ตร : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 295 / 449

… วิหาร ถวายบังคมพระศาสดา กราบกูลเนื้อความนั้น. [ไม่เป็นอาบัติเพราะมิยินดีต่อท่านนั้น] พระศาสดา ตรัสเรียกกิญจังหลายมาแล้ว ตรัสถามว่า "ภิกษุทั้งหลาย ข้ออันอย่างไร เมื่อภิกษ หล่านั้นกราบกูเนื้อความนั้…

ในบทนี้ พระศาสดาตรัสถามภิกษุทั้งหลายเกี่ยวกับการกราบบังคมพระศาสดาและความอับอายที่เกิดจากความรู้สึกต่างๆ รวมถึงการกล่าว…

…อปะทะอยู่ในพระเชตวัน ทรงปรารภภิกษุมากรูป ศรัทธา ธรรมเทคนิคว่า "ยกท ุลยสุม ธมมุต" เป็นต้น. [พระสารีบุตรตอบถามปัญหาเพื่อภิกษุ] ในวันหนึ่ง ภิกษุผู้อยู่ในศีลประมาณ ๓๐ รูป มาตาว่งคม พระศาสดาแล้วนั่ง พระสารีบ…

ในพระธรรมปิฎกฉบับแปล ภาค ๙ หน้า 152 พระศาสดาได้ตรัสถึงความสำคัญของภิกขุที่มีศรัทธา และทำการสอนเรื่องธรรม ๒ ประการ ได้แก่ สริตบุคคมะและวิปัสสนา ผ่านกา…

ประโยค-พระธัมม์ทัตถูกคอมแปล ภาค ๔-หน้าที่ 154 ๑. เรื่องมา [๒๒๖] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อตระทับอยู่ในพระเวสน์ ทรงปรารภความตรัส พระธรรมเทศนานี้ว่า "ยุตสุด ปร๋ ปร๋ ว่า" เป็นต้น. [มากปลอมตัวถูกถ…

ในพระธรรมเทศนานี้ พระศาสดาทรงตรัสเกี่ยวกับมารที่ปลอมตัวเข้ามาถามเกี่ยวกับการฝัง ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความเชื่อมโยงระหว่างมารกับความบาป…

…รมนามว่า "มายุ" เป็นต้น. [พรหมมณูฐาถามเรื่องพรหมนฺกะพระศาสดา] ได้ยินว่า พรหมนฺนั้น คิดว่า "พระศาสดา ตรัสเรียกสาวก ของพระองค์ว่า "พรหมคุณ," ส่วนเรา เป็นพรหมนฺโดยชาติละติและ โคด, การที่พระองค์จะตรัสเรียกเ…

ในข้อความนี้ พระศาสดาได้ทรงอธิบายถึงการเรียกบุคคลว่า 'พรหมนฺ' โดยไม่ขึ้นอยู่กับชาติหรือโคด แต่จะเรียกบุคคลที่บรรลุประโยชน์สูงสุดเท่านั้น พร้อมทั้งทรงสอนเรื่องของคนที่มีจิตที่ไม่ใส่กิเลสและอยู่แต่เพียง

…๒๘] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในปราสาทของอุบาสิกาอิริยา มารดา ทรงปรารภพระอานนทเถระ ตรีสพระธรรมเทคณานว่า "ทิวา ตติ อาทิตย์โจ" เป็นต้น. [รังมังของวัดฯ อย่างต่างกัน] "ได้อุว่า ในวันมหาปราฏ…

ในบทนี้กล่าวถึงพระอานนทเถระขณะประทับอยู่ในปราสาทของอุบาสิกาอิริยา สถานะการณ์ที่เกิดขึ้นเมื่อพระศาสดาทรงปรารภพระอานนทเถระ ขณะเดียวกันก็มีการกล่าวถึงเหตุการณ์ที่สำคัญในวันมหาปราฏเฏ ซึ่งมีทั้งการบรรยายถึ

