หน้าหนังสือทั้งหมด

การจูงใจและการแสดงธรรม
216
การจูงใจและการแสดงธรรม
2. จูงใจ (สมาทปนะ) หมายถึง ทำให้ผู้ฟังยอมรับธรรมะและเกิดแรงบันดาลใจอยากนำธรรมะ ที่ได้ฟังไปปฏิบัติตาม 3. หาญกล้า (สมุดเตชนา) หมายถึง ทำให้ผู้ฟังเกิดกำลังใจ เกิดความบากบั่น พร้อมที่จะฝ่าฟัน อุปสรรคในการ
เนื้อหาเกี่ยวกับการจูงใจให้ผู้ฟังรับรู้ธรรมะและเกิดแรงบันดาลใจในการนำไปปฏิบัติ โดยแบ่งเป็นสามส่วนคือ จูงใจ หาญกล้า และ ร่าเริง การแสดงธรรมควรมีเรื่องประกอบและการเปรียบเทียบเพื่อช่วยให้ผู้ฟังเข้าใจและอ
การประเมินคุณธรรมเพื่อความก้าวหน้าในพระพุทธศาสนา
236
การประเมินคุณธรรมเพื่อความก้าวหน้าในพระพุทธศาสนา
ย่อมเกิดความเปลี่ยนแปลงทั้งกาย วาจา ใจ เช่นมีควมสงบสำรวม มีความบริสุทธิ์สะอาด คอยระมัดระวัง ตนเองจากบาป และรักในการสร้างบุญบารมี สิ่งเหล่านี้เป็นคุณธรรมที่เกิดขึ้นจากการได้ฝึกฝนอบรมตนเอง ดังนั้น พระภิ
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการประเมินคุณธรรมในตัวเอง โดยเน้นถึงการประเมินจากธรรม 6 ประการ ได้แก่ ศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และปฏิภาณ การประเมินจะช่วยให้สามารถระมัดระวังการกระทำและส่งเสริมจิตใจที่ดี
หน้าที่ของพระภิกษุในสิงคาลกสูตร
240
หน้าที่ของพระภิกษุในสิงคาลกสูตร
คิลานปัจจัยเภสัชบริขาร แม้เธอทั้งหลายก็จงเป็นผู้มีอุปการะมากแก่ พราหมณ์และคฤหบดีทั้งหลาย จงแสดงธรรมอันงามในเบื้องต้น งามใน ท่ามกลาง งามในที่สุด จงประกาศพรหมจรรย์พร้อมทั้งอรรถ พร้อมทั้ง พยัญชนะ บริสุทธ
บทความนี้พูดถึงหน้าที่ของพระภิกษุในการเป็นกัลยาณมิตรแก่ญาติโยม ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงกำหนดไว้ในสิงคาลกสูตร โดยเน้นถึงการห้ามจากความชั่วและการส่งเสริมความดี พระภิกษุจะต้องมีความพร้อมในการแสดงธรรมแล
การละนิวรณ์เพื่อการบรรลุธรรม
246
การละนิวรณ์เพื่อการบรรลุธรรม
เธอกลับจากบิณฑบาตภายหลังเวลาอาหารแล้ว นั่งขัดสมาธิตั้งกายตรง ดำรงสติมั่นเฉพาะหน้า ละอภิชฌา เพ่งเล็งในโลกแล้ว มีใจปราศจากอภิชฌาอยู่ ย่อมชำระจิตให้บริสุทธิ์จากอภิชฌาได้ ละโทษคือพยาบาทปองร้ายแล้ว เป็นผู้
เนื้อหานี้กล่าวถึงการละนิวรณ์ 5 อย่าง ซึ่งรวมถึงอภิชฌา, พยาบาท, ถีนมิทธะ, อุทธัจจกุกกุจจะ, และวิจิกิจฉา เพื่อชำระจิตให้บริสุทธิ์และเข้าถึงฌาน โดยวิธีการดังกล่าวช่วยให้สามารถพ้นจากกิเลสและเข้าถึงความสุ
การเดินทางสู่กรุงราชคฤห์และนิพพาน
247
การเดินทางสู่กรุงราชคฤห์และนิพพาน
