หน้าหนังสือทั้งหมด

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
173
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…อว่าเพราะเหตุ อะไร หรือมิฉะนั้น ประโยค (คือการกระทำ) อันนี้ (ท่านทำ) เพื่อใคร ก็และครั้นกล่าว (ถาม) อย่างนี้แล้ว เมื่อพานบอกว่า "พ่อผู้เจริญ ข้าพเจ้าเป็นผู้อันพระมเหสีของพระเจ้ากาสี ทรงสั่งมาเพื่อต้องการงา ทั…
ในฉัททันตชาดก พระโพธิสัตว์เป็นช้างชื่อฉัททันต์ แม้ถูกพรานยิงด้วยลูกศรกำซาบยาพิษ แต่ยังไม่คิดประทุษร้ายพราน เมื่อถามเหตุผลว่าทำไมถึงยิงตน ทำให้พรานบอกว่าเป็นคำสั่งของพระมเหสีพระเจ้ากาสี ในมหากปิชาดก พร
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - อานิสงส์เมตตา
178
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - อานิสงส์เมตตา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 177 เพราะเหตุนั้น พระโยคาวจรจึงยังจิตอย่างนี้ ให้เกิดขึ้นในบุคคลนั้นว่า "นัยว่าบุคคลผู้นี้เป็นมารดาในอดีตของเรา รักษา (เรา) อยู่ในท้อง ถ้วนทศมาส …
บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับอานิสงส์ของเมตตาในบทวิสุทธิมรรค โดยเน้นถึงความสำคัญของความเมตตาต่อผู้มีพระคุณ เช่น มารดาและบิดาที่เสียสละเพื่อเรา แม้แต่พี่น้องหรือบุคคลอื่นที่เคยดูแล ก็ได้ทำการอุปการะให
อานิสงส์ของการเจริญเมตตา
179
อานิสงส์ของการเจริญเมตตา
…หล่านี้ไป" [สอนตนนัยที่ 4 - ใช้วิธีแยกธาตุ แต่พระโยคาวจรผู้ไม่อาจยังจิต (ร้าย) ให้ดับไป แม้โดยอุบาย อย่างนี้ จึงทำธาตุวินิพโภค (แยกธาตุ) ต่อไป ถามว่า ทำอย่างไร แก้ว่า พึงสอนตนโดยวิธีแยกอย่างนี้ว่า "นี่แน่ะพ่อ…
อานิสงส์ ๑๑ ของการเจริญเมตตา ประกอบด้วยการหลับและตื่นอย่างมีความสุข ไม่ฝันร้าย เป็นที่รักของคนและเทวดา ปลอดภัยจากอันตรายต่างๆ และจิตใจที่มั่นคงและสดใส. ผู้ที่เจริญเมตตาย่อมเข้าถึงพรหมโลกได้ หากไม่ให้จ
วิสุทธิมรรคภาค ๒ ตอน ๑
221
วิสุทธิมรรคภาค ๒ ตอน ๑
…ิยฌาน] ก็แลในภาวนาเหล่านั้น ที่แม้มีลักษณะเป็นอันเดียวกันโดยความ ที่มีอารมณ์หาประมาณมิได้ (ด้วยกัน) อย่างนี้ ภาวนา ๓ ข้างต้นก็ เป็นกฌานิกา เป็นไปเพียงในฌาน ๓ ในจตุกนัย) และหรือเป็นจตุก ฌานิกา (เป็นไปเพียงในฌา…
ในข้อความนี้กล่าวถึงการภาวนาและผลลัพธ์ที่เกิดจากความคิดเกื้อกูล โดยเฉพาะการเข้าถึงฌาน ๓ และ ฌาน ๔ ซึ่งมีลักษณะเป็นอันเดียวกันโดยมีอารมณ์ที่หาประมาณไม่ได้ กล่าวถึงความสำคัญของอุเบกขาและการเข้าใจในพฤติก
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - รูปสัญญาและอารมณ์
