หน้าหนังสือทั้งหมด

องค์ประกอบของสิกขาบท
182
องค์ประกอบของสิกขาบท
…จะได้ รางวัลตอบแทนเป็นอันมาก 7.4 องค์ประกอบของสิกขาบท สิกขาบทนั้นมีองค์ประกอบ 5 ประการด้วยกันดังนี้ 1.) ต้นบัญญัติ หมายถึง เรื่องเล่าของผู้ที่ประพฤติเสียหายในกรณีต่าง ๆ เป็นรายแรก ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้…
เนื้อหาเกี่ยวกับสิกขาบทในพระไตรปิฎกที่มีองค์ประกอบ 5 ประการ ได้แก่ ต้นบัญญัติ, พระบัญญัติ, สิกขาบทวิภังค์และบทภาชนีย์ที่อธิบายถึงความสำคัญและบทบาทในทางศาสนา นอกจากนี้ยังมีการยกตัวอย่างเกี่ยวกับการพิสู
ความหมายของคำว่า 'ภิกษุ' ในสิกขาบท
183
ความหมายของคำว่า 'ภิกษุ' ในสิกขาบท
แห่งปาราชิกสิกขาบทที่ 1 ท่านอธิบายความหมายของคำว่า “ภิกษุ” ว่ามีความหมาย 12 นัย คือ ผู้ขอ, ผู้อาศัยการเที่ยวขอ, ผู้ใช้ผืนผ้…
บทเรียนนี้อธิบายถึงความหมายหลายประการของคำว่า 'ภิกษุ' ซึ่งให้ความสำคัญต่อการศึกษาในสิกขาบทที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าบัญญัติ รวมถึงการวิเคราะห์ความหมายของคำในสิกขาบทวิภังค์ เช่น ‘ทรัพย์ที่เจ้าของมิได้ให้’
ขั้นตอนการบัญญัติสิกขาบท
184
ขั้นตอนการบัญญัติสิกขาบท
7.5 ขั้นตอนการบัญญัติสิกขาบท ขั้นตอนการบัญญัติสิกขาบทนั้นมีอยู่ 4 ขั้นตอนด้วยกันคือ 1) มีเหตุเกิดขึ้น 2) พระภิกษุกราบทูลพระสัมมาสัมพุทธเจ้า 3) ประชุมสงฆ์ 4) บัญญัติสิกขาบท ในขั้นตอนการป…
…ญญัติสิกขาบท โดยมีกระบวนการสอบถามและติเตียนจากพระพุทธเจ้า รวมถึงตัวอย่างการบัญญัติปาราชิกสิกขาบทที่ 1 ซึ่งเกี่ยวกับพระสุทินน์ที่เสพเมถุนกับภรรยาเก่า การละเมิดวินัยนี้ก่อให้เกิดปัญหาและผลกระทบตามมา ทำให…
การติเตียนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการประพฤติพรหมจรรย์
185
การติเตียนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการประพฤติพรหมจรรย์
…เป็นไปเพื่อความไม่ เลื่อมใสของชุมชนที่ยังไม่เลื่อมใส ส่วนคนที่เลื่อมใสแล้วก็จะเสื่อมจากความเลื่อมใส 174 DOU สรรพ ศ า ส ต ร์ ในพระไตรปิฎก
เนื้อหาเกี่ยวกับการติเตียนของพระพุทธเจ้าต่อพระสุทินน์ที่ทำผิดศีลในการเสพเมถุน โดยพระพุทธเจ้าตักเตือนว่า การกระทำดังกล่าวไม่เหมาะสมสำหรับผู้บวชและมีผลต่อความเลื่อมใสของชุมชน โดยพระสุทินน์ตอบรับว่าได้ทำ
วัตถุประสงค์ของการบัญญัติสิกขาบท
186
