หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
434
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ามแต่ท่านประสงค์ ฯ จริงอย่างนั้น เจ้าศากยะมหานาม ทูลถามพระผู้มีพระภาคเจ้า ถึงกิเลสที่ยังละไม่ได้ว่า ธรรมอะไรหนอในภายใน ที่ข้าพระองค์ ยังละไม่ได้ พระเจ้าข้า ฯ แต่สำหรับพระอรหันต์ไม่มีการพิจารณากิเลส ที่ยัง…
การพิจารณานิพพานนั้นต้องพิจารณากิเลสที่ละได้แล้วและที่ยังเหลือ พระเสขะบางท่านพิจารณา แต่พระอรหันต์ไม่มีการพิจารณากิเลสที่ยังเหลือ โดยปัจจเวกขณญาณมี ๑๕ สำหรับพระเสขะและ ๔ สำหรับพระอรหันต์ กล่าวถึงความบ
พระรัตนตรัย: หลักชัยแห่งชีวิต
1
พระรัตนตรัย: หลักชัยแห่งชีวิต
พระรัตนตรัย เป็นหลักชัยแห่งชีวิต ของพุทธศาสนิกชนทั้งหลาย ผู้ยอมรับนับถือพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ว่าเป็นที่พึ่ง เป็นที่ระลึกแก่ตน ประชาชนชาวไทยมีความเคารพ เลื่อมใสใน พระพุทธศาสนา นับถือแต่…
พระรัตนตรัยเป็นหลักชัยในชีวิตของพุทธศาสนิกชนไทย โดยที่พระพุทธ, พระธรรม, และพระสงฆ์เป็นที่พึ่งทางจิตใจ พุทธศาสนาได้สร้างรากฐานในจิตใจของประชาชนผ่านเวลาหลายยุคสมัย โดยมีการ…
พระราชกุศลและการบูชาพลีสักการะ
4
พระราชกุศลและการบูชาพลีสักการะ
…รมลในสิริราชมไหศวรรยสมบัติ โดยอุดมสุขสิริสวัสดิ์เกษมสำราญนิราศสรรพพิบัติอุปัทวันตราย ทรงบำเพ็ญพระราชธรรมจริยา รักษาภิบาลโนบายและพระราชกุศลบุญนิธิ ซึ่งเป็นมรรคาวิถีทางสวรรค์และนิพพานให้อุฬาราดิเรก ไพศาล โด…
บทความนี้กล่าวถึงพระราชกุศลที่สมเด็จพระมหาสมณเจ้าได้ทรงบำเพ็ญเพื่อความสุขและสวัสดิภาพของประชาชน โดยมีการเชื่อมโยงกับการประกอบพิธีบูชาพลีสักการะที่เชื่อว่าจะนำมาซึ่งความเจริญสุขให้กับกุลบุตรที่มีอภิสิท
โอวาทจากสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
5
โอวาทจากสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
…ฤหบดี โสดาบันอริยสาวกว่า ปญฺจิเม คหปติ ธมฺมา อิฏฺฐา กนฺตา มนาป ทุลลภา โลกสุม มีความว่า ดูก่อนคฤหบดี ธรรมเหล่านี้ ๕ ประการ คือ อายุ วรรณ สุข ยศ สวรรค์ สัตว์ปรารถนารักใคร่เป็นที่เจริญจิต สัตว์ได้ด้วยยากในโล…
…วถึงโอวาทที่สำคัญซึ่งสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสได้ตรัสไว้แก่อนาถบิณฑิกคฤหบดี โดยเน้นถึงธรรม 5 ประการที่มนุษย์ปรารถนา ได้แก่ อายุ วรรณ สุข ยศ และสวรรค์ ซึ่งกล่าวถึงว่าความปรารถนาเหล่านี้ไม่ได้…
บทความเกี่ยวกับอานิสงส์ของการทานในพระพุทธศาสนา
12
บทความเกี่ยวกับอานิสงส์ของการทานในพระพุทธศาสนา
…ะขึ้นที่วัดเบญจมบพิตร ให้เป็นที่รวบรวมพระคัมภีร์ และสมุทอันรจนาสำแดงพระบรม พุทโธวาทานุศาสน์ เปิดเป็นธรรมทานให้มหาชนไปอ่าน เข้าไปดูได้ตามปรารถนาข้อนี้เป็นมหา ทานประเสริฐสุดว่าทานทั้งปวง สมด้วยพระพุทธภาษิตว…
…ของการทานในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในกฏทันตสูตรที่มีความสำคัญมากกว่าการบริจาคอื่นๆ เห็นได้ว่า การบริจาคธรรมทานเป็นสิ่งที่มีค่าที่สุดในการสนับสนุนและส่งเสริมพระพุทธศาสนา รวมถึงปรัชญาและแนวการปฏิบัติจากพระมหาก…
