กิ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 247 / 550

… บางวิภัตติจะแจกเหมือน อ การันต์ ในปุ๋. นปุ๊. ก็ได้ เพราะเป็นการง่ายจึงไม่ได้แสดงไว้ในที่นี้, ศัพท์ กิริยากิตก์ประกอบด้วย อนุต ปัจจัย แจกเหมือน ภวนฺต ก็ได้ เช่น กริ แปลว่า กระทำอยู่, หรือจะเอาไปแจกตาม อ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์ไวยากรณ์บาลี โดยเฉพาะประมวลการจัดการรูปแบบของนาม และการใช้ศัพท์ในคำอธิบาย พร้อมตัวอย่างการแปลงคำ เพื่อเข้าใจการใช้ในประโยคอย่างถูกต้อง. การศึกษาไวยากรณ์เหล่านี้สำคัญต่อการเ

…ที่ใช้ประกอบคำอื่น ให้มีเนื้อความแปลพิเศษออกไปโดย ชัดเจน จัดประเภทออกเป็น ๓ คือ เป็นคุณ ๑ สัพพนาม ๑ กิริยา (กิตก์) ๑. ๑. วิเสสนะ ที่เป็นคุณ เรียก คุณนาม สำหรับประกอบกับ นามนาม บอกลักษณะของนามนามนั้นให้ร…

…ระกอบกับนามเพื่อชี้แจงลักษณะ และให้ผู้เรียนเข้าใจถึงประเภทต่างๆ ของวิเสสนะ ได้แก่ คุณนาม สัพพนาม และกิริยา บทนี้สรุปความหมายของวิเสสนะในแง่ระดับภาษา และการใช้งานในประโยคอย่างถูกต้อง

…ที่ ใกล้หรือไกล เช่น นั้น (ต), นี้ (อิม), อื่น (อญฺญ) ฯลฯ ซึ่ง จะได้อธิบายต่อไป. ๓. วิเสสนะ ที่เป็น กิริยา เรียก กิริยากิตก์ เฉพาะที่แจก วิภัตติได้ และเป็นกิริยาที่ทำก่อน กิริยาสุดท้ายในประโยคเดียวกัน ต…

…ที่นามและอัพยยศัพท์ เพื่อแสดงถึงการกำหนดแน่นอนของนาม การสร้างวิเสสนะ และการแจกวิภัตติในประโยค การใช้กิริยาในบทที่มีการเคลื่อนไหว เช่น การเดิน ยืน และนั่ง พบกับตัวอย่างและแนวทางการใช้อย่างถูกต้องในบทเรีย…

…ยนั้น โส ปุริโส ที่เป็น สัพพนาม หญิงนี้ อย อิตถี อิต. ทรัพยอน อญฺญ์ ธน นปุ๊. คนยืน นโร จิโต ที่เป็น กิริยา เด็กหญิงเดิน ทาริกา คจฺฉนฺติ อิต. หญ้างอก ติณ์ รุฬห์ นปุ๋. ตัวอย่างข้างบนนี้เป็นเอกวจนะอย่างเดี…

…ะภาษาบาลี โดยชี้ให้เห็นถึงความแตกต่างระหว่างการใช้คำวิเสสนะในทั้งสองภาษา เช่น การจัดลำดับคำ การใช้คำกิริยาที่มีเนื้อความแตกต่าง ตลอดจนการเรียกศัพท์ที่ใช้ประกอบกับคำกิริยา การจัดการท่าทางในการเรียนรู้ด้า…

…ยยศัพท์ - หน้าที่ 85 เอว เวทหิ เจ้าจงว่าอย่างนี้ เอว์ แปลว่า อย่างนี้ เป็นศัพท์ นิบาต ประกอบเข้ากับ กิริยา คือ วเทหิ ซึ่งแปลว่า เจ้าจงว่า ปุนปฺปุนํ กโรถ พวกท่านจงทำบ่อย ๆ ปุนปฺปุนํ แปลว่า บ่อยๆ เป็นศัพท…

