หน้าหนังสือทั้งหมด

การเรียนรู้และการถามเพื่อพัฒนาธรรมะในพระพุทธศาสนา
169
การเรียนรู้และการถามเพื่อพัฒนาธรรมะในพระพุทธศาสนา
1.2) อาศัยคำแนะนำของพระอานนท์ ผู้เป็นเลิศกว่าภิกษุทั้งหลายในทางพหูสูต ที่กล่าวถึงวิธี เรียนให้ได้ผลดีกับพระสารีบุตร ดังนี้ “ภิกษุในธร…
…ครูที่ดี จะทำให้เขาสามารถเข้าใจธรรมและปฏิบัติได้อย่างถูกต้อง ซึ่งส่งผลให้เกิดประโยชน์ต่อทั้งตนเองและผู้อื่นได้อย่างมากมาย.
การบริหารเวลาในชีวิตประจำวัน
174
การบริหารเวลาในชีวิตประจำวัน
…วนา อย่างจริงจัง และ - นำมาฝึกปฏิบัติตามที่ได้ศึกษามานั้น และหมั่นตอกย้ำซ้ำเดิมเรื่อยไป ด้วยวิธีนี้ ผู้เป็นฆราวาสก็ย่อมจะได้รับประโยชน์อันยิ่งใหญ่คือการได้นำชีวิตของตนเองให้เข้าใกล้กับ เป้าหมายชีวิตอย่าง…
ในชีวิตประจำวัน การทำความเข้าใจเกี่ยวกับภารกิจสำคัญและเร่งด่วนช่วยในการจัดการเวลาได้ดียิ่งขึ้น โดยการจัดลำดับความสำคัญให้กับภารกิจเช่น การวางแผนและนโยบายที่ส่งผลต่ออนาคตนั้นสำคัญมาก แม้จะไม่เร่งด่วน แ
ความหมายและความสำคัญของปริสัญญู
180
ความหมายและความสำคัญของปริสัญญู
…ู อัตถัญญู อัตตัญญู มัตตัญญู กาลัญญู ปริสัญญู ด้วยประการฉะนี้ 8.2 คำแปลและความหมาย “ปริสัญญ” แปลว่า ผู้รู้จักบริษัท รู้จักสังคมของคนเพื่อจะได้ประพฤติปฏิบัติกาย วาจา หรือ ปรับตัวให้เหมาะสมกับบริษัทนั้น หร…
บทความนี้อธิบายความหมายของปริสัญญู ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญสำหรับพระภิกษุในการรู้จักกลุ่มบุคคลทั้ง 4 คือ กษัตริย์ พราหมณ์ คฤหบดี และสมณะ โดยการรู้จักเข้าหาและวางตัวอย่างเหมาะสมจะทำให้เกิดการยอมรับและศรัทธาจา
ความสำคัญของบริษัท 4 ในพระพุทธศาสนา
181
ความสำคัญของบริษัท 4 ในพระพุทธศาสนา
…่มคน ในอดีตพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแบ่งกลุ่มคนออกเป็น 4 กลุ่ม ได้แก่ 1) กลุ่มกษัตริย์ หมายถึง กษัตริย์ผู้ปกครองเมืองต่างๆ 2) กลุ่มพราหมณ์ หมายถึง พวกพราหมณ์มหาศาล มีทรัพย์มาก มีลูกศิษย์มาก 3) คฤหบดี หมายถึ…
บทความนี้ชี้ให้เห็นถึงบริษัท 4 ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้แบ่งกลุ่มคนออกเป็นสี่กลุ่ม ซึ่งมีผลสำคัญต่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในอดีตและปัจจุบัน โดยทั้งสี่กลุ่มได้แก่ กษัตริย์, พราหมณ์, คฤหบดี และสมณะ ต่างมี
นางวิสาขามหาอุบาสิกา
184
นางวิสาขามหาอุบาสิกา
…สงฆ์หมู่ใหญ่ เมณฑกเศรษฐีปู่ของเด็กหญิงวิสาขาทราบความว่าพระพุทธเจ้าเสด็จมาถึงภัททิยนครจึงเรียกวิสาขา ผู้เป็นหลานสาว ให้ไปทำการต้อนรับพระพุทธเจ้าพร้อมด้วยเด็กหญิงบริวารอีก 500 คน เด็กหญิงวิสาขาจึง เดินทางพ…
นางวิสาขามหาอุบาสิกา เป็นธิดาของธนัญชัยเศรษฐี หนึ่งในผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการเผยแพร่พระพุทธศาสนา ในวัยเด็กนางได้บรรลุธรรมเป็นพระโสดาบันจากพระธรรมเทศนาของพระพ…
ความถือดีในสังคมตามพระสูตร
186
