หน้าหนังสือทั้งหมด

ปัญญา สมิงดา อธิษฐานพระวินัย
19
ปัญญา สมิงดา อธิษฐานพระวินัย
…ันทะที่คงัง ๑ ภิกษุบิดใด ผิงนางสงฆมานำให้ อุปสมบทตามปี ๑ ภิกษุบิดใด ผิงนางสงฆมานำให้ อุปสมบท ปีละ ๒ รูป ๑." บทว่า สมุฐฐาน ติกา ตกา มีความว่า ๓ สิกขาบทนี้ จัดเป็นกติสมุฐฐาน (คือ เกิดโดยทวาร ๓). [ว่าจะด…
บทความนี้กล่าวถึงสิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคได้กำหนดเกี่ยวกับการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายถึงรายละเอียดต่างๆ ของการนำเสนอสิกขาบทประเภทต่างๆ และความสำคัญในการปฏิบัติตามคำสอนของพระพุทธเจ้า ในสองบทที่เ
ปัญญา สมันดุลจิต - อนุโมทวีณี
143
ปัญญา สมันดุลจิต - อนุโมทวีณี
… องกฤภูมิ มีความว่า เมื่ออธิกรณ์ อนุสงฆ์ระบับแล้ว ด้วยถิ่นวัตถาระสะ เถรราชาอาติ ที่กุฎิเข้า ไปหากุฎิรูปหนึ่งนั่งกระ โหยงประถมมือแสดงเสียด ชื่ออ่อมออก ก็กุฎิแม่กล่าวอย่างว่า `ชื่อว่าการออกจากอาติ แม้ของ ก…
บทความนี้กล่าวถึงการอธิกรณ์ในบริบทของพระพุทธศาสนาและการพัฒนาจิตใจผ่านการแสดงธรรม โดยสำรวจความสำคัญของการออกจากความอสุราและการทำความดีในกุฎิ พร้อมทั้งบรรยายถึงกุฎิที่ศึกษาและปฏิบัติธรรมในลักษณะต่าง ๆ เ
ปัญญามีตนปลาทากา
198
ปัญญามีตนปลาทากา
…้วยองค์เท่าไร พระเจ้าขา?" บทว่า น สกุณฑูปโพ มีความว่า ไม่ควรถ่ามเรื่องราวต่างโดยเรื่องควร กำหนดนาม รูป สมณะ และวิบาสเป็นอาทิ ก็เพราะเหตุที่ภูกุผสมพากล่าวว่ากล่าวให้ลดไม่ ๕๕๙ ท่านเป็นเจ้าของเรื่องราวเห็น…
บทความสำรวจแนวคิดเกี่ยวกับปัญญาที่มีอยู่ในธรรมวินัย โดยใช้คำสอนจากพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับองค์ประกอบของความรู้และปัญญาที่เป็นบรรลุญาณแตกฉาน นอกจากนี้ยังพูดถึงความสำคัญของการใช้สติในกระบวนการพิจารณาจิต ทำใ
ปัญหามดปากกิลา ในอรรถกถาพระวินัย
236
ปัญหามดปากกิลา ในอรรถกถาพระวินัย
…นันตามพัง ลำหลัง พวกไปคนเดียว พร้อมกันที่เดียว ปัญหาที่ว่า สีย อาบุตโตโน นานา นี้ ตรัสหมายถึงกุฏิ ๒ รูป ผู้ปสมบท แต่ส่งฝายเดียว จริงอยู่ ในกุฏูนี้ ๒ รูปนั้น
ปัญหามดปากกิลาในอรรถกถาพระวินัยสำรวจแนวทางและเงื่อนไขที่เกี่ยวข้องกับสมาชิกในเพศคณะสงฆ์ โดยเฉพาะการอยู่ร่วมกันในกุฏิและข้อบังคับต่าง ๆ ที่นำมาซึ่งการพิจารณา ทำให้เกิดความเข้าใจในข้อปฏิบัติ เช่น เมื่ออ