238
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - รูปสัญญาและอารมณ์
…งไปแล้ว อารมณ์ก็เป็นอันก้าวล่วงอารมณ์ไว้ ในอากาสานัญจา ยตนะนั้น ตรัสแต่การก้าวล่วงสัญญาไว้ในวิภังค์ อย่างนี้ว่า "บรรดา สัญญาเหล่านั้น รูปสัญญาทั้งหลายเป็นอย่างไร ? สัญญา คือ ความจำได้ ความหมายรู้อันใดแห่งภิกษ…
เนื้อหาเกี่ยวกับรูปสัญญาและอารมณ์ที่มีความสัมพันธ์กับฌาน และอธิบายถึงการก้าวล่วงสัญญาที่ไม่มีแก่ผู้ที่ยังไม่หายรักในอารมณ์ โดยรายละเอียดคลุมถึงการเข้าถึงอากาสานัญจายตนะ ซึ่งสำคัญต่อการปฏิบัติในทางพุทธ
เสียงเป็นหนามในอรูปฌาน
241
เสียงเป็นหนามในอรูปฌาน
…อซึ่งสัญญาทั้งหลายอันมีสภาวะต่าง ๆ กัน ก็เพราะสัญญาเหล่านั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสจำแนกไว้ในวิภังค์อย่างนี้ว่า "ในสัญญาเหล่านั้น นานัตตสัญญา เป็นไฉน ? สัญญา คือ ความจำได้หมายรู้แห่งพระ โยคาวจร ผู้ประกอบไปด้ว…
ในบทนี้ได้กล่าวถึงการเข้าใจธรรมชาติของอรูปฌานที่มีอาเนญชาและสันตวิโมกข์ โดยลักษณะของปฏิฆสัญญาที่ผ่านมา กล่าวถึงประสบการณ์ของอาฬารดาบสที่ไม่ได้ยินเสียงแม้มีเกวียนจำนวนมาก ผ่านความปรองดองในการพิจารณาสัญ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - วิญญาณและอนันตะ
247
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - วิญญาณและอนันตะ
…น้าที่ 246 คำ อนนต์ วิญญาณ์ มีอธิบายว่า มนสิการเอาความรู้สึกที่ เป็นไปแผ่อยู่ทั่วอากาศ (นิมิต) นั้น อย่างนี้ว่า "อนนฺโต อากาโส- อากาศเป็นอนันตะ" ดังนั้นนั่นแหละมาว่า "อนนต์ วิญญาณ วิญญาณเป็นอนันตะ" ดังนี้ อีก…
ในบทนี้พูดถึงการวิเคราะห์ความหมายของวิญญาณที่เชื่อมกับอากาศ โดยใช้หลักของมนสิการที่กล่าวถึงลักษณะของวิญญาณว่าเป็นอนันตะ ซึ่งไม่สามารถนับจำนวนได้และวิเคราะห์เพิ่มเติมเกี่ยวกับวิญญาณในทางพระพุทธศาสนา บท
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
256
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
… ทำการฝีมือถึงเช่นนี้ก็ได้" ดังนี้ แต่จะทรงดำริ ว่า "เออ เราละสมบัติไปเป็นช่างฝีมือเช่นนั้นเถิดน่ะ" อย่างนี้ หามี แก่พระองค์ไม่ เพราะเหตุไร เพราะสิริราชสมบัติมีคุณใหญ่กว่า พระ องค์ก็เสด็จล่วงเลยพวกช่างฝีมือไป…
เนื้อหานี้สนทนาเกี่ยวกับความคิดและการตั้งอยู่ในสมาบัติในทางธรรมซึ่งมีระดับความละเอียดและอธิบายการเปรียบเทียบกับพระราชาที่ไม่เห็นคุณค่าของการเป็นช่างฝีมือ อธิบายถึงความสำคัญของความคิดที่แยกจากการบรรลุถ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
