หน้าหนังสือทั้งหมด

การสละอารมณ์และปัญญาในพระธรรม
112
การสละอารมณ์และปัญญาในพระธรรม
…ด้เคยกล่าวถึงการสละอารมณ์ และผลจากการสละไว้ว่า “ทานในพระปรมัตถ์ 6 คือ อายตนะ 6 คือ ยินดีในรูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ธรรมารมณ์ ถอนความยินดีในอารมณ์เหล่านี้ออกเสียได้ สละความยินดีในอารมณ์เหล่านี้เสียได้...…
บทความนี้กล่าวถึงการสละอารมณ์ที่ไม่ดีเช่น โลภ โกรธ หลง เพื่อให้จิตใจผ่องใสและมีสมาธิ พร้อมด้วยการพัฒนาปัญญาที่มี 3 ระดับ คือ จินตมยปัญญาที่เกิดจากการคิดและพิจารณา โดยยกตัวอย่างจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเพ
สามัญญผลเบื้องต้น
59
สามัญญผลเบื้องต้น
…อบ เพราะเป็นปัญหาที่ไม่ควรตอบ 2 3 เบญจกามคุณ ได้แก่ สิ่งที่น่าปรารถนา น่าใคร่ 5 อย่าง คือ รูป เสียง กลิ่น รส และโผฏฐัพพะ (สัมผัสทางกาย) สามัญญผลสูตร ที. ส. 9/100/38 48 DOU ชี วิ ต ส ม ณ ะ
บทที่ 5 นี้เน้นที่สามัญญผลเบื้องต้นระหว่างพระเจ้าอชาตศัตรูกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยพระองค์ใช้วิธีถามกลับเพื่อทำให้พระเจ้าอชาตศัตรูเข้าใจลักษณะของความเชื่อต่อบุญและวาสนา ในการตอบปัญหา พระองค์ใช้วิธีต่
ทำความเข้าใจอินทรียสังวรศีล
100
ทำความเข้าใจอินทรียสังวรศีล
…ไม่สำรวมแล้วจะเป็นเหตุ ให้อกุศลธรรมอันลามก คือ อภิชฌา และโทมนัสครอบงำ... ภิกษุฟังเสียงด้วย โสต... ดมกลิ่นด้วยมานะ..... ลิ้มรสด้วยชิวหา..... ถูกต้องโผฏฐัพพะด้วยกาย... รู้แจ้งธรรมารมณ์ด้วยใจแล้ว ไม่ถือนิมิต …
เนื้อหาเกี่ยวกับคำศัพท์ต่างๆ ในการปฏิบัติธรรมที่เกี่ยวข้องกับอินทรียสังวรศีล ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ให้คำแนะนำเกี่ยวกับการสำรวมระวังอายตนะทั้ง 6 ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ โดยมีการเปิดรับอารม
นามขันธ์และจิตตามพระพุทธศาสนา
48
นามขันธ์และจิตตามพระพุทธศาสนา
2) นามขันธ์ คำว่า นาม แปลว่า “น้อมไป หมายถึง ความน้อมไปมุ่งต่ออารมณ์” อารมณ์ ในที่นี้คือ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส และธรรมารมณ์ ที่น้อมเข้ามาสู่ใจ นามขันธ์มี 4 ได้แก่ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ และ…
บทความนี้สำรวจความหมายและลักษณะของนามขันธ์ในพระพุทธศาสนา ซึ่งแบ่งออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ และวิญญาณขันธ์ รวมถึงความรู้สึกต่างๆ ที่เป็นพื้นฐานของประสบการณ์ทางอารมณ์และจ
