ดังนี้ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 112 / 311

…าะละสุขด้วย ฯลฯ เข้าถึงฌานที่๔ อยู่ นี้แล อาวุโส ปัจจัย ๔ แห่งเจโตวิมุตติสมาบัติที่ เป็นอทุกขมสุข " ดังนี้ หรือนัยหนึ่ง พึงทราบว่าเวทนาเหล่านั้น พระองค์ตรัสไว้ใน จตุตถฌานนี้เพื่อสรรเสริญฌานนั้นก็ได้ เปรียบเ…

เนื้อหาในบทนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับปัจจัยที่ส่งผลต่อเจโตวิมุตติในวิสุทธิมรรค ผ่านการวิเคราะห์คุณสมบัติของเวทนาและการเข้าถึงฌานที่ 4 โดยระบุว่าราคะและโทสะต่างถูกขจัด ซึ่งส่งผลให้เกิดความสุขอทุกขมและเจโ

…ธิการแห่งสมาธิภาวนา ในปกรณ์วิเศษชื่อวิสุทธิมรรค อันข้าพเจ้าทำเพื่อประโยชน์แก่ความปราโมทย์แห่งสาธุชน ดังนี้

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์ฌานในวิสุทธิมรรค ซึ่งอธิบายถึงการแตกตัวของฌานในรูปแบบต่างๆ เช่น ทุติยฌานและตติยฌานในปัญจกนัย รวมถึงปฐมฌานที่ประกอบเป็นจิตสำนึกที่สำคัญในทางพุทธศาสนา พร้อมการนำเสนอปริเฉทที่

…หรือกําหนดเอายอดไผ่ หรือยอดไม้ หรือปลายผมที่ไหวไปมา ก็ได้ กำหนดเอาลมอัน ( พัดมา ) ต้องที่กายก็ได้ " ดังนี้ เพราะเหตุนั้น

เนื้อหานี้กล่าวถึงการทำสมาธิในเตโชกสิณและวาโยกสิณ โดยอธิบายนิมิตที่เกิดขึ้นจากการภาวนา รวมถึงการใช้ไฟและลมในกระบวนการทำสมาธิ อธิบายถึงการปรากฏแห่งอุคคหนิมิตและปฏิภาคนิมิตที่มีลักษณะเฉพาะ การภาวนาในระด

…เหลือพึงทราบตามนัยที่กล่าวแล้วนั้นเทอญ วาโยกสิณ จบ (นีลกสิณ] ส่วน ( กสิณ ) ถัดนั้นไป ( บัณฑิตพึงทราบดังนี้ ) โดยคำ ( ในอรรถ กถาทั้งหลาย) ว่า " พระโยคาวจรผู้จะขึ้นเอานีลกสิณ ย่อมถือเอานิมิต ในสีเขียว ( คราม …

ในบทนี้พูดถึงการทำสมาธิผ่านวาโยกสิณ ซึ่งเกี่ยวกับการตระหนักถึงลมที่พัดผ่านร่างกาย โดยมีการกำหนดสภาพที่เหมาะสมเพื่อให้เกิดนิมิตที่ชัดเจน นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการเข้าถึงนีลกสิณ ด้วยการมองเห็นสีเขียวซึ่งน

…่า " พระโยคาวจรผู้จะขึ้นเอาปีตกสิณ ย่อมถือเอานิมิตในสีเหลือง ใน ดอกไม้บ้าง ในผ้าบ้าง ในธาตุสีบ้าง " ดังนี้ เพราะเหตุนั้น แม้ใน ปีติกสิณนี้ สำหรับผู้มีบุญมีอธิการได้สร้างไว้ เพียงได้เห็นกอดอกไม้

ในการสร้างกสิณมณฑล ผู้ปฏิบัติสามารถนำดอกไม้ประเภทต่างๆ มาทำให้เต็มผอบ และสามารถใช้วัสดุหลากหลายสี เช่น ผ้าสีเขียว หรือสีอื่น ๆ ในการสร้างเป็นรูปแบบต่างๆ รวมถึงการทำให้เคลื่อนที่ได้ตามที่ได้กล่าวถึงในบ

