หน้าหนังสือทั้งหมด

ประมวลปัญหาและวิถีวาระ (เปรียญธรรมตรี)
149
ประมวลปัญหาและวิถีวาระ (เปรียญธรรมตรี)
…า ปุฏติ สัปปะ สีลาขิต กลับมีความแผนกันไปว่า บิดาสถานะสะปะยะตร ดังนี้เป็นตัวอย่าง.[ ๒๕๒๒ ]. ก. จงเอาคำว่า นี้ คือ ปีตา สีตา ปุฏติ วุฒิ ธาตุ เรียงตาม ลักษณะแห่งจากทั่วทั้ง ๕ ยกภาวจาก. ข. กถดาวจก. ปีตา โน …
เนื้อหาเกี่ยวกับการจัดเรียงคำบาลี เช่น ปีตา, ปุฏติ พร้อมทั้งการวิเคราะห์ความหมายของคำว่า 'ทำการงาน' ในแง่ของคุณนามและอายต โดยเน้นถึงความแตกต่างของปัจจัยในอายตและตัขต และการใช้ตัวอย่างที่เป…
การวิเคราะห์สาระและคำศัพท์ในพระไตรปิฎก
162
การวิเคราะห์สาระและคำศัพท์ในพระไตรปิฎก
…ดียว, 4 สาระ ใช้ ได้ในธาตุทั้งปวง ทั่งลักษมะธาตุ ทั้งอามมะธาตุ ตามความที่อธิบาย ให้เป็น. [อ. น.] ถ. คำว่า สาระน่ะ ท่านใส่สำเร็จรูปมาแต่รูปวิเคราะห์นั้น อย่างไร ? อธิบาย. ค. คำว่า สาระน่ะ เป็นชื่อของศัพท์ท…
…การใช้คำต่าง ๆ เช่น สัพพนามและธาตุ รวมถึงการตั้งวิเคราะห์สาระ โดยมีการอธิบายเกี่ยวกับอุปกฎต่าง ๆ ของคำว่า สาระ ที่มีการใช้ในบริบทที่แตกต่างกัน ตามความรู้และความเข้าใจที่ก้าวหน้าในด้านนี้ สาระที่กล่าวถึงมีร…
พระภาคเจ้าและการบวช
188
พระภาคเจ้าและการบวช
…านเป็นต้น ชนทั้งหลายย่อมกล่าวว่า 'เที่ยวไปใกล้แม่น้ำ คงคา เที่ยวไปใกล้แม่น้ำมุจูนา' ฉะนั้น. [อธิบายคำว่า เวรัญชาย และ นพรูปจิณฺฑมุลล] ในคำว่า " เวรัญชาย วิรณติ นพรูปจิณฺฑมุลล" นี้ บัณฑิตพิพากษาว่าอนุโลมโด…
…สด็จประทับของพระภาคเจ้า ณ โคนต้นสะเดาใกล้เมืองเวรัญชา พร้อมการอภิปรายเกี่ยวกับบทเรียนและความสำคัญของคำว่า 'เวรัญชา' และ 'นพรูปจิณฺฑมุลล' ต่อการดำเนินชีวิตของผู้ที่ต้องการบวช โดยเน้นถึงการอนุเคราะห์และความเ…
ประโยค - ปฐมสัมผัสกษัตริย์ ภาค ๑ - หน้าที่ 186
191
ประโยค - ปฐมสัมผัสกษัตริย์ ภาค ๑ - หน้าที่ 186
…ะ เพราะบรรดาคา ๕๐๐ รูปเหล่านี้ ภิกษุผู้มีคุณลักษณ์ หลัง ก็ได้เป็นพระโสดาบันบุคคล " ดังนี้.* อธิบายคำว่า " อสูโสโล โณ" เป็นต้น] พิธีทราบวินิจฉัยในคำว่า " อสูโสโล โณ วรณโธ พราหมณ์โน" ดังต่อไปนี้:- บทว่า …
บทนี้พูดถึงคำว่า 'อสูโสโล' ซึ่งมีความหมายว่า การฟังที่แท้จริงและผิดพลาดตามเสียงของคำศัพท์ต่างๆ การอธิบายมีการเชื่อมโ…
ปฐมสมุนไพรสักกังแปล ภาค ๑ - ปัจจัยแห่งความเป็นต้น
197
