หน้าหนังสือทั้งหมด

การแบ่งวรรณะในสังคมฮินดูและผลกระทบต่อชนกลุ่มต่างๆ
67
การแบ่งวรรณะในสังคมฮินดูและผลกระทบต่อชนกลุ่มต่างๆ
…ละเป็น ปุโรหิตให้แก่กษัตริย์ พวกพราหมณ์ถือว่าพวกตนเป็นวรรณะสูงสุดในสังคม เพราะเกิดจาก พระโอษฐ์ของพระผู้เป็นเจ้าตามที่อ้างไว้ในคัมภีร์พระเวท 2. วรรณะกษัตริย์ ได้แก่พวกนักรบ ทำหน้าที่ป้องกันชาติบ้านเมืองแล…
…พศย์ และศูทร สังคมในสมัยพระเวทมีการปรับเปลี่ยน และในปัจจุบันประเมินว่ามีสัดส่วนของวรรณศูทรมากที่สุด ผู้ที่อยู่นอกวรรณะถูกมองว่าเป็นจัณฑาลซึ่งถูกมองว่าเป็นชนชั้นต่ำ การแบ่งแยกนี้ได้ส่งผลกระทบต่อสิทธิและโอ…
พระพรหมและเทพเจ้าในศาสนาพราหมณ์
69
พระพรหมและเทพเจ้าในศาสนาพราหมณ์
… องค์ คือ พระศิวะ ซึ่งแต่เดิมเป็น เทพแห่งภูเขา และพระวิษณุ แต่เดิมเป็นเทพแห่งทะเลและมหาสมุทร 3. เป็นผู้สร้างคัมภีร์ใหม่ 2 คัมภีร์ คือ คัมภีร์อรัณยกะ (บทเรียนในป่า) เป็นคู่มือสำหรับผู้สละเรือนประพฤติพรหมจ…
…ะเทพเจ้าอื่นในศาสนาพราหมณ์ ชี้ให้เห็นถึงการสร้างคัมภีร์ใหม่ เช่น คัมภีร์อรัณยกะ ซึ่งเป็นคู่มือสำหรับผู้ที่สละเรือน รวมถึงคัมภีร์อาถรรพเวทที่ช่วยสร้างสัทธาในศาสนาพราหมณ์กลายเป็นฮินดู นอกจากนี้ยังกล่าวถึงก…
การพัฒนาพราหมณ์และแนวคิดปรัชญา
70
การพัฒนาพราหมณ์และแนวคิดปรัชญา
…ยว ซึ่งประทานความรู้ให้เรา สามารถเห็นแจ้งได้ บรรดาทวยเทพทั้งหลายเป็นลักษณะที่ปรากฏขึ้นชั่วคราวของพระผู้ทรง ความเป็นหนึ่ง แม้จะถือว่าพรหมาเป็นอันติมสัจจ์ แต่ประชาชนส่วนมากยังคงยอมรับนับถือ ทวยเทพเหมือนเดิ…
นักบวชพราหมณ์ในเมืองตักสิลาได้พัฒนาให้พิสดารมากขึ้น โดยเน้นความสำคัญของพรหมาเป็นศูนย์กลางแห่งความรู้ วิญญาณทุกดวงเกิดจากพรหมาและต้องเวียนว่ายตายเกิดตามกรรมเก่า เมื่อวิญญาณหลุดพ้นจากเวียนว่ายตายเกิดจะก
การศึกษาและศรัทธาในสมัยอุปนิษัท
71
การศึกษาและศรัทธาในสมัยอุปนิษัท
…ธีเสกเป่ามนตร์และคล้องเส้นด้ายมงคลศักดิ์สิทธิ์ เรียกว่า สายธุรำ เฉวียงบ่า พิธีนี้เรียกว่า ยัชโญปวีต ผู้ผ่านการทำพิธีดังกล่าวนี้แล้วถือว่าเป็นผู้เกิดใหม่อีกครั้งหนึ่ง เรียกว่า ทวิชะ แปลว่า ผู้เกิดสองครั้ง…
ในยุคกลียุคมนุษย์ไม่สนใจศีลธรรมและตกเป็นทาสของราคะเป็นที่ไม่ดี ส่วนประชาชนทุกคนต้องส่งบุตรไปศึกษาในสถาบันของพราหมณ์ซึ่งมีพิธีเสกเป่าและการเข้าสู่การศึกษาใหม่ที่เรียกว่า ทวิชะ. สมัยอุปนิษัทมีการค้นหาทา
ประวัติศาสตร์และปรัชญาของฮินดู
72
ประวัติศาสตร์และปรัชญาของฮินดู