กลไกการทำงานของใจตามคำสอนของหลวงปู่วัดปากน้ำ
58
กลไกการทำงานของใจตามคำสอนของหลวงปู่วัดปากน้ำ
…าไว้เรียกว่า เห็น เมื่อมีเสียงมากระทบหู ประสาทหูก็ส่งต่อไปให้ใจ ใจก็รับเอาไว้เรียกว่า ได้ยิน เมื่อมีกลิ่นมากระทบจมูก ประสาทจมูกก็ส่งต่อไปให้ใจ ใจก็รับไว้เรียกว่า ได้กลิ่น เมื่อรสมากระทบลิ้น ประสาทลิ้นก็ส่ง…
…รทำงานของใจที่ปรากฏในคำสอนของหลวงปู่วัดปากน้ำ ซึ่งแบ่งเป็น 4 ขั้นตอน ได้แก่ การเห็น การได้ยิน การได้กลิ่น และการลิ้มรส โดยเมื่อสิ่งต่าง ๆ กระทบประสาทสัมผัสจะส่งต่อให้ใจรับรู้และเปลี่ยนเป็นภาพ ทั้งนี้ใจชั้น…
การพิสูจน์ความจริงผ่านประสาทสัมผัสและใจ
72
การพิสูจน์ความจริงผ่านประสาทสัมผัสและใจ
“รูป” ต้องพิสูจน์ด้วย “ตา”, “เสียง” ต้องพิสูจน์ด้วย “หู”, “กลิ่น” ต้องพิสูจน์ด้วย “จมูก”, “รส” ต้อง พิสูจน์ด้วย “ลิ้น”, “สัมผัสที่นุ่มหรือแข็ง” ต้องพิสูจน์ด้วย “ร่า…
บทความนี้เน้นการพิสูจน์ว่าความจริงไม่สามารถใช้เพียงแค่ประสาทสัมผัสห้าประการได้ จำเป็นต้องใช้ใจในการสำรวจโลกที่ละเอียด เช่น นรก สวรรค์ หรือแม้กระทั่งอารมณ์ความรู้สึกที่เกิดขึ้นในใจ การไม่ยอมรับเรื่องใจ
ทุกข์และอุปาทาน
157
ทุกข์และอุปาทาน
…ยากในกาม นั่นคือ กามคุณ 5 อันเป็นความอยากของมนุษย์ และสัตว์ที่อยู่กามภพ ได้แก่ ความอยากได้รูป เสียง กลิ่น รส และสัมผัสที่น่าปรารถนาน่าใคร่น่าพอใจ เช่น อยากได้แฟนสวย ๆ หล่อ ๆ อยากฟังเพลงเพราะ ๆ อยากได้ยินแต…
บทความนี้กล่าวถึงทุกข์ทั้ง 12 ประการที่สรุปเป็นอุปาทานขันธ์ 5 ซึ่งหมายถึงการถือมั่นในขันธ์ 5 ว่าเป็นของเรา ทำให้เกิดความทุกข์ หากไม่ถือมั่น จะไม่ทุกข์ เช่น ชีวิตคู่ที่หย่าขาดกันไม่ได้สร้างความทุกข์เพร
การศึกษาเกี่ยวกับสัตวโลกและความแตกต่างของสัตวโลก
43
การศึกษาเกี่ยวกับสัตวโลกและความแตกต่างของสัตวโลก
2) สัตวโลก หมายถึง หมู่สัตว์ซึ่งยังมีจิตซัดส่าย เมื่อได้เห็น หรือสัมผัส รูป รส กลิ่น เสียง หรือวัตถุสิ่งของ หรือหมายถึงสิ่งที่มีความรู้สึก และเคลื่อนไหวไปได้เอง ได้แก่ เทวดา มาร พรหม ม…
บทความนี้พูดถึงความหมายของสัตวโลกและโอกาสโลก โดยอธิบายถึงความแตกต่างในสัตวโลกและสาเหตุที่ทำให้เกิดความแตกต่างนั้น เช่น รูปร่าง หน้าตา และฐานะ เป็นต้น นอกจากนี้ยังกล่าวถึงผลของกรรมที่ส่งผลต่อการเกิดและ
การปฏิรูปมนุษย์และมิจฉาทิฏฐิ
229
การปฏิรูปมนุษย์และมิจฉาทิฏฐิ