…นึ่ง [๒๖] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในพระเจตวัน ทรงปรารภบรรพพิธี รูปใดรูปหนึ่ง ตรัสพระธรรมเทศนาว่า "พาทีปุโป" เป็นต้น [พระมหาโมนูมะนอพพระพุทธศาสนา] ได้ยินว่า พรหมคนหนึ่ง บงแล้ว …

เนื้อหาในหน้าที่ได้กล่าวถึงบรรพพิธีในพระพุทธศาสนา ซึ่งพระศาสดาได้ตรัสถึงความหมายของคำว่า 'บรรพพิธี' ผ่านพระธรรมเทศนา โดยชี้ให้เห็นถึงการปฏิบัติและความสำคัญของความประพฤ…

… ตมุมา ความว่า บุคคลที่พระศาสดาสั่งเรียกว่า 'พรหมณ' เพราะความเป็นผู้บำอ่อนน้อมแล้ว บุคคลที่พระศาสดา ตรัสเรียกว่า 'สมณะ' เพราะความประพฤติสง่างอุทิศธรรม ทั้งหลาย เหตุฉันนั้น ผู้ใด ประพฤติบิไล่ คือ ขัดสมิท…

เนื้อหานี้อธิบายถึงความหมายและการประพฤติของบุคคลในพระศาสนา เช่น 'พรหมณ' และ 'สมณะ' ซึ่งมีความสำคัญในด้านการบำรุงความประพฤติที่ถูกต้อง นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการขับไล่ความไม่ดีในตนเอง และการทำให้ศาสนธรรมม

ประโยค - พระจัมปัททุถูกแปล ภาค ๔ - หน้า page 163 3. เรื่องพระสารีบุตรเถระ [๒๐] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในพระเวทราวัน ทรงปรารถพระสารี- บุตรเถระ ตรัสพร…

ในเรื่องราวนี้พระศาสดาทรงตรัสถึงพระสารีบุตรเถระและการสนทนาที่เกิดขึ้นเมื่อพราหมณ์ถามถึงการโกรธ พระเถระมีความเข้มแข็งในการไม่โกร…

…อายต่อใคร ๆ, จักเทียวดีภิกษุทั้งหลาย เหลือ." [พรรหมนี้ไม่ควรประหารถพรรหมนี้] พระศาสดา เสด็จมาแล้ว ตรัสถามว่า "ภิกษุทั้งหลาย บัดนี้ พวกเธอนั่งประชุมกันด้วยอะไรหนอ ?" เมื่อภิกษุเหล่านั้นทราบ ทรูว่า "ด้ว…

บทสนทนาที่เกี่ยวข้องกับพระเถรและความเห็นเกี่ยวกับพราหมณ์ กล่าวถึงการประชุมของภิกษุที่มีการถกเถียงกันเกี่ยวกับคุณสมบัติและความเหมาะสมของพราหมณ์ พระศาสดาทรงแสดงธรรมและเตือนให้รู้ถึงความไม่ควรประหารถพราห

…ชาบดีโกฉมี [๒๑] [ข้อความเบื้องต้น] พระสาวก เมื่อปรับอยู่ในพระเศวตวัน ทรงปรารถนาพระนางมหาปชาบดีโกฉมี ตรัสพระธรรมเทศนาว่า "ยสสู ถานนะ" เป็นต้น. [พระศาสดาทรงบัญญัติธรรม ๙] ความผิดสารว่า พระนางมหาปชาบดีโกฉม…

…อหาส่วนนี้อธิบายการปรากฏตัวของพระนางมหาปชาบดีโกฉมีในเรื่องราวเมื่อพระสาวกปรับอยู่ในพระเศวตวัน และการตรัสพระธรรมเทศนาเกี่ยวกับ 'ยสสู ถานนะ' โดยพระศาสดาทรงบัญญัติธรรม ๙ ประการสำหรับพระนางและบริวาร มุ่งเน้…

