หน้าหนังสือทั้งหมด

พระวินัยธรนักกฎหมายในพระธรรมวินัย
205
พระวินัยธรนักกฎหมายในพระธรรมวินัย
…บัติที่สำคัญไว้ในปฐมวินัยธรสูตร 7 ประการ ดังนี้ (1) รู้จักอาบัติ หมายถึง รู้อาบัติทั้ง 7 กอง ได้แก่ ปาราชิก สังฆาทิเสส เป็นต้น (2) รู้จักอนาบัติ หมายถึง สามารถวินิจฉัยเรื่องเกี่ยวกับอาบัติแต่ไม่ถึงกับต้…
พระวินัยธรเป็นผู้ชำนาญวินัยในพระพุทธศาสนา ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ยกย่องพระอุบาลีเป็นเลิศในด้านนี้ โดยมีคุณสมบัติสำคัญ 7 ประการ ได้แก่ รู้จักอาบัติ, อนาบัติ, ลหุกาบัติ, ครุกาบัติ, มีศีล, ได้ฌาน 4 แล
ทรัพย์ 2 ประการในพระไตรปิฎก
212
ทรัพย์ 2 ประการในพระไตรปิฎก
…อรรถกถาธาตุวิภังคสูตร, อรรถกถามัชฌิมนิกาย อุปริปัณณาสก์, มก. เล่ม 23 ข้อ 353. สังคีติสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มก. เล่ม 16 ข้อ 326 หน้า 227. บทที่ 8 เศรษฐศาสตร์ ในพระไตรปิฎก DOU 201
ในบทนี้ได้กล่าวถึงคำว่า "ทรัพย์" แบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือ โภคทรัพย์และอริยทรัพย์ โดยโภคทรัพย์เป็นทรัพย์ภายนอกที่ใช้ในการดำรงชีวิต เช่น อาหาร เครื่องนุ่งห่ม และยา ในขณะที่อริยทรัพย์เป็นทรัพย์ภายในใจที่ป
โทษของการเสพน้ำเมาและผลกระทบต่อสังคม
225
โทษของการเสพน้ำเมาและผลกระทบต่อสังคม
…่ดื่มสุรายาเมาก็จะมีสติปัญญามาก เป็นกำลังที่สำคัญยิ่งในการ พัฒนาชาติอีกด้วย 1 สิงคาลกสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มก. เล่ม 16 ข้อ 178 หน้า 80. * เดลินิวส์ (2550). “คนจนน่าห่างใช้จ่ายเงินเกินตัว.” [ออนไลน์]…
บทความนี้กล่าวถึงโทษที่เกิดจากการเสพน้ำเมา ซึ่งมีผลกระทบต่อโภคทรัพย์และสังคมโดยรวม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงโทษของน้ำเมาไว้ 6 ประการ ได้แก่ เสื่อมจากทรัพย์, ก่อการทะเลาะวิวาท, เป็นบ่อเกิดโรค, เสียชื่
วัดวาอารามในสมัยพุทธกาล
231
วัดวาอารามในสมัยพุทธกาล
…ครธาราม กบิลพัสดุ์ เจ้าศากยะ 5 วัดโฆสิตาราม โกสัมพี โฆสิตเศรษฐี 6 กุกกุฏาราม โกสัมพี กุกกุฏเศรษฐี 7 ปาวาริกัมพวัน โกสัมพี ปาวาริกเศรษฐี 8 ชีวกัมพวัน เมืองราชคฤห์ ชีวกโกมารภัจจ์ 9 อัมพาฏกวัน มัจฉิกาสัณฑน…
ในสมัยพุทธกาล มีวัดวาอารามสำคัญที่ปรากฏในพระไตรปิฎกถึง 10 แห่ง เช่น วัดเวฬุวันซึ่งสร้างโดยพระเจ้าพิมพิสาร และวัดพระเชตวันของอนาถบิณฑิกเศรษฐี นอกจากวัดแล้ว ยังมีการบริหารเศรษฐกิจที่เน้นการสั่งสมบุญและเ