พ. ดูก่อนพราหมณ์ สาวกของเราอันเราโอวาทสั่งสอนอยู่อย่างนี้ บางพวกเพียงส่วนน้อยสำเร็จ นิพพานอันมีความสำเร็จล่วงส่วน บางพวกก็ไม่สำเร็จ ค. ข้าแต่ท่านพระโคดม อะไรหนอแลเป็นเหตุเป็นปัจจัย ในเมื่อนิพพานก็ยังม
ในการสนทนา พระโคดมได้อธิบายถึงความยากลำบากในการบรรลุนิพพาน แม้มีทางไปและบุคคลที่ชี้แนะก็ตาม โดยอธิบายว่าผู้ที่ปรารถนาจะไปกรุงราชคฤห์บางคนอาจหลงทาง ในขณะที่บางคนกลับไปถึงได้อย่างปลอดภัย นี่คือการเปรียบ
พระเทวทัตและอชาตศัตรูราชกุมาร
28
พระเทวทัตและอชาตศัตรูราชกุมาร
วันหนึ่ง ขณะที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าประทับนั่งทรงแสดงธรรม อยู่ท่ามกลางพุทธบริษัท และ พระราชาจากเมืองต่างๆ พระเทวทัตได้เข้าไปกราบทูลขอปกครองสงฆ์แทนพระพุทธองค์ โดยอ้างเหตุผลว่า พระพุทธองค์ทรงชราภาพแล้ว ถึ
เรื่องราวเกิดขึ้นเมื่อพระเทวทัตขอให้พระพุทธเจ้ามอบอำนาจปกครองสงฆ์ แต่ถูกปฏิเสธอย่างรุนแรง ทำให้พระเทวทัตรู้สึกโกรธแค้นและเริ่มยุยงอชาตศัตรูราชกุมาร ให้ปลงพระชนม์พระราชบิดาเพื่อครองราชสมบัติ ในที่สุดอช
การเสด็จเข้าหาพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
36
การเสด็จเข้าหาพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
ฟังธรรม ถึงกับทรงเปล่งอุทานว่า “คืนนี้เราควรจะเข้าไปหาสมณะ หรือพราหมณ์ผู้ใดดีหนอ ที่จะทำให้จิตใจ ของเราเลื่อมใสได้” เมื่อสิ้นพระสุรเสียงราชอำมาตย์ผู้หนึ่งซึ่งเป็นศิษย์ของครูบูรณกัสสป จึงกราบทูลถึงคุณส
เนื้อเรื่องเกี่ยวข้องกับพระเจ้าอชาตศัตรูที่มีความวิตกกังวลในการเลือกอาจารย์ที่จะเข้าไปหาสัมผัสกับหลักธรรม และการที่ราชอำมาตย์ต่างๆ ได้เสนอชื่ออาจารย์ที่ตนเลื่อมใสต่อพระองค์เพื่อหวังการยกระดับสถานะของต
การตรัสถามและวินิจฉัยของพระเจ้าอชาตศัตรู
46
การตรัสถามและวินิจฉัยของพระเจ้าอชาตศัตรู
แนวคิด 1. การย้อนถามปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับพระเจ้าอชาตศัตรูถึงปัญหาที่พระองค์เคย ถามเกี่ยวกับ “สามัญญผล” และคำตอบที่ได้รับจากเจ้าลัทธิทั้ง 6 ซึ่งพระองค์ทรงเป็นผู้ตรัสตำหนิคำสอน ที่ผิดๆ เหล่านั้
บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับการถามปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และการตอบสนองของพระเจ้าอชาตศัตรูต่อคำสอนจากครูทั้ง 6 โดยเสนอถึงความขัดแย้งในการสอนที่สะท้อนจากการคิดวิเคราะห์ของพระเจ้าอชาตศัตรูที่ไม่ยอ
ผลของการบวชในพระพุทธศาสนา
61
ผลของการบวชในพระพุทธศาสนา
