โอ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 164 / 428

…ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [สรุป] ก็แล เมื่อพระโยคาวจรกำหนดโกฏฐาสทั้งหลาย มีผมเป็นอาทิ โดยสี สัณฐาน ทิศ โอกาส และตัดตอนอย่างนี้แล้ว มนสิการว่าปฏิกูล ๆ โดยประการ ๕ ทางสี สัณฐาน กลิ่น ที่อาศัย และโอกาส โดยนัย…

เนื้อหานี้พูดถึงการพิจารณาและการตัดตอนเกี่ยวกับน้ำมูตรในส่วนของกระเพาะของสัตว์ โดยมีการอธิบายถึงรายละเอียดต่าง ๆ ของโกฏฐาส โดยเฉพาะอย่างยิ่งในบริบทของการวิสาทธรรมและการพิจารณาร่างกายมนุษย์ ข้าพเจ้ากล่

…การเกิดขึ้นแก่งอัปปนานั้น บัณฑิตพึงทราบว่าความปรากฏ แห่งโกฏฐาสมีผมเป็นต้นด้วยอำนาจแห่งสี สัณฐาน ทิศ โอกาส และ ตัดตอน เป็นอุคคหนิมิต ความปรากฏ (แห่งโกฏฐาสเหล่านั้น) ด้วยอำนาจแห่งความปฏิกูลโดยอาการทั้งปวง…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการปฏิบัติทางจิตใจของพระโยคาวจร ที่อธิบายถึงกรรมฐานอสุภ และความสามารถในการเข้าถึงอัปปนา โดยมีรายละเอียดเกี่ยวกับการปรากฏของโกฏฐาสและการเกิดขึ้นของปฐมฌาน การทำความเพียรในโกฏฐาสต่างๆ

…กล่าวความแห่งข้อนี้ พร้อมทั้งคำท้วง ปาฐะในฉบับวิสุทธิมรรคพิมพ์ครั้งที่ ๓ ลงหัวตาปูคั่นประโยคไว้หลัง โอฬาริโก ทุกแห่งนั้น คลาดเคลื่อนไป ที่ถูกควรลงคั่นหลัง สุขุโม เพราะประโยคความสุดลงที่ สุขุโม ทุกแห่ง ๒…

ในบทนี้มีการอธิบายถึงการพิจารณาความหยาบและละเอียดของกายสังขารในวิสุทธิมรรค โดยเริ่มตั้งแต่การกำหนดทั้งรูปและอรูป เมื่อเห็นนามรูปพร้อมกับปัจจัย การทำวิปัสนาในระดับต่าง ๆ ตั้งแต่ทุรพลวิปัสนาถึงพลววิปัสน

…มทำกรรมอันต่ำช้าทั้งนั้น ไม่จำต้องบอกไว้ ด้วยเหตุนี้ จึง เห็นด้วยกับนัยหลัง คือการที่ท่านเรียงศัพท์ โอจรกา กำกับไว้ด้วย ก็เพื่อแสดงว่า โจรนี้ไม่ใช่โจร สามัญตามหมู่บ้าน แต่เป็นพวกโจรที่ตั้งช่องเป็นที่มั่…

ในบทนี้ได้พูดถึงความสำคัญของการระงับใจเมื่อถูกโกรธ และการชนะสงครามของใจ โดยเฉพาะเมื่อมีความโกรธเกิดขึ้น ผู้ที่ไม่โกรธตอบจะได้รับการขนานนามว่าเป็นผู้ชนะ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อเข้าใจธรรม ๓ ประการที่ศัตร

…โพธิสัตว์ แม้ยัง เมื่อ (ทั้ง ๆ ที่) พระมารดาทรงพระพิลาป เป็นเด็กอ่อนนอนแบอยู่ เมื่อ (ทั้ง ๆ อยู่ว่า โอ้พระทูลกระหม่อม (แม้น) พาหาทั้ง ๒ อันลูบ ไล้ด้วยจันทนรส (น้ำอบแก่นจันทน์) ของพ่อ ธรรมบาล ผู้เป็นทายา…

