คน : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 220 / 577

…เมนาปิ เม อตฺโถ นตฺถิ ฯเปฯ (๓) ศัพท์ฉัฏฐิวิภัตติ ที่ท่านแปลก่อน ୭ : ดังจะรู้มา พวกนักฟ้อนประมาณ ๕๐๐ คน เมื่อถึง ปีหรือ 6 เดือน ไปยังกรุงราชคฤห์แสดงมหรสพแด่ พระราชาตลอด ๗ วัน ได้เงินทองเป็นอันมาก รางวัล …

หนังสือเล่มนี้นำเสนอแนวทางการแปลภาษาไทยเป็นภาษามคธ รวมถึงการใช้ศัพท์และการประยุกต์ใช้ในบริบทที่แตกต่างกัน เช่น การแสดงมหรสพและบทบาทของนักฟ้อนในกรุงราชคฤห์ ข้อความในหนังสือให้ภาพรวมเกี่ยวกับโครงสร้างขอ

…โข จิรสส์ วต เม อชฺช มธุรกถา พุทฺธาติ นงคฏฐ์ จาเลนโต ต อุปสงฺกมิ ฯ จิรสส์ วต รูปนนทาย สตฺถุ อุปฏฐาน คนตุกามตา อุปฺปนฺนา ฯ (๕/๑๐๔) (๗) สำนวนไทยว่า โดยลำดับ ใช้ อนุกุกเมน อนุปุพเพน ปฏิปาฏิยา ดังนี้ อนุกุก…

เนื้อหานี้สำรวจสำนวนนิยมในภาษาไทยแสดงถึงการใช้คำและวลีในบริบทที่แตกต่างกัน เช่น การถามเกี่ยวกับจำนวนหรือเวลา การใช้คำต่าง ๆ เช่น 'กิตตก' และ 'จิรสส์ วต' พร้อมตัวอย่างการใช้งานเพื่อความเข้าใจที่ชัดเจนข

…ุณฺโณ ปราสาทที่นางอัปสรเต็มปรี่ (๖/๒๕๑๘) (ปาสาโท) อิสฺสรญฺญาตกานํ พวกญาติที่เป็นใหญ่เป็นโต (๖/๒๕๑๘) คนฺโภ สัตว์ผู้กำเนิดในครรภ์ (๕/๒๕๒๐) ชาตมงฺคลทิวเส ในวันมงคลวันเกิด (๕/๒๕๒๐) มรณสฺสติ การระลึกถึงความต…

… ตั้งแต่สำนวนนิยมที่เกี่ยวกับธรรมะ เช่น ธมมกลิโก, วิสภาโค ไปจนถึงคำพูดที่ใช้ในการสื่อสารทั่วไป เช่น คนฺโภ และชาตมงฺคลทิวเส. เนื้อหาดังกล่าวช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจความหมายและการใช้งานในบริบทต่างๆ รวมถึงการเ…

… เช่น ความไทยว่า “กิน” ต้องดูเจ้าของกิริยา ก่อนว่าใครกิน กินอะไร แล้วใช้ศัพท์ไปตามความหมายนั้น เช่น คนกินข้าว ต้องใช้ว่า มนุสฺโส โภชน์ ภุญชติ ฯ คนกินผลไม้ ต้องใช้ว่า มนุสฺโส ผลาน ขาทติ ฯ มนุสฺโส อุทก์ ป…

คู่มือการแปลวิชาแปลไทยเป็นมคธ เล่มนี้นำเสนอการใช้ศัพท์ในการแปลที่ต้องตรงตามความหมายในภาษาไทย ศัพท์มคธแต่ละคำมีมิติและความหมายที่แตกต่างกัน โดยมีการยกตัวอย่างการใช้ศัพท์ในประโยคที่ถูกต้อง การใช้ศัพท์ที

…ประโยคคำถาม เช่น ความไทย พวกพราหมณ์เหล่านี้มีกำลังด้วย มีมากด้วย ถ้า เป็น : เราพูดอะไรในที่สมาคม ทุกคนแม้ทั้งหมดก็จะลุก ขึ้นเป็นกลุ่ม เอเต พลวนโต เจว พหู จ สเจ สพฺเพส สมาคมฏฐาเน กิญจิ กิเลสสามิ สัพเพปิ …