3
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
…รพึงพิจารณาเห็น โดยนัยดังนี้ว่า "อันบรรพชิตในพระศาสนาที่ขึ้นชื่อว่ามีอา าที่ขึ้นชื่อว่ามีอานุภาพมาก อย่างนี้ละ ทำการสาธายายพระพุทธวจนะก็ดี สมณธรรมก็ดี ตลอดทั้ง คืน เลิกในตอนเช้าตรู่แล้ว (ไป) ทำวัตรที่ลานพระเจ…
เนื้อหาเกี่ยวกับหลักการทางธรรมที่พระโยคาวจรต้องพิจารณาในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะหลักการที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติตนเพื่อความบริสุทธิ์และการรักษาศีล กับการทำวัตรในชีวิตสงบ โดยเน้นถึงการทำวัตรและการปฏิบัต
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
7
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
…(ความปฏิกูล) โดยการบริโภคเป็นอย่างไร ? ก็ความปฏิกูล โดยการบริโภค บรรพชิตผู้มีอาหารอันแสวงหา (ได้มา) อย่างนี้แล้ว นั่งตามสบายอยู่ในที่อันผาสุกภายนอกหมู่บ้าน จึงเห็นลงดังนี้เถิดว่า "เธอยังมิได้หย่อนมือลงในอาหาร…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความปฏิกูลที่เกิดขึ้นจากการบริโภคอาหารและผลกระทบที่มีต่อพระภิกษุเมื่อมีการสัมผัสอาหาร โดยสิ่งเหล่านี้รวมถึงความรู้สึกของความละอายในการบริโภคที่มาจากการแสวงหาอาหารที่อาจก่อให้เกิดปัญห
การศึกษาเกี่ยวกับความปฏิกูลในวิสุทธิมรรค
14
การศึกษาเกี่ยวกับความปฏิกูลในวิสุทธิมรรค
…จึงหายจากความปฏิกูล" [อาหารเรปฏิกูลสัญญาฌาน] 09 เมื่อโยคางจรภิกษุนั้น พิจารณาเห็นความปฏิกูลโดยอาการ อย่างนี้ ทำจนเป็นตักกาหตะ (ตรึกเอามาได้) วิตักการตะ (ตร เอามาได้) อยู่ กพฬิงการาหารย่อมจะปรากฏโดยอาการปฏิกูล…
เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการสะท้อนถึงความปฏิกูลที่เกิดขึ้นในการกินอาหารและการทำความสะอาดมือ โดยมีการยกตัวอย่างถึงการล้างมือและอาการของความปฏิกูลที่เชื่อมโยงกับความรู้สึกทางจิต การศึกษาความปฏิกูลนี้ช่วยให
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
21
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
…ว่า "กกฺขฬ บริคต์"- บทว่า อุปาทินฺนํ แปลว่าถือมั่น อธิบายว่า ถือเอายึดเอา จับเอาไว้มั่น (ด้วยสำคัญ) อย่างนี้ ว่าเรา ว่าของเรา ด. เข้าใจว่าท่านมุ่งอธิบายถึง อธิอุปสัค ว่าใช้ในความหมายภายใน หรือเฉพาะ ก็ได้ (?) …
