ปัญญา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 73 / 132

…กลมหาสังฆปริณายก ๑๓๙ ธรรมนั้นอย่างถูกต้องถ่องแท้ เป็นความรู้จริงปรากฏขึ้นประจักษ์ชัดแจ้ง คือเกิดเป็นปัญญาที่ แท้จริงของตนเอง มิใช่เป็นการจำปัญญาของผู้อื่นไว้ คือมิใช่จำพระปัญญาของสมเด็จพระบรม ศาสดาสัมมาสัม…

…ความนี้นำเสนอความสำคัญของการศึกษาธรรมในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายถึงการศึกษาและการปฏิบัติที่ส่งผลให้เกิดปัญญาที่แท้จริง ซึ่งมิใช่แค่การจำท่อง แต่ต้องมีการเรียนรู้ที่เข้าใจอย่างแท้จริง นอกจากนี้ยังพูดถึงบทบาทขอ…

…ันและกัน ผู้เป็นกัลยาณมิตรนั้นมีคุณอันเป็นหลัก สำคัญที่สุดคือความดี มีคุณธรรมประจำใจ พร้อมด้วยสติและปัญญา ภริยาสามีมารดาบิดา บุตร ธิดาและมิตรสหายที่ไม่มีคุณดังรับพระราชทานถวายพระพร จึงไม่อาจเป็นกัลยาณมิตรท…

…กัลยาณมิตรที่แท้จริงไม่ใช่แค่ชื่อแต่ต้องมีคุณธรรมและแสดงความดี สมเด็จพระญาณสังวรเป็นแบบอย่างในความมีปัญญาและการเป็นกัลยาณมิตรที่สามารถเห็นความดีในผู้อื่น และการใช้นโยบายปกครองอย่างมีสติและปัญญา ด้วยเหตุนี้…

สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ๑๔๑ ปัญญาญาณ เป็นเหตุให้เกิดความเบิกบานร่มเย็นเป็นสุขทุกกาลสมัย แม้ในยามเกิดทุกข์ภัยความ ขัดข้อง ในการเสด็จพร…

… ๑๔๑ ที่ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณในการช่วยเหลือประชาชนในถิ่นทุรกันดาร โดยทรงเริ่มการแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ใช้ปัญญาญาณและความสามารถในการคิดค้นแนวทางแก้ไข ที่จะส่งผลดีต่อการใช้ชีวิตของราษฎรในอนาคต โครงการมีมากมายซึ่ง…

…วรแก่การงาน คือสามารถปฏิบัติงานต่าง ๆ ที่เป็นประโยชน์ถูกต้องเป็นบุญเป็นกุศลได้ทั้งจะทำให้ได้ทักษะสติปัญญาสามารถในการงานที่ ปฏิบัติทั้งปวง นตฺถิ ฌาน อปุญฺญสฺส ปญฺญา นตฺถิ อฌายโต ยม ฌานญฺจ ปญฺญา จ ส เว นิพพา…

…นการสร้างสุขทางใจ โดยรวมถึงการบรรลุฌาน 4 ขั้นที่ส่งผลต่อความสงบสุขของภิกษุ รวมถึงการเชื่อมโยงระหว่างปัญญากับฌาน ในการเข้าถึงนิพพาน สะท้อนถึงการปฏิบัติของสมเด็จพระญาณสังวรในฐานะที่เป็นต้นแบบแห่งการปฏิบัติธร…

…ญอายุ เมื่อปฏิบัติมีฉันทะ พอใจรักใคร่ในอายุมี เพียงรักษาอายามวิธีที่ถูกต้อง มีจิตเอาใจใส่ มีวิมังสา ปัญญารู้เหตุผลที่ถูกต้องมีสุขภาพทางกาย และปฏิบัติทางจิตใจให้มีสมาธิสงบดี มีสุขภาพทางจิต มีสัมมัปปธาน ๔ สร…

เนื้อหานี้กล่าวถึงอายุวัฑฒนธรรมและวรรณวัฑฒนธรรม ที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติตนในชีวิตประจำวัน ทั้งสำหรับบุคคลทั่วไปและภิกษุ ซึ่งมีพื้นฐานอยู่บนศีลธรรมและการทำความดี นอกจากนี้ยังได้กล่าวถึงการปกครองที่มี