บทความนี้แสดงการใช้ศัพท์ในประโยคคำถามในภาษาไทย โดยเน้นว่าศัพท์บางคำจะต้องปรากฏอยู่ต้นประโยค เช่น บทสนทนาเกี่ยวกับพระเถระที่ตรวจดูผ้า และการใช้ศัพท์ 'กี' ที่จำกัดอยู่ในประโยคคำถามเท่านั้น โดยไม่ใช้ในกา

…นย่อมควร มคธ ความไทย มคธ : พุทฺธานํ ปน อปริจิตฏฐาเน อาสนปญฺญตฺติ อาจิกฺขนฺเตน เอเกน ภิกฺขุนา ปฐมตร์ คนตุ๊ วฏฺฏติ (๑/๖๕) : (อันหญิงผู้อยู่ในตระกูลสามี) ไม่พึงขึ้นที่นอนนอน ก่อนแม่ผัว พ่อผัว และสามี : สสส…

เนื้อหาในคู่มือวิชานี้เน้นการแปลและการใช้ศัพท์ในบริบทต่างๆ เช่น ความหมายของคำว่า 'ก่อน' และวิธีการสื่อสารต่างๆ ของพระพุทธเจ้าที่เกี่ยวเนื่องกับการแปลจากภาษาไทยไปเป็นมคธ โดยให้ความสำคัญกับความหมายและลำ

…ีเป็นคู่กันโดยธรรมชาติอยู่แล้ว เช่น มือเท้า ตา หู ผัวเมีย เป็นต้น เมื่อกล่าวถึง สิ่งหนึ่ง ข้างหนึ่ง คนหนึ่งแล้ว จะ กล่าวถึงคนหรือสิ่งที่เหลือซึ่งเป็นคู่กันนั้น ก็นิยมใช้ อิตร ศัพท์ แทน แม้ว่าจะยังไม่กล่…

…ใช้ศัพท์ที่มีความสัมพันธ์กันในธรรมชาติ เช่น มือเท้า ตา หู และอื่นๆ พร้อมตัวอย่างการใช้งานในการแปล เทคนิคการเลือกศัพท์ อปร และการกล่าวถึงวัตถุหรือบุคคลที่มีการกล่าวถึงมาก่อน หนึ่งในคำแปลที่สำคัญคือการหยิ…

: ศัพท์และความหมาย ๑๙๓ ตาม ปวิสิตวา นิสินเน, อปโรป นารโท นาม ตาปโส หิมวนฺตโต อาคนฺตฺวา ฯเปฯ (๑/๓๗) สา ปน เถเรน “กเถหิเยวาติ” วุจจมานา อาทิ ฯเปฯ เถโร อญฺญานิปิ วิมานทวารานิ คนตวา อาค…

บทความนี้อธิบายถึงการใช้ศัพท์ในพระไตรปิฎก โดยเฉพาะการใช้ศัพท์ อญฺญตร ที่หมายถึง 'คนหนึ่ง สิ่งหนึ่ง' และการนิยามความหมายเพิ่มเติมเกี่ยวกับดาบสกับเทพธิดา โดยมีตัวอย่างในบทพระธรรมเทศนาเพ…

…่น ขชช คู่กับ โภชช ขาทนีย คู่กับ โภชนีย เป็นต้น เวลาใช้นิยมใช้ไม่ให้สลับคู่ กัน ตัวอย่างว่า : อุบาสกคนหนึ่ง นำาของเคี้ยว ของฉัน ไปวัด แล้ว ได้ ถวายแก่ภิกษุรูปหนึ่ง : อุปาสโก ขชชญฺจ โภชนียญจ อาทาย วิหาร …

คู่มือนี้นำเสนอตัวอย่างการใช้ศัพท์ในภาษามคธและการแปลจากภาษาไทย โดยเน้นการใช้คำคู่ที่มีลักษณะคล้ายคลึงกัน เพื่อช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจวิธีการสร้างประโยคที่ถูกต้องและมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้ยังให้ตัวอย่างเช

…ิวติ อนุภูญช ๑๔. ชายิ วิชายิ สุข ทุกข์ เกิดขึ้น เกิดในกำาเนิดต่างๆเกิดเรื่องราว เกิด เหตุการณ์ เกิด คนเกิด สัตว์เกิด ความดีใจเสียใจเกิด และเกิดเป็นอีกอย่างหนึ่ง ซึ่งไม่เหมือนเดิม เช่น ปาโป ชาโตติ ฯ “ควร…