…ธิบายการใช้คำในภาษาบาลี โดยเฉพาะการสร้างประโยคผ่านการรวมศัพท์ต่างๆ เข้าด้วยกัน เช่น นิบบาต และการใช้กิริยาวิเสสนะ การแปลและประโยคตัวอย่างเพื่อทำความเข้าใจประวัติศาสตร์ภาษา พร้อมเชื่อมโยงหลักการของวิเสสน…

ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 99 ๑. . อุปสัค อุปสัคนำหน้านามและกิริยาให้วิเศษขึ้น เมื่อนำหน้า นามมีอาการคล้ายคุณศัพท์ เมื่อทำหน้ากิริยามีอาการคล้ายกับกิริยา วิเสสน์.…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการใช้ อุปสัค ซึ่งเป็นคำที่นำหน้าหรือขยายความนามและกิริยาผ่านการอธิบายรูปแบบและความหมาย ตัวอย่างเช่น คำว่า 'อภิราช' ที่มีความหมายว่าพระราชายิ่ง หรือ 'อติ…

…่า เพียงไร " ยาว เพียงใด ตาวตา " มีประมาณเพียงนั้น " ตาว " ยาวเทว เพียงใดนั่นเทียว ตาวเทว เพียงนั้น กิตฺตาวตา " มีประมาณเท่าใด เอตตาวตา " มีประมาณเท่านั้น สมมตา รอบคอบ เพียงนั้นนั่นเทียว ทั้ง ๑๐ ศัพท์นี…

เนื้อหานี้นำเสนอเกี่ยวกับคำศัพท์ในบาลีที่มีการใช้บางอย่างในบริบทต่างๆ โดยอธิบายความหมายและการใช้งานของศัพท์เหล่านี้ในภาษา รวมถึงการถ่ายทอดความหมายของคำว่า 'อาธาร' และ 'วิทยาตา' ที่มีความเกี่ยวข้องกับก

…ยว ว ทั้ง ๒ ศัพท์นี้ ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "ปฏิเสธนตฺถ" 0 นิบาตบอกความได้ยินเล่าลือ แปลว่า ได้ยินว่า กิร ขลุ สุท " ทั้ง ๓ ศัพท์นี้ ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "อนุสฺสวนตฺถ." အေ นิบาตบอกปริกัป เจ แปลว่า หากว่า อ…

เนื้อหานี้อธิบายแนวทางและการใช้คำในบาลี โดยแบ่งเป็นกลุ่มต่างๆ เช่น นิบาตที่บอกความหมาย การปฏิเสธ และการได้ยิน ซึ่งสำคัญต่อการเข้าใจบาลีอย่างถูกต้อง นอกจากนี้ยังอธิบายถึงกลุ่มศัพท์ที่มีความหมายสัมพันธ์

…าวี นีจิ นูน " แน่แท้ อิติ หนอ เว้ย แปลว่า เพราะเหตุนั้น, ว่าดังนี้, ด้วย- ประการฉะนี้, ชื่อ " อุจจ กิญฺจาปิ กุวจิ มิจฉา " " สูง แม้น้อยหนึ่ง บ้าง " โอ " ไกล " แจ้ง ผิด ต่ำ มุธา เปล่า " แน่ TE มุสา เท็จ

หนังสือเล่มนี้มีการอธิบายบาลีไวยากรณ์ที่ละเอียด ดังเช่นการสื่อความหมายของนิบาตและจักแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างคำต่างๆ เช่น 'โข' และ 'หนอ' รวมถึงการแปลคำต่างๆ อีกมากมาย เช่น 'อญฺญทตฺถุ' หมายถึง

…ม้สูง เป็นต้น ปจฺฉา ภายหลัง ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "กาลสัตตมี." ปุนปฺปุน บ่อย ๆ ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "กิริยาวิเสสน." อิติ แปลว่า ๆ เพราะเหตุนั้น ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "เหตุวตฺถ." แปลว่า "ว่า..... ดังนี้" เ…

เอกสารนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ในนามและอัพยยศัพท์ รวมถึงการใช้คำต่าง ๆ เช่น ปจฺฉา (ภายหลัง), ปุน (คราวเดียว), และสห (กับ) พร้อมทั้งอธิบายความสัมพันธ์ทางไวยากรณ์ เช่น สมฺปิณฺฑนตฺถ ที่แสดงความหลากห

ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 110 "ทพฺพสมาวาย" เข้ากับกิริยา เรียกว่า "กิริยาสมวาย." นอกจาก นี้เรียกว่า "กิริยาวิเสสน." ทั้งสิ้น. ๓. ปัจจัย ปัจจัยในแผนกอัพย…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของปัจจัยในอัพยยศัพท์และบทบาทของมันในการกำหนดวิภัตติของนามและธาตุในภาษาบาลี โดยเน้นว่าแต่ละปัจจัยมีการประยุกต์ใช้ที่เฉพาะเจาะจงและการแยกประเภทของปัจจัยในนามแท้ๆ มีทั้งหมด 22

…ระดูก กระดูก เอ็น เนื้อ หนัง ฟัน เล็บ ขน ผม) ต่อนั้นพึงว่าในปัปผาสปัญจกะ (๕ ทั้งปอด) ว่า "หทย์ ยกนิ กิโลมก์ ปิหก ปปฺผาส์' (หัวใจ ตับ พังผืด ม้าม ปอด) แล้ว ว่าโดยปฏิโลมอีกว่า "ปปผาส์ ปิหก กิโลม ยกน หทย์ …

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงการวิเคราะห์องค์ประกอบของร่างกายโดยยกตัวอย่างจากตำราโบราณ โดยมีการใช้คำซ้ำและวิธีการสาธยายที่เน้นถึงความสัมพันธ์ของส่วนต่าง ๆ นำเสนอในลำดับก่อนหลังและกลับหลัง เพื่อทำให้เข้าใจใน

…ยปฏิโลมอีกว่า "เมโท เสโท โลหิต ปุพฺโพ เสมุห์ ปิตติ มตฺถลุงคำ กรีส อุทริย์ อนุตคุณ อนุต ปปุผาส์ ปิหก กิโลมกิ ยกน หทย์ วกก อฏฐิมิญช์ อฏฺฐี นฺหารู มิสํ ตโจ ทนฺตา นขา โลมา เกสา (มันข้น เหงื่อ เลือด น้ำเหลือ…

ในข้อความนี้เป็นการกล่าวถึงระบบอวัยวะภายในร่างกายมนุษย์ เช่น ม้าม ตับ หัวใจ ไต และของเหลวต่าง ๆ เช่น เลือด น้ำเหลือง หรือเหงื่อ โดยการแบ่งเป็นกลุ่มอวัยวะและของเหลวที่มีประโยชน์และบทบาทสำคัญต่อสุขภาพขอ

…ละดื่มได้ แต่เมื่อใด ด้วย การเที่ยวไปเนือง ๆ แห่งคนเหล่านั้น รอยของคนที่มา ๆ ย่อมจะ ปรากฏ เมื่อนั้น กิจด้วยเครื่องหมายามีไม่ คนทั้งหลายย่อมไปอาบ และดื่มได้ทุกขณะที่ต้องการ ฉันใด เมื่อพระโยคาวจรมนสิการไป…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับกระบวนการมนสิการของพระโยคาวจร โดยเริ่มจากการไม่ฟุ้งซ่านและการเลิกทำตามบัญญัติ การนำน้ำในป่าเป็นตัวอย่าง เพื่อทำความเข้าใจเกี่ยวกับการตั้งจิตไว้ในความเป็นปฏิกูล การปล่อยลำดับในก

…น ของพวกคนโง่ เป็นแผ่นโตแผ่นเดียวเท่านั้น ของคนมีปัญญา เป็นแผ่นย่อม ๆ ๒ หรือ ๓ แผ่นก็มี โดยทิศ มัน เกิดในทิศเบื้องบน โดยโอกาส ตั้งอยู่หว่างนมทั้งสองค่อนไปข้าขวา โดยตัดตอน ตับที่กำหนดตัดด้วยส่วนของตับเอง…

บทนี้อธิบายเกี่ยวกับการตัดตอนของหัวใจและตับ โดยระบุวิธีการตัดตอน เช่นการกำหนดส่วนต่าง ๆ ของหัวใจและตับ ตลอดจนรายละเอียดเกี่ยวกับพังผืดประเภทต่าง ๆ การวิเคราะห์โดยใช้ศัพท์เกี่ยวกับธรรมและการอธิบายลักษณ

