ฐาน : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 715 / 142

…ธศาสนิกหย่อนกำลัง ไม่อาจ ทานพวกถือศาสนาอื่น จึงต้องย้ายไปตั้งในประเทศอื่นที่รวมประเทศไทยเข้าไว้ด้วย ฐานะอยู่ได้จนทุกวันนี้ แลช่วยกันทำนุบำรุงให้เจริญทวียิ่งกว่าประเทศนั้น ๆ ซึ่งยังรักษา ประเทศไทยนี้เป็นป…

บทความนี้อภิปรายถึงความสำคัญของปฏิรูปเทสในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในบริบทของประเทศไทย ที่มีประวัติศาสตร์การรักษาอิสระภาพและความเจริญรุ่งเรืองของพระพุทธศาสนา สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้วิเคราะห์ถึงคุณค่าทาง

…วิสัชนา ๒ ประการ คือ ปฏิรูปเทสวาสะ การอยู่ ในถิ่นอันสมควร ปฏิรูปการิตา ความเป็นผู้ทำให้เหมาะ ๑. ถิ่นฐานอันเหมาะเจาะแก่ความเป็นไปของบุคคลก็ดี ของคณะก็ดี ชื่อว่าปฏิรูปเทส สำเร็จการอยู่ในปฏิรูปเทสนั้น เรียก…

ในปี พ.ศ. ๒๔๗๓ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เสนอแนวคิดเกี่ยวกับการปฏิรูปเทสวาสะ ซึ่งหมายถึงการเลือกอยู่ในถิ่นที่เหมาะสมต่อกิจการต่างๆ ของบุคคลและคณะ โดยมีการยกตัวอย่างประวัติศาสตร์ของการย้ายราชธานีของพระเ

…เป็นคนควรจะได้รับพระราชทานพระราชทรัพย์เป็นเครื่องเลี้ยงชีพแลเป็นกำลังใน ราชกิจ เป็นผู้ควรยกย่องไว้ในฐานันดรเป็นพิเศษจากราษฎร์สามัญ เพื่อมีอำนาจในราชกิจนั้น ๆ อันเป็นหน้าที่ การบำรุงราชบุรุษจึงเป็นราชกรณี…

ข้อความนี้เกี่ยวกับการบำรุงรัฐสมบัติผ่านการดำเนินการด้านเกษตรกรรมและพาณิชยกรรม พระมหากษัตริย์มีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนราษฎร์ให้มีความสามารถเลี้ยงชีพ ส่งผลให้ประเทศสงบและเจริญรุ่งเรือง การพูดจาและการสน

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ประชาราษฎร์ต้องอยู่ด้วยความหวาดเสียว วางใจในชีวิตร่างกายแลทรัพย์สมบัติลงมิได้ ๓๑๒ เพราะ เหตุนั้น เมื่อพระเจ้ามหาวิชิตราชทรงพระปรารภจะบูชามหายัญพราหมณ์ปุโรหิต จึ

…แนวพระพุทธศาสนาที่วางหลักสิกขาบทเพื่อควบคุมและระงับความรุนแรงต่าง ๆ ในสังคม โดยใช้หลักของความสงบเป็นฐานในการประพฤติตน

…ยยุทธเสนาบดี กองทัพอันทำยุทธ์ ยกไปถึงไหน ทำอนัตถะถึงนั่น พระศาสดาและพระสาวกอาศัยสหกรณ์ ช่วยกันประดิษฐานพระพุทธศาสนาขึ้นได้ เพื่อประโยชน์สุขแก่โลก ด้วยประการฉะนี้ สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า มีพระปรีชาส…

เนื้อหานี้พูดถึงบทเรียนจากพระพุทธโฆษาจารย์เกี่ยวกับสหกรณ์และความสำคัญของการอยู่ร่วมกันอย่างสงบในสังคม โดยเน้นที่การทำงานร่วมกันของพระสงฆ์ในการประกาศธรรมและรักษาความสงบในแต่ละสังคม เพื่อสร้างประโยชน์แล