วัตถุประสงค์ของการบัญญัติสิกขาบท
…ป็นต้น พระองค์จึงตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลายเราจักบัญญัติสิกขา บทแก่ภิกษุทั้งหลาย โดยมีวัตถุประสงค์ 10 ประการ คือ (1) เพื่อความรับว่าดีแห่งสงฆ์ หมายถึง การที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงชี้แจงให้คณะ สงฆ์มองเ…
…คุณประโยชน์ของการมีความเป็นคนเลี้ยงง่าย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติสิกขาบทขึ้นมาเพื่อวัตถุประสงค์ 10 ประการ เช่น เพื่อความรับว่าดีแห่งสงฆ์และเพื่อความอยู่สำราญของภิกษุ รวมถึงการป้องกันและกำจัดอาสวะอั…
หมวดหมู่และจำนวนสิกขาบทในพระภิกษุ
187
หมวดหมู่และจำนวนสิกขาบทในพระภิกษุ
…กว่าสิกขาบท แต่โดยรวมแล้วศีลของพระภิกษุแบ่ง ออกเป็น 4 หมวดใหญ่ๆ เรียกว่า ปาริสุทธิศีล 4 ดังนี้ คือ (1) ปาฏิโมกขสังวรศีล หมายถึง ศีล 227 สิกขาบท (2) อินทรียสังวรศีล หมายถึง การสำรวมตา หู จมูก ลิ้น กาย ใ…
บทความนี้กล่าวถึงหมวดหมู่และจำนวนสิกขาบทของพระภิกษุ ตามที่สรุปในวิสุทธิมรรค โดยศีลของพระภิกษุถูกแบ่งออกเป็น 4 หมวดใหญ่ ได้แก่ ปาฏิโมกขสังวรศีล อินทรียสังวรศีล อาชีวปาริสุทธิศีล และปัจจัยสันนิสสิตศีล ศ
ปาราชิกและสิกขาบทในพระไตรปิฎก
188
ปาราชิกและสิกขาบทในพระไตรปิฎก
(1) ปาราชิก แปลว่า ผู้พ่ายแพ้ พ่ายแพ้ในที่นี้คือ พ่ายแพ้ต่อเส้นทางของนักบวช เพราะปาราชิกเป็นสิกขาบทหนั…
บทความนี้กล่าวถึงปาราชิกซึ่งหมายถึงการพ่ายแพ้ในเส้นทางนักบวช ทำให้ภิกษุสูญเสียสถานภาพและไม่สามารถกลับไปบวชได้ ผู้ที่ล่วงละเมิดแล้วจะต้องอาบัติปาราชิกและไม่สามารถแก้ไขได้ ขณะที่สังฆาทิเสสเป็นสิกขาบทที่
นิสสัคคิยปาจิตตีย์ และ สิกขาบทในพระไตรปิฎก
189
นิสสัคคิยปาจิตตีย์ และ สิกขาบทในพระไตรปิฎก
…รณ์ เป็นวิธีการระงับอธิกรณ์หรือ คดีความที่เกิดขึ้นให้สงบเรียบร้อย ซึ่งจะอธิบายโดยละเอียดใน หัวข้อ 7.10 อธิกรณ์ใน พระไตรปิฎก และ หัวข้อ 7.1.1 อธิกรณสมถะธรรมเครื่องระงับอธิกรณ์” 7.7 ตัวอย่างสิกขาบทในพระป…
บทความนี้กล่าวถึงนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ที่หมายถึงการล่วงละเมิดที่มีความเกี่ยวข้องกับการสละสิ่งของต่างๆ เช่น ไตรจีวร เมื่อภิกษุล่วงละเมิด สามารถคืนสิ่งของดังกล่าวได้ด้วยวิธีการปลงอาบัติและมีสิกขาบทอีกหลาย
หมวดสังฆาทิเสส 13 สิกขาบท
190
หมวดสังฆาทิเสส 13 สิกขาบท