…ขให้แก่ชีวิตก็คือความมั่งคั่งร่ำรวย สำหรับใช้เป็น เครื่องแลกเปลี่ยนให้ได้มาซึ่งกามคุณ คือ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ซึ่งเป็นสิ่งที่นักวัตถุนิยมเชื่อว่า การได้ บริโภคกามคุณ 5 ประการนี้ คือ สุดยอดแห่งความสุข…
การดำรงชีวิตในสังคมมนุษย์ถูกก่อความเดือดร้อนจากพฤติกรรมชั่วร้ายของมิจฉาทิฏฐิชน ซึ่งต้องการการปฏิรูปด้วยการปลูกสัมมาทิฏฐิในใจคน เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดความมืดบอดในเรื่องธรรมะและบาปบุญคุณโทษ บุคคลที่ตกอย
การเตรียมการวางแผนสำหรับการเกิดใหม่
256
การเตรียมการวางแผนสำหรับการเกิดใหม่
… ทำให้คนคร่ำครึไม่ทันสมัย บางคนมองว่าความสุขที่แท้จริงของคนเรา คือการบริโภควัตถุกาม ได้แก่รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัสเป็นสำคัญ ยิ่งได้บริโภควัตถุกามมากเท่าใด ก็จะยิ่งมีความสุขมากขึ้นเท่านั้น ต่างคนต่าง พากัน…
การเตรียมการสำหรับการเกิดใหม่มีความสำคัญในการให้ชีวิตในชาตินี้อยู่ในความดี เพราะสามารถเลือกเกิดได้ ที่พระพุทธศาสนามีความรู้เกี่ยวกับการเกิดใหม่ แต่เป็นที่น่าเสียดายที่คนส่วนใหญ่ไม่เคยศึกษาหรือปฏิบัติธ
การค้นคว้าเกี่ยวกับใจและปัจจัยที่ไม่รู้จัก
168
การค้นคว้าเกี่ยวกับใจและปัจจัยที่ไม่รู้จัก
…ะรวดเร็ว ตามอำนาจความอยากในอารมณ์อันน่าใคร่ต่างๆ ใคร่ต่าง ๆ 6. ใจชอบดิ้นรนไปติดเหยื่อ คือ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส และธรรมารมณ์ ที่น่า 3.3) ใจนี้ฝึกได้ ใจสามารถฝึกได้ด้วยการ : บทที่ 4 จั ก ร ธ ร ร ม ห ลั …
บทความนี้นำเสนอการค้นคว้าเกี่ยวกับ 'ใจ' และความสำคัญของมันในการเข้าถึง 'The Unknown Factor' โดยกล่าวถึงคุณสมบัติพิเศษของใจ ได้แก่ ความละเอียดในการรับรู้, สถานที่อยู่อาศัยในกายมนุษย์, และอิทธิพลของกิเล
การบรรลุธรรมของบรมครู
171
การบรรลุธรรมของบรมครู
…ควรแก่การเข้าถึง “ธรรม (The Known Factor)” เพราะ ภาพประสบการณ์ในอดีตที่เกี่ยวกับกามคุณ 5 คือ รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส อารมณ์อันน่าใคร่ ตลอดจนอกุศลธรรมต่าง ๆ ที่ทรงเคยสัมผัส มักย้อนกลับมาหลอนกวนใจ ในที่สุด…
การบรรลุธรรมของบรมครู สิทธัตถะ มีการเข้าใจถูกทางและตั้งใจในความเพียรเพื่อเข้าถึงธรรม ความรู้ต่างๆ เกี่ยวกับทุกข์ และวิธีการดับทุกข์ได้เป็นผลสำเร็จ โดยต้องข้ามผ่านกามคุณและทำให้จิตใจสงบ.
การใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้า
269
การใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้า
…ะภายใน 6” คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ คำว่า “ฝั่งโน้น” เป็นชื่อของ “อายตนะภายนอก 6” คือ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส และ ธรรมารมณ์คืออารมณ์ที่เกิดขึ้นกับใจ คำว่า “การจมในท่ามกลาง” เป็นชื่อของ “นันทิราคะคือค…
บทความนี้นำเสนอการใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้าผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น ขอนไม้ที่ลอยตามแม่น้ำ ด้วยการตั้งคำถามและการอธิบายความหมายของแต่ละสิ่ง โดยเชื่อมโยงกับแนวทางการพาไปสู่นิพพาน การเปรียบเทียบร
คำสอนและการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา
270
คำสอนและการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา
…าจักเป็นเทวดาหรือเทพเจ้าตนใดคนหนึ่ง” “การถูกเกลียวน้ำวนดูดไว้” เป็นชื่อของ “กามคุณ 5” คือ รูป เสียง กลิ่น รส และสัมผัส “ความเน่าภายใน” คือ “ภิกษุบางรูปในธรรมวินัยนี้เป็นคนทุศีล ไม่ใช่สมณะแต่ปฏิญาณ ว่าเป็นส…
บทนี้กล่าวถึงการสอนธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ด้วยวิธีใช้สื่อเปรียบเทียบเพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจธรรมอย่างชัดเจน ตัวอย่างเช่น นายนันทโคบาลที่บรรพชาอุปสมบทหลังจากเห็นความสำคัญของการรักษาจิตใจให้บริสุทธิ์ แล
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถาม
277
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถาม
… มีอยู่จริงๆ พราหมณ์ เหตุที่เขากล่าวหาเราว่า มีปกติไม่ไยดี ชื่อว่ากล่าวถูก เพราะความไยดีในรูป เสียง กลิ่น เป็นต้น ตถาคตละได้แล้ว แต่ไม่ใช่ไม่ไยดีใน สิ่งที่ท่านมุ่งกล่าว ฯลฯ ว. ท่านพระโคดมช่างรังเกียจ ภ. มี…
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถามช่วยให้ผู้ฟังมีส่วนร่วมในการรับฟังมากขึ้น โดยจะต้องตรองคำถามและคิดหาคำตอบ ทำให้พวกเขาตั้งใจฟังและเข้าใจธรรมะได้ดีกว่าเมื่อไปนั่งฟังเฉยๆ มีตัวอย่างจากการสนทนาระหว่างพระผู้มีพระ
วิทยาศาสตร์และความรู้ด้านละเอียดในพระไตรปิฎก
320
วิทยาศาสตร์และความรู้ด้านละเอียดในพระไตรปิฎก
…เหมาะกับสิ่งนั้น ๆ จึงจะ พิสูจน์ได้ เช่น “รูป” ต้องพิสูจน์ด้วย “ตา”, “เสียง” ต้องพิสูจน์ด้วย “หู”, “กลิ่น” ต้องพิสูจน์ด้วย “จมูก”, “รส” ต้องพิสูจน์ด้วย “ลิ้น”, “สัมผัสที่นุ่มหรือแข็ง” ต้องพิสูจน์ด้วย “ร่าง…