…เธอ พระองค์เจ้าทุก ๆ พระองค์, แลทรงบำเพ็ญญาตัตถ จริยาปกครองพระญาติ ทรงยกย่อมให้ดำรงอยู่ในอิสริยยศโดยฐานานุศักดิ์ โปรดให้รับราชการตาม ควรแก่สามารถด้วยปัคคหกิจ แลทรงบำราบห้ามกัน มิให้ประพฤติผิดจากธรรมของรา…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับการปฏิรูปการบริหารของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ในฐานะผู้นำที่คอยดูแลและสนับสนุนผู้คนในราชวงศ์ ตั้งแต่การให้เกียรติผู้ใหญ่ การสร้างความสัมพันธ์ที่ดี รวมถ…

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ព០២ บากบั่นของลูกผู้ชาย ยังไม่บรรลุผลนั้นแล้วหยุดความเพียรเสีย จักไม่มีเพียงเท่านี้ก็เห็นได้แล้วว่า พระองค์ทรงพระธีติเพียงไร โพธิสัตว์ พระโบราณาจารย์ซ้ำยังสำแดง

…อ บทความยังชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการมีธิติในทั้งสองด้าน คือ โลกและธรรม ที่นำไปสู่การเคารพต่อกันในฐานะญาติและมิตร รวมถึงในบริบทของประเทศชาติและการปกครอง

…งหน้า และต่อมาอีกว่า ยนต์ ปุริสตฺถาเมน ปุริสวิริเยน ปุริสปรกฺกเมน ปตฺต พ น ต อปาปุณิตวา วิริยสุส สัณฐาน ภวิสฺสติ ผลอันใดนั้น อันจะพึงถึงได้ด้วยเรี่ยวแรง ด้วยความเพียร ด้วยความ

พระพุทธโฆษาจารย์ได้สรุปถึงความสำคัญของการกำหนดทางเดินในชีวิตของกุลบุตร โดยมีความยากลำบากและความล่อหลอกที่จะถ่วงการก้าวหน้า การประพฤติตามคำแนะนำของผู้มีปัญญาเป็นสิ่งสำคัญต่อการบรรลุถึงความดีและความงาม

…ช่วยธุระท่านผู้มีอันสมาทานมั่นอย่างนั้นก็มี เสด็จลงมาจากสวรรค์ชั้น เรื่องนี้ถอดได้ใจความโดย ธรรมาธิษฐานว่า ความเป็นผู้มีอันสมาทานมั่นนั้นย่อมเป็นเหตุร้อนถึงความสำเร็จอันต้องเผล็ด ผลในอวสาน. อีกประการหนึ่…

บทความนี้เน้นความสำคัญของคุณสมบัติธิติในการเผชิญกับอันตราย โดยยกตัวอย่างเรื่องราวของท้าวสักรินทรเทวราชและพระเจ้าตักศิลา ที่แสดงถึงความสำเร็จจากความมั่นคงและความไม่หวั่นไหว ซึ่งเป็นสิ่งที่ทุกคนควรมีเพื

…ความเป็นภิกษุแล้ว ไม่ได้เพื่อจะอุปสมบทอีก เข้าไปเฝ้ากราบทูลอ้อนวอนขออุปสมบทอีก พระองค์ตรัสว่า ไม่ใช่ฐานะอันควรจะถอนปาราชิกสิกขาบท ที่ทรงบัญญัติแล้ว เพราะเหตุพวกวัชชี บุตร พระองค์ทรงมุ่งประโยชน์แก่ชนมากเป…

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) เป็นพระผู้ทรงอำนาจในการสอนและทำกิจพระศาสนาอย่างมาก พระองค์ได้ยกย่องส่วนปัคคหะและทรงปกครองภิกษุลางให้ปฏิบัติตนได้อย่างถูกต้อง โดยเฉพาะพวกวัชชีบุตรที่มีความผิดพลา

