ขณะ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 52 / 199

…ๆ สิ่งใดที่ทำได้ดี ถูกต้อง เป็นกุศล พระองค์จะทรงยกย่องให้กำลังใจ และสนับสนุนให้ทำยิ่งๆ ขึ้นไปอีก ใน ขณะเดียวกัน สิ่งใดที่เป็นความชั่ว เป็นอกุศล พระองค์จะตำหนิ และสอนไม่ให้ทำในสิ่งนั้นอีก การพร่ำสอน อย่าง…

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีวิธีการฝึกอบรมที่หลากหลายและเหมาะสมแก่แต่ละบุคคล โดยทรงสอนด้วยความจริงจัง โดยไม่ประคบประคองเกินไป ส่วนบุคคลที่เหมาะแก่การฝึกคือพระภิกษุสาวกที่มีเป้าหมายในการบรรลุธรรม เมื่อฝึกฝ

…ว่า “สำรวมตา” แต่ไม่ได้หมายความว่าให้ปิดตาไม่ต้องดูอะไร เพราะ เป็นสิ่งที่เป็นไปได้ยาก แต่หมายถึงว่า ขณะที่เห็นรูป เช่น คน สัตว์ หรือสิ่งของก็ตาม ก็ให้สำรวมใจ ทำ เพียงสักแต่ว่าเห็น คุ้มครองความคิดตนเองให้…

เนื้อหาเน้นการสำรวมใจไม่ให้ถูกอนุพยัญชนะและกิเลสเข้าครอบงำ โดยยกกล่าวถึงข้อสอนจากพระพุทธองค์เรื่องอภิชฌาและโทมนัสซึ่งส่งผลต่อความทุกข์ใจ ใจที่ไม่สำรวมย่อมมีโอกาสเผชิญกับความทุกข์หลายรูปแบบ การพิจารณาแ

…กลั่นใจให้บริสุทธิ์ ทำพระนิพพานให้แจ้งด้วย คำว่า “สัมปชัญญะ” หมายถึง ความรู้สึกตัว หรืออาการรู้ตัวในขณะที่ทำอยู่ เช่น รู้ว่าเรากำลัง พูดอะไร คิดอะไร หรือกำลังทำอะไร ในพระพุทธศาสนาถือว่า “สัมปชัญญะ” เป็นธ…

…นพระพุทธศาสนา อธิบายความสำคัญของสติที่ช่วยไม่ให้เราหลงลืมและมีความเพียรในชีวิต รวมถึงความรู้สึกตัวในขณะที่ทำกิจกรรมต่างๆ เพื่อการบรรลุพระนิพพานที่แจ่มชัด โดยเน้นการปฏิบัติในอิริยาบถต่างๆ เช่น นั่ง ยืน เด…

…าเลี้ยงชีพ แต่ประสงค์อยากจะพ้นจากทุกข์ จึงได้บวชใน พระศาสนานี้” จึงพากันบำเพ็ญคตปัจจาคติกวัตร คือ ในขณะเดิน ท่านก็ประคับประคองสติสัมปชัญญะ ของตน เฝ้าระมัดระวังไม่ให้กิเลสเข้ามาครอบงำจิตใจ แม้ในขณะยืน นั่…

…งคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) ซึ่งได้ให้คติตัวอย่างจากพระมหาปุสสเทวเถระที่มีการฝึกสติอย่างต่อเนื่อง ทั้งในขณะเดิน ยืน นั่ง และนอน เพื่อให้สามารถข่มกิเลสที่เกิดขึ้นได้ทันที สุดท้ายนี้ การมีสติไม่เพียงแต่ช่วยป้อ…

…เกี่ยวกับพระพุทธศาสนา เช่นหลักสูตรธรรมศึกษา เป็นต้น 2. ต้องหมั่นฟังธรรม คือ ใส่ใจและฟังธรรมโดยเคารพ ขณะฟังธรรมก็ทำใจให้เป็นสมาธิ ทำใจให้ เลื่อมใสศรัทธาต่อผู้แสดงธรรมและต่อธรรมนั้น จดจำธรรมนั้นให้ขึ้นใจ ม…

