย่างมีสติและเห็นโทษของการแสวงหาสิ่งที่ไม่จำเป็น พร้อมคำอธิบายถึงสามประเภทของความสันโดษ และวิธีการพิจารณาก่อนการรับปัจจัย 4 อย่างมีเหตุผล
การพิจารณาความตายในพระพุทธศาสนา
159
การพิจารณาความตายในพระพุทธศาสนา
3. โลกไม่มีอะไรเป็นของตน จำต้องละทิ้งสิ่งทั้งปวงไป หมายถึง ทรัพย์สินเงินทอง ความสุขทั้ง หลายในทางโลกนี้ เมื่อตายไปแล้วก็เอาติดต…
เนื้อหานี้พูดถึงความจริงของชีวิตที่ไม่สามารถพาอะไรไปได้เมื่อจากโลก และการมีความต้องการตลอดเวลา การรู้จักพิจารณาถึงความตายช่วยกระตุ้นให้คนทำความดีตามที่พระพุทธเจ้าได้สอน. พระองค์ให้เราระลึกถึงความตายทั
การฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนา
166
การฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนา
…งท่าน จึงไม่อาจจะฝึกด้วยวิธีการอื่นใด นอกจากอาศัยสิ่งที่อยู่ใกล้ตัว หรือสิ่งที่มีอยู่แล้ว ในชีวิตประจำวัน นั่นก็คือ จำเป็นต้องฝึกกาย วาจา ใจ ผ่านกิจวัตร กิจกรรม และโดยเฉพาะปัจจัย 4 ที่ เกี่ยวพันกับชีวิต…
…้อย่างแท้จริง โดยความสัมพันธ์ระหว่างการเรียนรู้และปฏิบัติเป็นสิ่งสำคัญในการหลุดพ้นจากกิเลสในชีวิตประจำวัน สรุปตามลำดับการฝึกอย่างชัดเจน รวมถึงการจำเป็นต้องใช้เวลาและความตั้งใจในการฝึกเพื่อให้เกิดผลสำเร็…
กลุ่มบุคคลที่มีอิทธิพลต่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนา
182
กลุ่มบุคคลที่มีอิทธิพลต่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนา
…ยเช่นกัน ดังเช่นเรื่องราวของพระเจ้าพิมพิสาร เมื่อครั้งพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พร้อมพระภิกษุสงฆ์หมู่ใหญ่ จำนวน 1,000 รูป ประทับอยู่ใต้ต้นไทร ชื่อสุประดิษฐ์เจดีย์ ในสวนตาลหนุ่ม เขตพระนครราชคฤห์ พระเจ้าพิมพิสา…
…ิทธิพลในสมัยพุทธกาลในด้านต่างๆ ความสำเร็จในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในครั้งนั้นส่งผลให้มีผู้เลื่อมใสเป็นจำนวนมาก กลายเป็นจุดเริ่มต้นที่สำคัญของการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในวงกว้าง
การเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
203
การเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
…นๆ บุคคลที่ต้องการเห็นพระอริยะ จึงได้รับความสรรเสริญด้วยเหตุนั้นๆ บุคคลที่ต้องการเห็นพระอริยะก็มี 2 จำพวก คือ 2) พวกหนึ่งต้องการจะฟังสัทธรรม พวกหนึ่งไม่ต้องการฟังสัทธรรม บุคคลที่ไม่ต้องการฟัง สัทธรรมจึง…
…ธิภาพ ยกตัวอย่างเช่น ผู้ฟังที่ต้องการเห็นพระอริยะ ผู้ฟังที่ต้องการฟังสัทธรรม และการพิจารณาธรรมที่ทรงจำไว้ รวมไปถึงความสำคัญของการปฏิบัติธรรมตามที่ได้เรียนรู้และทรงจำมา โดยเน้นให้เห็นถึงความแตกต่างในทัศน…
บุคคลปโรปรัญญูและการปฏิบัติธรรม
204
บุคคลปโรปรัญญูและการปฏิบัติธรรม