๒๙๔ ปลดปละอำนาจที่จะพึงใช้ในราชกิจหรือ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ข้อนี้จึงสันนิษฐานโดยนัยที่พระราชทานอภัย ขนบธรรมเนียมลางอย่าง เช่นในกาลก่อน คนพลเรือนไม่ได้เพื่อจะอยู่ตามลำพัง ต้องมีส…

บทความนี้กล่าวถึงการเปลี่ยนแปลงในราชกิจของประเทศไทยตามพระราชประสงค์ของสมเด็จพระบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า โดยเน้นการปรับปรุงธรรมเนียมเก่า การให้ค่าตอบแทนผู้เกณฑ์ การสร้างสิ่งก่อสร้าง การเข้าถึงความยุติธร

…าปุเณ อนุปุพเพน จะพึงบรรลุธรรมเป็นที่สังโยชน์ได้โดยลำดับ ดังนี้. สพฺพสโยชนกขย่ ។ ตามเรื่องนี้ สันนิษฐานได้ว่าพระเจ้า พรหมทัตต์เป็นที่รักใคร่นับถือของประชาชน แลความจงรักนั้น มีอนุสนธิสืบเนื่องต่อมาถึงพระอ…

พระเจ้า พรหมทัตต์ทรงเป็นที่รักและเคารพจากประชาชน การบำเพ็ญกุศลธรรมของพระองค์ทำให้เข้าถึงความก้าวหน้าของจิตใจและสังคม พระองค์ต้องการที่จะนำมาซึ่งความสงบสุขให้แก่มวลชน โดยการดูแลปกครองให้มีความยุติธรรมแ

…จพระบรม ศาสดาจารย์ทรงสั่งสอนชนนิกรที่เป็นหมู่เหล่า ต่างให้รักษาประโยชน์ของกันและกัน บัณฑิตพึง สันนิษฐานโดยนัยนี้แล้วรู้จักผ่อนผันประพฤติ ตามสมควรแก่ชุมชนที่ตนเนื่องอยู่นั้น สมานัตตตา ความเป็นผู้มีตนสม่ำเ…

บทความนี้พูดถึงคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ในด้านความสามัคคีและการเคารพในชุมชน โดยเน้นถึงความสำคัญของการรักษาธรรมและการดูแลเอาใจใส่กันในกลุ่มคน การรักษาประโยชน์แก่กันและกันจะก่อให้เกิดพหุปปิยตา โดยท

…อาวาสที่มาแล้ว ให้อยู่เป็นสุขเป็นอาทิ. และพระบรมพุทโธวาทที่โปรดประทานแก่ คฤหัสถชนในข้อนั้น จึงสันนิษฐานตามความในอปริหานิยธรรมสูตร ที่ตรัสสอนพวกเจ้าลิจฉวี พึงสันนิษฐานตามพระบรมพุทโธวาท บางข้ออนุโลมแก่การป…

บทความนี้นำเสนอคำสอนทางธรรมจากสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์เกี่ยวกับการมีความสัมพันธ์ที่เข้มแข็งในหมู่คณะ โดยเน้นการดูแลและรักษาประโยชน์ของกันและกัน ทั้งนี้ การรักษาประโยชน์ของผู้อื่นจะช่วยให้ประโยชน์ของตนมั

…วนโลกิยะและโลกุตตระ เมื่อผู้ใดได้ กัลยาณมิตรแล้ว ก็พึงผูกใจไว้ด้วยสังคหะวิธีตามสมควร ข้อนี้จึงสันนิษฐานตามพระบรมพุทโธ วาท ตรัสสอนสิงคาลมาณพคฤหบดีบุตรในสิงคาลสูตรว่า ปญฺจ โข คหปติปุตต ฐาเนหิ กุลปุตเตน อุต…