บทความนี้นำเสนอการศึกษาพระธรรมต่างๆ ที่สามารถสร้างบารมีและเข้าใจในความจริงของชีวิต เช่น สัมมาทิฏฐิและกฎแห่งกรรม นอกจากนี้ยังแนะนำวิธีการศึกษาธรรมะในยุคปัจจุบัน ที่มีทั้งการอ่านและการฟังทำให้ทุกคนสามาร

…เดิน ไม่เดินโยกกาย ไม่เดินโคลงกาย การทอดสายตาให้มองดูภาคพื้นไปข้างหน้าประมาณ 2 เมตร ไม่สอดส่ายสายตา ขณะเดินก็ทำสมาธิ ประกอบด้วยสติสัมปชัญญะ เมื่อกลับจากบิณฑบาต ถึงคราวขบฉัน ให้จัดวางภาชนะให้เรียบร้อยเหมา…

การฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนาเกี่ยวข้องกับกิจวัตรประจำวัน โดยในแต่ละกิจกรรมต้องมีสติระลึกถึงหลักธรรม เช่น การบิณฑบาตที่ภิกษุต้องสำรวจกิริยามารยาทและกฎระเบียบที่ภิกษุพึงปฏิบัติ รวมถึงการรับประทานอาหารอย่

…หมั่นฟังธรรมบ่อยๆ และเมื่อเกิด ความสงสัย ก็ต้องเข้าไปสอบถามจากท่าน เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ถูกต้อง ขณะเดียวกันต้องลงมือปฏิบัติ ฝึกฝนอบรมตนเองไปด้วย 82 DOU แม่บทการฝึกอบรมในพระพุทธศาสนา

เนื้อหานี้กล่าวถึงการฝึกฝนเพื่อเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา โดยเน้นว่าการเข้าใจนัยที่แท้จริงในพระธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และการนำคำสอนมาฝึกปฏิบัติ จนเกิดผลที่เป็นความบริสุทธิ์ในกาย วาจา ใจ ซึ่งจ

…เราสามารถทำทานได้ตามหลักการทำทานที่ได้บุญมากหรือไม่ โดยให้พิจารณาจาก 2.1 รักษาใจให้ผ่องใสทั้งก่อนทำ ขณะทำ และหลังทำได้หรือไม่ 2.2 จัดเตรียมทานได้ประณีตหรือไม่ 2.3 วัตถุทาน เจตนา ผู้รับทานของเราบริสุทธิ์ห…

บทความนี้เสนอแนวทางการประเมินศรัทธาของพระภิกษุและฆราวาส โดยเน้นการฝึกฝนทางกาย วาจา และใจ ตามที่พระพุทธเจ้าสอน อีกทั้งยังมีข้อพิจารณาสำหรับการทำทาน การรักษาศีล และการเจริญสมาธิภาวนา โดยใช้เกณฑ์การประเม

3. การประเมินศีลในทางธรรมปฏิบัติ ให้พิจารณาจากการ “เข้าถึงดวงศีลภายใน” ซึ่งหมายถึง “อธิศีล” ดังพระธรรมเทศนาของพระมงคลเทพมุนีที่ว่า “ศีลเป็นดวงใสอยู่ในกลางดวงธรรมที่ทำให้เป็นกายมนุษย์ ดวงธรรมที่ทำ ให้เ

…นย์กลางกายมนุษย์ สำหรับฆราวาสนั้น สามารถประเมินได้จากความผ่องใสของใจ และความเคร่งครัดในศีล 5 หรือ 8 ขณะที่พระภิกษุสามารถประเมินด้วยการฟังธรรมและความตั้งใจในการเรียนรู้ โดยพิจารณาจากความกระตือรือร้นในการฟ…

1. ปัญญาทางโลก หรือปัญญาที่เกิดจากการเรียนรู้ หรืออาศัยการคิดพิจารณาด้วยสมอง ได้แก่ ปัญญาในระดับจินตมยปัญญา และสุตมยปัญญา สามารถประเมินได้ใน 2 ประเด็น คือ 1.1 ประเมินจาก “ความสามารถในการทำงาน” เพราะกา

…เมินปัญญาทางโลกและธรรม โดยปัญญาทางโลกมีสองประเด็นหลักคือ ความสามารถในการทำงานและการรู้เท่าทันสังขาร ขณะเดียวกัน ปัญญาทางธรรมจะประเมินจากการเข้าถึงกายในตัวเอง ซึ่งเกิดจากการเจริญสมาธิภาวนา การรู้เท่าทันกิ…

