มหาว : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 48 / 117

…พ็ญอินทรียสังวร จึงเป็นเช่นพระจิตตคุตต เถระ ผู้อยู่ในถ้ำใหญ่ ชื่อกรัณฑกะ และพระมหามิตตเถระผู้อยู่ใน มหาวิหารชื่อโจรกะ. [ เรื่องพระจิตตคุตตเถระ ] ได้ยินว่า ในถ้ำใหญ่กรัณฑกะ มีจิตรกรรมเรื่องอภิเนษกรมณ์ แห่ง…

ในถ้ำใหญ่กรัณฑกะ พระจิตตคุตตเถระได้อาศัยอยู่กว่า 60 ปี โดยไม่เคยมองดูจิตรกรรมอันสวยงามด้านในถ้ำ ทั้งยังไม่เคยสังเกตไม้กากะทิงที่อยู่ใกล้ประตูถ้ำ จนกระทั่งได้เห็นเกสรดอกไม้หล่นลงมา ท่านจึงรู้ว่ามันมีดอ

…่ ภิกษุทั้งหลาย สมถนิมิต ( นิมิต สงบ ) อัพยัคคนิมิต ( นิมิตไม่ซัดส่าย ) ความทำโยนิโสมนสิการให้ * สํ มหาวาร ๑๙/๑๓๑

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการเจริญสมาธิสัมโพชฌงค์และอุเบกขาสัมโพชฌงค์ รวมถึงวิธีการทำให้จิตสงบจากความฟุ้งซ่าน โดยใช้การเปรียบเทียบกับการดับไฟใหญ่ด้วยวิธีการต่างๆ ที่สนับสนุนให้ภิกษุสามารถเจริญสัมโพชฌงค์ได้

…นวิภัตติอื่นไม่ได้ แท้จริงเป็น วิภัตติอื่นก็ได้ คือเป็นทุติยาวิภัตติ ท่านให้อุทาหรณ์ไว้ว่า ตเถว ตว์ มหาวีร พุชฌสุสุ ชินโพธิย์ ข้าแต่พระมหาวีระ ขอพระองค์ จงตรัสรู้ซึ่งโพธิญาณของพระชินะอย่างนั้นทีเดียว จะเห…

บทความนี้อธิบายการแจกและการเปลี่ยนแปลงวิภัตติในภาษาบาลี โดยมุ่งเน้นที่นามและอัพยยศัพท์ ผู้ศึกษาควรสังเกตการเปลี่ยนแปลงของวิภัตติและอำนาจของลิงค์ในศัพท์ต่าง ๆ เช่น การรวมสระและตัววิภัตติ วิธีเปลี่ยนแปล

…่นแล้ว จึงทำ บริกรรมโดยปฏิกูลมนสิการเถิด ก็แลเมื่อจะทำ จึงถือเอานิมิตในผมทั้งหลายเป็นอันดับแรก · ส. มหาวาร. ๑๕/๑๕๖

เนื้อหานี้เสนอการแปลและอธิบายเกี่ยวกับกรรมฐานในวิสุทธิมรรค โดยชี้แจงถึงการทำอุคคหโกสัลละและการปฏิบัติกรรมฐานของพระโยคี พร้อมทั้งการเตรียมตัวก่อนจะเริ่มกรรมฐาน รวมถึงการทำบริกรรมตามหลักการที่เกี่ยวข้อง

…ก็คือโจรผู้ร้ายสงบ จะตีความ ว่า ละเอียดก็ได้ เพราะถ้าหยาบคายขรุขระ จะเรียกว่าละเมียดกระไรได้ ๒. สํ. มหาวาร. ๑๕/๔๐๗

ในช่วงนี้ของพระธรรมภาสิต อานาปานสติกรรมฐานถือเป็นการปฏิบัติที่ได้รับการเชิดชูจากพระพุทธเจ้า โดยเน้นว่าผู้ที่ทำให้มีและทำให้มากจะประสบกับธรรมละเมียดแท้และสูงส่ง ภิกษุสามารถปฏิบัติการอานาปานสติได้ในสถาน