…ัญในการเข้าใจเหตุการณ์และการเกิดในชีวิต โดยให้ความสำคัญกับการใช้ในสถานการณ์ต่างๆ เช่น การเกิดขึ้นของคนและสัตว์ รวมถึงบทบาทในการรับประทานอาหารและการมองเห็น อธิบายการใช้คำว่า 'ควร' ในรูปแบบที่แตกต่างกัน น…

…ส่ลูก ท้องด้านใน นมผู้หญิงที่มีน้ำนมเลี้ยงลูกได้ (เต้านม) นมที่ไม่มีน้ำนม นมผู้ชาย ป่าเล็กๆ ป่าที่มีคนอาศัยอยู่ได้ ป่าใหญ่ ไม่มีผู้คนตั้งบ้านเรือนอยู่ ตาส่วนใน ประสาทตา ๔๙. จกฺขุ อกฺขิ ตาส่วนนอก ลูกตา ๕…

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ ประกอบด้วยศัพท์ และคำแปลที่สำคัญ เช่น โอโลเกติ แสดงถึงการมองดูทั้งทางกายและทางปัญญา รวมถึงคำต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น การมองดู ท้องและนม รวมถึงคำศั

…สิ แสดงให้พิสดาร อปทิสติ ๖๘. ฆฏเฏติ ฆ์สติ นิมฺมถติ สี กระทบ แสดงอ้าง เสียดสี กระทบ ๖๙. นิทฺธโน สีไฟ คนยากจน คนไร้ทรัพย์ ทลิทโท ทุคฺคโต คนเข็ญใจ คนไร้ที่พึ่ง คนตกยาก คนลำบาก น้อย ด้วยขนาด ๗๐. ขุททก อปป น…

…ระกอบด้วยคำอธิบายเกี่ยวกับความหมายของคำที่ใช้ในภาษาไทย โดยเฉพาะคำที่เกี่ยวข้องกับสถานะทางสังคม เช่น คนยากจน คนไร้ทรัพย์ และการลาดับต่างๆ เช่น โดยลำดับก่อนหลังและลำดับขนาด. ทั้งนี้ คำที่นำเสนอเช่น มรติ ม…

๒๔๐ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ ความไทย : ท่านเศรษฐีตั้งชื่อลูกชายคนนั้นว่า ปาละ เพราะบุตรนั้น ตนอาศัยต้นไม้เจ้าป่าที่ตน บริบาลได้มา เดิม = เป็น = เสฏฐี อตฺตนา ปาลิต วน…

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อช่วยนักศึกษาและผู้ที่สนใจในการแปล เอกสารและประโยคจากภาษาไทยไปเป็นภาษามคธ โดยมีตัวอย่างและกฎในการแปล เพื่อให้การเรียนรู้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น เช่น การใช้รูปแ

๒๔๖ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ เป็น ปเวเทติ ต่อไป ฯ บทว่า สย์ คือ เอง คือ เป็นผู้อัน ๆ คนอื่นมิได้แนะนำ ๆ บทว่า อภิญญา คือ รู้ยิ่ง อธิบายว่า ทราบด้วยญาณอันยิ่ง ๆ บทว่า สัจฉิกตวา คือ ทำให้ปร…

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธนี้นำเสนอวิธีการแปลและตีความคำศัพท์ในบริบทต่างๆ รวมถึงการอธิบายความหมายของคำว่า 'อภิญญา' ที่หมายถึงความรู้ยิ่งด้วยญาณและคำว่า 'สัจฉิกตวา' ซึ่งหมายถึงการทำให้ประจักษ์ ในรายละเอีย

…หนฺเตน ภาเวตพฺนํ ฯ (วิสุทธิ ๗/๑๕๙) (บุคคลเมื่อจะถือเอา นิมิตทั้งลืมตาขึ้นโดยอาการอันสม่าเสมอ เหมือน คนจ้องเงาหน้าในกระจก....) โดยเปรียบผู้ลืมตาถือ เอานิมิตเหมือนคนดูกระจก : ตสฺมา อาทาสตเล มุขนิมิตต์ ทสฺ…

คู่มือวิชานี้มีเนื้อหาที่เกี่ยวข้องกับการแปลภาษาไทยเป็นมคธ โดยมีการยกตัวอย่างและการอธิบายที่ชัดเจน เช่น การเปรียบเทียบการสื่อความเหมือนการมองในกระจก ซึ่งทำให้เข้าใจง่ายขึ้น สำหรับนักเรียนระดับ ป.ธ. ๔-