เช่นพระเทวทัต จึงเป็นเหตุชักนำให้พระองค์ทรงทำกรรมหนัก ถึงกับทรงปลงพระชนม์พระราชบิดา ส่วนการที่เจ้าลัทธิทั้ง 6 ไม่สามารถตอบพระองค์ได้ว่า ผลดีของการบวชมีอะไรบ้าง ก็ย่อมจะ ชี้ชัดถึงภูมิปัญญาของเจ้าลัทธิท
ข้อความนี้สำรวจเกี่ยวกับการบวชในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะประโยชน์และผลที่ตามมาของการบวช ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอนให้พระเจ้าอชาตศัตรูเข้าใจว่า การบวชไม่เพียงแค่มีคุณค่าทางจิตใจ แต่ยังได้รับการเคารพและอ
พระพุทธคุณและสามัญญผล
62
พระพุทธคุณและสามัญญผล
สัมพุทธเจ้าถึงสามัญญผลที่ละเอียดประณีตยิ่งขึ้นไป 5.3 พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงประกาศพระพุทธคุณ ก่อนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะทรงแสดงสามัญญผลที่ละเอียดประณีตยิ่งขึ้นไปนั้น พระองค์ได้ รับสั่งกำชับให้พระเจ้าอ
บทความนี้พูดถึงการประกาศพระพุทธคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโดยมีพระเจ้าอชาตศัตรูเป็นผู้ฟัง โดยทรงอธิบายถึงสภาพของพระองค์ในฐานะพระอรหันต์และนำเสนอสัจธรรมอันงดงามที่พระองค์ได้เผยแพร่ให้กับมนุษย์และเทวดา ซึ
ความรู้แจ้งโลกของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
68
ความรู้แจ้งโลกของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
จตุบาททวิบาทที่ได้แลเห็น ต่างก็งงงันพากันหยุดนิ่งตะลึงไปหมด ทรงพระดำเนินงามหรือเสด็จไปงาม เช่นนี้ จึงทรงพระนามว่า “สุคโต” 5.4.5 ทรงเป็นผู้รู้แจ้งโลก พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า โลกวิทู แปลว่า “ผู้
บทนี้วิเคราะห์ถึงความรู้แจ้งของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ทรงเป็นผู้รู้แจ้งโลกหรือ “โลกวิทู” โดยมีแนวคิดเกี่ยวกับโลกทั้ง 2 นัย ได้แก่ ร่างกายและการเวียนว่ายตายเกิด ในบทนี้กล่าวถึงการรู้แจ้งถึงความทุกข์และว
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับคำว่า 'ภควา'
71
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับคำว่า 'ภควา'
5.4.9 ทรงเป็นผู้จำแนกธรรม พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงพระนามว่า “ภควา” ศัพท์คำนี้มีความหมายหลายอย่าง คือ 1) ผู้มีภาคย์ 2) ผู้หักกิเลส 3) ผู้มีภคธรรม 4) ผู้จำแนกธรรม 5) ผู้คบวิหารธรรมฝ่ายดี 6) ผู้คายตัณหาใน