ปฐมสมุนไพรสักกังแปล ภาค ๑ - ปัจจัยแห่งความเป็นต้น
…วยสมบัติในสวรรค์" ประพฤติจิตด้วยอย่างนั้นเหมือนกัน เพราะความบริบูรณ์แห่งสุรัจ เขาอ้อมเกิดในสวรรค์." คำว่า " กรรมเป็นเหตุเกิดในสวรรค์นั้นของเขา เป็นกรรมภูมิเป็นต้น" ก็มีนิยามเหมือนกันนั้น. ส่วนอีกคนหนึ่งคิ…
บทนี้สำรวจความเป็นต้นของบุคคลในโลก, สวรรค์, และพรหมโลก โดยเน้นที่กรรมเป็นปัจจัยสำคัญในการเกิดของสรรพสัตว์แต่ละประเภท เช่น ความเกิดจากความบริบูรณ์, การปฏิบัติทางจิต, และหลักธรรมที่ส่งผลต่อการเกิดและควา
ประโยค(ตัว) - ปฐมสมันตาปกา สาทกะแปล ภาค ๑
217
ประโยค(ตัว) - ปฐมสมันตาปกา สาทกะแปล ภาค ๑
…คุณ เป็นผู้สูงสุดกว่าสัตว์และเป็นผู้ควบคอโดยฐาน ครู ด้วยเหตุนี้ พระโบราณาจารย์ทั้งหลาย จึงกล่าวว่า "คำว่า ภาวะ เป็นคำประเสริฐสุด คำว่า ภาวะ เป็นคำสูงสุด เพราะเหตุที่พระองค์ควรแก่ความ เคารพโดยฐานครู บัณฑิตจ…
บทความนี้นำเสนอคำเกี่ยวกับ 'ภาวะ' ในพระพุทธศาสนา โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญและค่าในฐานะของครู นอกจากนี้ยังกล่าวถึงรูปแบบของนามที่มีความหมายลึกซึ้งและความสัมพันธ์กับอธิษฐาน โดยอธิบายถึงตัวอย่างและการใช้
ปฐมสัมผัสสภาพแปลก ภาค ๑
231
ปฐมสัมผัสสภาพแปลก ภาค ๑
…- ปฐมสัมผัสสภาพแปลก ภาค ๑ - หน้าที่ 226 บรรลุคุณตามเป็นจริง เห็นปานพระโคดมผู้เจริญนั้น (เป็นความดี) คำว่า “ทุตสโน โหติ” ว่า วรัญชพราหมณ์ ทำ อธิษฐานไว้ อย่างนี้ว่า “แม่เพียงกล่าวการสิ้มท่าสอง อันใส่แล้ว” ด้…
เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับความประสงค์ในการบรรลุคุณวิเศษและการเข้าไปฝาของเวรัญชพราหมณ์ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ โดยมีการ述ว่า เวรัญชพราหมณ์จะเข้าไปฝาเพราะเหตุแห่งความดีและความประสงค์ต่อการบรรลุคุณว
ความเพียรและความสงบในพระพุทธศาสนา
260
ความเพียรและความสงบในพระพุทธศาสนา
…้พระภาฏเจ้าไม่ตรัสให้เฉพาะเลยว่า 'นามกาย รูปกาย' คำสั้นเพียงว่า 'กายสงบ' เท่านั้น." บทว่า อาสารโฺวา คำว่า " กายานั้น" ชื่อว่าหาความ กระสับกระส่ายมิได้ เพราะเป็นภายอันสงบแล้วนั่นแหละ, มีคำอธิบายว่า "เป็นภาย…
บทความนี้เน้นการบรรจุความเป็นผู้เจริญและประเสริฐ ผ่านการปรารภความเพียรและศีล อธิบายถึงความสำคัญของการทำจิตและกายให้สงบ เพื่อประสบผลในทางธรรม การไม่หลงลืมและการตั้งมั่นในอารมณ์เป็นสิ่งสำคัญเพื่อความเจร