…ธิตัวแบน) ชนิดสุตตกะ (พยาธิเส้นด้าย) อย่าง นี้เป็นต้น อาศัยอยู่กันคลาคล่ำเป็นกลุ่ม ๆ ไป ซึ่งเมื่อของกินมีน้ำ และข้าวเป็นต้น ไม่มีอยู่ (ในอุทร) มันก็จะพลุ่งพล่านกันให้ระงมไป พากันตรงเข้าเล่นงานเนื้อหัวใจ…

…มนุษย์ เมื่อร่างกายมีอาหารเหลวๆ เช่น น้ำและข้าว พยาธิทั้งหลายจะเข้าสู่การชิงชัยหรือเข้าทำลายจนทำให้เกิดความไม่สบายในมนุษย์ ซึ่งเนื้อหาเน้นถึงความจำเป็นในการรักษาพยาธิและความหมายของการทำความเข้าใจในปรมัต…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 68 มีน้ำและข้าวเป็นต้น ก็เกิดได้ จะกล่าวไยถึงความไม่น่าพอใจในของ กินอันเกิดขึ้น เพราะได้พิจารณาดูด้วยปัญญาจักษุแล้วเล่า อนึ่ง ใน…

บทความนี้กล่าวถึงการทำงานของระบบย่อยอาหาร โดยเฉพาะการแปรสภาพของอาหารที่ถูกย่อยและจำแนกออกเป็นส่วนต่างๆ เช่น พยาธิ, ธาตุที่เผาไป, ปัสสาวะ และอุจจาระ การพิจารณาลักษณะของอาหารเก่าที่เกี่ยวข้องกับอุจจาระ

…ละตัวสั้น) มีสุนัขและกระต่ายเป็น อาทิ" เพราะเหตุนั้น ลมหายใจของพวกมนุษย์นั้น เมื่อออกก็ดี เข้า ก็ดี กินระยะเวลานาน ก็พึงทราบว่ายาว เมื่อออกก็ดี เข้าก็ดี กิน ระยะเวลานิดหน่อย ก็พึงทราบว่าสั้น โดยเนื่องด้…

…การหายใจตามอัทธานะ รวมถึงข้อสรุปว่าในมนุษย์ลมหายใจสามารถแบ่งเป็นสองประเภทตามระยะเวลา โดยการหายใจยาวเกิดจากการใช้เวลานาน ขณะที่การหายใจสั้นเกิดจากระยะเวลาน้อย

…ฯ ถึงซึ่ง อาการคือ ความที่ต้องวิจัยว่ามีอยู่หรือไม่มีอยู่หนอ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน ๑. มหาฎีกาไขความว่า กิริยาที่นั่งคู่บัลลังก์ตั้งกายตรง เป็นกายปริคหะ กิริยาที่ดำรงสติไว้เฉพาะ หน้า เป็นจิตตปริคหะ ๒. เพิ่ง…

เนื้อหานี้พูดถึงการควบคุมกายและจิตของภิกษุที่ยังมิได้กำหนดอานาปานสติกรรมฐาน ทำให้เกิดความกระวนกระวายและความหยาบในการหายใจ เมื่อต้องคืนความสงบให้แก่กายและจิตผ่านการฝึกอย่างถูกต้องสามารถ…

…ลื่อยที่มาหรือไปก็มิใช่เขาไม่รู้ ปธาน (คือ ความเพียรเลื่อยไม้) เล่าก็ปรากฏอยู่ และเขายังประโยค (คือ กิริยาเลื่อยไม้) ให้สำเร็จ ก็ได้รับประโยชน์อันเยี่ยมฉะนั้น พึงทราบอรรถาธิบายแห่งคำว่า ปธาน เป็นต้น ถาม…

บทความนี้เน้นการอธิบายหลักการของความเพียรในพระพุทธศาสนา โดยกล่าวถึงการฝึกกายและจิตเพื่อการละอุปกิเลสและการเข้าถึงธรรมวิเศษ ทั้งสามอย่าง ได้แก่ ปธาน ประโยค และธรรมวิเศษ จะช่วยให้ภิกษุสามารถพัฒนาตนเอ…