…จริญอานาปานสติกรรมฐานนั้น มาถึงแล้ว โดยลำดับ แต่เพราะนิเทศนั้น เมื่อกล่าวไปตามแนวคำบาลีนั่นแล * สํ. มหาวาร. ๑๕/๔๐๗

บทนี้กล่าวถึงการฝึกจิตใจโดยอาศัยลมหายใจเข้าและออก การตั้งจิตมั่นและการพิจารณาเห็นไม่เที่ยง เพื่อความเข้าใจและการบรรลุธรรม วิธีการต่างๆ ที่เสนอในบทนี้ช่วยให้ผู้ปฏิบัติสามารถปล่อยวางและเห็นความจริงในลมห

…้วทำจิตให้มุ่งหน้าต่ออารมณ์คือ ลมหายใจออกหายใจเข้าเท่านั้น เพราะเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึง · ส. มหาวาร. ๑๕/๔๐๗

อานาปานสติเป็นการเจริญสติในการหายใจ การฝึกนี้มีผลยิ่งใหญ่และอานิสงส์มาก โดยทั่วไปแล้วจะช่วยให้จิตสงบ ลดการพล่านไปมาของจิตที่เป็นอันตรายต่อสมาธิ โดยพระพุทธเจ้าทรงชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการฝึกอานาปานส

…ะต้องบริหารใหญ่ มหนฺตปาตุภาวโต เพราะมีปรากฏการณ์ใหญ่ มหาภูตสามญฺญโต เพราะเสมอด้วยมหาภูต มหาปริหารโต มหาวิการโต มหตุตา ภูตตตา จ เพราะมีวิการใหญ่ เพราะเป็นของใหญ่ และเพราะเป็นของ จริงด้วย [ความมีปรากฏการณ์ใ…

ในบทนี้พูดถึงความสัมพันธ์ระหว่างสมุฏฐานและกรรมสมุฏฐานซึ่งมีความเป็นอันเดียวกัน ทั้งยังชี้ให้เห็นถึงคุณลักษณะของธาตุที่เรียกว่า รูป ซึ่งไม่ล่วงลักษณะของความทรุดโทรม มีการอธิบายถึงการปรากฏการณ์ใหญ่ที่เก

…ปัญญา เพราะอะไร (๓) อะไรเป็นลักษณะ เป็นรส เป็นปัจจัยฐาน และปัจจัยฐาน ของปัญญานั้น คำว่า อาการกิริยา มหาวิภาคท่านช่วยอธิษฐานให้ว่า เช่นอาการที่ได้อิออร ได้อิอฉนะ ได้สีหะ อาการที่ว่ากล่างของมิจฉามิเป็นต้น อ…

บทนี้กล่าวถึงการสำรวจสมาธิและปัญญาภายในวิถีธรรม โดยเริ่มจากการอธิบายอาการของสมาธิที่เกี่ยวข้องกับอภิญญาและการบำเพ็ญบุญ พร้อมทั้งประเด็นหลักที่ช่วยให้เข้าใจธรรมะในระดับลึกผ่านการตั้งคำถามและการวิเคราะห

…น วิญญาณอุปาทานขันธ์เปรียบเหมือนคนไข้ เพราะไม่พ้นจากความไข้คือเวทนา โดยกล่าวว่า "เพราะอุคคลา - ๔. มหาวิิกะ ความที่วาทนาเป็นธรรมนาถิดาภ พึงเห็นโดยความเป็นทุกข์ ๓ สถาน คือทุกขทุกาน - เป็นทุกข์เพราะความยาก…

เนื้อหานี้เน้นการวิเคราะห์ธรรมในวิสัชกรรมเปล โดยมีการเปรียบเทียบระหว่างรูปปาถานกับโรงพยาบาล เพื่อทำความเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างวิญญาณกับอุปาทานขันธ์ที่มีลักษณะคล้ายคนไข้ และการวิเคราะห์ถึงความทุกข์ที

…งหนึ่ง อายตนะภายในเห็นเหมือนสัตว์ ๖ จำพวก อายตนะภายนอกพึงเห็นเหมือนที่โจรแห่งสัตว์ ๖ จำพวกนั้น" ๑. มหาวิกิท่านแปล เรียก ว่าเขาว่าฝันนอนนาวา (สัปปุฏิวิริยาสน อื่น) แปล พยุบาล ว่า คิด จินตนาสน พยุบาล) กลับ…

บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับจิตวิญญาณและอายตนะภายในและภายนอกของบุคคลที่มีผลต่อตนเอง การปลูกจิตใจมีความสำคัญต่อความสุขและความสบายของชีวิต ในบริบทของการวิจัยกิจกรรมปลูกนี้ จะแสดงให้เห็นถึงความเชื่อมโยง

…ลำดับ” นี้ ก็ได้แก่ลำดับแห่งการแสดงเหมือนกัน ก็ในร้อยสี่ ๔ นี้ ทุกลำพระผู้มพระภาคเจ้าตรัสไว้ ๑. ส. มหาวรรค. ๔/๒๕๙ ๒. มหากุกกุฏีสมบัติว่าด้วยสำหรับผู้ปรารถนานิพพาน มีมิกิจวีรทำอยู่แต่ ๔ เท่านั้น คือกำหนดร…

เนื้อหานี้พูดถึงการเข้าใจในหลักการและวิธีการที่จะดับทุกข์ตามพระธรรมของพระผู้มีพระภาคเจ้า โดยอธิบายถึงธรรมะและหลักการที่ควรเข้าใจเพื่อเข้าถึงนิพพาน จากหลักการที่ได้แก่การกำหนดรู้ปัญหาและการมีวิธีการปฏิ

…ีความผิดขึ้นในภาพนี้ออกได้กลายเป็นปัจจุบันปฐพิน นัยหนึ่ง มีความวิริยะไปด้วยทุกข์เป็นปัจจุบัน ๑. ว. มหาวคฺ/๔๙๙ ๒. ม. อ. ฯ/๒๕๒ ๓. ม. ม. ๑๓/๕๔ ๔. ม. ม. ๑๓/๕๕

เนื้อหาในวิทยาธรรมภาคนี้กล่าวถึงการเกิดจิตดวงแรกและวิญญาณแรกในท้องมารดาภายใต้บริบทของชาติและเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นในพุทธศาสนา การพูดถึงความสำคัญของการเกิดในชาติและลักษณะที่ปรากฏขึ้นเมื่อเกิดในภาพต

… พระมห่า เขายังไม่ยอธิษฐานว่าจะเห็นพระนิมพานได้ ๒. อธิษฐานสัทธ์ สังข์ เข้ารว่าเป็นเหตุ ๓. อธูอาณิ มหาวิกา ไปออก ไปเป็น ฉ คือ อนุ ปกติ กาล ปุรี แล้วก็ลงอามไว้ ด้วย สอว่ายมิจะอะไรต่อไป ก็ส่งเหล่าลักษณะอี…

ในการศึกษาวิถีธรรม ธรรมะที่เกี่ยวข้องกับพระนิมพานซึ่งเป็นธรรมชาติที่ไม่ทั่วไป จำเป็นต้องอธิษฐานเพื่อเข้าถึง เป้าหมายคือการเข้าใจว่าพระนิมพานและมรรคมีความสัมพันธ์กันอย่างไร การมีมรรคเป็นตัวเพิ่มโอกาสให

…เรียงติดกันเป็น ปฏิญญาเหตุ เหตุ แปลว่า “ข้อความ์ ก็ได้ (พวนานุกรมบรรจบราชนิพนธ์สภา พ.ศ. ๒๔๙๓) ๓ วิ. มหาวรรธ. ๔/๗๕. ๔ อภิ. ส. ๗/๔๒๐.