แนวคิดเกี่ยวกับวาทศาสตร์ในพระไตรปิฎก
246
แนวคิดเกี่ยวกับวาทศาสตร์ในพระไตรปิฎก
…ื่อเป็นพระสาวก อานิสงส์ก็จะลดหย่อนลงมา และการกล่าววาจาสุภาษิตยังเป็นเหตุให้ปิดประตูอบายภูมิ มีกลิ่น ปากหอม มีเสียงไพเราะ เป็นต้น ส่วนโทษของวาจาทุพภาษิตก็มีหลากหลายตามกรรมที่ทำไว้ เช่น เป็นเหตุให้ไปอบาย …
เนื้อหานี้ศึกษาแนวคิดวาทศาสตร์ในพระไตรปิฎก โดยมีการนำเสนอวาจาสุภาษิต 5 ประการ อานิสงส์แห่งวาจาสุภาษิตและโทษของวาจาทุพภาษิต ที่สำคัญยังมีองค์แห่งธรรมกถึกหลักการแสดงธรรมที่มีประสิทธิภาพและหลักการตอบปัญห
เสียงสุรเสียงแห่งพระพุทธเจ้า
250
เสียงสุรเสียงแห่งพระพุทธเจ้า
…าจารย์บันทึกไว้ว่า เมื่อนกการเวกกระพือปีกร้อง บรรดาสัตว์ 4 เท้า แม้กำลังหาอาหารก็ทิ้งหญ้าที่เข้าไปในปากเพื่อฟังเสียงนั้น บรรดาเนื้อร้ายที่กำลังติดตามพวก เนื้อน้อยๆ ก็ไม่วางเท้าที่ยกขึ้นยืนนิ่งอยู่เหมือน…
เนื้อหาพูดถึงคุณสมบัติของพระสุรเสียงของพระผู้มีพระภาคเจ้า ที่แสดงออกถึงความไพเราะและลึกซึ้ง ซึ่งได้รับการเปรียบเทียบกับเสียงของมหาพรหมและนกการเวก โดยเสียงเหล่านี้สร้างความฟังที่ตราตรึงใจให้กับสิ่งมีชี
การพูดและการใช้คำพูดอย่างมีคุณค่า
251
การพูดและการใช้คำพูดอย่างมีคุณค่า
แต่ปาก มีหน้าที่ถึง 2 อย่าง คือ ทั้งกินและพูด ธรรมชาติกลับให้ มาเพียงปากเดียว แสดงว่าธรรมชาติต้องการให้คน…
ปากมีหน้าที่สำคัญถึงสองอย่างคือการกินและการพูด แต่ธรรมชาติกำหนดให้เราพูดให้น้อยและฟังให้มาก การพูดที่ด…
ภาษาบาลีและศาสนาพุทธในแคว้นมคธ
258
ภาษาบาลีและศาสนาพุทธในแคว้นมคธ
…ษาท้องถิ่น และ การไม่ละเลยคำ พูดสามัญว่า ภาชนะชนิดเดียวกันนั่นแหละในโลกนี้ บางท้องถิ่นรู้จักกันว่า “ปาติ” บางท้องถิ่น รู้จักกันว่า “ปัตตะ” บางท้องถิ่นรู้จักกันว่า “ปิฏฐะ” บางท้องถิ่นรู้จักกันว่า “สราวะ”…
ภาษาบาลีถือเป็นภาษาพื้นฐานที่ใช้ในแคว้นมคธซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเลือกใช้เป็นภาษาหลักในการเผยแผ่พระธรรมวินัย โดยมีการยึดถือการใช้ภาษาท้องถิ่นเพื่อให้เข้าใจง่าย ในสมัยพุทธกาล แคว้นมคธมีภูมิภาคที่มีความ
การฝึกบุรุษในพุทธศาสนา
261
การฝึกบุรุษในพุทธศาสนา