เนื้อหานี้พูดถึงการพิสูจน์ความจริงต่าง ๆ โดยใช้วิธีการที่แตกต่างกัน ระหว่างวิทยาศาสตร์ที่เน้นการใช้ประสาทสัมผัสทั้ง 5 และพระพุทธศาสนาที่ให้ความสำคัญกับ 'ใจ' ว่าเป็นเครื่องมือในการพิสูจน์เรื่องละเอียด
วิธีการรักษาโรคลมในสมัยพุทธกาล
344
วิธีการรักษาโรคลมในสมัยพุทธกาล
…ลมของท่านพระปิลินท วัจฉะ โดยน้ำเมาที่เจือลงไปเพื่อหุงกับน้ำมันนั้นจะต้องไม่มากจนเกินขนาด ไม่ปรากฏสี กลิ่น และรสของน้ำเมา การเข้ากระโจม คำว่า “กระโจม” หมายถึง ผ้าหรือสิ่งที่ทำเป็นลอมขึ้นสำหรับเข้าไปอยู่ ข้า…
บทความนี้กล่าวถึงวิธีการรักษาโรคลมในสมัยพุทธกาลที่มีหลากหลายวิธี เช่น การดื่มน้ำมันที่หุงเจือด้วยน้ำเมา, การเข้ากระโจม, การรมใบไม้, การรดตัวด้วยน้ำที่ต้มให้เดือด, การนึ่งตัวในอ่างน้ำ และการระบายโลหิตอ
ความเข้าใจเบื้องต้นเกี่ยวกับเทวภูมิ
101
ความเข้าใจเบื้องต้นเกี่ยวกับเทวภูมิ
…ยของเทวภูมิ เทวภูมิ เป็นปรโลกฝ่ายสุคติ จัดอยู่ในกามภพ คือ ภูมิที่ยังต้องบริโภคกาม ยังยินดีใน รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ธรรมารมณ์ ผู้ที่ยังยินดีในกามคุณจึงต้องมาเกิดในกามภพ คำว่า เทวภูมิ มาจากคำว่า เทวะ รวม…
บทนี้จะสำรวจเนื้อหาพื้นฐานเกี่ยวกับเทวภูมิ ซึ่งหมายถึงสถานที่ที่เทวดาอาศัยอยู่ โดยเน้นที่ความหมายและประเภทของเทวดา รวมถึงขั้นตอนการเกิดในสวรรค์ พร้อมทั้งหารือเกี่ยวกับการทำบุญและอานิสงส์ที่เกี่ยวข้องใ
ชีวิตและความสุขของชาวสวรรค์
134
ชีวิตและความสุขของชาวสวรรค์
…์จำนวนมาก ยังคงประมาทในการดำเนินชีวิต ใช้บุญที่ตนสั่งสมมาไปเที่ยวเล่นเพลิดเพลิน ในกามคุณ ทั้งรูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส อันเป็นทิพย์อยู่ทุกวัน จึงไม่หมั่นฟังธรรม ไม่ปฏิบัติธรรม ไม่ อนุโมทนาบุญกับมนุษย์ผู้สร…
บทความนี้สรุปถึงความแตกต่างของชีวิตบนสวรรค์ตามบุญที่สั่งสมในมนุษย์ แม้ชาวสวรรค์จะมีความสุข แต่หากไม่ฟังธรรมและไม่สร้างบุญ อาจต้องเผชิญกับความเศร้าเมื่อจากไป ชีวิตบนสวรรค์ยาวนานกว่าชีวิตมนุษย์ และการดำ
การเข้าใจนิพพานในพระพุทธศาสนา
171
การเข้าใจนิพพานในพระพุทธศาสนา
…ยู่กับโลกไว้ ไม่ให้พ้นไปจากโลกได้ ส่วนอายตนะ คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ก็ทำหน้าที่ดึงดูด รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ธรรมารมณ์ ตามหน้าที่ของตนๆ และในทำนองเดียวกัน อายตนะนิพพานก็มีหน้าที่ ดึงดูดพระพุทธเจ้าพร…
ในพระพุทธศาสนา นิพพานแบ่งออกเป็นสองประเภท คือ สอุปาทิเสสนิพพาน ซึ่งหมายถึงสถานะที่ยังมีเบญจขันธ์อยู่ และอนุปาทิเสสนิพพานซึ่งไม่มีเบญจขันธ์เหลือ เป็นการดับกิเลสอย่างสมบูรณ์ พระมงคลเทพมุนี (สด จันทสโร)