หมวดสังฆาทิเสส 13 สิกขาบท 1) ภิกษุใดจงใจทำน้ำอสุจิให้เคลื่อน ต้องอาบัติสังฆาทิเสส 2) ภิกษุใดมีจิตกำหนัดแล้วจับต้องร่…
ในหมวดสังฆาทิเสสมีข้อสิกขาบทสำคัญ 13 ข้อที่เกี่ยวกับการปฏิบัติตนของภิกษุ ได้แก่ เช่น การทำน้ำอสุจิให้เคลื่อน, การมีจิตกำหนัดฟุ่มเฟือย, …
สิกขาบทและพุทธบัญญัติ
191
สิกขาบทและพุทธบัญญัติ
7.8 สิกขาบทเป็นพุทธบัญญัติมิใช่มติคณะสงฆ์ จากตัวอย่างการบัญญัติปาราชิกสิกขาบทที่ 1 ข้างต้นจะเห็นว่า ปาราชิกสิกขาบทที่ 1 ก็ดี หรือสิกขาบททุกข้อของภิกษุและภิกษุณีนั้นเป็นพุทธบัญญัติทั้…
เนื้อหาวิเคราะห์ถึงลักษณะของสิกขาบทในพระพุทธศาสนาที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติ ไม่ได้เกิดจากมติคณะสงฆ์ และไม่เป็นไปตามระบบประชุมปรึกษาหารือเหมือนกฎหมายในทางโลก การเริ่มต้นนี้มาจากความรู้แจ้งโลกของพ
การประชุมระดมความคิดและความสำคัญของธรรมวินัยในพุทธศาสนา
192
การประชุมระดมความคิดและความสำคัญของธรรมวินัยในพุทธศาสนา
…ารมีมากกว่าพระอรหันต์ ก็ไม่อาจทำได้เช่นกัน หน้าที่นี้เป็นหน้าที่เฉพาะของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเท่านั้น 1 ปาสาทิกสูตร, ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มก. เล่ม 15 ข้อ 95 หน้า 261. บ ท ที่ 7 นิ ติ ศ า ส ต ร์ ในพระไตรปิ…
ในปัจจุบัน การประชุมระดมความคิดถือเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยพัฒนาองค์กรให้มีความก้าวหน้า โดยมาจากการรวมความคิดเห็นที่หลากหลาย ซึ่งช่วยหลีกเลี่ยงปัญหาที่อาจเกิดจากการคิดคนเดียว ข้อความนี้นำเสนอความเห็นเกี่ยว
บทบาทของพระอรหันต์ในพระไตรปิฎก
193
บทบาทของพระอรหันต์ในพระไตรปิฎก
…รให้เป็นแบบอย่างแก่ภิกษุภายหลังว่า แม้พระอรหันต์ยังต้องทำอุโบสถ แล้วพระภิกษุปุถุชนจะไม่ทำได้อย่างไร 1 จากตัวอย่างนี้แสดงให้เห็นว่าแม้จะเป็นพระอรหันต์แล้ว แต่ในบางเรื่องท่านยังมองได้ ไม่ไกลเหมือนพระสัมม…
…กขาบทที่อาจเกิดปัญหาในอนาคต ภิกษุธรรมวาทียังคงรักษาพระธรรมวินัยเอาไว้อย่างดี โดยการสังคายนาครั้งที่ 1 พระมหากัสสปะเสนอให้รักษาสิกขาบทที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสไว้ทุกประการ ทำให้เป็นข้อปฏิบัติของชาวพุทธ…
การประชุมทบทวนสิกขาบททุกกึ่งเดือน
194
การประชุมทบทวนสิกขาบททุกกึ่งเดือน