ในจูฬธัมมปาลชาดก พระธรรมปาลกุมาร แสดงถึงความสามารถในการควบคุมจิตใจท่ามกลางอันตรายและความทุกข์ เมื่อถูกสั่งให้ต้องเสียสละชีวิต พระธรรมปาลสามารถรักษาใจให้อยู่ในความสงบและซื่อสัตย์ต่อทุกคนรอบข้าง แม้จะเผ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 187 เป็นอโนธิโสผรณาด้วยอาการ ๕ เมตตาเจโตวิมุติ เป็นโอธิโสผรณา ด้วยอาการ ๓ เมตตาเจโตวิมุติ เป็นทิสาผรณาด้วยอาการ ๑๐" ดังนี้ แม้ลักษณะ (ที่นับว่าวิกุพพนา) …

…่าด้วยการวิเคราะห์เกี่ยวกับเมตตาเจโตวิมุติในบริบทของวิสุทธิมรรค โดยมีการกล่าวถึงลักษณะอโนธิโสผรณาและโอธิโสผรณา ซึ่งมีอาการแตกต่างกัน 5 และ 3 ตามลำดับ ทั้งนี้ มีข้อความเรียกร้องให้สัตว์ทั้งหลายมีความสุขแ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 233 ตลอดที่เท่าที่ต้องการ ทำในใจซึ่งโอกาสที่กสิณรูปนั้นแผ่ไปถึงว่า 'อากาโส อากาโส" - อากาศ อากาศ" หรือว่า 'อนนฺโต อากาโส- อากาศเป็นอนันตะ"…

บทที่กล่าวถึงการทำใจเกี่ยวกับกสิณรูปและการเพิกกสิณ โดยผู้ปฏิบัติจะต้องไม่คิดถึงหรือพิจารณาถึงกสิณนั้น แต่สำนึกถึงอากาศแทน เพื่อให้เกิดความสงบใจ บทนี้ยังได้อธิบายความหมายของคำว่า 'กสิญคุฆาฏิมากาล' ว่าเ

…่งที่อาหารนำมา] ถามว่า ก็ในอาหาร ๔ อย่างนั้น อาหารอย่างไหน ย่อมนำ อะไรมา ? ตอบว่า กพฬิงการาหารย่อมนำโอชัฏฐมกรูป (รูปกลาปมีโอชา เป็นที่ 4 ) มา ผัสสาหารนำเวทนา ๓ มา มโนสัญเจตนาหาร นำปฏิสนธิในภพ ๓ มา วิญญา…

บทความนี้เป็นการวิเคราะห์และอธิบายเกี่ยวกับอาหารเรปฏิกูลสัญญา พร้อมพูดถึงประเภทอาหาร ๔ อย่าง ได้แก่ กพฬิงการาหาร, ผัสสาหาร, มโนสัญเจตนาหาร และวิญญาณาหาร รวมถึงความหมายของอาหารแต่ละประเภทและผลกระทบที่เ

…โลมและปฏิโลม ส่วนความแปลกกันมีดังนี้เท่านั้น คือ แม้มนสิการอาการทั้งหลายมีผมเป็นต้นโดยสี สัณฐาน ทิศ โอกาส และบริเฉท (ด้วยกัน แต่ว่า) ในกายคตาสตินั้น ต้องตั้งจิตไว้ ทางปฏิกูล ในธาตุวัฏฐานนี้ ต้องตั้งจิตไ…

เนื้อหาในวิสุทธิมรรคพูดถึงการเจริญกรรมฐานแบบสสัมภารวิภัติ ซึ่งภิกษุต้องทำอุคคหโกศลและมนสิการโกศล โดยเน้นที่กายคตาสติกรรมฐาน นิเทศถึงอาการต่างๆ ของมนสิการส่วนต่างๆ เช่น ผมซึ่งมีการตั้งจิตไว้ในปฏิกูลและ

…ดยนัยว่า ดี เสมหะ เป็นต้นนี้ใด เหตุที่ในอาการเหล่านั้น เพราะความประชุมกันแห่งธรรม ๘ คือ สี กลิ่น รส โอชา และธาตุทั้ง ๔ ความสมมติว่า "ผม"จึง มีได้ เพราะธรรมเหล่านั้นแยกกันเสีย ความสมมติว่า "ผม" ก็หามิไม่…

บทความนี้พูดถึงอาการ ๑๒ ตามแนวคิดของวิสุทธิมรรค ซึ่งอธิบายถึงธรรม ๘ ที่รวมกันเพื่อสร้างความสมมติในคำว่า "ผม" และการทำงานของธาตุทั้ง ๔ ในสรีระมนุษย์ โดยเน้นเรื่องการทำงานร่วมกันระหว่างปฐวีธาตุ อาโปธาตุ