การศึกษาเกี่ยวกับอรรถกถาพระเวสวัณ
242
การศึกษาเกี่ยวกับอรรถกถาพระเวสวัณ
…ระดิษฐิ และกัปปิยมังสที่เหลือ แล้วกลืนกิน กล่าวว่า เอก โอปสมุนโณ เอก อนุปสมุนโณ เป็นต้น ตรัสหมายถึงรูปไปออกก雅 ถ้ากว่าในสามเมง ๒ รูป ๑ หนึ่ง เป็นผู้นั้นพันแผ่นดิน แม้เพียงปลายเส้นผมเดียว ด้วยฤทธิ์. สามเม…
เนื้อหาในบทนี้อธิบายถึงความหมายที่เกี่ยวข้องกับกิริยาของผู้ใช้และอิทธิพลของกรรมที่เกิดขึ้นจากการกระทำที่มีอำนาจ ขอให้ระลึกถึงคำสอนที่กล่าวถึงบ้าง แม้หลังจากอาบัติก็ต้องมีการรับรู้ และความเข้าใจในบริโภ
การทำกรรมและผู้เข้ากรรมในพระพุทธศาสนา
258
การทำกรรมและผู้เข้ากรรมในพระพุทธศาสนา
ประโยค - ปัญญามัสสัญปลาทากา อรรถถภพระวันยัน ปฏิวัติ วันฉนาน - หน้าที่ 971 รูป ผู้เข้ากรรม คือ ผู้ควร ผู้สมควร ได้แก่เป็นเจ้าของแห่งกรรม กรรมนัน เว้นพวกเธอเสีย ย่อมทำไม่ได้ ฉะนั้…
บทความนี้แสดงให้เห็นถึงกิจกรรมและผู้ที่สมควรเข้าร่วมในกรรม จากนั้นอธิบายประเภทต่าง ๆ ของกรรมที่มีอยู่ในพระพุทธศาสนา เช่น อปลโลกนมม์ ที่อ้างถึงหลักการในการกระทำทางจิตกรรมและลักษณะของกรรมที่สามารถแบ่งแย
มงคลคุณะ (ฐิติ ใบ ภาโค)
246
มงคลคุณะ (ฐิติ ใบ ภาโค)
…กิณรุจี ปฏิฐิตวา อสติยາ เทวายา ปรีโน วิชิตา คุตฺติ คูติวา ฯ อุตตุหิ อุตตาติ อุดรปะโโลป นิกเทสมาห ยก รูปโว รูป มีเสโน ฯ ปิฏิ มติ จ ฯ อาณิโน ปฏโต วา อุตฺโต อตฺตาติ นิฎฺตุนเยน ปลาสิทูวี วิวิตฺพาทา ตนานุภิฏฺ…
เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับมงคลคุณะที่มีความสำคัญต่อการพัฒนาจิตใจและการดำเนินชีวิต โดยเน้นถึงการมีจิตใจที่มั่นคงและความเข้าใจในสิ่งต่างๆ ซึ่งจะช่วยให้เราอยู่ในสถานะที่ดีและมีความสุข เทคนิคต่างๆ ที่กล่าว
เรื่องพระพาหรมณิเทพสุกกู
38
เรื่องพระพาหรมณิเทพสุกกู
…ลี้ยงเป็นอยู่ มีผิวขาวกว่าหญิงอื่น คนหนึ่งเป็นผิวดำ (แต่) ไม่ผิด ครั้นนั้น พระมหาจาจุฬเถระกับฤกษ์ ๗ รูป ใครจะบอกการเกิดขึ้นแห่งพระ- พุทธเจ้าแก่พระเจ้านัดปโชติ ไปยังกรุงอุดรเชน ถึงนิคมนันแล้ว เที่ยวไปปณิบ…
เนื้อหานี้เกี่ยวข้องกับพระพาหรมณิเทพสุกกูในอรรถกถาอันนิทนาม อังกุตตร-นิทาน โดยบรรยายถึงเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นระหว่างการเดินทางไปยังบานครูชเน พร้อมกับเรื่องราวของเศรษฐีที่มี 2 คน ซึ่งแต่ละคนมีลักษณะเฉพาะ