ประโยค - พระเมตตาปฏิรูปฉบับ แปล ภาค ๙ หน้า 171 ๖. เรื่องพระสารีบุตรเถระ [๒๒๒] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในพระเวลากระ สารีบุตรเถระ ตรัสพระธรรมเทสรานิว่…

เรื่องราวเกี่ยวกับพระสารีบุตรเถระที่ถ่ายทอดจากการฟังธรรมจากพระอัสสชิ โดยนำเสนอถึงความเป็นมาและการปฏิบัติที่แสดงถึงความนอบน้อมในกา…

…มิพราหมณ์ [๒๒๓] [ข้อควาเมื่อนั้น] พระสุลา เมื่อปรับอยู่ในพระเจตวัน ทรงปรารถนาภิฤทธิ์ พราหมณ์คนหนึ่ง ตรัสพระธรรมเทศนาว่า "ม ชฎิ" เป็นต้น. [ภูมิธ้องการให้รัสเรียกตนว่าพราหมณ์] ได้ยินว่า ภูมิพราหมณ์นั้น คิ…

…ุลาเกี่ยวกับความหมายแท้จริงของคำว่า 'พราหมณ์' โดยเน้นว่าความเป็นพราหมณ์ไม่ขึ้นอยู่กับเชื้อชาติหรือโคตร แต่ขึ้นอยู่กับสังจะและธรรมที่มีอยู่ในตัวบุคคล โดยเฉพาะในช่วงที่พระสุลาได้ให้พระธรรมเทศนากับพราหมณ์ค…

…้วหรือ ?" ได้ ฟังว่า "ขอรับ กระผมได้แล้ว" จึงกราบทูลเรื่องนั้นแต่ว่าพระตกคง ใน ภายในวิหาร. [พระศาสดาตรัสบรรพฤทธิ์ของพราหมณ์] พระศาสดตรัสว่า "ภิกขุทั้งหลาย พราหมณ์นั้นเป็นโจร หลอกลวงในกาลนี้เท่านั้น หมดไ…

ในบทนี้ พระศาสดาได้ตรัสถึงพราหมณ์ซึ่งเป็นโจรหลอกลวง และเล่าเรื่องในอดีตเกี่ยวกับการแบ่งปันอาหารของตระกูลหนึ่ง ผลจากการตรว…

…านกรรัง, ท่านย่อม เกลี้ยงเกลาแต่ภายนอกอย่างเดียวเท่านั้น." พระศาสดาว ครั้นทรงน้อมอัศจิณนานนี้แล้ว ตรัสว่า "พรหมณ์ นี้ ได้เป็นคามผู้หลอกลวงในกาลนั้น, ส่วนพระยาเทีย ได้เป็นรานนี้ เอง" ดังนี้ แล้วทรงปร…

…าสดาวนั้นแสดงให้เห็นถึงการเป็นนักเผยแผ่ความจริงในกลุ่มคนที่พยายามหลีกหนีออกจากปัญหา โดยยกตัวอย่างการตรัสพระคาถาที่มีความหมายลึกซึ้ง.

…่องนางกสิลาโคดมี [๒๒๕] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในจัณฑะกูฎ ทรงปรารถนากสิลาโคดมี ตรัสพระธรรมเทศนาว่า "ปลูกธรร" เป็นต้น. [นางโคดมีเห็นท้าวสักกะ] ได้ยินว่า ในกาลนั้น ท้าวสักกะเข้าไปเฝ…

…อนของพระศาสดาที่ประทับอยู่ในจัณฑะกูฎ เกี่ยวกับนางกสิลาโคดมีและการปรากฏของท้าวสักกะ ขณะที่พระศาสดาได้ตรัสถึงคุณสมบัติของนางกสิลาโคดมีและการสนทนากับท้าวสักกะ โดยเนื้อเรื่องเป็นการเล่าถึงความสำคัญของการถือ…