ธรรมคารวะและอานิสงส์ในพระพุทธศาสนา
17
ธรรมคารวะและอานิสงส์ในพระพุทธศาสนา
…ิญ เกิดในตระกูลอันสูงมีชนมายุยืน เป็นเหตุแล้ว และเคารพนบนอบโดยสถานเป็นดั่งภาชนะที่รองกุศลสุจริต เป็นธรรมคารวะธรรม บูชา พร้อมด้วยอาการกายวาจาจิตครอบทวารตรัย นี้จัดเป็นอปจายนมัยกุศล ท่านพรรณนา ว่า อาจอำนวยอ…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของธรรมคารวะและอานิสงส์ของการบูชาผู้ปฏิบัติตามธรรม โดยเสนอว่าการเคารพและกราบไหว้ผู้เจริญในธรรมจะนำมาซึ่งอาย…
สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
18
สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
…ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๑๘ สมเด็จพระโลกนาถผู้ประเสริฐเลิศลบศาสดาทั้งปวงในพิภพ ก็ยังทรงสักการะเคารพพระธรรมเป็น ใหญ่ มีเรื่องเล่าไว้ว่า เมื่อครั้งพระองค์แรกตรัสรู้ เสด็จประทับอยู่ ณ ร่มไม้อชปาลนิโครธ ใกล้ ฝั…
เนื้อหานี้กล่าวถึงสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส และการเคารพในพระธรรมอันทรงคุณค่าของพระพุทธเจ้า พระองค์ทรงตรัสรู้ที่อชปาลนิโครธและการเคารพในพระธรรมถูกกล่าวถึงว่าเป็นธรรม
บทความเกี่ยวกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
23
บทความเกี่ยวกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
…็นพระศาสดา เวไนยสัตว์ให้ปฏิบัติตาม ให้บรรลุถึงความบริสุทธิ์ เป็นที่นับถือบูชาของมหาชน พระองค์ตรัสรู้ธรรมที่จริงที่ชอบตามลำพังพระองค์ ไม่มีผู้ใดเป็นครู อาจารย์สั่งสอน รู้ชอบไม่วิปริตให้สำเร็จประโยชน์ของพระ…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญและการบำเพ็ญพระราชกุศลของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส โดยชี้ให้เห็นถึงการยืนยันในศรัทธาและการสร้างพระพุทธรูป รวมถึงการทำบุญหลายๆ อย่างในพระราชประวัติ ซึ่งมีพระเกีย
สมเด็จพระมหาสมณเจ้กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
30
สมเด็จพระมหาสมณเจ้กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๓๐ สัปปุริสธรรมบ้างในนาถกรณธรรม คือคุณทำให้เป็นที่พึ่งของผู้อื่น ๑๐ ประการบ้างเป็นอาทิ, พหุ สุตบุคคล แม้ไม่มั่งคั่ง…
ในบทความนี้กล่าวถึงคุณสมบัติของผู้ที่เข้าใจและประพฤติตนตามธรรมที่เป็นที่พึ่งสำหรับผู้อื่น โดยมีการยกย่องพหุสุต ได้แก่ พระอานนท์ ว่าเป็นสุดยอดในบรรดาภิกษุที่มีความ…
อุบายโกศลและความฉลาดในการประกอบกิจ
32
อุบายโกศลและความฉลาดในการประกอบกิจ
…ตุนั้นแบ่ง กันเสริฟแล้ว ถ้าจะขึ้นต่อยุทธทำการประหารแย่งชิง ก็จะได้อาศัย ๗ พระนครนั้น อันร่วมสามัคคี ธรรมเป็นกำลังช่วยต่อสู้ข้าศึก ข้อนี้ก็มีผล ฯ เมื่อแจกพระธาตุกันเสร็จแล้ว คณะโมริยกษัตริย์เมืองปิปผลิวันเ…
เนื้อหาว่าด้วยความฉลาดในการประกอบกิจการและการใช้กลยุทธ์ที่ดีกว่าในการจัดการปัญหา จากเรื่องราวในมหาปริพพานสูตร การแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการอนุรักษ์พระสารีริกธาตุโดยไม่แจกจ่ายก่อนให้ระวังภัย และกระบ
พระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
37
พระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
…ภิบาลโนบาย พอเป็นนิทัสสนนัย สมานัตตตานั้นแปลว่า ความเป็นผู้มีตนเสมอ อธิบายว่า ความประพฤติสม่ำเสมอใน ธรรมทั้งหลายที่ให้เป็นไปในบุคคลนั้น ๆ ตามสมควรชื่อว่า สมานัตตา มีความต่างแห่ง อาการที่ประพฤติดังนี้ ชนผู…
ในพระบทธรรมที่กล่าวถึงสมานัตตาและการประพฤติตนตามธรรมชาติในความสัมพันธ์ของญาติและการบริหารจัดการทรัพย์สิน โดยอธิ…
ความสำคัญของการดูแลผู้อื่นในชุมชน
39
ความสำคัญของการดูแลผู้อื่นในชุมชน
…วกัน ไม่คิดอา รัดเอาเปรียบ ต่างรักษาประโยชน์ของกัน ดังนี้ ได้ชื่อว่าประพฤติตนสม่ำเสมอในตัปปริยาปันน ธรรม คือ ธรรมของชนผู้เนื่องในหมู่นั้น ธรรมดาชนผู้นับเนื่องในหมู่เมื่อคิดจะรักษา ประโยชน์ตน ก็ต้องรักษาปร…
เนื้อหานี้สอนให้เห็นถึงความสำคัญของการรักษาประโยชน์ของกันและกันในหมู่ชน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหลักธรรมของพระพุทธศาสนา ซึ่งระบุว่าเมื่อผู้คนใส่ใจดูแลผลประโยชน์ของผู้อื่น ประโยชน์ของตนเองก็จะมั่นคงและยั่ง…
คำสอนของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
40
คำสอนของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
…นที่นับถือของชาว วัชชี อันมีในภายในและภายนอกนคร ให้สักการะเคารพนับถือบูชาเจดียสถานเหล่านั้น อย่าตัด ธรรมิกพลีที่เคยทำอยู่แล้วให้เสื่อมสูญ พระพุทธภาษิต ๒ ข้อนี้ เป็นเครื่องสาธกให้เห็นว่า สมเด็จพระบรมศาสดาจ…
…ยาวชิรญาณวโรรส เกี่ยวกับการเคารพผู้อาวุโสและความสามัคคีในชุมชน โดยยกตัวอย่างจากพุทธภาษิตและอปริหานิยธรรมสูตร เพื่อแสดงให้เห็นว่าความรักและการช่วยเหลือกันในหมู่คนสามารถนำไปสู่ความเจริญและความสำเร็จได้อย่าง…
พระบารมีและความสำเร็จในประวัติศาสตร์
41
พระบารมีและความสำเร็จในประวัติศาสตร์
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๔๑ พระบารมี ข้อนี้ย่อมให้สำเร็จผลคือปกครองได้โดยธรรม ไม่ต้องใช้อาชญาเคี่ยวเข็ญ ความจงรัก เป็นพลวเหตุชักนำให้พรักพร้อมเป็นสมานฉันท์ เพื่อต่อสู้ป้องกันบำร…
…่บรรยายถึงการต่อสู้เพื่อป้องกันแผ่นดิน การรักษาความสงบและความรักของประชาชน นอกจากนี้ยังอ้างอิงถึงสัจธรรมของชีวิตและการบรรลุคุณธรรมที่เป็นนิรันดร์เพื่อนำสังคมสู่ความสงบสุข ซึ่งเป็นแบบอย่างที่ดีสำหรับการดำเ…
บทบาทและอิทธิพลของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
43
บทบาทและอิทธิพลของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๔๓ แปลงแก้ไขพระราชกำหนดกฎหมายขนบธรรมเนียมที่ขัดแก่เสรีภาพ คือความเป็นโสด แก่ตนมา คน โดยลำดับกาล ข้อนี้จึงสันนิษฐานโดยนัยที่พระราชทานอภัย…
…้สิทธิเสรีภาพมากขึ้น และความกรุณาของพระเจ้าแผ่นดินต่อประชาชน เตรียมนำเสนอสู่ความเข้าใจในความสำคัญของธรรมและที่มาของความนับถือจากประชาชนในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