…าเป็นรากฐานของปรัชญาในภควัทคีตา นักบวชพราหมณ์ที่ประสงค์บำเพ็ญพรตเป็นดาบสต้องศึกษาคัมภีร์อรัณยกะ ส่วนผู้ที่จะ เป็นปริพาชก หรือสันยาสี ต้องศึกษาคัมภีร์อุปนิษัท (เวทานตะ) ซึ่งถือกันว่าเป็นศรุติหรือ คำบอกเล่…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการพัฒนาของปรัชญาฮินดูตั้งแต่สมัยพระเวท โดยมีการเชื่อในพระเจ้าหลายองค์และยัญพิธี ต่อมาได้เกิดการเปลี่ยนแปลงไปสู่การเน้นเอกนิยมในอุปนิษัท ซึ่งเชื่อว่าเป็นรากฐานของปรัชญาในภควัทคีตา อธ
การศึกษาศาสตร์และการพัฒนาของศาสนาในอินเดีย
73
การศึกษาศาสตร์และการพัฒนาของศาสนาในอินเดีย
…าน เพราะชิงอำนาจกันเองภายในประเทศ อีกทั้งยังถูกศัตรูนอกประเทศรุกรานผลัดเปลี่ยนกัน เข้าปกครองอินเดีย ผู้ปกครองบางคนก็นิยมศาสนาฮินดู บางคนก็ศรัทธาศาสนาเชน และบาง คนก็เลื่อมใสพุทธศาสนา พวกใดเป็นใหญ่ก็จะฟื้น…
…ับพิธีกรรมในชีวิตประจำวันของประชาชน อินเดียในสมัยอวตารเผชิญกับการจลาจลและการเปลี่ยนแปลงด้านศาสนา โดยผู้ปกครองแต่ละคนสนับสนุนศาสนาที่ตนเชื่อ ซึ่งส่งผลให้เกิดนิกายใหม่ในฮินดูและการแข่งขันทางศาสนาอย่างเข้มข…
ปรัชญาในศาสนาฮินดู
74
ปรัชญาในศาสนาฮินดู
… คู่ทีหนึ่ง นยายะ (Nyaya) เป็นระบบปรัชญาที่ค้นหาความเป็นจริง โดยการวิเคราะห์และโต้แย้งเชิงตรรกวิทยา ผู้ เป็นศาสดาของปรัชญาในระบบนี้คือ “โคตมะ” ผู้แต่ง “นยายะสูตร” ซึ่งสันนิษฐานกันว่า คัมภีร์เล่มนี้อาจจะแ…
…กสิ่ง ต่อมาคือคู่ที่สองที่ประกอบด้วย ปรัชญาสางขยะ ที่มีศาสดาคือกาปีละ และปรัชญาโยคะ ที่มีปตาญชลีเป็นผู้ก่อตั้ง และท้ายสุดคู่ที่สาม คือปฏิสัมพันธ์ของปรัชญามีมามสา ที่มีไซมินิเป็นผู้สอน กับปรัชญาเวทานตะ ที…
ปรัชญาโยคะและสางขยะ
76
ปรัชญาโยคะและสางขยะ
… (โมกษะ) ปรัชญาโยคะจึง มีลักษณะเป็นแบบเทวนิยม (theistic) มากกว่าสางขยะ เพราะยอมรับในความมีอยู่ของพระผู้ เป็นเจ้าและการที่จะหลุดพ้นจากวัฏสงสารได้ก็ต่อเมื่อได้เข้าถึงพระผู้เป็นเจ้า ผู้ซึ่งเป็นบุรุษะ พิเศษท…
ปรัชญาโยคะเน้นการปฏิบัติเพื่อหลุดพ้นจากวัฏสงสาร โดยมีจุดมุ่งหมายหลักในทางเทวนิยม ส่วนสางขยะมุ่งเน้นอภิปรัชญาและจิตวิทยา นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงมีมามสาและเวทานตะ ซึ่งมาเชื่อมโยงกันด้วยคำสอนในพระเวท โดย
สมัยฟื้นฟูในอินเดีย
79
สมัยฟื้นฟูในอินเดีย
…กันทำการปรับปรุงแก้ไขคัมภีร์เก่าให้ ชัดเจนเหมาะสม ทันสมัยและสมเหตุสมผลยิ่งขึ้น อาทิเช่น ท่านกุมาริล ผู้แต่งอรรถกถาแก้คัมภีร์กรรมมางสา หรือปุรวมมางสาของไซมินิ ท่านสังกราจารย์ ได้แต่งอรรถกถาแก้คัมภีร์เวทาน…