…ว่า พระพุทธเจ้า ข้า ใครทำบูชา เมื่อพระศาสดาตรัสตอบว่า นาย เอกสาฎก....ฯ : ราชา สายหสมเย สตฺถิ สนฺติก คนฺตฺวา กมพล สญฺชานิตวา ภนฺเต เป็น ปูชา กตาติ ปุจฉิตวา เอกสาฏเกนาติ วุฒิเต ฯเปฯ - ประโยคแรกมีเนื้อความ…

เนื้อหาอธิบายการเรียงประโยคในภาษาบาลี โดยเฉพาะการใช้ศัพท์ที่ไม่ซ้ำในแต่ละประโยค การเสนอตัวอย่างเพื่อเข้าใจบทบาทของศัพท์ในประโยค รวมถึงวิธีการใช้ศัพท์ให้ถูกต้องตามหลักวากยสัมพันธ์ การสร้างประโยคที่มีคว

…อีกท่อน หนึ่งเป็นผล มีสันธานว่า จึง เพราะ จึง ฉะนั้น จึง เพราะฉะนั้น จึง เป็นบทเชื่อม เช่น - เขาเป็นคนดี คนจึงสงสารเขามากในคราวนี้ เพราะ สามเณรสอบไล่ได้ จึงมีญาติโยมนำสักการะมามุทิตา เพราะพระเถระไปในที่…

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ นำเสนอการแปลประโยคภาษาไทยเป็นภาษามคธ โดยมีตัวอย่างการแปลที่เน้นการสร้างประโยคที่มีความหมายชัดเจน เช่น การใช้คำว่า 'จึง', 'เพราะ', และ 'ฉะนั้น' ในภาษาไทยและการเปรียบเทีย

๒๙๒ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ เช่น - การที่คนเราเกียจคร้าน ย่อมนำทุกข์มาให้ภายหลัง ข้าพเจ้าเห็นผู้หญิงคนนั้นเดินออกมาจากบ้าน กิจการของคนค้าขายบ้า…

คู่มือเล่มนี้นำเสนอแนวทางการแปลจากภาษาไทยเป็นภาษามคธ โดยเน้นการใช้อนุประโยคต่างๆ เช่น คุณานุประโยคและวิเศษณานุประโยค นอกจากนี้ยังอธิบายเกี่ยวกับความสำคัญของการใช้หลักเกณฑ์ไวยากรณ์ไทย เพื่อให้นักศึกษาเ

…วามว่า “ในชุมชนที่ตั้งอยู่เป็นปึกแผ่นในแผ่นดินแห่งหนึ่ง ซึ่งเรียกว่าบ้าน เมืองหรือประเทศนี้ จำต้องมีคน ๒ จำพวก คือ คนทำกินหนึ่ง คนปกครองหนึ่ง ในครอบครัวแห่งหนึ่ง มีแต่คนกินมาก มีคนหาน้อย ครอบครัวนั้นไม่…

คู่มือการแปลภาษาไทยเป็นมคธนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อช่วยให้นักศึกษาเข้าใจการตีความ ภาษาไทยก่อนที่จะทำการแปลเป็นมคธ โดยยกตัวอย่างการใช้ภาษาที่มีความซับซ้อน ทำให้ผู้เรียนสามารถจับประเด็นสำคัญ และเข้าใจความห

…รูปขึ้นในเครื่อง ประดับเจดีย์สถาน พระพุทธรูปจึงมีขึ้นในคันธารราฐ เป็นปฐม ๆ มคธ : ยาน หิ พุทธเจติยาน คนธารรฏเฐ มิลินทรชช สมเย กตานิ, ตานิ สพฺพาเนว มชฺฌิมปุปเทเส กตพุทธเจติยานํ ปฏิมา กมุมตนฺติ ยาว กตานิ อ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการสร้างรูปเคารพและพระพุทธรูปในคันธารราฐ โดยได้รับอิทธิพลจากการบูชาเทวรูปในศาสนาพุทธ และการพัฒนาแนวคิดในประวัติศาสตร์ศาสนา. ศึกษาความเชื่อและประเพณีที่เกี่ยวข้องกับการสร้างพระพุทธรูปใน