…ว่า " พระโยคาวจรผู้จะขึ้นเอาโลหิตกสิณ ย่อมถือเอานิมิตในสีแดง ใน ดอกไม้บ้าง ในผ้าบ้าง ในธาตุสีบ้าง " ดังนี้ เพราะเหตุนั้น แม้ใน โลหิตกสิณนี้ สำหรับผู้มีบุญมีอธิการได้สร้างไว้ เพียงได้เห็นกอดอกไม้ เช่นดอกหงอน…

บทนี้กล่าวถึงการทำกสิณในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการสร้างนิมิตทั้งในสีเหลืองและสีแดงซึ่งมีความสำคัญในทางลัดสู่การเห็นอภิญญา พระพุทธศาสนาแนะนำให้ใช้ดอกไม้หรือผ้าสีต่างๆ เพื่อกระตุ้นการเกิดนิมิตและการทำสมาธ

…นีลกสิณนั้นเถิด คำที่เหลือก็เช่นเดียวกันนั้นแล โลหิตกสิณ จบ [โอทาตกสิณ] แม้ในโอทาตกสิณ (ก็พึงทราบนัยดังนี้) โดยคำ ( ในอรรถกถา ) ว่า " พระโยคาวจรผู้จะขึ้นเอาโอทาตกสิณ ย่อมถือเอานิมิตในสีขาว ในดอกไม้บ้าง ในผ้…

เนื้อหาเกี่ยวกับการสร้างนิมิตสำหรับการทำสมาธิในโลหิตกสิณและโอทาตกสิณ โดยเฉพาะสำหรับพระโยคาวจร โดยมีการอ้างอิงถึงนิมิตที่เกิดจากสีขาวของดอกไม้และผ้าขาว ซึ่งเหมาะกับผู้มีบุญ นอกจากนี้ยังพูดถึงการใช้ธาตุ

… - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 200 ในแสงที่ช่องฝาบ้าง ที่ช่องดาลบ้าง ที่ช่องหน้าต่างบ้าง " ดังนี้ ( ว่า ) สำหรับผู้มีบุญมีอธิการได้สร้างไว้ก่อนเพียงแต่ได้เห็นแสงอาทิตย์ หรือแสงจันทร์เข้ามาทางช่อง ม…

ในข้อความนี้ได้พูดถึงการเกิดนิมิตจากแสงสว่างที่เข้ามาทางช่องฝา ช่องดาล และหน้าต่าง บรรยายถึงขั้นตอนการใช้แสงในการภาวนา รวมถึงบทบาทของประทีปที่ตั้งไว้ในหม้อเพื่อให้แสงออกมาเพื่อช่วยในการเพ่งดูและทำสมาธ

…คาวจรผู้จะขึ้นเอาอากาสกสิณ ย่อมถือเอานิมิตในอากาศที่ช่องฝาบ้าง ที่ช่องดาลบ้าง ที่ช่องหน้าต่างบ้าง " ดังนี้ สำหรับผู้มีบุญ มีอธิการได้สร้างไว้ก่อน เพียงแต่ได้เห็นอากาสที่ช่องต่างๆ มีช่องฝา เป็นต้น นิมิตก็เกิ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติของโยคาวจรในวิสุทธิมรรคว่า โยคาวจรที่ต้องการเรียนรู้เกี่ยวกับอากาสกสิณสามารถใช้ช่องต่างๆ ในการทำสมาธิได้ โดยการสร้างช่องที่เหมาะสมและใช้การภาวนาเป็นเครื่องช่วย อธิบายถึงการสร

…ตอน ๒ - หน้าที่ 216 า ตรงนี้มีก้อนหิน ตรงนี้มีจอมปลวก ตรงนี้มีไม้ต้น ตรงนี้มีไม้กอ ตรงนี้มีไม้เถา " ดังนี้ ( เรื่อย ) ไป (จน) ถึงที่ๆ นิมิตตั้งอยู่ อนึ่งเล่า ไม่ควร ( เดินเข้า ) ไปทวนลม เพราะว่าเมื่อไปทวนลม…

บทนี้พูดถึงวิธีการของพระโยคาวจรเมื่อถึงที่อสุภ โดยแนะนำให้หลีกเลี่ยงการเดินทวนลมเพราะกลิ่นศพอาจกระทบจมูกทำให้เกิดความไม่สบายใจ และควรกำหนดทิศก่อนที่จะแสดงอสุภนิมิต เพื่อให้จิตใจเป็นกัมมนียะ รวมถึงรักษ