…ีตัวแทนของพระ ภิกษุหนึ่งรูปซึ่งสามารถจดจำสิกขาบททั้ง 227 ข้อได้อย่างแม่นยำ ขึ้นสวดสิกขาบทตั้งแต่ข้อ 1 ถึงข้อที่ 227 ให้ภิกษุทั้งหลายฟัง เพื่อให้แต่ละรูปทบทวนว่าสิกขาบททั้งหมดมีอะไรบ้าง และ ให้พิจารณาตร…
การประชุมทบทวนสิกขาบทถูกกำหนดโดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ให้มีการฟังสวดพระปาฏิโมกข์ทุกกึ่งเดือน เพื่อตรวจสอบศีลและสร้างความสามัคคีในสงฆ์ การฟังสวดถูกกำหนดให้ภิกษุทุกคนมาฟังร่วมกัน และมีการควบคุมเพื่อป้องกั
การเรียนรู้กฎหมายสำหรับประชาชน
195
การเรียนรู้กฎหมายสำหรับประชาชน
…กับ องค์กรสงฆ์ที่มีระบบเอื้อให้นักบวชทุกรูปเข้าถึงองค์ความรู้เรื่องสิกขาบททุกข้ออย่างเท่าเทียมกัน 7.10 อธิกรณ์ในพระไตรปิฎก คำว่า อธิกรณ์ หมายถึง เรื่องที่เกิดขึ้นแล้ว จะต้องจัดทำ คือ เรื่องที่สงฆ์จะต้อ…
บทความนี้กล่าวถึงความจำเป็นที่ประชาชนควรต้องรู้กฎหมาย แม้จะมีการศึกษา แต่ยังมีความรู้ที่จำกัดในเรื่องนี้ รัฐบาลไม่ค่อยให้การศึกษาในด้านกฎหมายแก่ประชาชน และประชาชนต้องรับผิดชอบในการหาความรู้เอง การเปรี
ความเกิดขึ้นของอาบัติและวิวาทในสงฆ์
196
ความเกิดขึ้นของอาบัติและวิวาทในสงฆ์
…ี้อาจจะเริ่มต้นด้วยการสนทนาธรรมกัน ตามปกติ แต่เมื่อเกิดความเห็นขัดแย้งกันจึงนำไปสู่การวิวาทกันได้ 7.10.2 อนุวาทาธิกรณ์ : การโจทกันด้วยอาบัติ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า ภิกษุทั้งหลายในธรรมวินัยนี้ ย่อมโ…
เนื้อหาเกี่ยวกับอาบัติในพระพุทธศาสนารวบรวมไว้ในอาบัติเบา อาบัติหนัก และอาบัติที่มีส่วนเหลือ การวิวาทในสงฆ์นั้นเกิดจากกิเลสทั้ง 3 ตระกูลคือ โลภ โกรธ หลง และมีสาเหตุจากจิตที่ไม่โลภไม่โกรธไม่หลง อนุวาทาธ
อธิบายอาปัตตาธิกรณ์และความหมายของอาบัติในพระไตรปิฎก
197
อธิบายอาปัตตาธิกรณ์และความหมายของอาบัติในพระไตรปิฎก
…ูปเป็นคนพูดไม่ดี พูดไม่ชัด พูดระราน ภิกษุทั้งหลายย่อมโจทภิกษุนั้นด้วย วาจาคือคำพูดไม่ดีของท่านได้ 7.10.3 อาปัตตาธิกรณ์ : อาบัติและการแก้ไขอาบัติ อาปัตตาธิกรณ์ คำว่า “อาบัติ” หมายถึง การล่วงละเมิดสิกขาบ…
เนื้อหานี้อธิบายความหมายของอาปัตตาธิกรณ์และอาบัติในพระพุทธศาสนา รวมถึงประเภทของอาบัติ 7 ประการ รวมทั้งการวิเคราะห์ปัญหาที่เกิดจากร่างกายและวาจาของพระภิกษุ ซึ่งอาจส่งผลต่อการถูกโจทฯ ในกรณีต่างๆ ซึ่งมีท
อาบัติในพระไตรปิฎก