…ป็นไปในสัมปรายภพ หน้า เพราะอาศัยความบรรลุประโยชน์ที่ประสงค์ทั้งภพนี้และภพหน้า ท่านจึงสรรเสริญผู้ทรง ปัญญาว่า เป็นบัณฑิต ดำเนินไปในประโยชน์กิจด้วยปัญญา ความไม่ประมาทเป็นเหตุให้บัณฑิต ชาติยึดประโยชน์ทั้งสองไ…

บทความนี้เน้นการศึกษาหลักการบำเพ็ญพระราชกุศลในพระพุทธศาสนา เพื่อสร้างความเจริญสุขในทั้งพระราชวงศ์และประชาชน โดยมีการอ้างอิงถึงการแผ่พระราชกุศล การทำบุญเพื่ออายุ วรรณะ และความสำเร็จในชีวิต โดยใช้หลักธร

พระราชกุศลบุญราศี ซึ่งสมเด็จบรมบพิตรพะราชสมภารเจ้าทรงบำเพ็ญโดยกำลังพระ ปัญญาบารมีและอัปปมาทธรรม เป็นปฏิปทาในอิฏฐวิบุลผล มีอายุ เป็นต้น เป็นไปโดยชอบต้อง ตามสุคโตวาทสัมมาปฏิบัติด…

บทนี้กล่าวถึงพระราชกุศลและคุณธรรมที่สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าทรงบำเพ็ญซึ่งทำให้เกิดพระปีติและความเจริญรุ่งเรืองในพระองค์ โดยอ้างถึงความสำคัญของการทำทานและการรักษาศีลที่นำไปสู่มงคลและความสุขอันยั่ง

…เป็นไปในสัมปรายภพหน้า เพราะ อาศัยความบรรลุประโยชน์ที่ประสงค์ทั้งภพนี้และภพหน้า ท่านจึงสรรเสริญผู้ทรงปัญญาว่า เป็น บัณฑิต ดำเนินไปในประโยชน์กิจด้วยปัญญา ความไม่ประมาทเป็นเหตุให้บัณฑิตชาติยึดประโยชน์ ทั้งสอง…

…ภาษิตที่กล่าวถึงคุณค่าแห่งอายุ และกิตติคุณของผู้ที่ไม่ประมาทในการทำบุญ ทั้งนี้ยังมีการสรรเสริญผู้ทรงปัญญาที่มุ่งเน้นการดำเนินชีวิตด้วยความไม่ประมาทเพื่อบรรลุจุดหมายของชีวิตอย่างสูงสุด

…เป็นไปในสัมปรายภพหน้า เพราะ อาศัยความบรรลุประโยชน์ที่ประสงค์ทั้งภพนี้และภพหน้า ท่านจึงสรรเสริญผู้ทรงปัญญาว่า เป็น บัณฑิต ดำเนินไปในประโยชน์กิจด้วยปัญญา ความไม่ประมาทเป็นเหตุให้บัณฑิตชาติยึดประโยชน์ ทั้งสอง…

…ดาลใจให้ประชาชนเห็นความสำคัญของการทำบุญและการดำเนินชีวิตอย่างไม่ประมาท ซึ่งเป็นสิ่งที่บัณฑิตและผู้มีปัญญาให้ความสำคัญ

…ลทรงเลือกหาผู้ที่พระองค์ควรสักการะเคารพ ก็มิได้พาน พบสมณพราหมณ์ผู้ใดผู้หนึ่ง ซึ่งทรงคุณคือศีล สมาธิ ปัญญา แลวิมุติพิเศษ ยิ่งกว่าพระองค์ แต่ดังนั้นก็ยังทรงสักการเคารพ

เนื้อหานี้กล่าวถึงคุณลักษณะของธรรมที่มนุษย์ปรารถนาเพื่อความมีสุขและความเจริญในชีวิต อธิบายถึงการกราบไหว้และเคารพในความเป็นธรรมที่ช่วยเสริมสร้างความสมบูรณ์ให้แก่ชีวิต ทั้งนี้เนื้อเริ่มต้นด้วยการชี้ให้เ