…ี่กล่าวมาแล้วว่า " เธอย่อมทำก้อนหินก็ดี ฯลฯ ไม้เถาก็ดี (อันมีอยู่ ) ในที่แห่งนั้นให้เป็นนิมิตร่วม " ดังนี้ (ต่อไป) นี้ เป็นวิธี กำหนดจำในข้อนั้น ถ้าโดยรอบ (อสุภ ) นิมิตนั้น ก้อนหินมีอยู่ในคลองจักษุไซร้ พึงก…

ในบทนี้กล่าวถึงแนวทางการยืนเมื่อฝึกสมาธิ โดยให้ยืนในที่ตรงกลาง ไม่ใกล้เกินไปและไม่ไกลเกินไป เพื่อให้เห็นอารมณ์ชัดเจนและป้องกันความกลัวจากการยืนในที่ที่ไม่เหมาะสม นอกจากนี้ยังอธิบายวิธีการกำหนดนิมิตจาก

…มิตร่วม เมื่อกำหนดรวม นิมิต ๒ อย่างเข้าด้วยกันว่า นั่นก้อนหิน ชื่อสุภนิมิต ชื่อสุภนิมิต นั่นก้อนหิน ดังนี้ ก็ชื่อว่า ทำให้เป็นอารมณ์ร่วม ก็แลครั้นทำให้ เป็นนิมิตร่วม และให้เป็นอารมณ์ร่วมอย่างนี้แล้ว เพราะคว…

ในข้อความนี้ได้พูดถึงการสังเกตและกำหนดลักษณะของวัตถุธรรมชาติ เช่น จอมปลวก ต้นไม้ และกอไม้ โดยใช้คำเทศน์อธิบายว่าดูอย่างไร ทั้งยังยกตัวอย่างการระบุว่าวัตถุใดเป็นอสุภนิมิตหรืออารมณ์ร่วม โดยมุ่งเน้นความส

…ิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 219 ไว้ว่า " สภาวภาวโต ววฏฐเปติ กำหนดดูตามความที่มันเป็นของ มันเอง " ดังนี้ ภาวะอันใด เป็นภาวะที่ซากศพนั้นมันเป็นเอง เป็น ภาวะที่มันไม่ทั่วไปแก่สิ่งอื่น เป็นภาวะของตัวมัน คือค…

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงการกำหนดดูซากศพตามความเป็นของมัน โดยแบ่งออกเป็น 6 ลักษณะหลัก ซึ่งรวมถึงสีกาย เพศ และสัณฐาน นอกจากนี้ยังกล่าวถึงรสและกิจที่สัมพันธ์กับซากศพ การกำหนดเป็นสิ่งสำคัญในการศึกษาภาวะอสุภ เ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 222 ดังนี้ คือ ที่ต่อทางมือขวา ๓ ที่ต่อทางมือซ้าย ๓ ที่ต่อทางเท้าขวา ๓ ကေ ทีต่อทางเท้าซ้าย ๓ ทีต่อคอ ๑ ทีต่อสะ…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการกำหนดดูสรีระตามพระวิสุทธิมรรค โดยแบ่งออกเป็นหลายพื้นที่ เช่น ทางมือขวา มือซ้าย เท้าขวา เท้าซ้าย และช่องต่างๆ เช่น หว่างมือ หว่างเท้า ซึ่งการกำหนดดูนี้ช่วยให้ผู้ปฏิบัติมีความตระห

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 229 (กลับ) ดำเนินสู่วิถีได้ ดังนี้ [อธิบายข้อว่า อานิสสทสฺสาวีฯ เปฯ จิตติ อุปนิพนธติ บัดนี้ บัณฑิตพึงทราบอรรถาธิบายในอรรถกถาปาฐะข้อว่า…

ในบทนี้กล่าวถึงการเจริญกรรมฐานและวิปัสสนาในวิสุทธิมรรค โดยเน้นความสำคัญของการเข้าใจและเห็นอานิสสงส์ ซึ่งพระโยคาวจรนั้นถือว่าเป็นผู้ที่เห็นความสำคัญของกรรมฐานอันยากจะได้ เพราะว่าเมื่อท่านได้อานิสงส์จาก

