คำว่า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 55 / 150

…ึงสาเหตุของการเกิดกามฉันทะ ว่าเกิดจากเหตุ 2 ประการ คือ 1. สุภนิมิต 2. อโยนิโสมนสิการ 2.2.1 สุภนิมิต คำว่า สุภนิมิต ประกอบด้วยคำ 2 คำ คือ สุภะ แปลว่า สวยงาม นิมิต แปลว่า การกำหนด ฉะนั้น สุภนิมิต จึงแปลว่า “…

กามฉันทะเกิดจากสาเหตุหลักสองประการคือ สุภนิมิต ซึ่งหมายถึงการกำหนดว่าสวยงามในรูปร่างและการมีตัวตนที่น่าสนใจ และอโยนิโสมนสิการ ซึ่งเป็นการคิดโดยไม่ใช้ปัญญาที่ทำให้หลงติดกับความรู้สึกว่าสิ่งที่ไม่ถาวรเป

…เราหยุดนิ่งเป็นสมาธิ และเพื่อเป็นที่ตั้งแห่งศรัทธาของผู้ที่จะมาฝึกปฏิบัติใหม่ 4.1 ลักษณะของถีนมิทธะ คำว่า ถีนมิทธะ เกิดจากการผสมของคำ 2 คำ คือคำว่า ถิ่นและมิทธะ ถีนะ หมายถึง ความหดหู มิทธะ หมายถึง ความเคลิ…

…จองจำในเรือนจำ ซึ่งทำให้ไม่สามารถรวมใจเป็นหนึ่งได้. ได้มีการอธิบายลักษณะของถีนมิทธะรวมถึงความหมายของคำว่า ถีนมิทธะ ที่เกิดจากการรวมกันของคำ 2 คำ คือ ถีนะ (ความหดหู่) และ มิทธะ (ความเคลิบเคลิ้ม) เพื่อเสนอวิ…

…งคน ถ้านึกศูนย์กลางกายในตัวแล้วตึง อดจะใช้ลูกนัยน์ตากดลงไปดูไม่ได้ ให้นึกว่า เรา อยู่ในศูนย์กลางกาย คำว่า เราคือร่างกายนี้ ให้สมมติว่าใสเป็นเพชร เป็นองค์พระ เป็นเพชรใสๆ นั่งนิ่งๆ อยู่ในศูนย์กลางกายที่ขยายโ…

บทความนี้นำเสนอวิธีการนั่งทำสมาธิอย่างสงบเพื่อหลีกเลี่ยงความตึงเครียดและสร้างสภาพจิตที่สงบ ซึ่งเสนอโดยพระราชภาวนาวิสุทธิ์ มีการแนะนำให้ฝึกจิตใจให้วางนิ่ง โดยไม่ต้องยึดติดกับภาพหรือความคิดใดๆ ทั้งยังแน

…็นขึ้นมาก่อน แล้วตอนหลังเมื่อเราทำใจนิ่งๆ พอถูกส่วนแล้ว เดี๋ยวจะดึงดูดเข้ามาในศูนย์กลางกายในภายหลัง คำว่าน้อม ไม่ได้หมายถึงไปบังคับให้เข้ามา ถ้าไปบังคับก็จะหาย วิธีน้อมที่ถูกต้อง คือทำใจ ให้หยุดนิ่ง เฉยๆ ท…

บทความนี้เสนอวิธีการแก้ไขปัญหาความลังเลสงสัยในการทำสมาธิ โดยเน้นเรื่องการน้อมเข้าหาศูนย์กลางกาย และวิธีการสร้างความผ่อนคลายระหว่างการปฏิบัติสมาธิ เพื่อให้เกิดการเห็นนิมิตอย่างชัดเจนและไม่เกิดความสงสัย

…ารมณ์นี้ไปได้ สามารถทำต่อไปได้เรื่อยๆ โดยไม่เบื่อและยกเลิกกลางคัน 2) ลักษณะของความสบายกับการทำสมาธิ คำว่า สบาย คือ เฉยๆ แรกๆ จะไม่สบายจริง แต่เมื่อภาวนา (สัมมาอะระหัง)ไปเรื่อยๆ จะเข้าถึง ความสบายแท้จริงในภ…