ในสมัยฟื้นฟู อินเดียเผชิญหน้ากับการบุกรุกจากพวกมุสลิมเชื้อสายตุรกี แต่ว่ามีกษัตริย์ฮินดูที่แข็งแกร่งสามารถต้านทานได้ สมัยนี้มีความสำคัญเนื่องจากศาสนาฮินดูได้รับการอุปถัมภ์และพยายามสร้างความมั่นคงทางศา
การแพร่กระจายของศาสนาฮินดูและอิสลามในอินเดีย
82
การแพร่กระจายของศาสนาฮินดูและอิสลามในอินเดีย
ฮินดูและศาสนาอิสลามมาก่อน ลัทธิภักติเผยแผ่ลัทธิด้วยภาษาพื้นเมือง ยกย่องอาจารย์ผู้สอนลัทธิว่าเป็นผู้ควรแก่การ เคารพอย่างสูง เรียกว่า “คุรุ” พิธีกรรมในลัทธิมีการสวดมนต์ภาวนา เสกเป่า แ…
…ดูอย่างเคร่งครัด รวมถึงพิธีกรรมที่เฉพาะเจาะจง นอกจากนี้ ศาสนาอื่นๆ เช่น ศาสนาคริสต์และศาสนาซิกข์ก็มีผู้ติดตามเช่นกัน
ฐานะของศาสนาพราหมณ์-ฮินดูในปัจจุบัน
83
ฐานะของศาสนาพราหมณ์-ฮินดูในปัจจุบัน
…านะของศาสนาพราหมณ์-ฮินดูในปัจจุบันนี้คือ คนรุ่นใหม่ที่ได้รับการศึกษา ไม่ใคร่ สนใจเลื่อมใสศรัทธา ส่วนผู้ที่ยังคงปฏิบัติตามลัทธิ พิธีกรรมอย่างเคร่งครัดได้แก่ นักบวช พราหมณ์ที่สืบเชื้อสายตามนิกายที่นับถือใน…
…ี่คนรุ่นใหม่ไม่สนใจ แต่กลุ่มนักบวชยังปฏิบัติตามพิธีกรรมอย่างเคร่งครัด ศาสนานี้ขาดศาสดาที่ชัดเจนและมีผู้แต่งคัมภีร์สำคัญอย่างเช่น วยาสะ ที่รวบรวมคัมภีร์ต่างๆ ผู้ที่นับถือศาสนายังคงเดินทางไปนมัสการเทพเจ้าต…
ประวัติของนักปรัชญาและผู้นำลัทธิในศาสนาฮินดู
84
ประวัติของนักปรัชญาและผู้นำลัทธิในศาสนาฮินดู
2. วาลมีกิ เป็นฤๅษีผู้แต่งมหากาพย์รามายณะ สันนิษฐานว่าเกิดประมาณปลาย ศตวรรษที่ 4 และต้นศตวรรษที่ 3 ก่อน ค.ศ. 3. โคตมะ หรือ…
บทความนี้เล่าถึงประวัติและความสำคัญของนักปรัชญาและผู้นำลัทธิที่สำคัญในศาสนาฮินดู ตั้งแต่ วาลมีกิ ผู้แต่งมหากาพย์รามายณะ จนถึง รามานุชาจารย์ ผู้นำลัทธิไวษ…
การศึกษาและเนื้อหาของคัมภีร์พระเวทในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู
86
การศึกษาและเนื้อหาของคัมภีร์พระเวทในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู
…พิธีกรรมต่าง ๆ ไว้อย่างละเอียด 3. หมวดอารัณยกะ เป็นบทร้อยแก้ว ใช้เป็นตำราคู่มือการปฏิบัติของพราหมณ์ ผู้ ประสงค์ดำเนินตนเป็นวานปรัสถ์ ชฏิลหรือปริพาชก เพื่อหาความสุขสงบ ตัดความกังวลจาก การอยู่ครองเรือน 4. …
…มและการปฏิบัติที่ช่วยให้คนหลุดพ้นจากการเวียนว่ายตายเกิด. คัมภีร์นี้จึงเป็นแหล่งความรู้ที่สำคัญสำหรับผู้สนใจในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู.