…ัน วิเสสนะอยู่นอกสมาสบ้างก็ได้ สุทธัฏฐากกลาป คือกลุ่มรูปที่เป็นหมวด ๘ คือ ดิน น้ำ ไฟ ลม สี กลิ่น รส โอชา อันเป็นรูปแท้ดั้งเดิม เรียกว่า อวินิพโภครูป แยกกัน ไม่ได้ ในกามภพนี้ ถ้ามีอะไรมาผสมอีกก็เป็น 8 เป…

เนื้อหานี้สืบค้นถึงหลักการของความแยกกันได้และแยกกันมิได้ในวิสุทธิมรรค โดยเน้นที่การที่ธาตุต่างๆ เกิดร่วมกัน ไม่สามารถแยกออกจากกันได้ แม้ในกรณีที่มีธาตุหลายชนิดปรากฏอยู่ร่วมกัน ทั้งยังมีการวิเคราะห์ควา

…านุโลม (ตาม ลำดับกสิณ) ๑๐๐๐ [เข้าย้อนลำดับกสิณ] ส่วนการเข้า (ฌาน) อย่างนั้นแหละ โดยลำดับย้อนตั้งแต่ โอทาตกสิณ (เข้ามา) ชื่อว่า กสิณปฏิโลม (ย้อนลำดับกสิณ) [เข้าทั้งตามลำดับทั้งย้อนลำดับกสิณ] การเข้า (ฌาน…

…ิณแบบต่างๆ ทั้งตามลำดับและย้อนลำดับ นักปฏิบัติธรรมสามารถเข้าใจการเข้าสู่ฌานในกสิณ ๔ จากปฐวีกสิณจนถึงโอทาตกสิณ รวมถึงการฝึกปฏิบัติในการเข้าสู่ฌานในลำดับต่างๆ เพื่อการเจริญสติและสัมผัสประสบการณ์ทางจิตใจที…

…ในปัญจขันธ์ เจริญวิปัสสนาไปจนถึง (ขณะ) แต่อนุโลมญาณไปใกล้โคตรภูญาณ ขณะนั้นพระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัส โอภาสคาถาแก่เธอว่า "ราคะ เรียกว่า ธุลี แต่ละออง (ภายนอก) ไม่ เรียกว่าธุลี (ในอริยวินัย) คำว่าธุลีนั่นเ…

…ง ก็เกิดมีการพิจารณาและเข้าใจในคุณค่าของการละราคะและธุลีซึ่งเป็นอุปสรรคในการบรรลุธรรม โดยพระองค์ตรัสโอภาสคาถาซึ่งอธิบายหลักการนี้อย่างลึกซึ้ง

…ะนั้นก็ควรปฏิบัติตามนัยที่กล่าวมาในติโรกุฑฑปาฏิหาริย์นั่นเอง อีกประการหนึ่ง แม้เพื่อจะลงในที่ ๆ เป็นโอกาส (คือที่เหมาะ) ภิกษุนี้ก็ต้องเป็นผู้ได้ทิพจักษุด้วย เพราะถ้าเธอลงในที่ไม่เป็นโอกาส (คือไม่เหมาะ) …

เนื้อหากล่าวถึงการเข้าสมาบัติในพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างคำกล่าวของพระเถระติปิฎกจุฬาภัยที่อธิบายถึงประโยชน์ของการปฏิบัติตามนัยในติโรกุฑฑปาฏิหาริย์ และความสำคัญของการใช้ทิพจักษุในการเลือกสถานที่ โดยหาก

…รมณ์แห่งปาทุกฌาน คือกสิณนิมิต) กำหนด เอาเพียง ๑ องคุลี (ก่อน) ด้วยตั้งใจว่า "เราจะฟังเสียงในระหว่าง โอกาสนี้" แต่นั้นพึงขยาย (โดย) กำหนด ๆ ออกไปตาม (ลำดับ) ขนาดที่เช่น ๒ นิ้ว 4 นิ้ว 4 นิ้ว คืนหนึ่ง ศอกห…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปรับมโนทวาราวัชชนะเพื่อให้เสียงที่ต้องการเป็นอารมณ์ที่เกิดขึ้นในขณะนั้น พร้อมกับการอธิบายถึงทิพพโสตธาตุและญาณที่เกิดขึ้นจากอัปปนาจิตตามแนวทางการฝึกสมาธิและภาวนา เพื่อให้บรรลุความสาม