…รง ด้วยวิธีทั้ง ละม่อมทั้งรุนแรง พระผู้มีพระภาคจะทำอย่างไรกะเขา ภ. ดูก่อนเกสี เราก็ฆ่าเขาเสียเลย ก. ปาณาติบาตไม่สมควรแก่พระผู้มีพระภาคเลย ไฉนพระองค์จึงตรัสว่า ฆ่าเขาเสีย ฯ ภ. จริงเกสี ปาณาติบาตไม่สมควรแ…
บทสนทนานี้สะท้อนถึงวิธีการฝึกบุรุษที่เหมาะสมตามที่พระพุทธเจ้าตรัส พุทธองค์ได้ใช้การเปรียบเทียบกับการฝึกม้าเพื่อนำธรรมะมาถ่ายทอด นายเกสีเห็นความเข้าใจที่ลึกซึ้งในธรรมข้อนี้ นอกจากนี้ยังแสดงถึงวิธีการสอ
การถามและการตอบปัญหาในธรรมะ
273
การถามและการตอบปัญหาในธรรมะ
…อนกัน ปัญหาปุจฉาสูตร, อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต, มก. เล่ม 36 ข้อ 165 หน้า 347. สังคีติสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มจร. เล่ม 11 ข้อ 312 หน้า 29. 262 DOU สรรพ ศ า ส ต ร์ ในพระไตรปิฎก
บทความนี้พูดถึงการถามปัญหาในบริบทของธรรมะ โดยแยกประเภทการถามเช่น การถามเพราะความปรารถนาลามกและการดูหมิ่น พร้อมแนะนำวิธีการตอบปัญหาที่สำคัญของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในแนวทางปัญหาพยากรณ์ที่มี 4 ประการ ได้แก
พระโคดมและคำถามในพระธรรม
278
พระโคดมและคำถามในพระธรรม
…าหมณ์ เปรียบเหมือนฟองไก่ 8 ฟอง 10 ฟอง หรือ 12 ฟอง ฟองไก่เหล่านั้นแม่ไก่กกดีแล้ว ลูกไก่ตัวใดทำลายกระเปาะฟองด้วยจงอย ปาก ออกมาได้โดยสวัสดีก่อนกว่าเขา ลูกไก่ตัวนั้นควรเรียกว่ากระไร จะเรียกว่าพี่หรือน้อง เว…
เนื้อหานี้พูดถึงการสนทนาระหว่างพระโคดมและพราหมณ์ โดยเน้นการเปรียบเทียบลูกไก่และกระเปาะฟองเพื่ออธิบายความรู้แจ้ง การเกิดใหม่ และการทำลายอวิชชา นอกจากนั้นยังพูดถึงปัญหาที่จะต้องจำแนกความห…
การโต้วาทธรรมในพระพุทธศาสนา
282
การโต้วาทธรรมในพระพุทธศาสนา
… เช่น การโต้วาทธรรม ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับสัจจกนิครนถ์, การโต้วาทธรรมของพระกุมารกัสสปะกับพระเจ้า ปายาส และการโต้วาทธรรมของพระสารีบุตรกับนางปริพาชิกาซึ่งเป็นนักบวชนอกพระพุทธ ศาสนา เป็นต้น ในที่นี้จะยก…
บทความนี้สำรวจการโต้วาทธรรมในพุทธกาล โดยเฉพาะการสนทนาที่เกิดขึ้นระหว่างพระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับสัจจกนิครนถ์ ที่สะท้อนถึงความไม่เที่ยงของขันธ์ทั้งสี่ รวมทั้งการตีความแง่คิดของการทำงานและการดำรงอยู่ในโลกน
ความรู้ในพระไตรปิฎก
294
ความรู้ในพระไตรปิฎก