บทความนี้กล่าวถึงความหมายของอารมณ์สบายในกระบวนการทำสมาธิ ซึ่งเน้นการรักษาความสงบและอิสระของจิตใจ เมื่อทำสมาธิไปเรื่อยๆ ผู้ฝึกจะเข้าถึงความสบายแท้จริง โดยเปรียบเสมือนผ้าเนื้อบางที่ปล่อยให้เป็นไปตามธรรม

…ะสัมมาสัมพุทธเจ้า เมื่อพระองค์ทรงแสดง ธรรมจบ จะมีผู้บรรลุธรรมขั้นต่างๆ เป็นจำนวนมาก เราจึงคุ้นเคยกับคำว่า พุทธสาวก พุทธสาวิกา อรหันต สาวก คำว่า สาวก นี้ล้วนเป็นคำที่บ่งถึง ผู้ฟัง นั่นคือ บุคคลเหล่านั้นล้วน…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการฟังธรรมในพระพุทธศาสนา โดยระบุว่าการฟังธรรมไม่เพียงแค่การรับฟังคำพูด แต่ยังเป็นการซึมซับความรู้และความสงบ การฟังธรรมจึงช่วยให้ผู้ฟังพัฒนาคุณภาพชีวิตและบรรลุธรรม ในประวัต

…หมือนกัน ที่มี ความต้องการน้อย มีกิจน้อย มีอธิกรณ์น้อยมีการเริ่มน้อย เมื่อเป็นสมบัติ ย่อม มีผลมาก”2 คำว่า กัมมัฏฐาน ในพระสูตรนี้ จึงหมายถึงการดำเนินงานในหน้าที่หรือการประกอบอาชีพ ของคฤหัสถ์และบรรพชิต คำนี้…

บทความนี้อธิบายถึงความหมายของกัมมัฏฐานในพระสูตร โดยเฉพาะการเปรียบเทียบกับการทำงานเกษตรกรรม ซึ่งมีความต้องการและกิจกรรมที่สูง รวมถึงการศึกษาหนทางปฏิบัติต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการประกอบอาชีพทั้งของฆราวาส

บทที่ 5 จริตกับการปฏิบัติกัมมัฏฐาน คัมภีร์ทางศาสนาได้สอนเอาไว้ว่า ผู้ที่ใฝ่ใจในการเจริญภาวนา ไม่ว่าจะเป็นอาจารย์ผู้ให้กัมมัฏฐาน หรือศิษย์ผู้มีความปรารถนาจะปฏิบัติกัมมัฏฐาน ควรที่จะศึกษาให้มีความรู้ในเ

…ัติกัมมัฏฐาน ซึ่งเน้นว่าการเข้าใจจริตของแต่ละบุคคลเป็นสิ่งสำคัญสำหรับอาจารย์และศิษย์ในการฝึกปฏิบัติ คำว่า 'จริต' มีความหมายที่หลากหลาย เช่น ความประพฤติที่เป็นนิสัย อารมณ์ที่ชอบเคลื่อนไหว หรือพื้นฐานจิตใจที…

…ห้พระสาวกได้นำมาใช้ปฏิบัติเพื่อทำฌานให้เกิดขึ้น ความเป็นบุญเขตให้แก่ทายกทายิกา เป็นหลัก และเพื่อ 2. คำว่า กสิณ หมายถึง วัตถุที่ใช้สำหรับเพ่ง รวมถึงนิมิตที่เกิดขึ้นจากการเพ่งวัตถุนั้น และฌานอันเป็นผลที่เกิด…

เนื้อหาเกี่ยวกับกสิณเป็นหลักปฏิบัติที่สำคัญในพระพุทธศาสนาซึ่งมีเพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดในการทำฌาน โดยกสิณแบ่งเป็น 10 ประเภทที่ช่วยในการเพ่งและสร้างสมาธิ อธิบายกระบวนการในการเจริญกสิณและการรักษานิมิต

…กิดขึ้นได้ นิรมิตสิ่งขวางกั้นมีแม่น้ำและทะเลเป็นต้นได้ ทำของหนักมีแผ่นดิน ภูเขา และปราสาท เป็นต้น * คำว่า ได้อภิภายตนะ คือ สามารถข่มปฏิปักขธรรมได้ และสามารถข่มอารมณ์ต่าง ๆ ทั้งอิฏฐารมณ์และ อนิฏฐารมณ์ไม่ให้…