บทความนี้สำรวจความหมายของคำว่า 'เหตุ' และ 'ปัจจัย' ในแง่มุมที่แตกต่างกัน ทั้งในทางวิทยาศาสตร์และทางพระศาสนา คำว่า 'เหตุ' ใช้กล่าวถึงสิ่งที่ทำให้เกิดผล และ 'ปัจจัย' เป็นสิ่งที่มีอิทธิพลต่อผลลัพธ์ โดยกา

…วว่ามีว่า "ธรรมชื่อว่า อนันตปัจจัย เพราะความเป็นธรรมไม่มีระหวังโดยอรรรถ (คือไม่มีความอื่นกัน ?) ๑. มหาวิฤกษว่า ด้วยคำว่า เป็นดังว่า แสดงถึงจิตนิยมทุกอย่างที่เกิดในลำดับกัน เช่น ว่า โภฏิพพพนจะเกิดในลำดับน…

บทเรียนนี้นำเสนอการวิเคราะห์อนันตปัจจัยและสมันตปัจจัยในศาสตร์ของธรรม อภิปรายถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและธรรม โดยมุ่งเน้นว่าสิ่งเหล่านี้ย่อมกำหนดลำดับและการเกิดขึ้นของจิตและธรรม โดยทั้งสองคำนี้มีความหม

…เรื่อง) จุติ อุปบาท ใน (เรื่อง) สงสาร และในลักษณะแห่งสงสารทั้งหลาย และ * ข้อนี้แจกผลไม่ทำกับปัจจัย มหาวิกายช่วยแจกและเพิ่มเติมว่า ขน โกละแนกะ เป็นปัจจัยแห่งภูมิ เจตสัจ (สำหรับเป้า) เป็นปัจจัยแห่งเสียง นม…

เนื้อหาเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของปัจจัยต่างๆ ที่มีผลต่อความรู้และการอยู่ในสงสาร เพื่อให้เห็นถึงโครงสร้างและความหมายของธรรมะ ขณะเดียวกันยังเน้นถึงปัจจัยที่ก่อให้เกิดความรู้และความเข้าใจในทุกข์，以及如何避免一些错误

…ป็นปัจจัยแห่งอุคส- วิญญาณ ๖ ในปัจจตภาพ ไม่เป็นในปัจจตภาพ เป็นปัจจัยแห่งอุคสภ * วิบากวิญญาณ ๔ ตรงนี้ มหาวิญญาณเอาไว้ได้แก่ จักขุวิญญาณ โลควิญญาณ ลำ- ปฏิฉานนโมโนฯสนิทสนมในวิญญาณธาตุ ๒ ๒. มหาวิญญาณกว่า ท่านใ…

เนื้อหาในบทความนี้มีการอภิปรายเกี่ยวกับวิญญาณทั้ง 5 ในรูปภาพและปัจจตภาพ โดยเน้นที่ว่าส่วนของบุญญาณิกสังราคามีความสำคัญต่อการเป็นปัจจัยในเรื่องของวิญญาณที่เป็นกุศลวิบาก. มีการหาข้อสรุปว่า วิญญาณจะมีควา

…้งนี้ ก็นี้นะจะต้องปรับเข้าไป "รูมภายนอกนาน รู้เนื้อผลอย รำคาญ" นั่นแหละ นักศึกษาพิจารณาให้ดีคิด ๒. มหาวิกาวินิจฉัยว่า ธมมฺมุงฺเขปวิทฺเทวา นี้เป็นนิทธาระมี สุขเบโด้ และ วิภาวิโต เป็นนิทธาธนะ

บทความนี้อธิบายความหมายของอัตวาทูปทานและอุปาทานในบริบทของอัตตา เริ่มจากนิยามและมุมมองต่าง ๆ ของอัตตา ว่ามีการแปลในเรื่องของเหตุผลและการกล่าวถึงสิ่งต่าง ๆ ที่เกี่ยวกับอัตตา นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความหมาย

…___________________________________________________ ๑. อาสรมตา ในบาลีใดปกิประกเป็นอาสยา ... อาสย์ มหาวิภูว่าได้แก่ทิปุอุปาทาน- บันธ์ (น่าจะว่าได้แก่กามคุณ) ๒. โกฏฐ หรือ โกฏฐ แปลว่า ไหวหวั่นด้วยเสียง อ…

เนื้อหาเกี่ยวกับวิญญาณธรรมนั้น เจาะจงไปที่อุปาทานและลักษณะของสีลัพพปาทานและอัตตาวาทภูปาทาน โดยกล่าวถึงความสำคัญของการทำมุตและโทษที่มากับอาทาน ซึ่งอธิบายถึงวิธีการแสดงในลำดับ การวิเคราะห์และความหมายที่