การสำรวจความหมายในพระสูตร
123
การสำรวจความหมายในพระสูตร
…อนการส่งอุปลาสในคำที่ ๔๕ คำ เพราะไม่มีวัน." ปรกนี้ชื่อสำทนิด แผว่า "ชาครฐ เป็นไปในความสั้น ความหลับ รูปแห่งหมวดชาครฐุ มุ ภู ฯ เป็นคำว่า ชาครฐะ รูป แห่งหมวดชาครฐ ฯ น ฯ ฯ เป็นคำว่า ชาคโฏ." [๑๐๓] ส่วนในกาถุ…
บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์และตีความสาระสำคัญจากภาราชสูตร โดยพบว่ามีการพูดถึงความสำคัญของคำบาลีและการตั้งใจในการปฏิบัติในหลักธรรมคำสอน การศึกษาและการรำลึกถึงความรู้ที่มีค่าในพระสูตรเพื่อพัฒนาจิตใจและค
การเข้าใจอินทรีย์และญาณในพุทธศาสนา
6
การเข้าใจอินทรีย์และญาณในพุทธศาสนา
… มังคลัตถทีปิ้นแปล เล่น ๕ หน้าที่ 6 อินทรีย์ทั้งหลาย." ปรกานวิสาส์สัอวิสุทธิธรรมว่า "หลายทว่า จะญาณ รูป ทีสิขวาม ความว่า เห็นรูปได้ด้วยญาณอันอัสสัมฤทธิ์ซึ่งสามารถในการเห็นในอัน ได้ไวหารว่า จักฺ ฯ ด้วยอำน…
บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์เกี่ยวกับอินทรีย์และญาณในพุทธศาสนา โดยเน้นการเห็นรูปได้ด้วยญาณอันอัสสัมฤทธิ์และความสัมพันธ์กับกิเลส นอกจากนี้ยังมีการอธิบายเกี่ยวกับตำแหน่งและบทบาทของอิ…
จิตที่ตั้งมั่นและพระอรหันต์
106
จิตที่ตั้งมั่นและพระอรหันต์
…งศ์นี้ปฏิวัตรปัญญาส์ ใน นักถิ่นบาด องคุตตรนิยาม และในมนต์ขันธะ: นั่นอุ้มในอารมณ์ปฐมวงศ์จะอันนั้นว่า รูป-รวมอันบุคคลผูกต้อง ชื่อว่า ผัสสะ ในฉานั้น ธรรมที่ผึ่งรู้ได้ ด้วยใจชื่อว่า ธรรม บทว่า นุปาสนุติ ความ…
เนื้อหาว่าด้วยจิตที่ตั้งมั่นและการเรียนรู้ของพระอริยสาวกในด้านการมองเห็นความเกิดและความเสื่อมของจิต โดยท่านพระโสณเถระ และอ้างอิงจากพระสูตรต่างๆ เช่น อุตตนิยบท เพื่อเน้นถึงความสำคัญของการฝึกปฏิบัติธรรม
อุทาหรณ์พระเจ้าบายสี
147
อุทาหรณ์พระเจ้าบายสี
…ะเกษอื่น ๆ อยู่ในสถานนั้น ๆ กับด้วยบริษัทของตน ๆ จนถึงเข้า จำพระรษัท ท่านพระกุมารลักษะ กับกฤษฎิ ๕๐๐ รูป ถึงเสด็ทยนตร อยู่แล้ว ในสีปลาวัน ครั้งนั้น เจ้านครพระนามว่า ปายสี อนุชุมชนหมู่ใหญ่วด ล้อมแล้ว เสด็…
เนื้อหาเกี่ยวกับพระเจ้าบายสีที่ตรัสไม่มีปรโลกในบริบทของการสนทนาระหว่างพระองค์กับพระเกษ พระวิญญาณและแนวทางปฏิบัติต่างๆ ด้วยกฎเกณฑ์และคำสอนในสมัยนั้น ยกตัวอย่างเรื่องราวที่เกี่ยวโยงกับพระราชาและพระสงฆ์