เนื้อหาเกี่ยวกับคุณลักษณะพิเศษของกสิณ 10 ซึ่งช่วยให้เกิดอุคคหนิมิตและปฏิภาคนิมิตได้ง่าย รวมทั้งสามารถทำให้เข้าถึงฌานได้เร็วกว่ากัมมัฏฐานอื่นๆ อธิบายถึงฤทธิ์พิเศษของกสิณแต่ละชนิดในการปฏิบัติ เช่น อำนาจ

คำว่าความอยากนี้ เป็นชื่อของเบญจกามคุณ สัตว์บางพวกในโลกนี้ ทำพุทธานุสติแม้นี้ให้เป็น อารมณ์ ย่อมบริสุทธิ์…

อนุสติคือการตามระลึกถึงธรรมอันเป็นที่ตั้งแห่งสติในพระพุทธศาสนา โดยมีเป้าหมายในการพัฒนาจิตให้บริสุทธิ์และสามารถเข้าถึงพระนิพพานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผ่านการฝึกฝน 6 อนุสติที่ช่วยเพิ่มพูนความเข้าใจและควา

…น ผู้ควร คือเป็นผู้ที่เรา สมควรจะเทิดจะบูชาไว้เหนือสิ่งทั้งหมด” ในคัมภีร์วิสุทธิมรรค แสดงความหมายของคำว่า อรห์ ไว้ 5 นัย คือ 1. เป็นผู้ไกลจากกิเลส 2. เป็นผู้ทรงกำจัดอริ (หมายถึง กิเลส) ทั้งหลายเสียได้ 3. เ…

พระเดชพระคุณพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) ได้แสดงความหมายของคำว่า อรหัง ไว้ 2 นัยคือ เป็นผู้ไกลจากกิเลสหรือพ้นจากกิเลส และเป็นผู้ที่ควรบูชา ในคัมภีร์วิสุทธิมรรคได้หม…

…ุทธเจ้าทรง หักกิเลสเหล่านั้นด้วยศาสตรา คือปัญญา เพราะเหตุนี้จึงทรงปรากฏพระนามว่า “พระอรหันต์” อนึ่ง คำว่า “จักร” หมายถึง “สังสาร” มีคำอธิบายแตกต่างกันเป็น 2 นัย คือ “สังสาร” ตามนัยที่ 1 อุปมาดัง “จักร” ซึ่…

บทความนี้กล่าวถึงการตีความคำว่า "พระอรหันต์" และนัยความต่างๆ ของการหักกำจักรในแง่ของกิเลสและสังสาร โดยแบ่งออกเป็นหลายนัย เช่น นัยเก…

…จ้งในมรรคผลแล้ว ทรง มีพระบวรสันดานอบรมไว้ด้วยพระอรหัตตมรรคญาณอันประเสริฐเป็นเหตุให้เกิดสัพพัญญุตญาณ คำว่า พุทโธ มีความหมาย ได้ถึง 15 ประการ คือ 1. ตรัสรู้อริยสัจ 4 2. กระทำสัตว์โลกที่มีบารมีสมควรตรัสรู้ ให…

บทเรียนนี้นำเสนอความหมายของคำว่า 'พุทโธ' ซึ่งถือเป็นผู้รู้ ผู้ตื่น และผู้เบิกบานที่ตรัสรู้อริยสัจ 4 มีพระบวรพุทธสันดานอันมีคุณสมบัติ…

…ง น้ำดี น้ำเสลด น้ำเหลือง เลือด น้ำเหงื่อ น้ำมันข้น น้ำตา น้ำมันเหลว น้ำลาย น้ำมูก น้ำไขข้อ น้ำมูตร คำว่า มตฺถลุงค์ เดิมทีนั้นในพุทธสุภาษิตไม่มี เพราะพระพุทธองค์ทรงรวบรวมคำว่า มาถลุงค์ เยื่อในสมองไว้ในคำว่…

ในร่างกายมนุษย์ประกอบด้วยโกฏฐาสะ 32 ประการที่มีความสำคัญ เช่น ผม ขน เล็บ และอวัยวะภายใน ซึ่งการจำและพิจารณาทั้งหมดนี้อาจแบ่งออกเป็น 6 หมวดเพื่อให้ง่ายต่อการบริกรรม เริ่มตั้งแต่ตจปัญจกะจนถึงมุตตฉักกะ เ