…หน้าที่ 230 อสุภเป็นต้นไปเสีย เพราะเหตุนั้น กรรมฐานที่หาได้ยากยิ่งกว่าอุทธ มาตกกรรมฐานนี้จึงไม่มี " ดังนี้ จะพึงเป็นผู้มีความสำคัญในอุทธุมา ตกอสุภนั้นว่าเป็นดังรัตนะ เข้าไปตั้งความยำเกรงไว้ (ในอสุภนั้น) ประ…

บทความนี้สำรวจแนวคิดที่นำเสนอในวิสุทธิมรรคเกี่ยวกับการปฏิบัติกรรมฐาน โดยเน้นที่ความสำคัญของอุทธุมาตกอสุภและผลของการควบคุมจิตใจผ่านกรรมฐาน ซึ่งผู้ปฏิบัติต้องมีความเพียรพยายามในการพัฒนาจิตใจ ปฏิกูลในการ

…จึงกำหนดโดยสถานที่ว่า เรายืนอยู่ ที่ลุ่ม กระดูกอยู่ที่ดอน หรือว่าเรายืนอยู่ที่ดอน กระดูกอยู่ที่ลุ่ม ดังนี้ ก็ได้ ส่วน โดยที่ต่อ พึงกำหนดเอาตามที่กระดูก ๒ ท่อนชนๆ กัน โดยช่อง จึงกำหนดเอาตามระหว่างของกระดูกทั…

เนื้อหาอธิบายการเข้าใจอสุภะในวิสุทธิมรรค โดยการกำหนดอาการจากกระดูกและอวัยวะต่าง ๆ ผ่านการพิจารณาเชิงวิเคราะห์ คุณสมบัติของอสุภะนั้นสามารถวิเคราะห์โดยใช้หลักการต่าง ๆ เช่น รูปร่าง ขนาด สถานที่ และอาการ

…ธิการแห่งสมาธิภาวนา ในปกรณ์วิเสสชื่อวิสุทธิมรรค อันข้าพเจ้าทำเพื่อประโยชน์แก่ความปราโมทย์แห่งสาธุชน ดังนี้ ทัพพชาติกะ มหาฎีกาแก้ว่า ผู้เป็นภัพพบุคคล ควรจะบรรลุอุติมนุสสธรรมได้ ใน อภิธานัปปทีปิกาเอนกัตถวรรค …

ในบทนี้มีการพูดถึงบทบาทของบุคคลในฐานะภิกษุผู้เป็นทัพพชาติ และการทำกรรมฐานให้ถึงอัปปนา โดยเน้นย้ำถึงอาการแห่งอสุภในสรีระ รวมถึงการบรรลุอุติมนุสสธรรมสำหรับผู้ที่เป็นภัพพบุคคล ซึ่งส่งเสริมความเข้าใจในด้า

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 249 ทรงกำจัดเสียได้แล้ว เพราะความเป็นอารกะ (ผู้ไกล ) ดังนี้ จึงได้ พระนามว่า อรหั [คาถาสรูปสำหรับนัยที่ ๑] ( พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เป็นนาถะ ไม่ทรง มีความข้องแวะ…

ในบทนี้กล่าวถึงพระนามอรหันต์ซึ่งหมายถึงผู้ที่ทรงกำจัดกิเลสและโทษต่างๆ ผ่านการใช้ปัญญา พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงเป็นนาถะที่ไม่ข้องเกี่ยวกับกิเลส จึงเป็นผู้ไกลจากอริทั้งปวง และทรงใช้ศัสตราแห่งปัญญาในการกำจั

…หง่อมไป (แห่งขันธ์ ) เป็น ชรา ความสลายไป ( แห่งขันธ์ ) เป็นมรณะ " (กามุปาทานเป็นปัจจัย แห่งภพเป็นต้นดังนี้ ) นัยแม้ในการประกอบ (ความ) อันมีอุปาทาน ที่เหลือเป็นมูล ก็ดุจนัยนี้ (ต่อไปนี้ ท่านชักเอาบาลีในปฏิสั…

ในเนื้อหานี้อภิปรายถึงกรรมภพและขันธ์ทั้งหลายที่เกิดจากอวิชชาและสังขาร โดยชี้ให้เห็นว่าแต่ละครั้งของความเป็นอย่างนี้มีปัจจัยเรื่องอวิชชาที่เป็นสาเหตุสำคัญ สรุปว่าการกำหนดรู้ในเรื่องนี้เรียกว่า ธรรมฐิติ