บทวิเคราะห์อรรถกถาในพระไตรปิฎก
75
บทวิเคราะห์อรรถกถาในพระไตรปิฎก
…งบทว่า อุตตาติ อตุตา นี้ พระ- ภูกาาฎร์ กล่าวินเทส ด้วยการลบทแท้เมืองปลาย เหมือนอุทาหรณ์ว่า รุปลอฺโว รูป และว่า จิมเมโลน ฏิ.ม. พิงทางบาดสำเร็จโดยนัยแห่งบัญรุติปรณว่า อาทินนฺ ปโต ฯ อุตโต อุตตา คำนี้." คำท…
เนื้อหานี้แสดงถึงการวิเคราะห์และการเข้าใจคำประพันธ์ในพระไตรปิฎก โดยนำเสนอความหมายของคำว่า อตุวุจิญ และ ปราณกาน รวมถึงความสำคัญของการมีประโยชน์แก่ตนและการเสื่อมจากคุณธรรม การอรรถกถายังอธิบายถึงข่าวสารใ
การศึกษาเกี่ยวกับมังคลิตและพรมณี
95
การศึกษาเกี่ยวกับมังคลิตและพรมณี
…บเรื่องว่า “ธรรมบทสมะทั้งหลาย เป็นผู้ทั่วไป" เพื่อจะทอดลงงจึงให้คนถือถ้วยไปวihiใน เวลาอธิษฐานบำ ๓๐ รูป กำลังอยู่ในหอฉัน จึงถืออาหารข้าวขนหนึ่ง ไปสู่ที่ใกล้พระสงฆเณร พระเณรได้เอานี้คราวหยิบเอาไว้หน่อยหนึ…
บทความนี้นำเสนอการสนทนาเชิงลึกระหว่างสามเณรและพระราชา ซึ่งเปิดเผยถึงคำสัตย์ที่สามเณรได้กล่าวในฐานะผู้อุปชามะ ตลอดทั้งความเชื่อมั่นในพรมณีที่เกี่ยวข้องกับการให้บริโภคและการถวาย ในสถานการณ์ที่พระสงฆ์ต้อ
เรื่องกัณหาดาบและพระเถระ ๒ พี่น้อง
99
เรื่องกัณหาดาบและพระเถระ ๒ พี่น้อง
…กาลดังเดิมเหมือนพระเถระผู้ พี่ชายในพระเถระ ๒ พี่น้อง [เรื่องพระเถระ ๒ พี่น้อง] พระเถระพี่น้องกัน ๒ รูป อยู่ในถิ่นบิษบรรพต รูปหนึ่งถือเอา ท่อน้อยที่อยู่ถูกส่งไป (ถวาย) ไปไปยังสำนักงานพระเถระผู้พูดกล่าว ว…
เนื้อหาภายในหน้า 99 ของเล่ม 4 ของเรื่องกัณหาดาบ กล่าวถึงการสอนทางธรรมในบริบทของพระเถระพี่น้องและความสำคัญของฤดูกาลในพระธรรม มีการกล่าวถึงนโยบายและการกระทำที่ปรากฏในอรรถกถาเอกนิบาต ต้องครรนิกายและครรนิ
การฟังธรรมในเวลาที่เหมาะสม
148
การฟังธรรมในเวลาที่เหมาะสม
… ๓ นั่งในที่นั้นแล้ว ถามปัญหากันและกัน ในปฏิฐ ๓ ปฏิฐใดปฏิฐหนึ่ง แย่ปัญหากันและกัน เม่อพระเถระทั้ง ๓ รูปนั้นสนทนากันอยู่ในเวลานั้น เทียว อรุณขึ้น พระอนุรุทธเถระหมายเอาการฟังธรรมโดยปกตินี้ จึงกล่าวคำนี้ว่า…
ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการฟังธรรมในวันสำคัญ และการสนทนาของพระเถระ ๓ รูป โดยเน้นว่าการฟังธรรมมีความสำคัญในการบรรเทาความสงสัยของบุคคล เมื่อพระอนุรุทธเถระได้สอนพระเถระแม่ทับ …