ในเนื้อหานี้ประกอบด้วยการอธิบายเกี่ยวกับคำในมหาหัตถิปทุปมสูตรและบทวิภังคสูตร โดยมุ่งเน้นที่ความหมายของคำและการใช้คำในบริบทต่างๆ เช่น อชฺฌตฺติ และ ปจฺจตฺติ ซึ่งเกี่ยวข้องกับสิ่งที่เกิดขึ้นในตน นอกจากนี
การหายใจและธาตุในพระพุทธศาสนา
25
การหายใจและธาตุในพระพุทธศาสนา
หายใจออกข้างนอก ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 25 ก็แลในลม ๖ อย่างนี้ ลม ๕ ข้างต้นเป็นจตุสมุฏฐาน ลม อัสสาสะปัสสาสะเป็นจิตสมุฏฐานอย่างเดียว ด้วยบทนี้ว่า "ยำ วา ปนญฺญมฺปิ …
บทความนี้อธิบายเรื่องการหายใจในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการวิเคราะห์ลมทั้งสองเป็นส่วนหนึ่งของทฤษฎีธาตุในวิสุทธิมรรค อธิบายว่าลมอัสสาสะและปัสสาสะมีบทบาทสำคัญต่อจิตและสรีระทั้งยังเชื่อมโยงกับธาตุทั้
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
29
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
…าสนะมีประการดังกล่าวแล้ว ทำกิจทั้งปวงเสร็จแล้วไปในที่ลับ (คน) เร้นอยู่แล้วจึงเจริญกรรมฐานโดยอาการ ๔ อย่างนี้ คือ โดย สสัมภารสังเขป (สังเขปโกฏฐาสทั้งหลายเข้าเป็นหมู่ๆ ตามอาการ
บทนี้กล่าวถึงการทำสมาธิและกรรมฐานตามแนวทางของพระพุทธศาสนา โดยเริ่มจากการพิจารณาธาตุในร่างกาย เช่น ธาตุดิน ธาตุน้ำ การแยกโกฏฐาสและการพิจารณาธาตุต่างๆ เพื่อบรรลุความเข้าใจอย่างลึกซึ้งในธรรมชาติของสรรพสิ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 61
61
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 61
…นกิจ) (๓) มีอะไรเป็น เครื่องปรากฏ (คือเป็นผลปรากฏ) เป็นต้น แล้วจึงมนสิการ โดยอาการ มีลักษณะเป็นอาทิ อย่างนี้ว่า ปฐวีธาตุ มีความเป็นของหยาบเป็นลักษณะ มีความเป็นที่อาศัย อยู่ (แห่งธาตุอื่น) เป็นรส มีความรับเอา …
ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการสอนของพระโยคาวจรเกี่ยวกับธาตุทั้งสี่ โดยแบ่งออกเป็นสามข้อ ว่าด้วยลักษณะ รส และเครื่องปรากฏของแต่ละธาตุ ได้แก่ ปฐวีธาตุ แสดงถึงคุณสมบัติที่หยาบและเป็นที่อาศัย, อาโปธาตุ ที่มีคุณส
อานิสงส์แห่งธาตุววัฏฐาน
78
อานิสงส์แห่งธาตุววัฏฐาน
…นที่สุด หรือมิฉะนั้นก็จะมีสุคติเป็น ที่ไปในเบื้องหน้าแล ผู้มีปัญญาพึงเสพธาตุววัฏฐาน อันมีอานุภาพมาก อย่างนี้ (ที่นับว่าเป็นกีฬา) ซึ่งพระโยคีผู้เป็นสีหะ ประเสริฐเล่นกันแล้วนั่น เป็นนิตย์เทอญ นี้เป็นภาวนานิเทศแ…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับอานิสงส์ของการปฏิบัติโดยเน้นที่ธาตุววัฏฐาน ซึ่งช่วยให้ผู้ปฏิบัติสามารถถอนสัตตสัญญา และมีความเข้าใจในความว่างจากตัวตน รวมถึงการบรรลุถึงพระอมตะหรือสุคติในอนาคต โดยเสนอว่าผู้มีปัญ