การบรรลุสมบูรณะและการสงบวิจิตวิจาร
280
การบรรลุสมบูรณะและการสงบวิจิตวิจาร
…ยได้ ไม่เหมือนอุปจารณา, และทุกยามนี้ ชื่อว่า เอกองภภาพ เพราะมองคัปรากฎไม่เหมือนอุปมาน. เพราะเหตุนี้ คำว่า เพราะสงบวิจิตวิจาร นี้ ย่อมเป็นคำแสดงถึง เหตุแห่งความที่ติยามเป็นเครื่องงงใจให้งงใส และเป็นธรรมออก …
เนื้อหาเป็นการศึกษาความสำคัญของการสงบวิจิตและวิจารในการบรรลุสมบูรณะ โดยวิเคราะห์คำสอนของพระผู้พระภาคเจ้า ที่แสดงให้เห็นถึงความจำเป็นในการไม่ฟุ้งซ่านจากกิเลส เพื่อเข้าถึงสภาวะที่สูงกว่าและการมีสมาธิที่
ความหมายของพระสาริฐตร
372
ความหมายของพระสาริฐตร
…วามจำพิง ที่ปรุงสุงสุขด้วยสัญญาบ เพื่อแสดงนานตั้งแต่ดำเนิน แห่งการทรงบัญญัติพระวินัย จึงได้กล่าวว่า คำว่า " อด โญ อายสมโต สาริฐฤๅสุด " ดังนี้. บัดนี้ บรรดาเทพ่านนั้น บทว่า " โหตถสุด " แปลว่า " ไปแล้วในที่…
เนื้อหาพูดถึงการพูดของพระอุบาทสเกี่ยวกับพระสาริฐตรและความสำคัญของสัญญาในการแสดงธรรม โดยมีการอ้างอิงถึงพระพุทธเจ้าหลายองค์และความสามารถในการวินิจฉัยธรรมดาต่าง ๆ การศึกษาเรื่องนี้ช่วยให้เข้าใจพุทธศาสนาไ
ปฐมสมันปาฏิทาน: การแสดงปฐมสมันและบทบาทของภิกษุ
379
ปฐมสมันปาฏิทาน: การแสดงปฐมสมันและบทบาทของภิกษุ
…ั้น. เพราะเหตุนี้น่ะ พระผู้พระภาคจิง ตรัสว่า "อนทุกฐิอิ ปโมขิ" [เหตุให้พระศาสนดำรงอยู่ไม่นานและนาน] คำว่า " เตส พุทธาน" ความว่า แห่งพระพุทธเจ้า ทั้ง ๓ พระองค์ มีพระวิปัสสะเป็นต้นนั้น. ทางเข้า อนุตรานน คือ …
…ปฐมสมันในสมัยพระพุทธเจ้า และการสั่งสอนให้ภิกษุทั้งหลายทำการแสดงที่มีความสำคัญต่อพระศาสนา ความหมายของคำว่า 'เตส พุทธาน' และผลกระทบที่เกิดขึ้นต่อผู้ที่มีส่วนร่วม ในการฟื้นฟูและรักษาศาสนาที่สืบทอดจากพระพุทธเจ…
ปฐมสัมมนาปลาทากาเปล่า: ภาวะน่าพึงกลัว
383
ปฐมสัมมนาปลาทากาเปล่า: ภาวะน่าพึงกลัว
…้คือ ผู้ใดผู้หนึ่งซึ่งยังไม่ปราศจากกิเลส เข้าไปสู่โพธสมณฑลนั้น โดยมาก โลมชาติย่อมชวน. อีกอย่างหนึ่ง คำว่า " ตตรุ " เป็นสัตย์มีวิกิตลงในอรรถแห่งอุณฺฐวิสิทธิ์ สัพทว่า สุ เป็นนิบาต ดูความในประโยค ทั้งหลายม้อว…
บทความนี้สำรวจภาวะน่าพึงกลัวตามที่พระองค์พระภาคเจ้าตรัสในคำสอน โดยวิเคราะห์ถึงการเข้าใจคำว่า "ภาสะนะ" และความหมายของคำว่า "อญนุตตรสุมิ ภิสเนก วนาสแทก" ที่เกี่ยวข้องกับผู้ที่ยังไม่ปราศจากกิเลส …