…ั้นพระองค์ จึงทรงทดลองด้วยตัวพระองค์เอง โดยทรงครองผ้าผืนเดียวนั่งกลางแจ้งในตอนกลางคืนของช่วงฤดูหนาว ขณะที่น้ำค้างตก ปรากฏว่าด้วยผ้าผืนเดียวนั้นเพียงพอจะทำให้พระองค์ไม่รู้สึกหนาว แต่เมื่อปฐมยามผ่านไป (หลั…

ในอดีต พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพิจารณาเกี่ยวกับจำนวนจีวรที่เหมาะสมสำหรับพระภิกษุ เพื่อความสะดวกสบายในการดำรงชีวิต เมื่อทรงทดลองด้วยตัวเอง พบว่าใช้จีวรสามผืนก็เพียงพอ แต่ยังอนุญาตให้มีมากกว่านั้นหากจำเป็

นิสัย คือ ความประพฤติเคยชิน ที่เกิดขึ้นจากการย้ำคิด พูด และทำในสิ่งหนึ่งสิ่งใดบ่อยๆ นานๆ และเมื่อได้ตอกย้ำจนเกิดเป็นนิสัยแล้ว ไม่ว่าจะคิด จะพูด จะทำสิ่งใด มักมีแนวโน้มเป็นไปตามนิสัย เดิมนั้น ดังนั้นถ้

นิสัยคือความประพฤติเคยชินที่เกิดจากการย้ำคิดพูดทำ หากมีนิสัยดีจะทำให้มีโอกาสคิดพูดทำดี ในขณะที่ถ้ามีนิสัยไม่ดีจะมีโอกาสมีการกระทำไม่ดี การมีปัจจัย 4 ของพระภิกษุเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดนิสัยดีและไม…

…พระภิกษุแล้ว ปกติเมื่อจะบริโภคใช้สอยปัจจัย 4 ท่านจะมีวิธีในการพิจารณาใน 3 กาล ด้วยกัน คือ ก่อนจะใช้ ขณะที่ใช้ และหลังจากใช้ไปแล้ว ซึ่งพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) เคยแสดงพระธรรม เทศนาในเรื่องนี้ไว้ว่า “จี…

ในบทเรียนนี้เสนอการปล่อยอารมณ์ทั้ง 6 ได้แก่ รูปารมณ์ สัททารมณ์ คันธารมณ์ รสารมณ์ โผฏฐัพพารมณ์ และ ธัมมารมณ์ โดยใจควรหยุด นิ่ง และพินิจพิจารณา ปัจจัย 4 คือ อาหาร หนังสือ และเสนาสนะ ซึ่งเมื่อใช้ต้องพิจา

…บ พักผ่อน การทำงาน การเที่ยวเตร่สนุกสนาน ฯลฯ ในแต่ละวันนานหลายชั่วโมง โดยที่ไม่ได้นึกเฉลียวใจเลยว่า ขณะที่เวลาล่วงเลยผ่านไป ก็ได้นำสิ่งที่มีค่า ที่สำคัญต่อการแสวงหาแก่นสารสาระในชีวิต คือการสั่งสม บุญบารม…

บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการบริหารเวลาในชีวิตตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยชี้ให้เห็นถึงการที่ผู้คนมักไม่สนใจเวลาจนกระทั่งส่งผลกระทบต่อชีวิต โดยมีความจริงเกี่ยวกับเวลาที่ส่งผลต่อชีวิตมนุษย์ 5 ปร

“หากเวลานี้ มีข้าราชการของพระองค์ผู้มาจากทั้ง 4 ทิศ กราบทูลว่า ขณะนี้มีภูเขาใหญ่สูงเทียม เมฆกำลังกลิ้งบดขยี้สัตว์ทั้งหลายเข้ามา พระองค์จะทรงปรารถนาเพื่อทำสิ่งใด ก็ขอไ…

…คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับการยอมรับความไม่แน่นอนของชีวิต และการต้องรีบเร่งในการสั่งสมบุญในขณะที่ยังมีชีวิตอยู่ การศึกษาความคิดของพระพุทธศาสนาอย่างลึกซึ้งเผยให้เห็นว่าเวลาในชีวิตมีน้อย และการดำเ…