…ก่ธรรม จึงได้รับความสรรเสริญ ด้วยเหตุนั้นๆ บุคคลที่รู้อรรถรู้ธรรมแล้วปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม ก็มี 2 จำพวก คือ 7) พวกหนึ่งปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของตน ไม่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของผู้อื่น พวกหนึ่งปฏิบัติเพื่อ …
บทความนี้กล่าวถึงบุคคลที่มีความเข้าใจในอรรถและธรรม โดยแบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ ผู้ที่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของตนเอง และผู้ที่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของทั้งตนเองและผู้อื่น คนที่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ส่วนตัวจะ
มัตตัญญูและธรรมวินัย
250
มัตตัญญูและธรรมวินัย
…ๆ บุคคลที่ต้องการเห็นพระอริยะ จึงได้รับความสรรเสริญด้วยเหตุนั้นๆ บุคคลที่ ต้องการเห็นพระอริยะก็มี 2 จำพวก คือ บทที่ 10 ความสัมพันธ์ของคุณกโมก คัลลานสูตร กับธัมมัญญสูตร DOU 239
บทความนี้อธิบายถึงคุณลักษณะของภิกษุในธรรมวินัย ได้แก่ มัตตัญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักประมาณในการรับสิ่งต่างๆ กาลัญญู ที่หมายถึงการรู้จักกาลในการปฏิบัติ และปริสัญญาที่เป็นการเข้าใจบริษัทและการแสดงตัวอย่า
การเคารพพระภิกษุสงฆ์และการเลือกตามหลักธรรม
55
การเคารพพระภิกษุสงฆ์และการเลือกตามหลักธรรม
…้อคิดสำคัญสำหรับสภาพสังคมในปัจจุบัน กล่าวคือ ในประเทศไทย นั้น เราถือว่าเรามีพระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจำชาติ ประชากรส่วนใหญ่ของชาติเป็นพุทธศาสนิกชน พระภิกษุตามวัดต่างๆ ตลอดจนตามสำนักสงฆ์ต่างๆ ทั่วประเทศ ย…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการเคารพพระภิกษุสงฆ์ในพระพุทธศาสนา โดยเสนอแนวคิดเกี่ยวกับการใช้วิจารณญาณในการเลือกเคารพพระภิกษุซึ่งปฏิบัติตามหรือไม่ตามหลักธรรมวินัย ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการพัฒนาตนเองของพระภิกษุ
การสำรวมระวังในพระปาฏิโมกข์ของพระภิกษุ
87
การสำรวมระวังในพระปาฏิโมกข์ของพระภิกษุ
…ิดประพฤติผิดพลาดขึ้นแม้เพียงเล็กน้อยโดยมิได้เจตนา ก็จะต้องตระหนักว่านั่นคือตนได้ก่อบาปอกุศลขึ้นแล้ว จำเป็นที่จะต้องระมัดระวัง แก้ไข ปรับปรุง หรือ หลีกเลี่ยงการปฏิบัติเพื่อที่จะไม่ให้บาปอกุศลเกิดขึ้นอีกใ…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการระมัดระวังในพระปาฏิโมกข์สำหรับพระภิกษุ โดยชี้ให้เห็นว่าแม้ข้อผิดพลาดเล็กน้อยก็อาจนำไปสู่บาปและโทษที่ใหญ่ขึ้น พระภิกษุต้องมีความตั้งใจในการศึกษาต่อศีลและสิกขาบทต่างๆ เพื่อ
การบริหารสมณะแห่งความสันโดษ
109
การบริหารสมณะแห่งความสันโดษ