ปฐมสมันดปาสากำแปล ภาค ๑
396
ปฐมสมันดปาสากำแปล ภาค ๑
… รูปนี้ ผู้ลี้ภัย ณ เมืองวรัญชะ ภิกขุ ที่คำองด้วยอำนาจคุณ คือผู้ต่ำกว่ากัญญทุกรูป ที่เป็นพระโสดาบัน คำว่า โสดาปะโน คือ ผู้ถึงอิทธิบาท ถึอคำว่า “โสด” นี้ เป็น ชื่อของมรรคน. คำว่า "โสดาปะโน" เป็นชื่อของบุคคล…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับคำว่า ‘โสดาบัน’ ซึ่งเป็นชื่อของบุคคลที่ยังประกอบด้วยอริยมรรค โดยอธิบายถึงความหมายและอำนาจของบุคคลนี้ในทาง…
การรักษาทรัพย์และการบำเพ็ญสมธรรม
27
การรักษาทรัพย์และการบำเพ็ญสมธรรม
…เพ็ญสมธรรมตามสบาย เมื่อ(ท่าน) เล็งเห็นเนื้ออยู่ใด้จึงได้กล่าวอย่างนั้น." [สติมีระดุหยุดดีตั้งครรภ์] คำว่า "ปุเปะ" นี้เป็นชื่อแห่งโลหิตที่เกิดขึ้นในเวลาที่มาดูคุณ มีระดู จริงอยู่ ในเวลาที่มาดูระดุ มะระดู ต่…
…คิดของท่านสุทินเกี่ยวกับการเป็นเจ้าของทรัพย์และความผูกพันที่มีต่อมรรคาในทางจิตวิญญาณ รวมถึงการพูดถึงคำว่า 'ปุเปะ' ซึ่งเกี่ยวข้องกับโลหิตในขณะตั้งครรภ์และอิทธิพลของมันในกระบวนการสร้างชีวิต ข้อความนี้สื่อถึง…
การแสดงความไม่มีเหตุในพระพุทธศาสนา
46
การแสดงความไม่มีเหตุในพระพุทธศาสนา
…มุตร ผู้ทำความผิดแล้วนั้น จึงตรัสว่า "วรมุณ โมช- ปุริส" เป็นคำ เพื่อแสดงวิบากนั้นแก่พระสูติณนั้น ในคำว่า "วรมุณ โมชูม-" เป็นคำนี้ มีวิจฉัยดังนี้ พิชของมันผู ้ ย่อมเล่นเร็ว คือไว เหตุนี้ นั่นคือ อาจวิสสะ …
…มที่เกี่ยวข้อง เนื้อหานี้จะกล่าวถึงวรรณกรรมทางพระพุทธศาสนา โดยมีการวิเคราะห์ความหมายของคำต่างๆ เช่น คำว่า 'วรมุณ' และ 'คณุสปุโลฉนู' พร้อมทั้งเชื่อมโยงไปถึงความสำคัญของกรรมในชีวิตและการปล่อยวางในการเข้าใจวิ…
ปฐมสบมณฑปสถากาเปล่า ภาค ๒ - หน้าที่ 47
47
ปฐมสบมณฑปสถากาเปล่า ภาค ๒ - หน้าที่ 47
… มีแสงสว่าง มีคำอธิบายว่า "มีความเกิดขึ้นแห่งแสงสว่างเป็นอันเดียวกันจากเปลวไฟ ที่ลุกโชนรอบด้าน." ในคำว่า "ตั กิลาส เหตุ" นี้ หากจะมีผู้ถาม ถามว่า "คำที่เรากล่าวว่า ยังประเสริฐว่า เพราะเหตุอะไร คือเพราะเหต…
ในหน้าที่ 47 ของผลงานนี้ได้กล่าวถึงคำอธิบายของคำภาษาบาลีเกี่ยวกับธรรมะ โดยเฉพาะความหมายของ "สมุปุชิตาย" และ "สดุโชติคุทาย" ซึ่งเชื่อมโยงถึงผลกระทบด้านต่างๆ เมื่อทำการที่มีโทษ บุคคลนั้นๆ จะประสบความตาย
ปฐมสมุนไพรสากเหล็กแกะเปล ภาค 2 - ความบริสุทธิ์แห่งไตรสิกา
55