ความถือดีในสังคมตามพระสูตร
…มมาสัมพุทธเจ้าตรัสไว้ ใน ทหรสูตร' ว่า “กษัตริย์ไม่ควรดูถูกดูหมิ่นว่ายังทรงพระเยาว์ เพราะกษัตริย์เป็นผู้ถึง พร้อมด้วยพระชาติ มีพระชาติสูง แม้จะทรงพระเยาว์ เมื่อใดได้เสวยราช สมบัติแล้ว เกิดทรงพระพิโรธขึ้น …
บทความนี้กล่าวถึงความแตกต่างของกลุ่มบุคคลในสังคมตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ เช่น ความถือดีของกษัตริย์ ที่มีทิฏฐิมานะ ซึ่งมีผลต่อการปกครองและความสัมพันธ์ระหว่างชนชั้นต่างๆ เรื่องราวต่างๆ เช่น พ
เรื่องราวของวิฑูฑภะและความถือดีของกลุ่มพราหมณ์
187
เรื่องราวของวิฑูฑภะและความถือดีของกลุ่มพราหมณ์
เห็นแล้วพอพระทัย จึงอภิเษกไว้ในตำแหน่งพระอัครมเหสี ไม่นานจากนั้น นางประสูติพระโอรส ผู้มีผิวพรรณประดุจทองคำ มีนามว่า วิฑูฑภะ เมื่อวิฑูฑภะกุมารอายุได้ 16 ชันษา ได้ขอพระมารดาและกราบทูลพระรา…
เรื่องราวของวิฑูฑภะผู้มีผิวพรรณดั่งทองคำที่ถูกดูแคลนโดยเจ้าศากยะ ทำให้เกิดความแค้นที่นำไปสู่วิสัยทัศน์แห่งการแก้แค้นเมื่อเ…
การวางตัวแบบฆราวาสในสังคมไทย
196
การวางตัวแบบฆราวาสในสังคมไทย
…้เหมาะสมกับโอกาส ตามวัย และ ตามยุคสมัย เป็นต้น แต่อย่างไรก็ตาม การวางตัวที่เหมาะสมย่อมแสดงถึงการเป็นผู้มีมารยาทอันงามโดยเฉพาะใน สังคมไทย ซึ่งฆราวาสควรจะศึกษาเอาไว้ เพื่อให้ตนเองไม่ว่าจะอยู่ในสังคมไหน ก็ป…
…รประพฤติตนตามกิริยามารยาทที่เหมาะสม เช่น การแต่งตัวให้เรียบร้อย การรักษาระยะห่างทางสังคม และการเคารพผู้ใหญ่ รวมถึงการศึกษาขนบธรรมเนียมของชาวต่างชาติที่อาจมีผลต่อการนำไปใช้ในชีวิตประจำวัน การประพฤติตนอย่า…
ความเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟังในพระธรรม
202
ความเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟังในพระธรรม
ความรู้คำแนะนำตามธรรมชาติของผู้ฟังว่าสนใจในเรื่องใดได้อย่างเหมาะสมรวมถึงมีเกณฑ์ในการเลือกธรรมะ สำหรับสนทนาตามธรรมชาติผู้ฟัง เป็นต้น…
บทความนี้กล่าวถึงความรู้และคำแนะนำในการเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟัง ซึ่งเป็นกุญแจสำคัญในการสนทนาธรรมกับพระภิกษุผู้มีความเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟัง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าท…
การเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
203
การเข้าใจธรรมชาติของผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
…ว ในเรื่องบุคคลปโรปรัญญ มีรายละเอียด ดังนี้ “ก็ภิกษุเป็นบุคคลปโรปรัญญอย่างไร ภิกษุในธรรมวินัยนี้เป็นผู้รู้จักบุคคลโดยส่วน 2 คือ บุคคล 2 จําพวก คือ 1) พวกหนึ่งต้องการเห็นพระอริยะ พวกหนึ่งไม่ต้องการเห็นพระ…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการรู้จักธรรมชาติของผู้ฟังในพระพุทธศาสนา โดยชี้ให้เห็นถึงประเภทต่างๆ ของผู้ฟังที่มีทั้งที่พร้อมรับฟังและไม่พร้อมรับฟัง นอกจ…
บุคคลปโรปรัญญูและการปฏิบัติธรรม