…ออ่านได้แล้ว ก็ต้องนำความรู้นั้นมาไตร่ตรองเพื่อให้เข้าใจ เพราะหากเพียงแค่จำ 1 สังคีติสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มจร. เล่ม 11 ข้อ 107 หน้า 271. บทที่ 1 0 วิ ท ย า ศ า ส ต ร์ ในพระไตรปิฎก DOU 283
บทความนี้อธิบายถึงการแสวงหาความรู้ในพระไตรปิฎกซึ่งรวมถึงสามประเภทของปัญญาคือ สุตมยปัญญา, จินตามยปัญญา และ ภาวนามยปัญญา โดยเน้นความสำคัญของการฟัง การคิดและการฝึกฝน เพื่อนำไปสู่ความรู้ที่ลึกซึ้งและมีคุณ
การรับประทานอาหารอย่างพอดี
331
การรับประทานอาหารอย่างพอดี
… มูลปัณณาสก์, มก. เล่ม 19 หน้า 418, มโนรถปูรณี อรรถกถาอังคุตตรนิกาย เอกนิบาต, มก. เล่ม 33 หน้า 113, ปาฏิกสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มก. เล่ม 15 หน้า 7. * ภัททาลิสูตร, มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์, มก. เล่ม…
การรับประทานอาหารอย่างพอดีช่วยให้เรามีความสุข ไม่หิว และไม่อึดอัด บทความนี้พูดถึงความพอดีในการรับประทานอาหาร โดยอ้างอิงถึงคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระภิกษุในสมัยพุทธกาล ซึ่งแนะนำให้รับประทานเพียง
โครงสร้างของจักรวาล
53
โครงสร้างของจักรวาล
…ามโททกนรก 1.3.5 อโยคผนวก 1.3.6 ปิลสกปัพพตนรก 1.3.7 จุดนรก 1.3.8 สัตโลสิคนวด 1.3.9 สุนนรก 1.3.10 วัน ปาสาณนวก 1.4 โลกันตนรก 2. เปต วสยภูมิ 3. อสุรกายภูมิ 4. วัจฉานภูมิ 3.6.3 เทวภูมิ 6 3.7 รูปภพ 3.8 อรูปภ…
เนื้อหาเน้นการอธิบายโครงสร้างของจักรวาล รวมถึงแบ่งประเภทนรกต่าง ๆ เช่น สัญชีวมหานรก อุสสทนรก และภูมิอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง เช่น เปต วสยภูมิ และ อสุรกายภูมิ ซึ่งช่วยให้เข้าใจเกี่ยวกับจักรวาลในมุมมองของคว
อสุรกายภูมิและติรัจฉานภูมิ
75
อสุรกายภูมิและติรัจฉานภูมิ
…นื้อเลือดในร่างกาย มีแต่ หนังหุ้มกระดูก ตัวเหม็นสาบ มีดวงตาที่เล็กมากและตั้งอยู่บนศีรษะ ตรงกระหม่อม ปากเล็กเท่ารูเข็ม และตั้งอยู่ใกล้ดวงตา เหตุนี้จึงลำบากในการหาอาหาร เวลาจะกินก็ลำบาก ต้องเอาศีรษะปักลงม…
อสุรกายภูมิ คือ สถานที่ที่สัตว์มีชีวิตอยู่ในความทุกข์ เนื่องจาก การขโมยและโลภหลอกลวง ในขณะที่ติรัจฉานภูมิ เป็นโลกของสัตว์ที่เดินไปอย่างขวาง โดยไม่สามารถบรรลุธรรมได้ง่ายแม้ทำความดี ทั้งสองภูมิประสบปัญห
รูปภพ: สำรวจพรหมโลกและชั้นของรูปพรหม
82