ปฐมสมุนไพรสากเหล็กแกะเปล ภาค 2 - ความบริสุทธิ์แห่งไตรสิกา
…้อื่นเสมอแล้ว อุปสวะแห่งทั้งหมดนี้หนมี ไม่, เมื่อนั้นพวกภิกษุผู้อยู่สิกเป็นที่รอคอยออยู่เป็นพาสุก ในคำว่า "เพื่อความอยู่เป็นพาสุกของภิกษุทั้งหลายผู้อยู่เป็นที่รัก" นี้ บันทึกคำรวบรวมโดย ๒ นัย ด้วยประกาศะนี…
เนื้อหาในบทนี้พูดถึงความสำคัญของการรักษาความบริสุทธิ์ในไตรสิกา รวมทั้งความลำบากและความรำคาญที่อาจเกิดขึ้นเมื่อไม่ได้รู้จักสิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความสำคัญของการมีอยู่พาสุกของภิกษุ
อนุมัติบัญชีภูมิปัญญาเรื่องที่สอง
65
อนุมัติบัญชีภูมิปัญญาเรื่องที่สอง
…ภิญญาชาววัชชีบุตร] บทนี้ เพื่อแสดงเรื่องอันนี้เกิดขึ้นแล้ว พระธรรมสังฆาทิกะ ทั้งหลาย จึงได้กล่าวเป็นคำว่า "เทน โบน สมเยน" ใน คำว่า "เทน โบน สมเยน" เป็นต้นแม้น มีการพรรณนาบท ที่ยังไม่กระจ่าง ดังต่อไปนี้ :- …
ในบทนี้กล่าวถึงเรื่องราวเกี่ยวกับภูมิปัญญาชาววัชชีบุตรที่เกิดขึ้นในพระศาสนา ซึ่งถูกสื่อผ่านคำพูดและการกระทำของชาววัชชีบุตร โดยมีรากฐานมาจากคำสอนทางพระพุทธศาสนา บทความนี้ยังเน้นถึงการฝึกฝนและการแสดงออก
ปฐมสัมผัสกามาแปล ภาค ๒ - หน้าที่ 174
174
ปฐมสัมผัสกามาแปล ภาค ๒ - หน้าที่ 174
…็น พรหมน่ะ." [เรื่องเพศชายกลับเป็นเพศหญิง] ในเรื่องที่ ๔ มีวิจฉ้นดังนี้: สองวาท อิติถัลลิงค์ ปฏุฏัง คำว่า เมื่อกิณ.Gl้ม้นั่ง ลงสู่ความหลังในเวลามกลางคืน ทรวงทรงของบรุ่มนี้หนวดและเครา เป็นต้น หายไปทั้งหลาย …
บทที่ ๒ จากปฐมสัมผัสกามาเสนอเรื่องการไม่ติดอยู่ในกามและการกล่าวถึงคุณสมบัติของบุคคลที่หลุดพ้นจากกาม. มีกล่าวถึงการเปลี่ยนแปลงทางเพศและการไม่ต้องการอุปสมบทใหม่เพื่อหลุดพ้น โดยอ้างถึงคำสอนของพระเจ้า. เร
ปฐมมัณฑปสถาคามแปล ภาค ๒ - หน้า 213
213
ปฐมมัณฑปสถาคามแปล ภาค ๒ - หน้า 213
…น เป็นท่อนน้อยท่อนใหญ่ (บรรทุก เกวียนไปสร้างภูมิไม้แล้ว) [วาสการพราหมณ์ลงโทษเจ้าหน้าที่ผู้รักษาไม้] คำว่า "วาสการ" เป็นชื่อของพราหมณ์นั้นเอง บทว่า มคธมหามุตโต ได้แก่มหาภามตย์ คือผู้ประกอบ ด้วยชั้นอิทธิริยอ…
เนื้อหาบทนี้อธิบายถึงบทบาทและอำนาจของวาสการพราหมณ์ในการดูแลทรัพยากรธรรมชาติ และการลงโทษเจ้าหน้าที่ที่ไม่ทำตามคำสั่งของพระราชา ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างพระมหากษัตริย์และผู้ใต้บังคับบัญชาในสังคมมคธ และกา