ความรู้เกี่ยวกับการตายและการเกิดใหม่ในวิสุทธิมรรค
86
ความรู้เกี่ยวกับการตายและการเกิดใหม่ในวิสุทธิมรรค
…วามคิดไปตามอำนาจความปรารถนา ?) ปราศจากอุปกิเลส เป็นจิตอ่อนควรแก่การ ตั้งอยู่ ถึงซึ่งความไม่หวั่นไหว อย่างนี้แล้ว นำจิตมุ่งไป น้อมจิตมุ่งไปเพื่อฤทธิ์ชนิดหนึ่ง เธอก็บรรลุ ชนิดแห่งฤทธิ์ได้หลายอย่าง คือ เป็นคนเดี…
ข้อความดังกล่าวในวิสุทธิมรรคแสดงถึงความรู้เกี่ยวกับการตายและการเกิดใหม่ของสัตว์ โดยอ้างอิงถึงการพัฒนาจิตที่บริสุทธิ์ซึ่งสามารถนำไปสู่การบรรลุฤทธิ์หลายประเภท เช่น การเป็นคนเดียวหรือหลายคนได้ ซึ่งการทำส
การเข้าฌานในวิสุทธิมรรค
89
การเข้าฌานในวิสุทธิมรรค
…[เข้าข้ามฌาน] ส่วนว่าการ (เข้า) ไม่ข้ามกสิณ แต่ข้ามฌาน โดยทำให้เป็น เอกันตริยะ (ข้ามฌานถัดไปเสีย ๑) อย่างนี้ คือ เข้าปฐมฌานใน ปฐวีกสิณแล้วเข้าตติยฌานในปฐวีกสิณนั้นแหละ ต่อนั้น เพิกปฐวีกสิณ นั้นเสีย (เข้า) อาก…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการเข้าฌานในวิสุทธิมรรค ซึ่งครอบคลุมการเข้าอย่างย้อนลำดับและการข้ามฌาน รวมถึงคำอธิบายเกี่ยวกับฌานปฏิโลมและฌานานุโลมปฏิโลม โดยมุ่งเน้นที่วิธีการเข้าฌานตั้งแต่ปฐมฌานไปจนถึงเนวสัญญานาสั
การเลื่อนอารมณ์และการกำหนดดูองค์ฌาน
91
การเลื่อนอารมณ์และการกำหนดดูองค์ฌาน
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 91 [เข้าเลื่อนอารมณ์] เข้าแต่ฌานเดียวในทุกกสิณอย่างนี้ คือ เข้าปฐมฌานในปฐวีกสิณ แล้ว (เข้า) ปฐมฌานนั่นแหละ ในอาโปกสิณ ฯลฯ (เข้า) ปฐมฌาน นั้นเอง ในโอทาตกสิ…
บทความนี้ว่าด้วยเกี่ยวกับวิธีการเลื่อนอารมณ์ในฌานทั้งหลาย ผ่านการเข้าไปในปฐมฌานในกสิณต่าง ๆ เช่น ปฐวีกสิณ, อาโปกสิณ และอื่น ๆ รวมทั้งการกำหนดดูองค์ของฌานแต่ละประเภท บทความนี้จะช่วยเผยแพร่แนวทางการฝึกป
ความรู้เกี่ยวกับจิตและอาเนญชะในวิสุทธิมรรค
121
ความรู้เกี่ยวกับจิตและอาเนญชะในวิสุทธิมรรค
…้น) นี้ เป็นอัน เสร็จไปแล้ว แม้ด้วยปาฐะ (พระบาลี) ว่า เอว์ สมาหิเต จิตฺเต ครั้นเมื่อจิตตั้งมั่น ... อย่างนี้แล้ว " ดังนี้เป็นต้น " โดยแท้ แต่ว่าท่าน กล่าวไว้อีก ก็เพื่อแสดงความที่ฌานมีปฐมฌานเป็นอาทิ เป็นภูมิ …
เนื้อหาพูดถึงลักษณะของจิตที่ได้รับการกำกับโดยวิริยะ สติ สมาธิ และปัญญา โดยอธิบายถึงความไม่หวั่นไหวของจิตในแต่ละกรณี เช่น อาเนญชะที่มีดังกล่าวเป็นเหตุให้จิตถึงความสว่างและมีฤทธิ์ นอกจากนี้ยังมีการยกอ้า