รูปภพ: สำรวจพรหมโลกและชั้นของรูปพรหม
…ที่ตั้งอยู่ในพื้นที่ระดับเดียวกัน มิได้ตั้งอยู่สูงต่อๆ กันไปตาม ลำดับชั้นอย่างสวรรค์ ประกอบด้วย พรหมปาริสัชชา เป็นพรหมที่ได้ปฐมฌานอย่างอ่อน เป็นพรหมธรรมดาสามัญ ไม่มีอำนาจพิเศษ อันใด เป็นบริวารของมหาพรหม…
…ป็นปฐมฌานภูมิและทุติยฌานภูมิแต่ละชั้นก็มีลักษณะเฉพาะของพรหมที่ได้ฌานด้วยความเข้มข้นต่างกัน เช่น พรหมปาริสัชชาที่ได้ฌานอย่างอ่อน หรือมหาพรหมาที่เป็นหัวหน้าและมีรัศมีสว่างไสว รายละเอียดเกี่ยวกับแต่ละชั้นข…
กำเนิดจักรวาล โลก และมนุษย์ ตามคำสอนของพระพุทธศาสนา
97
กำเนิดจักรวาล โลก และมนุษย์ ตามคำสอนของพระพุทธศาสนา
…า หรือแม้กระทั่งผิดไปจากสิ่งที่ตนเชื่อมั่นหรือคาดหวัง พระพุทธองค์ทรงทราบดีว่า อัคคัญญสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกาวรรค, มก. เล่ม 15 ข้อ 51-72 หน้า 145-165. * ในอินเดียจัดคนออกเป็นวรรณะต่างๆ 4 วรรณะ คือ กษัตริย์…
บทนี้พูดถึงการกำเนิดจักรวาล โลก และมนุษย์ตามคำสอนของพระพุทธเจ้า โดยเฉพาะในอัคคัญญสูตร ซึ่งให้ข้อคิดถึงที่มาของวรรณะ การเปลี่ยนแปลงของสรรพสิ่ง และธรรมและอธรรมที่กำหนดคุณค่าของบุคคล ไม่ได้เกิดจากวรรณะแต
การเกิดอวัยวะภายในกายมนุษย์
102
การเกิดอวัยวะภายในกายมนุษย์
…รภ์เกิดขึ้น ซึ่งถือได้ว่ามนุษย์ได้เริ่มเกิดจากครรภ์ ตั้งแต่ครั้งนั้น หลังจากนั้นก็ไม่มีการเกิดแบบโอปปาติกะในหมู่มนุษย์อีก เมื่อมนุษย์สร้างบ้านเรือน มีที่อยู่อาศัยเป็นหลักแหล่ง จึงเกียจคร้านในการออกไปแสว…
เนื้อหาเกี่ยวกับอวัยวะภายในของมนุษย์ที่เกิดจากคุณภาพอาหารที่ลดลงและกรรมในอดีต อธิบายการเสพเมถุนธรรม การสร้างที่อยู่อาศัย และการเกิดใหม่ในมดลูก รวมถึงการเสื่อมคุณภาพของอาหารในเวลาต่อมา ซึ่งเชื่อมโยงกับ
ความเสื่อมเริ่มจากผู้ปกครอง
117
ความเสื่อมเริ่มจากผู้ปกครอง
…่ได้ให้ ไม่พึงประพฤติผิดในกามทั้งหลาย ไม่พึงกล่าวคำเท็จ ไม่พึงดื่มน้ำเมา” - จักกวัตติสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มก. ที่ 15 ข้อ 33-50 หน้า 99-123. บทที่ 5 ค ว า ม เ สื้ อ ม ข อ ง จั ก ร ว า ล เสื่อ DOU 10…
บทความนี้กล่าวถึงการทะเลาะวิวาทในหมู่มนุษย์และการตั้งผู้ปกครองเพื่อรักษาความสงบสุข โดยเน้นบทบาทของกษัตริย์ในการดูแลประชาชนและการนำทางไปสู่การปกครองที่ถูกต้องตามธรรม ตามคำแนะนำของพระเจ้าจักรพรรดิ ทัฬหเ