198
อาบัติในพระไตรปิฎก
…ได้ด้วย “เทสนาคามินี” คือการแสดง หมายถึงเปิดเผยความผิดของตนต่อหน้าพระภิกษุหรือหมู่พระภิกษุคือสงฆ์ 7.10.4 กิจจาธิกรณ์ : กิจที่สงฆ์จะพึงกระทำ กิจจาธิกรณ์ หมายถึง กิจที่สงฆ์จะพึงกระทำมี 4 ประการ คือ อปโลก…
บทความนี้เสนอเรื่องอาบัติในพระไตรปิฎก แบ่งเป็น 2 ประเภทหลัก คือ ครุกาบัติ ซึ่งเป็นอาบัติหนักหน่วง ประกอบด้วย ปาราชิก และสังฆาทิเสส อาบัติโดยเฉพาะปาราชิกมีโทษร้ายแรงจนวิธีแก้ไขไม่ได้ ส่วนสังฆาทิเสสสามา
ญัตติจตุตถกรรมและนิคหกรรมในพระพุทธศาสนา
199
ญัตติจตุตถกรรมและนิคหกรรมในพระพุทธศาสนา
…งรูปเดียวหรือภิกษุมากกว่า หนึ่งรูปแต่ไม่ครบองค์สงฆ์คือตั้งแต่ 4 รูปขึ้นไปไม่อาจจะทำกิจจาธิกรณ์ได้ 7.11 อธิกรณสมถะ : ธรรมเครื่องระงับอธิกรณ์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสอธิกรณสมถะไว้ในพระปาฏิโมกข์ เพื่อเป็นห…
ญัตติจตุตถกรรมหมายถึงกรรมที่มีวาจาครบ 4 ส่วน ซึ่งใช้ในพิธีกรรมที่สำคัญในพระพุทธศาสนา เช่น การอุปสมบท นิคหกรรมคือมาตรการลงโทษขั้นที่ 2 สำหรับการกระทำผิดร้ายแรง เช่น การทะเลาะวิวาท มีศีลวิบัติ พระสัมมาส
การระงับอธิกรณ์ในพระวินัย
200
การระงับอธิกรณ์ในพระวินัย
…างการระงับอธิกรณ์ด้วยอธิกรณสมถะ การระงับอธิกรณ์ด้วยอธิกรณสมถะมีกรณีศึกษาจำนวนมากในที่นี้จะยกมาเพียง 1 ตัวอย่าง คือ การระงับวิวาทาธิกรณ์คือการวิวาทกันเรื่องพระธรรมวินัยดังนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่าว…
เนื้อหาเกี่ยวกับปฏิญญาตกรณะซึ่งเป็นการระงับอธิกรณ์ตามคำรับสารภาพ และวิธีการระงับอธิกรณ์อื่นๆ เช่น ตัสสปาปิยฬิกา เยฮุยยสิกา และติณวัตถารกวินัย การระงับในกรณีวิกฤตเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยป้องกันการแตกแยกในห
การระงับอธิกรณ์ตามพระธรรมวินัย
201
การระงับอธิกรณ์ตามพระธรรมวินัย
…ยที่ผิดยินยอมด้วยดี หากอธิกรณ์ระงับอย่างนี้ได้แล้ว ผู้ทำรื้อฟื้นอธิกรณ์ขึ้นอีกจะเป็นอาบัติปาจิตตีย์ 1.1) กรณีระงับอธิกรณ์ในอาวาสที่อาศัยอยู่ไม่ได้ ถ้าไม่สามารถระงับอธิกรณ์นั้นในอาวาสที่อาศัยอยู่ได้ ก็ใ…
บทความนี้นำเสนอแนวทางการระงับอธิกรณ์ในชุมชนสงฆ์ โดยยึดหลักการตามพระธรรมวินัย ว่าด้วยการจัดการอธิกรณ์ที่เกิดขึ้นในอาวาส และการทำงานร่วมกันระหว่างภิกษุในวัดเจ้าถิ่นและผู้มาใหม่ เพื่อให้เกิดการปรองดองและ