204
บุคคลปโรปรัญญูและการปฏิบัติธรรม
…ัติธรรมสมควรแก่ธรรม ก็มี 2 จำพวก คือ 7) พวกหนึ่งปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของตน ไม่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของผู้อื่น พวกหนึ่งปฏิบัติเพื่อ ประโยชน์ของตนและปฏิบัติเพื่อประโยชน์ผู้อื่น บุคคลที่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ตน…
บทความนี้กล่าวถึงบุคคลที่มีความเข้าใจในอรรถและธรรม โดยแบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ ผู้ที่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของตนเอง และผู้ที่ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ของทั้งตนเองและผู้อื่น คนที่ปฏิบัติเพื่…
ลักษณะภายนอกของผู้ฟังธรรม
208
ลักษณะภายนอกของผู้ฟังธรรม
…้วยเหมือนกัน ดังนั้นการดูคนเป็นอาศัยหลักจากบุคคลปโรปรัญญูจึงเป็นประโยชน์ในการทำหน้าที่กัลยาณมิตรแก่ ผู้อื่นอย่างมาก เพราะช่วยจัดลำดับความสำคัญตามประเภทคนออกได้กล่าวคือ บุคคลใดที่มีความพร้อมในการ ฟังธรรมะ…
…ม้ทุกคนมีความปรารถนาในการฟังธรรมที่เหมือนกัน แต่การตั้งใจฟังมีความแตกต่างกัน ซึ่งส่งผลต่อประโยชน์ที่ผู้ฟังจะได้รับ พระภิกษุต้องมีการพิจารณาและมอบธรรมให้กับผู้ฟังตามระดับความพร้อม และยกตัวอย่างเปรียบเทียบ…
หลักการแสดงธรรมที่เหมาะสม
209
หลักการแสดงธรรมที่เหมาะสม
… การแสดงธรรมอาศัยหลักการดูคนเป็นทั้ง 7 ลักษณะนั้น ย่อมช่วยให้พระภิกษุแสดงธรรมได้อย่าง พอเหมาะพอดีแก่ผู้ฟัง เช่น หากรู้ว่า ผู้ฟังธรรมอยู่นี้เป็นประเภทอยากมาพบพระ ไม่อยากฟังธรรม การที่ พระภิกษุจะแสดงธรรมที…
บทความนี้กล่าวถึงการแสดงธรรมในพระพุทธศาสนาโดยอิงจากลักษณะของผู้ฟัง ทั้งสามระดับ ได้แก่ ระดับสูง กลาง และต่ำ พระภิกษุควรมีความเข้าใจในเป้าหมายของการแสดงธรรมเพื่อนำม…
เรื่องของพระนางเขมาเทวี
211
เรื่องของพระนางเขมาเทวี
ดังตัวอย่างเรื่องของพระนางเขมาเทวี ผู้เป็นพระอัครมเหสีของพระเจ้าพิมพิสาร พระนางทรงรัก ในความงามของตนเอง ต่อมามีโอกาสได้ฟังธรรม จนสามารถบรร…
พระนางเขมาเทวีเป็นพระอัครมเหสีของพระเจ้าพิมพิสาร ผู้มีพระรูปงดงามน่าเลื่อมใส เมื่อได้รับฟังธรรมจากพระศาสดา จึงเกิดความตระหนักถึงความไม่จีรังของความงาม เ…
อาทิตตปริยายสูตร และการเลือกธรรมะ
212
อาทิตตปริยายสูตร และการเลือกธรรมะ
…พราะชาติ ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส และอุปายาส” ในทางปฏิบัติ การเลือกธรรมะตามภูมิหลังเดิมของผู้ฟังนั้น สามารถรู้ได้หลายวิธี เช่น จากอาชีพ ที่ทำ จากภูมิลำเนาที่อาศัย จากระดับการศึกษา จากอายุของผู้
…วมถึงสุขเวทนาและทุกขเวทนาที่เกิดจากจักษุสัมผัส อย่างไรก็ตาม ในการแสดงธรรม พระภิกษุควรทราบภูมิหลังของผู้ฟังเพื่อปรับเนื้อหาให้เหมาะสมกับผู้ฟัง เนื้อหาแห่งธรรมะต้องปรับเปลี่ยนตามระดับสติปัญญาของผู้ฟังซึ่งส…
การฝึกอบรมจิตใจผ่านข้อธรรมของพระราหุล
213