คัมภีร์และแนวทางในศาสนาฮินดู
88
คัมภีร์และแนวทางในศาสนาฮินดู
…างระเบียบความประพฤติของประชาชน และสังคม โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อความเจริญของ สังคมฮินดู ดังนั้น ชื่อของผู้ให้กำเนิดกฎหมาย คือ มนู ยาชญวัลกยะ และปราศระ เป็นชื่อ อมตะ ในโลกของกฎหมาย 7. 8. คัมภีร์นิติศาสตร์ ได…
…บที่เกี่ยวกับความประพฤติของชนชั้นต่าง ๆ ตลอดจนการเขียนคัมภีร์ธรรมศาสตร์เพื่อตั้งระเบียบในสังคมฮินดู ผู้ให้กำเนิดกฎหมายที่สำคัญมีชื่อว่า มนู ยาชญวัลกยะ และปราศระ คัมภีร์นิติศาสตร์ยังอธิบายถึงพฤติกรรมและจร…
หลักอาศรม 4: ขั้นตอนการดำเนินชีวิตของชาวฮินดู
90
หลักอาศรม 4: ขั้นตอนการดำเนินชีวิตของชาวฮินดู
…ม (วัย) อาศรมทั้ง 4 ช่วงมีดังนี้ อาศรมที่ 1 (ปฐมวัย) เรียกว่า พรหมจรยอาศรม เริ่มตั้งแต่อายุ 8-25 ปี ผู้เข้าสู่ อาศรมนี้ เรียกว่า พรหมจารี ภายในช่วงระยะเวลา 25 ปีแรกนี้ พรหมจารีผู้อยู่ในพรหมจรรย์ อาศรม มี…
…(25-50 ปี), วานปรัสถาศรม (50-75 ปี) ในแต่ละช่วงมีการกำหนดภารกิจและหน้าที่เพื่อการพัฒนาตนเองและชุมชน ผู้ที่สำเร็จการศึกษาช่วงแรกจะได้รับสิทธิพิเศษในการศึกษาและสอนพระเวท รวมถึงการบริจาคทาน ส่วนในอาศรมที่ 2…
หลักการและแนวทางของอาศรมในศาสนาฮินดู
91
หลักการและแนวทางของอาศรมในศาสนาฮินดู
…ชน์แก่สังคมด้วยการเป็นครูอาจารย์ อาศรมที่ 4 คือ สันยัสตาศรม อยู่ในช่วงอายุตั้งแต่ 75 ปีขึ้นไป สำหรับผู้ปรารถนา ความหลุดพ้น (โมกษะ) จะออกบวชเป็น “สันยาสี” เมื่อบวชแล้วจะสึกไม่ได้ บำเพ็ญสมาธิ แสวงหาความหลุ…
…ศาสนาฮินดู ตั้งแต่การมอบสมบัติให้บุตรธิดา การบำเพ็ญประโยชน์ การบวชในอาศรมสันยัสตาศรม ซึ่งเหมาะสำหรับผู้สูงวัยที่ต้องการความหลุดพ้น โดยเฉพาะการศึกษาหลักปรมาตมันที่อธิบายถึงความเป็นหนึ่งเดียวและความเชื่อมโ…
การเข้าถึงโมกษะและตรีมูรติในศาสนาฮินดู
92
การเข้าถึงโมกษะและตรีมูรติในศาสนาฮินดู
… 6 ก่อนคริสต์ ศักราชถึงคริสต์ศตวรรษที่ 4 พวกพราหมณ์มีบทบาทมากในสังคม ได้กลายเป็นชนชั้นอภิสิทธิ์ เป็นผู้วิเศษและมีอิทธิพลมากในวงการต่างๆ ศาสนาในยุคพระเวทเรียกว่า ศาสนาพราหมณ์ ครั้น เวลาล่วงมาถึงยุคพระเวทต…