…ิธีอันปฏิสนธิสมบูรณ์ดีน้อมเป็นผู้อื่นและ โลเกติอน้อย และเป็นผู้นำสะระังด้วยเช่น เหตุนี้ พระศาสดาจึง ตรัสอย่างนั้น สองบทว่า เอก วณสุมิ กล่าวว่า เราย่อมเรียกบุคคลผู้พึงอยู่ ผู้ดี๋ในที่สงฆ์นั้นว่า เป็นพราม…

บทนี้กล่าวถึงการตรัสของพระศาสดาเกี่ยวกับความเป็นพรามณ์ในสงฆ์และการบรรลุอรหัสของชนจำนวนมากในกาลจบเทศนา พระธรรมปิฎกฎีปภา…

…สมณโคดม ครัสเรียก สาวทั้งหลายของพระองค์ว่า "พราหมณ์" ส่วนนี้เป็นผู้ต่ำใน กำเนิดพราหมณ์ การที่พระองค์ตรัสเรียกเราอย่างนั้นบ้าง ย่อมควร" ดั่งนี้แล้ว เข้าไปฝ่าพระศาสดา ทูลถามเนื้อความนั้น. [ลักษณะแห่งพราหม…

ในพระธัมมทัณฑ์นี้ พระศาสดาได้ทรงประจักษ์ต่อพราหมณ์คนหนึ่งและได้ชี้แจงว่าความหมายที่แท้จริงของคำว่า 'พราหมณ์' ไม่ได้หมายถึงแค่ผู้ที่เกิดจากสายเลือด แต่ต้องมีลักษณะของการไม่ถือมั่นและปราศจากเครื่องกังวล

… ๑๔. เรื่องอุกุเสน [๒๓๓] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในพระวุ้ง ทรงปรารถนาครองษี บุตร ชื่ออุกุเสน ตรัสพระธรรมเทศนาว่า "สุพพลฌโญชน" เป็นต้น. [พระอรหันต์อ่อนไม่กลัว] เรื่อง ข้าเข้าไปพิด…

เรื่องราวนี้บรรยายถึงพระศาสดาที่ประทับอยู่ในพระวุ้งและทรงสรณะในพระบุตรชื่ออุกุเสน โดยตรัสธรรมเทศนาเกี่ยวกับความกล้าหาญของผู้ที่สามารถตัดสังโยชน์ทั้งหลายจนไม่รู้สึกกลัว ต่…

…๕. เรื่องพรหมณ ๒ คน[๒๘๒] [ข้อความเบื้องต้น] พระศาสดา เมื่อประทับอยู่ในพระเวทนาทรงปรารถพรหมณ ๒ คน ตรัสพระธรรมกนาว่า "เณฺวา นฤ๘" เป็นต้น. [พรหมณ ๒ คนเอาโค่งขันกัน] ได้ยินว่า ในพรหมณ ๒ คนนี้ พรหมณคนห…

พระธรรมปฐมทรงกลอนทับศัพท์ภาค ๔ หน้า ๑๘๖ กล่าวถึงเรื่องของพรหมณ ๒ คนที่มีการแข่งโคกัน โดยที่หนึ่งมีโคชื่อว่า ผูโภโหติ ส่วนอีกคนมีโคชื่อว่ามาโรหิต ทั้งสองตั้งข้อสงสัยเกี่ยวกับความแข็งแรงของโคของตนเอง จึ

…่อมชอบใจสิ่งการ่ำธรรมอะไรสิ which เป็นธรรมอันเอก." ลำดับนั้น พระศาสดา เมื่อลงพากรรณีปัญหาแก่เขา จึง ตรัสพระคาถานี้ว่า:- "บุคคลมาชะความโกรธได้แล้ว จึงอยู่เป็นสุข, มหา ความโกรธได้แล้ว จึงไม่เศร้าโศก, พราห…

เนื้อหาเกี่ยวกับการเรียนรู้การควบคุมความโกรธและความสำคัญของการบรรลุพระอรหัตในพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า ผู้ทรงแนะนำให้บุคคลมาชะความโกรธเพื่อไม่ต้องเศร้าโศก และสร้างความสุขให้กับตนเอง ขณะเดียวกันมีการบ