บทความนี้พูดถึงความสำคัญของญาติและมิตรในชีวิต โดยกล่าวถึงการประพฤติที่ถูกต้องในการคบคน การรับรู้ถึงอิทธิพลของมิตรภาพต่อความสำเร็จและความเสื่อมของบุคคล นอกจากนี้ยังอธิบายถึงหลักการดำเนินชีวิตที่สอดคล้อ

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) นี้เป็นพระราชกรณียะส่วนรัฏฐาภิบาลโนบายประการหนึ่ง ២៨៧ กิตติศัพท์นี้ระบือไปถึงนานาประเทศ สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าได้ทรงรับยศทหารเป็นนายพลเอกของมหาประเทศหนึ่

…าประยุกต์ใช้ในการปกครองเพื่อความอยู่ดีมีสุขของประชาชน รวมถึงการยกย่องสมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าในฐานะที่เป็นผู้นำทางการทหารและปกครองอย่างมีความรู้เพียง.

…ระจันทร์ในข้างขึ้น ในทางพิจารณาอธิกรณ์อันจะเกิดขึ้นในสงฆ์ พระองค์ก็ได้ตรัส วางวิธีพิจารณาไว้เป็นหลักฐานสำหรับพระวินัยด้วยเหมือกัน สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ทรงทำนุบำรุงเนติบัณฑิตยสภา ผู้มีหน้าที่ฝึกส…

เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการพิจารณาธรรมตามพระพุทธศาสนา โดยเน้นความสำคัญของการไม่ลงความเห็นอย่างเร่งรีบ และการรักษาธรรมชาติของผู้ดำเนินชีวิต อีกทั้งยังมีการชี้แจงถึงความเสื่อมและความเจริญของยศในสังคมตามกา

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺน เนกข์ ชมโพนทสุเสว สัจจวาที หิรีมน โก ต์ นินทิตมรห ២៨៤ ใครเล่าควรจะนินทาบุคคลนั้น ผู้ตั้งอยู่ในธรรม ถึงพร้อมด้วยศีล มีปกติกล่าววาจาสัตย์มีหิร

…วรเป็นแบบอย่างที่ดีในการบริหารงาน ด้วยความรักและความปรารถนาดีต่อประชาชน การรักษาความยุติธรรมเป็นพื้นฐานในการสร้างความสงบสุขให้สังคม โดยเฉพาะการลงโทษผู้ทำผิดควรมีความเป็นธรรมและยุติธรรม เพื่อไม่ให้เกิดควา…

…ธิ์ของประชาชนในโภคทรัพย์ของเขา เช่นนี้ ท่านจัดเข้าในสุปริเยสนา แสวงหารอบคอบดี อีกอย่างหนึ่ง เรียกอุฏฐานสัมปทา ถึงพร้อมแห่งความหมั่น นักปราชญ์มี พระพุทธเจ้า

เนื้อหานี้พูดถึงหลักการมัตตัญญุตา หรือตารางรู้จักประมาณ ซึ่งเป็นคุณธรรมที่สำคัญในการดำเนินชีวิต โดยเฉพาะในเรื่องของโภคทรัพย์ การรู้จักประมาณใน การแสวงหา การถือครอง และการใช้จ่ายจะทำให้บุคคลสามารถอยู่ใ

…ี่พึ่ง พุทธภิตนี้ แสดงข้อปฏิบัติที่สมควรแก่สมณบริษัทผู้รับเทศนาก็จริง ถึงอย่างนั้น ก็แนะให้ได้สันนิษฐานว่า อันคนจะทำเกาะคือถิ่นฐานของตนไม่ให้กระแสชล คืออันตราย ท่วมทับได้ จะต้องอาศัยตนเอง จะคิดพึงพิงพวกอ…

ข้อความดังกล่าวเน้นถึงความสำคัญของการรักษาความดีและความเพียรในตนเองตามพระพุทธบัญญัติ โดยอ้างอิงจากคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ที่แสดงให้เห็นว่าความดีและธรรมเป็นที่พึ่งที่แท้จริงของเรา และควรพึ่งพาตน