มังกรคติที่เป็นฉบับ เล่ม ๔ - พระเถร และการบรรลุธรรม
189
มังกรคติที่เป็นฉบับ เล่ม ๔ - พระเถร และการบรรลุธรรม
…อ บรรลุความตั้งมั่นโดยเป็นต้นว่า "กายของภิกษูผู้ใจประกอบ ด้วยปีติอ่อนระงับ" ดังนี้. เรื่องพระเถร ๒ รูปตามที่กล่าวแล้ว มาในอรรถกถาสัพพาสตร. [เรื่องพระเถรผู้ถืออินทบทเป็นวัตร] [๔๖๐] ดังได้สัคมา ภิกฺขุ๓๐…
พระเถรได้พิจารณาศิลและอุปสมบทเข้าใจว่าเป็นผู้มีศิลบริสุทธิ์ สร้างความมั่นใจจนสามารถเจริญวิปัสสนาได้จนถึงพระอรหันต์ โดยไม่หวั่นเกรงต่อความตาย มีการแสดงถึงความสุขที่มีในใจเมื่อได้พบการบรรลุธรรมและความบร
การสนทนาธรรมตามกาล
236
การสนทนาธรรมตามกาล
…รสนทนาธรรมตามกาล ข้าพเจ้า กล่าว(ดังต่อไปนี้): ในเวลาพลบคำ หรือในเวลาใกล้รุ่ง ภิกษุผู้เรียนพระสูตร ๒ รูป ย่อมสนทนาพระสูตรภะกุกันและกัน ภิกษุผู้ทรงพระวินัย ย่อมสนทนาพระวินัย ภิกษุผู้เรียนพระอภิธรรม ย่อมสนท…
การสนทนาธรรมตามกาลนั้นมีความสำคัญต่อการพัฒนาจิตใจและการเรียนรู้ในพระธรรม โดยเฉพาะในเวลาที่สงบอาทิ เวลาพลบคำหรือใกล้รุ่ง ภิกษุจะสนทนาเกี่ยวกับพระสูตร พระวินัย และพระอภิธรรม ซึ่งถือเป็นมงคลช่วยให้เกิดคว
คำศัพท์และความหมาย
215
คำศัพท์และความหมาย
…ก ทวิโช ทะเล สมุทโท อุชฌโน สาโคร น้ำ ทก อุกกะ อุทิ ชล อมพุ งเปฯ ศัตรู สตฺตู รูป อมิตโต อริ ฯ เปฯ เมฆ เมโเม โวลาหิโ อมฺม ฯ เปฯ ดวงจันทร์ จนฺโท จนฺทิมา นกฺฏุตราชา โ…
…ไทย อธิบายความหมายของคำต่างๆ เช่น ร่างกาย, ญาติพี่น้อง, ช้าง, พระราชา, และอื่นๆ โดยมีการนำเสนอทั้งในรูปแบบภาษาไทยและคำศัพท์ในภาษาที่เกี่ยวข้อง คำที่ใช้มีความหลากหลายเพื่อให้นักเรียนและผู้สนใจสามารถนำไปใช…
คู่มือวิชาปแปลไทยเป็นนคร ป.ธ.๕-๙
254
คู่มือวิชาปแปลไทยเป็นนคร ป.ธ.๕-๙
…ย่างอื่น เมื่อจำต้องทำให้เป็นประโยคใหม่ซ้อนเข้ามา มีวิธีทำดังนี้ (๑) เพิ่ม ย เข้าบาไปประโยคแรก จะมีรูปเป็นอย่างไรก็แล้ว แต่ จะสร้างประโยค และแล้วแต่จะให้ประโยค ย นั้น ขยายบทอะไรในประโยคหลัง เช่น ถ้าขยาย…
…านี้เสนอวิธีการขยายกริยาเมื่อทำให้เป็นประโยคใหม่ โดยอธิบายขั้นตอนการเพิ่ม 'ย' เข้าบทประโยคเพื่อสร้างรูปแบบต่างๆ และการแก้ไขรูปกิริยาให้เหมาะสม เช่น การรักษากาลของกิริยาให้เหมือนเดิม โดยแสดงตัวอย่างการขยา…