…ิฑูฑภะนั่ง แล้วแช่งด่าด้วยรังเกียจ ว่าเป็นลูกนางทาสี แต่บังเอิญมหาดเล็กคนหนึ่งของวิฑูฑภะลืมอาวุธไว้ ขณะกลับมาเอา ได้ยินเสียงแช่ง ด่าวิฑูฑภะ จึงได้สอบถาม เมื่อรู้แล้วก็นำไปเล่าต่อ ข่าวจึงแพร่ออกไปอย่างรวด…

…ถูกดูแคลนโดยเจ้าศากยะ ทำให้เกิดความแค้นที่นำไปสู่วิสัยทัศน์แห่งการแก้แค้นเมื่อเขาได้ขึ้นครองราชย์ ในขณะเดียวกัน การมีอำนาจของกลุ่มพราหมณ์ในสมัยพุทธกาล เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเผยแผ่พระศาสนา ค…

…เชตวันมหาวิหาร ถวาย บังคมพระสัมมาสัมพุทธเจ้าแล้วนั่งฟังธรรม ณ ที่ควรแห่งหนึ่ง, บรรดาอุบาสกเหล่านั้น ขณะที่นั่งฟังธรรม จากพระศาสดาอยู่ อุบาสกคนหนึ่งนั่งหลับ คนหนึ่งนั่งเขียนแผ่นดินด้วยนิ้วมือ คนหนึ่งนั่งเ…

ในสมัยพุทธกาล อุบาสก 5 คนมีพฤติกรรมที่แตกต่างกันขณะฟังธรรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า. อุบาสกคนหนึ่งหลับ, คนหนึ่งเขียนแผ่นดิน, และอีกคนเขย่าต้นไม้ ในขณะที่อ…

เมื่อสามเณรราหุลอยู่ในวัยหนุ่ม สิ่งที่น่าระวังคือกามราคะ ขณะบิณฑบาตในยามเช้าตามพระ สัมมาสัมพุทธเจ้าไป พระพุทธองค์ก็ตรัสสอนให้รู้จักสำรวมระมัดระวังใจของตนสอนให้ม…

เมื่อสามเณรราหุลในวัยหนุ่มได้ศึกษาและฝึกอบรมตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ท่านเริ่มตระหนักถึงความไม่เที่ยงของรูปและขันธ์ทั้งห้า รวมถึงความเจ็บปวดจากสิ่งที่ไม่เที่ยง ท่านได้รับการสอนให้รู้จักสำรวมระมั

…าด เตรียมความพร้อมอย่างตั้งใจ ไม่ประพฤติตัวเข้าทำนองว่า สอนกลุ่มคนมีความรู้ มีฐานะ ต้องเตรียมตัวมาก ขณะที่สอนกลุ่มคนด้อยความรู้ คนอ่อนวัย ไม่ต้องเตรียมตัวแต่อย่างใด เป็นต้น พระพุทธองค์แม้จะตรัสสอนแก่ใครก…

บทเรียนเกี่ยวกับวิธีการแสดงธรรมตามพระบรมศาสดาที่เรียกร้องความพร้อมทั้งทางจิตใจและความรู้ของผู้สอน โดยเน้นความสำคัญของการเตรียมตัว การแสดงธรรมด้วยความเคารพ และไม่มองข้ามความสำคัญในการปรับเนื้อหาให้เหมา

1.5.4 บทสรุปหลักศาสนา สามัญญผลสูตรเป็นบทสรุปหลักการและวิธีการปฏิบัติในพระพุทธศาสนาที่สมบูรณ์ยิ่งสูตรหนึ่ง เพราะสามารถสะท้อนภาพรวมแห่ง เหตุ และผล อันเป็นหัวใจของคำสอนในพระพุทธศาสนาออกมาได้ อย่างชัดเจน

…ะพุทธศาสนาที่สามารถสะท้อนเหตุและผลอันเป็นหัวใจของคำสอน โดยเหตุคือข้อปฏิบัติที่พระพุทธองค์ทรงบัญญัติ ขณะที่ผลคือสิ่งที่ผู้ปฏิบัติจะได้รับจากการปฏิบัตินั้น ภายในครอบคลุมความสำคัญของการศึกษาสามัญญผลสูตรสำหร…