…กำลังในคิลานปัจจัย ได้คิลานปัจจัย อย่างใดเป็นที่สบายแก่ตน ก็ยินดีต่อคิลานปัจจัยนั้น เช่น ภิกษุอาพาธ จำเป็นต้องใช้ยา คือ น้ำมัน เมื่อได้ มาก็มีความยินดี พอใจในน้ำมันที่ได้มานั้น แต่หากได้ยาอื่น เช่น น้ำอ…
บทความนี้เสนอการวิเคราะห์ของความยินดีตามสิ่งที่ได้รับในเสนาสนะและคิลานปัจจัยสำหรับพระภิกษุ โดยสอนให้รู้จักการพอใจในสิ่งที่มี แม้จะเป็นเพียงเครื่องมือที่มีคุณภาพต่ำก็ตาม รวมถึงความสำคัญของการมีบริขาร 8
ความหมายและลักษณะของสมาธิ
118
ความหมายและลักษณะของสมาธิ
…วงใจมีลักษณะเป็น ดวงซ้อนกันอยู่เป็นชั้นๆ 4 ชั้นด้วยกัน คือ ชั้นนอกเป็น “ดวงเห็น” ชั้นที่สองเป็น “ดวงจำ” ชั้นที่สามเป็น “ดวงคิด” และชั้นในสุดเป็น “ดวงรู้” “ดวงเห็น” เป็นดวงชั้นนอกสุด ขนาดโตเท่ากระบอกตาขอ…
บทความนี้นำเสนอความหมายของสมาธิที่มีความหลากหลาย รวมถึงอาการของใจและลักษณะของใจที่เป็นดวงกลมใส การปฏิบัติภาวนาในการเข้าถึงธรรมกายเพื่อการเห็นความบริสุทธิ์ของใจ ทำให้เกิดกำลังใจและความสุข การอธิบายเกี่
การปฏิบัติต่อพระภิกษุในพระธรรมวินัย
151
การปฏิบัติต่อพระภิกษุในพระธรรมวินัย
…รูปจะบริบูรณ์พร้อมด้วย คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์ ดังที่กล่าวไว้ในบทที่ 6 นั้น มิใช่ของง่ายเลย จำเป็นต้องใช้เวลานานพอสมควร ดังนั้นเมื่อพุทธศาสนิกชนได้พบเห็นพระภิกษุที่ ย่อหย่อนในพระธรรมวินัยแล้ว จะ…
บทความนี้นำเสนอการแสดงความเคารพยกย่องพระภิกษุและการปฏิบัติต่อพระภิกษุที่ไม่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัย โดยมีการแนะนำวิธีการพิจารณาและแนวทางการดำเนินการ เพื่อให้นักปฏิบัติธรรมเข้าใจบทบาทของพระภิกษุในพระพุทธ
การชำระล้างใจที่เศร้าหมองด้วยบุญ
159
การชำระล้างใจที่เศร้าหมองด้วยบุญ
…ได้ ในที่สุดก็จะเสื่อมคุณภาพ และไร้คุณค่า อวัยวะในร่างกายของเราก็เช่นเดียวกัน หากสกปรกเลอะเทอะ เราก็จำเป็นต้องชำระล้างให้ สะอาด เพราะถ้าปล่อยหมักหมมให้สกปรกมากขึ้น นอกจากจะเป็นที่รังเกียจของผู้อื่นแล้ว …
เมื่อจิตใจเศร้าหมองเกิดขึ้น หากปล่อยไว้อาจนำไปสู่การกระทำที่ผิดศีลธรรมและบาป พระพุทธเจ้าสอนว่า การชำระล้างจิตใจต้องทำด้วยบุญเท่านั้น เช่น การทำความดี, การให้, การรักษาศีล และการปฏิบัติภาวนา เพื่อให้ใจ
การปลูกฝังเยาวชนให้เป็นคนดี
162
การปลูกฝังเยาวชนให้เป็นคนดี
…ิปฏิบัติแต่กุศลธรรมโดยส่วนเดียว ไม่ข้องแวะด้วยอกุศลธรรมทั้งหลาย บุคคลจะมีโยนิโสมนสิการได้โดยสมบูรณ์ จำเป็นต้องได้รับการปลูกฝังอบรมคุณธรรมเรื่องนี้ โดยตรง ต้องมีตัวอย่างที่ดีเป็นแบบฉบับให้ปฏิบัติตาม ในขณ…
การปลูกฝังเยาวชนให้เป็นคนดีต้องอาศัยสองปัจจัยสำคัญคือ โยนิโสมนสิการ ซึ่งหมายถึงการคิดวิเคราะห์อย่างมีปัญญา และการมีกัลยาณมิตรที่ดี เช่น พ่อแม่ที่จะคอยสอนและเฝ้าดูแลพฤติกรรมของลูก ทั้งนี้เพื่อให้เด็กสา