3. เล็บ (นขา) คำว่า นขา เป็นชื่อของใบเล็บ 20 อัน เล็บทั้งปวงนั้น โดยสี : เป็นสีขาว โดยสัณฐาน : มีสัณฐานเหมือนเกล็ดปลา โ…

เนื้อหานี้พูดถึงเล็บซึ่งมีจำนวน 20 อัน สีขาวและมีสัณฐานคล้ายเกล็ดปลา โดยแสดงตำแหน่งในร่างกายที่แบ่งเป็นเล็บเท้าและเล็บมือ ฟันนั้นมีจำนวน 32 ซี่ สีขาวและมีรูปทรงต่างๆ รวมถึงการจัดเรียงตัวของฟันในช่วงต่

…ยนั้น ให้ผู้ ปฏิบัตินำมาประกอบในทำนองเดียวกับบุคคลที่ 1 ต่างแต่ต้องยกเอาบุคคลนั้น ๆ มาประกอบ แทนตรง คำว่า สตฺตา ซึ่งตรงกับคำว่า สัตว์ในภาษาไทย ซึ่งผู้ปฏิบัติสามารถประกอบได้เองโดย ไม่ยาก จึงไม่ได้ยกมาอย่างเ…

ข้อความนี้เน้นการแผ่เมตตาไปยังสัตว์ทั้งหลายในทิศต่าง ๆ ตั้งแต่ทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ตะวันออกเฉียงเหนือ ตะวันตกเฉียงใต้ ทิศใต้ และทิศเหนือ โดยเรียกร้องให้สัตว์ทั้งหลายไม่เบียดเบียนกันและไม่มีทุกข์ นอกจา

…กหน่วงเอาอากาสบัญญัติเป็นอารมณ์ โดยบริกรรมในใจว่า อากาโส อนตฺโต อากาโส อนนฺโต อากาศไม่มีที่สิ้นสุดๆ คำว่า อากาศไม่มีที่สิ้นสุดนี้ มีความหมายว่า ธรรมดาอากาศนั้นเป็นบัญญัติ หาใช่ ปรมัตถ์ไม่ ฉะนั้นจึงไม่มีเบื…

ผู้ปฏิบัติต้องมีความเข้าใจในโทษของรูปและออกจากกสิณเพื่อเข้าถึงอากาสานัญจายตนฌาน โดยทำการเพิกกสิณทั้ง 9 เพื่อเข้าใจในอากาศที่ไม่สิ้นสุด ซึ่งไม่มีจุดเริ่มต้นหรือจุดสิ้นสุด มิลินทปัญหาได้อธิบายถึงคุณของอ

…บคนที่เป็นพุทธิจริต รู้จักคิดวิเคราะห์ถึง ความเป็นจริงของสรรพสิ่ง 4.2 ความหมายของอาหารเรปฏิกูลสัญญา คำว่า อาหาร หมายถึง สิ่งที่นำผลมาให้แก่ตน เป็นคำบ่งถึงการดำรงชีพของสัตว์ทั้งหลาย พระพุทธองค์ได้ทรงตรัสไว้…

อาหารเรปฏิกูลสัญญาเป็นกัมมัฏฐานที่มีความละเอียดลึกซึ้ง ที่ต้องใช้ปัญญาในการพิจารณา โดยพระพุทธเจ้าทรงสอนว่าอาหารมี 4 ประเภท ได้แก่ กวฬิงการาหาร, ผัสสาหาร, มโนสัญเจตนาหาร, และวิญญาณาหาร ซึ่งแต่ละประเภทม

1.2.1 ความหมายของวิปัสสนา คำว่า วิปัสสนา มาจาก 2 บท คือ วิ + ปัสสนา วิ แปลว่า วิเศษ ปัสสนา แปลว่า การเห็น วิปัสสนา จึงหมายถึง การเห…

วิปัสสนา แปลว่า การเห็นวิเศษ ซึ่งเป็นปัญญาที่รู้ลักษณะทั้ง 3 คือ อนิจจา ทุกข์ และอนัตตา ปัญญานี้ทำหน้าที่ละกิเลสที่เกิดจากการเข้าใจผิดเกี่ยวกับสังขารที่ดูเหมือนเที่ยงและสุข เมื่อวิปัสสนาเกิดขึ้น จะช่ว