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า หรือที่ทรงพระนามว่า 'ภควา' มีความหมายที่ลึกซึ้ง อาทิเช่น ผู้มีภาคย์ ซึ่งแสดงถึงความเป็นบุญกุศลและความสุขที่พระองค์ประสบ รวมถึงการหักกิเลสที่หมายถึงความบริสุทธิ์ภายใน นอกจากนี้ยังมี
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
120
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
“เมื่อเธอ (ภิกษุผู้ปฏิบัติภาวนา) พิจารณาเห็นนิวรณ์ 5 ประการเหล่านี้ที่ ละได้แล้วในตน ย่อมเกิดปราโมทย์ เมื่อปราโมทย์แล้วย่อมเกิดปีติ เมื่อมีปีติ ในใจ กายย่อมสงบ เธอมีกายสงบแล้วย่อมได้เสวยสุข เมื่อมีสุข
พระธรรมเทศนาเรื่องฌานทั้ง 4 ระดับอธิบายถึงการปฏิบัติภาวนาโดยเฉพาะการบรรลุฌานต่างๆ ผู้ปฏิบัติจะสามารถละนิวรณ์ทั้ง 5 ได้ ทำให้กายสงบและจิตตั้งมั่นเป็นสมาธิอย่างสูงสุด จากการบรรลุแต่ละฌาน ส่งผลให้เกิดควา
การน้อมจิตและอิทธิวิธี
133
การน้อมจิตและอิทธิวิธี
การน้อมจิตไปเพื่อแสดงฤทธิ์ ซึ่งเป็นสามัญญผลลำดับที่ 3 นี้ มีศัพท์โดย เฉพาะว่า “เป็น ผลพลอยได้จากการที่จิตบริสุทธิ์ยิ่งขึ้น 8.5 สามัญญผลลำดับที่ 4 เมื่อผู้เจริญภาวนาบรรลุ “อิทธิวิธี” แล้ว ถ้ายังสามารถป
บทความนี้กล่าวถึงการน้อมจิตและอิทธิวิธีที่เกิดจากการเจริญภาวนา โดยเมื่อจิตมีสมาธิและบริสุทธิ์ย่อมทำให้สามารถรับรู้เสียงทิพย์และเสียงมนุษย์ได้ชัดเจน การบรรลุอิทธิวิธีช่วยให้เพิ่มพูนคุณภาพทางจิตและการปฏ
เป้าหมายชีวิตของมนุษย์ในมุมมองพระพุทธศาสนา
152
เป้าหมายชีวิตของมนุษย์ในมุมมองพระพุทธศาสนา
อย่างไรก็ตาม มีข้อที่น่าสังเกตว่า พระภิกษุทุศีลที่มีกรณีอื้อฉาว นับตั้งแต่พระเทวทัต จนถึง พระภิกษุในสมัยปัจจุบัน ที่สามารถประกอบกรรมชั่วช้าสามานย์ แต่ละรูปล้วนเกี่ยวข้องหรือได้รับการทำนุ บำรุง ส่งเสริ
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับเป้าหมายชีวิตที่มนุษย์มองหา ตั้งแต่เป้าหมายระดับต้นที่มุ่งแสวงหาความสุขในโลกนี้ จนถึงข้อคิดจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ชี้ให้เห็นถึงความหมายของการมีชีวิตอยู่ โดยกล่าวถึงความสัมพัน
เป้าหมายชีวิตและผลกระทบของมิจฉาทิฏฐิ
153
เป้าหมายชีวิตและผลกระทบของมิจฉาทิฏฐิ
บุคคลที่มีเป้าหมายจำกัดอยู่เพียงในระดับนี้ มักไม่สนใจเรื่องการสั่งสมบุญบารมี อาจไม่มีความ ละอาย หรือเกรงกลัวบาปเท่าที่ควร ครั้นตั้งหน้าตั้งตากอบโกยแสวงหาความมั่งคั่งร่ำรวย อำนาจและ บริวารไปเรื่อยๆ ก็ม
บทความนี้กล่าวถึงการตั้งเป้าหมายชีวิตในระดับต่าง ๆ โดยเฉพาะเป้าหมายที่มุ่งเน้นการแสวงหาร่ำรวยโดยไม่มีการตระหนักถึงบุญและบาป ต่อมาได้กล่าวถึงผู้ที่มีเป้าหมายระดับกลางซึ่งมีความเข้าใจถึงชาติหน้า และการส