…อกเป็น ๒ คือ คุณ ๑ กรณียะ ๑ ธรรม คือคุณนั้น เช่นสัทธรรม ๗ ศรัทธา หิริ โอตตัปปะ พาหุสัจจะ วิริยะ สติ ปัญญา ธรรมคือ การณียะนั้น เป็นไปตามบุคคล การบำเพ็ญจักรวรรดิวัตรเป็นราชธรรม การบำเพ็ญไตรสิกขาเป็น สมณธรรม …

ในปี พ.ศ. ๒๔๗๗ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เลือกธรรมมารับพระราชทาน โดยมุ่งเน้นที่ความเป็นผู้ใคร่ธรรม และอัตถกามตา ซึ่งสะท้อนถึงความมุ่งมั่นในคุณธรรมและความสำคัญของการรักษาธรรมในชีวิตประจำวัน การดำเนินชีว

…ีโห อิว-นรสีโห พระเพียงสีหะ, ญาณ์ จกฺขุ อิว-ญาณจักขุ ญาณเพียงดังจักษุ, ปญฺญา ปาสาโท อิว-ปญฺญาปาสาโท ปัญญา เพียงดังปราสาท." สัมภาวนบุพพบท มีบทหน้าอันท่านประกอบด้วยอิติศัพท์ บท หลังเป็นประธาน ดังนี้ " ขตฺติโ…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับวิเสสนะในบาลีไวยกรณ์ รวมถึงบทเฉพาะเช่น วิเสสโนภยบทและวิเสสโนปมบท โดยได้อธิบายตัวอย่างที่ชัดเจนและการประยุกต์ใช้ในประโยค นอกจากนี้ยังกล่าวถึงสัมภาวนบุพพบทที่มีความสำคัญในการแสดง

…นื้อความอันอื่นเสีย] บทหลังเป็นประธาน ดังนี้ " ปญฺญา เอว ปโชโต = ปญฺญาปโชโต [ประทีป] อันโพลงทั่ว คือปัญญา พุทโธ เอว รตน์ = พุทธรตน์ รัตนะ คือพระพุทธเจ้า, สทฺธา เอว ธน = สุทธาธน์ ทรัพย์คือศรัทธา." วิธีวางวิ…

…ื่อป้องกันการผิดพลาดในการสร้างเนื้อความ ร่วมกับการอธิบายถึงตัวอย่างคำศัพทศาสตร์ที่สำคัญตัวอย่างเช่น ปัญญา พุทธรัตน์ และศรัทธา มุ่งเน้นให้ผู้อ่านเข้าใจหลักการวิเคราะห์อย่างลึกซึ้ง

…วี, ส, สี, อิก, อี, ร, วนต, มนฺตุ, ณ. ศัพท์ที่ลง วี ปัจจัย อย่างนี้ เมธา อสฺส อตฺถิ-ติ เมธาวี เมธา [ปัญญา] ของชนนั้น มีอยู่ ๒ ค « ๕ ๒ က เหตุนั้น [ ชนนั้น] ชื่อว่า มีเมธา, มายา อสฺส อตฺถิ-ติ มายาวี มายา ๔ &…

บทนี้นำเสนอเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยอธิบายถึงปัจจัยต่างๆ ที่มีในแต่ละคำพร้อมทั้งใช้ตัวอย่างประกอบเช่น เมธา, มายา และตโป เพื่อให้เห็นถึงความหมายและการใช้งานของศัพท์ในภาษาบาลี สาม

…ิกษุ ท. เหล่านั้น อันท่านจึงติเตียน (๑๓๗) วิเคราะห์ในกิตกิจจุปัจจัย อ. ปฏิ & ภิชฺชติ-ติ ปฏิสมฺภิทา. ปัญญาใด ย่อมแตกฉาน ดี โดยต่าง, เหตุนั้น ปัญญานั้น ชื่อว่าแตกฉานดีโดยต่าง, ปฏิ สํ เป็นบทหน้า ภิท ธาตุ ในคว…

ศึกษาละเอียดเกี่ยวกับโครงสร้างและการใช้ศัพท์ในภาษาบาลี โดยเฉพาะในหัวข้ออาขยาตและกิตก์ โดยจะวิเคราะห์การใช้ภาษาจากประโยคต่างๆ ที่แสดงให้เห็นถึงความหมายและการเปลี่ยนแปลงของคำในบริบทต่างๆ เช่น การให้ การ