…ะเหตุนี้ อยู่ด้วย เมื่อเข้ามาสังคุตแล้ว ค ศัพท์ ค ศัพท์และอิกศัพท์ ลงทั้งเสียดัง อุ ในแบบว่า พระภูโ โอโลภูโต อะโมภภูโต บูรณะนั้นด้วย เป็นผู้ ใหญ่ด้วย เหตุนี้ ชื่อว่านรภูใหญ่ ดังนี้ เป็น อุ ในวิเวสนบูรพบ…

เนื้อหาบทนี้อธิบายเกี่ยวกับบำไว้อานสมาธิ โดยมีการวิเคราะห์ความหมายของคำว่า 'ปัญญา' ในบริบทของสมาธิ ซึ่งมีความเชื่อมโยงกับแนวคิดต่างๆ ด้วยการเปรียบเทียบกับสมาธิรูปแบบอื่นๆ บทนี้ยังสำรวจคำศัพท์และความหม

ประโยค - อธิบายาลัยไวรกรณ์ สมและตัชดิ - หน้าที่ 46 ตัวอย่างวิเคราะห์ สห ภริยะ โอว รัตตติ (ปฏิโล) บุรุษใด ย่อม เป็นไปกับด้วยภริยา เหตุนันั้น บุรุษนัน ชื่อว่าเป็นไปกับด้วยภริยา (คือม…

บทความนี้เสนอการวิเคราะห์การใช้สมาสในภาษาไทย โดยยกตัวอย่างการสัมพันธ์ระหว่างบุรุษและภริยา รวมถึงหญิงและสามี ผ่านทางการใช้คำศัพท์ที่ถูกต้อง เนื้อหายังพูดถึงการแปลความหมายของสมาสตามโครงสร้างของการใช้คำใ

…ปัจ สายปุฏุตสุ อปจิต เป็น สายฏุปฏิโก ลบ ณ แล้วที่มะ เพราะเป็นอัตตโมพัญชนะ. ณิ ปัจ อุปฐุสุ อปจุ เป็น โอปะวา วิภาร อู เป็น โอ. เมื่อ ปัจ สมณสุข อปัจ เป็น สามเณโร ที่มะ อะ เป็น อา. ที่ว่ามะนั้น หมายความว่า…

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์คำศัพท์ในภาษาบาลี โดยเน้นไปที่คำว่า ปัจ สายปุฏุตสุ อปจิต และการระบุลักษณะของศัพท์ โดยมีการเปรียบเทียบและอธิบายอย่างชัดเจนถึงวิธีการใช้ศัพท์ในบริบทต่างๆ และความสัมพันธ์กับอั

…รณ์ สมาคมและดับติดิต - หน้าที่ 85 นิปกสฺูต ภาวปฺปิก ความเป็นแห่งคนมีปัญญา ชื่อ นปิกา: อุปมาว่า ภาวิโอ โอปมุ โคจิณ ความเป็นแห่งอุปมา ชื่อ โอปิมมะ. ณฺฐ ปัจฉิมนี้มีวิจิตรงาม พุทธิสรตาลที่เป็นรัศมีสว่าง ลบ…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ที่อธิบายถึงการใช้คำต่างๆ และวิเคราะห์ความหมาย เช่น นิปกสฺูตและความเป็นแห่งการมีปัญญา รวมทั้งการใช้ดุลย์และการลบส่วนของคำเพื่อให้เข้าใจมากขึ้น โดยมีการเปรียบเทียบและยกตัวอย

…งเป็นรูปอย่างนั้น ตัณหารทั้ง ๒ นี้ เป็นคุณแก่ได้ ๓ ลังค์. บทเพิ่มเติม ข้อควรสนใจและควรจำ ตัณหิมาน โอดคตัณหิต สมุทัณฑิต ภาวัตติธ. นอกนั้น เป็นตัณว คุณ. ตัณหิตที่เป็นอสังข์ คือ วิภาคตัณหิต อัพยตัณหิต เ…

บทความนี้พูดถึงการอภิปรายเกี่ยวกับบาลไวกามและตัณฑ์ โดยระบุถึงปัจจัยที่มีผลต่อนิสิตและคำพูด รวมถึงการอ้างอิงถึงกรรมและปัญญา ที่มีผลต่อการดำรงชีวิต โดยอธิบายความหมายของคำต่างๆ ที่สำคัญและวิธีการเชื่อมโย