…ฮินดู เทพเจ้าสำคัญในยุคมหากาพย์มี พระพรหม พระศิวะ และพระนารายณ์ ซึ่งรวมเรียกว่า ตรีมูรติ พระพรหมเป็นผู้สร้างทุกสิ่ง เน้นถึงนามธรรมที่เป็นจักรวาลและรูปธรรมที่เป็นเทพเจ้าผู้ยิ่งใหญ่ รวมถึงพระชายาแห่งการศึก…
พระศิวะและพระวิษณุในศาสนาฮินดู
93
พระศิวะและพระวิษณุในศาสนาฮินดู
…ระเนตรดวงที่ 3 มีรูปพระจันทร์ครึ่งซีก พระศิวะมีพระชายาชื่ออุมา ซึ่งมีหลายลักษณะเป็นต้นว่า ปารวตีเทวีผู้เป็นธิดาแห่งหิมวัต หรือหิมาลัย ทรุคาเทวีผู้เป็นเจ้าแม่แห่งสงคราม และกาลีเทวีผู้มีกายสีดำ พระอุมาเทวี…
พระศิวะเป็นเทพเจ้าสูงสุดแห่งศาสนาฮินดู ประทับที่ภูเขาไกรลาส พร้อมมีพาหนะคือโคนัน และมีสัญลักษณ์คือศิวลึงค์ พระศิวะมี 4 กร ถืออาวุธต่างๆ และมีพระเนตรที่ 3 ซึ่งถ้าท่านลืมเปิดไฟจะไหม้โลก พระชายาคืออุมา ม
อวตารของพระนารายณ์ในศาสนาฮินดู
94
อวตารของพระนารายณ์ในศาสนาฮินดู
3. วราหาวตาร อวตารลงมาเป็นหมูป่าเพื่อปราบ หิรัณยักษ์ ผู้จับโลกกดลงไปใต้ทะเล โดยใช้เขียวดุนให้โลกสูงขึ้นจนมนุษย์ได้อาศัยกระทั่งถึงทุกวันนี้ 4. นรสิงหาวตาร อว…
อวตารของพระนารายณ์ประกอบด้วยการลงมาของพระองค์ในหลายรูปแบบ เช่น วราหาวตารเพื่อต่อสู้กับหิรัณยักษ์, นรสิงหาวตารเพื่อปราบยักษ์, และรามาวตารเพื่อปราบทศกัณฐ์ ทั้งนี้ยังรวมถึงการลงมาของพระพุทธเจ้าในฐานะอวตา
ความเชื่อและหลักธรรมของศาสนาฮินดู
95
ความเชื่อและหลักธรรมของศาสนาฮินดู
…ระเจ้าสูงสุดของศาสนาฮินดู ศาสนาฮินดูมีระยะเวลาแห่งการพัฒนาตนเองมายาวนานมาก ความเชื่อในพระเจ้าสูงสุด ผู้สร้างโลกได้เปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัย โดยเริ่มแรกสมัยที่เป็นศาสนาสนาตนะมีความเชื่อ ในพระเจ้าตามแบบศาสนา…
…ุ และพระศิวะ ซึ่งแต่ละองค์มีความสำคัญในกระบวนการสร้างสรรค์โลก ในฐานะที่เป็นเทพเจ้าสูงสุด พระพรหมเป็นผู้สร้าง ซึ่งวิถีชีวิตของผู้คนเป็นไปตามพรหมลิขิต แต่ยังสามารถเปลี่ยนแปลงได้ด้วยการกระทำดีและการบูชาพระอ…