…. คนฺตเว เพื่อจะไป คม ธาตุ เอาที่สุดธาตุเป็น นุ. ปัจจัยนี้ลงในจตุตถีวิภัตตินาม ติ มญฺญตี - ติ มติ. (ปัญญาใด ย่อมรู้, เหตุนั้น (ปัญญานั้น] ชื่อว่าผู้รู้, มญฺญติ เอตายา - ติ วา มติ. อีกอย่างหนึ่ง [ชน] ย่อมรู…

…จในด้านบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะในช่วงของอาขยาตและกิตก์ การวิเคราะห์คำและการประยุกต์ใช้ธาตุเกี่ยวข้องกับปัญญาและการระลึกถึง อรรถประโยชน์ในการศึกษาและการทำความเข้าใจทางภาษาบาลีจะถูกอธิบายอย่างละเอียด ในการศึกษา…

…นสฺส อุปจาร อุปปัชชติ ตาว ปวดตา สมาธิภาวนา ปฏิปทาติ วุจจติ ฯ อุปจารโต ปน ปฏฐาย ยาว อปปนา ตาว ปวตฺตา ปัญญา อภิญญาติ วุจจติ ฯ สา ปเนสา ปฏิปทา เอกจจสส ทุกฺขา โหติ นีวรณาท ปจจนึกธมฺมสมุทาจารคฺคหณตาย กิจฉา อสุข…

…ในการพัฒนาทางจิตใจ โดยกล่าวถึงวิธีการฝึกสมาธิที่นำไปสู่การลดทุกข์และเสริมสร้างสุข ผ่านทางการปฏิบัติ ปัญญาและอภิญญา เห็นได้ว่า การปฏิบัติสมาธิสามารถเพิ่มความเข้าใจในการดำรงชีวิต นอกจากนี้ยังเน้นถึงคุณสมบัติ…

…านสุส ลาภี กามสหกตา สญฺญา มนสิการา สมุทาจรนุติ หานภาคินี ปญฺญา ตทนฺธมุมตา สติ สนฺติฏฐิติ ฐิติภาคินี ปัญญา อวิตกสหกตา สัญญามนสิการา สมุทาจรนุติ วิเสสภาคินี ปญฺญา นิพพิทาสหคตา สัญญามนสิการา สมุทาจรนติ วิราคุ…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับวิสุทธิมคฺคสฺสและการเข้าใจสมาธิในรูปแบบต่างๆ ซึ่งมีการแบ่งเกณฑ์ออกเป็นหลายประเภทที่สำคัญ เช่น สมาธิในรูปของกามาวจระ รูปาวจระ และอรูปาวจระ โดยพิจารณาองค์ประกอบและประเภทของสมาธิในบริบ

ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสุล (ปฐโม ภาโค) - หน้าที่ 186 วิสุทธิมคเค ปญจน์ นิวรณาน ปหานวเสน ปญฺจงควิปปหินตา เวทิตพฺพาติฯ น หิ เอเตสุ อปฺปที่เนส ฌาน์ อุปปชชติ เป็นเสตานิ ปหานคานีติ วุจฺจนฺต

บทความนี้เจาะลึกถึงวิสุทธิมคฺคและแนวความคิดเรื่องฌานในด้านต่างๆ เช่น ปัญญา การควบคุมจิต และการปฏิบัติในหลักธรรม ข้อต่างๆ ที่เกี่ยวกับฌานและผลที่เกิดขึ้นที่ส่งผลต่อจิตและการเข…

… มานเสน คตาคตมคุคิ ปจจเวกขมาโน โส จากมนฺโต ตพภาคีย์เยว จงกม์ อธิฎฐาติ นิสีทนฺโตปิ ตพภาคิย์เยว อาสน์ ปัญญาเปติ ฯ สมนฺตา นิมิตตุปลกฺขณา กิมตถิยา กิมานิสสาติ สมนฺตา นิมิตตุปลกฺขณา อสมโมหตุถา อสมโมหานิสสาฯ เอก…

ในเนื้อหานี้พูดถึงวิสุทธิมคฺคและแนวทางในการปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับสติและจิตใจ การใช้สติในการเฝ้าสังเกตและการสร้างความตระหนักรู้ในชีวิตประจำวัน โดยมีการอธิบายถึงอุทธุมาตกซ์และการมองเห็นความไม่บริสุทธิ์