การเสริมสร้างเมตตาในพระพุทธศาสนา
49
การเสริมสร้างเมตตาในพระพุทธศาสนา
…มหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๔๙ มีความหวังจะบำรุงก็แต่ตน ถึงจะเผื่อแผ่แก่บุคคลผู้เกี่ยวกัน โดยฉันธรรมดาแต่งมาต่อผู้มีปรีชา เล็งเห็นความปรารถนาของสัตว์ ว่าเป็นอันเดียวกัน คือ รักสุขเกลียดทุกข์ ถึงเช่นนั…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของเมตตาในพระพุทธศาสนา โดยเชื่อว่าเมตตาเป็นคุณธรรมที่สามารถนำไปสู่การช่วยเหลือและเสริมสร้างความสุขให้แก่ผู้คน เมตตาจิตช่วยให้มนุษย์มีความปรารถนาดีต่อก…
การปฏิสันถาร: ธรรมเนียมไทยในการต้อนรับแขก
52
การปฏิสันถาร: ธรรมเนียมไทยในการต้อนรับแขก
…ป็นอย่างไร และยังแขกผู้มา นั้นให้ได้รับความยกย่องนับถือและเอื้อเฟื้อสมแก่เขาเป็นอาทิ ดังนี้เรียกว่า ธรรมปฏิสันถาร การปฏิสันถารนี้ เป็นประเพณีที่นิยมสืบมาของโบราณบัณฑิตนอกพุทธุปบาทสมัยแม้แขก นั้นมาดีมาร้าย…
…นให้เคารพและต้อนรับแขกอย่างเหมาะสม ทั้งในฝ่ายบรรพชิตและคฤหัสถ์ ซึ่งต้องทำหน้าที่นี้ตามประเพณีและจริยธรรมของสังคม งานต้อนรับยังสะท้อนถึงการมีเมตตาจิตซึ่งเป็นหลักสำคัญของการดำเนินชีวิตตามพระธรรมคำสอน พบได้ว…
ความเพียรและการพึ่งพาตนเองในพุทธศาสนา
71
ความเพียรและการพึ่งพาตนเองในพุทธศาสนา
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๗๑ มีธรรมเป็นที่พึ่ง อย่ามีอย่างอื่นเป็นที่พึ่ง พระพุทธภาษิตนี้ แสดงปฏิบัติที่สมควรแก่สมณะผู้รับ เทศนาก็จริงอ…
…ีที่ไม่ย่อท้อในการต่อสู้อันยาวนานเพื่อฟื้นฟูพระนคร ความหมายของการพึ่งพาตนเองถูกนำเสนอว่าคือการใช้คุณธรรมเป็นเครื่องป้องกันอันตราย และผลรวมถึงการให้ความสำคัญกับความเพียรในการทำงานและการดำเนินชีวิต. เว็บไซต…
พระราชจรรยาของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
91
พระราชจรรยาของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
…เวลาพุทธปรินิพพาน พราหมณ์ได้สมัครสมานทูต ๗ พระนคร ที่มาขอส่วนแบ่งพระสารีริกธาตุให้ตั้งอยู่ในสามัคคี ธรรม และแบ่งพระสารีริกธาตุแจกแก่กัน ห้ามอันตรายซึ่งจะมีแก่นครน้อยนั้นเสีย, สมเด็จบรม บพิตรพระราชสมภารเจ้…
…ell-being ในสังคม ทั้งหมดนี้เกิดขึ้นในระยะเวลาที่พระองค์ทรงครองราชย์ ซึ่งเห็นได้ถึงความใส่ใจในพระราชธรรมและการยอมรับของมหาชนในต่างประเทศ จนมีการประดิษฐานพระบรมรูปเพื่อยกย่องเกียรติคุณของพระองค์
การทำลายเวรและการคืนราชสมบัติ
96
การทำลายเวรและการคืนราชสมบัติ
…อิทธิบาท คือคุณเครื่องบรรลุความสำเร็จประการหนึ่ง โดยชื่อว่า ฉันททิทธิบาท สงเคราะห์ เข้าในโพธิปักขิย ธรรม คือคุณอันเป็นฝ่ายแห่งความตรัสรู้ พระองค์ได้บรรลุพระโพธิญาณเป็นพระสัพพัญญูพุทธเจ้า ก็เพราะไม่ทรงละวา…
เนื้อหาเกี่ยวกับการส่งพระเถระประกาศพระศาสนาและการฟื้นคืนราชสมบัติของทีฆาวุกุมาร พระมหาชนกได้ยกตัวอย่างอุทาหรณ์เพื่อสอนเคราะห์ว่าบุรุษผู้บัณฑิตควรมีความหวังในความสำเร็จ โดยไม่ควรเบื่อหน่าย พระชินสีห์ได