การปลูกฝังคนดีในสังคม
161
การปลูกฝังคนดีในสังคม
หายนะ บ้างก็ก่อสงคราม ทำให้ประชาชนต้องล้มตายลงอย่างโหดร้ายทารุณ ดังที่ปรากฏในประวัติศาสตร์ และแม้ในสถานการณ์ปัจจุบันที่เกิดขึ้นในประเทศต่างๆ ทั่วโลก จากเรื่องราวอันปรากฏในสามัญญผลสูตรนี้จะเห็นว่า คนพา
บทความนี้นำเสนอความสำคัญของคนดีในการสร้างสันติสุขในโลก โดยกล่าวถึงผลกระทบจากคนพาลที่ก่อให้เกิดความวุ่นวายและการแตกแยกในสังคม เช่น กรณีพระเทวทัตและพระเจ้าพิมพิสาร พร้อมเน้นย้ำความจำเป็นในการปลูกฝังคนดี
การปลูกฝังเยาวชนให้เป็นคนดี
162
การปลูกฝังเยาวชนให้เป็นคนดี
กันตั้งแต่เยาว์วัย ต้องใช้วิธีการต่างๆ ซึ่งมีความยุ่งยากสลับซับซ้อน และละเอียดอ่อนยิ่งกว่าการปลูก มะม่วงหลายเท่าทีเดียว แม้การปลูกฝังอบรมสั่งสอนเยาวชนให้เป็นคนดี จะเป็นเรื่องละเอียดอ่อน ยุ่งยาก ซับซ้อ
การปลูกฝังเยาวชนให้เป็นคนดีต้องอาศัยสองปัจจัยสำคัญคือ โยนิโสมนสิการ ซึ่งหมายถึงการคิดวิเคราะห์อย่างมีปัญญา และการมีกัลยาณมิตรที่ดี เช่น พ่อแม่ที่จะคอยสอนและเฝ้าดูแลพฤติกรรมของลูก ทั้งนี้เพื่อให้เด็กสา
การเดินทางเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค
181
การเดินทางเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค
ถึงพร้อมด้วยวิชชาและจรณะ เสด็จไปดีแล้ว ทรงรู้แจ้งโลก เป็นสารถีฝึกบุรุษที่ควรฝึกไม่มีผู้อื่นยิ่งกว่า เป็น ศาสดาของเทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย เป็นผู้เบิกบานแล้ว เป็นผู้จำแนกพระธรรมดังนี้ เชิญพระองค์เสด็จเข้
เรื่องราวนี้กล่าวถึงการเสด็จเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาคของพระราชาและชีวกโกมารภัจจ์ โดยมีการเตรียมช้างพังและความสงบของภิกษุสงฆ์ที่นั่งอยู่รายรอบ การเข้าเฝ้าเพื่อขอความรู้และคำแนะนำ โดยมีการสนทนาเกี่ยวกับศิล
มหาศีลและการเลี้ยงชีพของภิกษุ
195
มหาศีลและการเลี้ยงชีพของภิกษุ
มหาศีล 1. ภิกษุเว้นขาดจากการเลี้ยงชีพ โดยทางผิดด้วยติรัจฉานวิชา เช่นอย่างสมณพราหมณ์ผู้เจริญ บางจำพวก ฉันโภชนะที่เขาให้ด้วยศรัทธาแล้ว ยังเลี้ยงชีพโดยทางผิดด้วยติรัจฉานวิชา เห็นปานนี้ คือ ทายอวัยวะ ทายน
บทความนี้กล่าวถึงมหาศีลของภิกษุ ซึ่งครอบคลุมถึงการหลีกเลี่ยงการเลี้ยงชีพจากติรัจฉานวิชา อาทิเช่น การทำนายตรวจสอบต่างๆ และอันตรายที่อาจเกิดขึ้นจากการละเมิดศีล รวมถึงวิธีการที่ใช้ในการพยากรณ์เรื่องอนาคต