การฝึกอบรมจิตใจผ่านข้อธรรมของพระราหุล
… เธอจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน รูปเที่ยงหรือไม่เที่ยง...” ด้วยพระมหาปัญญาธิคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้เป็นครูฝึกบุรุษอย่างชาญฉลาด ภายหลัง จบพระธรรมเทศนาแล้ว จิตของพระราหุลก็หลุดพ้นจากอาสวะทั้งหลาย เป็นพ…
เมื่อสามเณรราหุลในวัยหนุ่มได้ศึกษาและฝึกอบรมตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ท่านเริ่มตระหนักถึงความไม่เที่ยงของรูปและขันธ์ทั้งห้า รวมถึงความเจ็บปวดจากสิ่งที่ไม่เที่ยง ท่านได้รับการสอนให้รู้จักสำรวมระมั
การแสดงธรรมในพระพุทธศาสนา
215
การแสดงธรรมในพระพุทธศาสนา
…ยที่สุดแม้แก่คนขอทานและพรานนก ย่อมแสดงโดยเคารพ ไม่ แสดงโดยไม่เคารพ ข้อนั้นเพราะเหตุไร เพราะตถาคตเป็นผู้หนักในธรรม เคารพในธรรม” ด้วยบุญบารมีอันเต็มเปี่ยมที่พระพุทธองค์ทรงบำเพ็ญมา เพื่อปรารถนาความเป็นพระสั…
บทความนี้กล่าวถึงวิธีการแสดงธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงใช้ โดยเน้นการแสดงด้วยความเคารพต่อผู้ฟังทุกรูปแบบ ตั้งแต่ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา จนถึงปุถุชน รวมถึงลักษณะต่างๆ ในการแนะนำธรรมที่สามารถทำใ…
การแสดงธรรมและการใช้เทคโนโลยีในการเผยแผ่ธรรมะ
218
การแสดงธรรมและการใช้เทคโนโลยีในการเผยแผ่ธรรมะ
…้น ที่กำลังลุกโชติช่วงอยู่ กับการเข้าไปนั่งกอด หรือนอนกอดพระราชธิดา บุตรสาวพราหมณ์หรือบุตรสาวคฤหบดี ผู้มีฝ่ามือ ฝ่าเท้าอ่อนนุ่ม อย่างไหนจะประเสริฐกว่ากัน” เมื่อพระภิกษุตอบว่ากอดพระราชธิดา บุตรสาวพราหมณ์ด…
…การสอนเพื่อพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง พระภิกษุควรเลือกใช้สื่อที่เหมาะสมและฝึกหัดการใช้งาน เพื่อเข้าถึงผู้ฟังได้มากยิ่งขึ้น การเผยแผ่ธรรมะผ่านสื่อต่างๆ เป็นเรื่องสำคัญที่ช่วยทำให้คนเข้าถึงธรรมะได้ง่ายขึ้นใน…
การประเมินตัวเองของพระภิกษุ
219
การประเมินตัวเองของพระภิกษุ
9.6.1 ประเมินตัวเอง แม้พระภิกษุจะสามารถแสดงธรรมได้อย่างวิจิตร เป็นที่ถูกอกถูกใจเหล่าผู้ฟังสามารถแนะนำธรรมะ สอนธรรมะได้มากมายเพียงใดก็ตาม สิ่งสำคัญที่พระภิกษุไม่ควรละเลย คือ การรู้จักสอนแล…
…าคุณภาพของตนเองและธรรมะที่สอน หากเห็นข้อบกพร่องควรปรับปรุงแก้ไขให้ถูกต้องเพื่อสร้างประโยชน์สูงสุดแก่ผู้ฟัง
การแสดงธรรมและความบริสุทธิ์
220
การแสดงธรรมและความบริสุทธิ์
…ม่บริสุทธิ์ แต่หากคิดว่า ธรรมะนี้เป็นของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เมื่อแสดงธรรมก็มีความปรารถนาในใจ อยากให้ผู้ฟังได้ปฏิบัติตามอย่างที่พระพุทธองค์ตรัสแนะนำ จนเกิดผลดีกับคนฟังเอง ชื่อว่า การแสดง ธรรมบริสุทธิ์ 9.6…
การแสดงธรรมอันบริสุทธิ์นั้นต้องไม่ใช่เพื่อให้ผู้ฟังนับถือผู้แสดง แต่ควรเป็นเพื่อให้ผู้ฟังได้ปฏิบัติตามแนวทางของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การประเมินผลจากผู…