จิต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 175 / 368

…้วยอำนาจแห่งเหตุคืออวิชชา ตัณหา อุปทาน และ กรรมก่อน แต่ในปวัติกาล รูปเกิดด้วยอำนาจแห่งปัจจัยคือกรรม จิต ฤดู และอาหาร, ส่วนนามเกิดด้วยอำนาจแห่งปัจจัยมีนิสสยปัจจัยและอารัมมณ ปัจจัยมีจักษุกับรูปเป็นต้น, ก็โ…

เนื้อหานี้พูดถึงกระบวนการเกิดของนามรูปในพระพุทธศาสนา โดยเจาะลึกถึงเหตุการณ์ที่เกิดจากอวิชชา ตัณหา อุปทาน และกรรม ทั้งยังแสดงถึงปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดของนามและรูป รวมถึงการวิเคราะห์กระบวนการต่างๆ เพื

…อนุปัสสนาที่เป็นไปในสังขารทั้งหลายว่าไม่เที่ยง ปล่อยวาง คือละวิปัลลาสนิมิต ที่เรียกว่าสัญญาวิปัลลาส จิตตวิปัลลาส และ ทิฏฐิวิปัลลาส ซึ่งเป็นไปในสังขารที่ไม่เที่ยงว่าเที่ยง ชื่อว่าอนิมิตตานุ ๆ ปัสสนา เพราะ…

เนื้อหาเกี่ยวกับอนุปัสสนา ๓ ในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยระบุถึงการหลุดพ้นจากอัตตาและความทุกข์ ซึ่งรวมถึงการปล่อยวางในสังขารที่เป็นไปไม่ได้ และการเห็นจริงต่อความไม่เที่ยงและทุกข์ โดยอธิบายการเข้าถึงวิโมกข

…ุ ปณฺฑิตา ๖ บัณฑิตทั้งหลายย่อมสรรเสริญความไม่ประมาทในบุญกิริยา การทำบุญทั้งหลาย อันเป็นไป ณ กาย วาจาจิต และกุศลสุจริตซึ่งเป็นไป ณ ๔ ภูมิ กามาวจร รูปาวจร อรูปาวจร โลกุตตร ทุกประการ อปฺปมตฺโต อุโภ อตฺเถ ทิ…

บทความนี้สรรเสริญความสำคัญของความไม่ประมาทในบุญกิริยาและประโยชน์ที่มาจากการทำบุญในทั้ง 4 ภูมิ ได้แก่ กามาวจร รูปาวจร อรูปาวจร และโลกุตตร โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่มีปัญญาซึ่งจะสามารถยึดประโยชน์ในชี

…เจ้าผู้วิเศษซึ่งได้นับว่าพรหม พวกพราหมณ์ถือว่าเป็นผู้สร้างโลก และเป็นเทพบิดรของสัตวนิกาย ย่อมมีเมตตาจิตคุ้มครองรักษาประชานิกรผู้สืบสายลงมา อีกประการหนึ่ง มารดาบิดาจัดว่าเป็น พรหมของบุตร และพระมหากษัตริย์…

…ทธศาสนา โดยเชื่อว่าเมตตาเป็นคุณธรรมที่สามารถนำไปสู่การช่วยเหลือและเสริมสร้างความสุขให้แก่ผู้คน เมตตาจิตช่วยให้มนุษย์มีความปรารถนาดีต่อกันและปฏิบัติตนเพื่อประโยชน์ของสังคม มีการเชื่อมโยงเมตตากับคำสอนของพร…

…ลุ ปฐมฌาน มีวิตก มีวิจาร มีปีติ และสุขอันเกิดจากวิเวก (ความสงัด) อยู่บรรลุ ทุติยฌานมี ความผ่องใสแห่งจิต ณ ภายใน เป็นธรรมเอกผุดขึ้น เพราะวิตกวิจารสงบไป ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร มีปีติอละสุขอันเกิดจากสมาธิอยู่…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับการบรรลุฌานและความสุขในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการปฏิบัติสมาธิซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการสร้างสุขทางใจ โดยรวมถึงการบรรลุฌาน 4 ขั้นที่ส่งผลต่อความสงบสุขของภิกษุ รวมถึงการเชื่อมโยงระหว่าง

…็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก ทิศที่ ๔ ก็เหมือนกัน ตามนัยนี้ ทั้งเบื้องบน เบื้องล่าง เบื้องขวาง ด้วยจิตประกอบด้วยเมตตา อันไพบูลย์ ถึงความเป็นใหญ่หาประมาณมิได้ ไม่มีเวร ไม่มีความเบียดเบียน แผ่ไปตลอดโลก ทั…

บทความนี้กล่าวถึงพรหมวิหารธรรมซึ่งประกอบด้วยเมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกขา ซึ่งเป็นแนวทางในการสร้างจิตใจที่สูงส่งและบริสุทธิ์ โดยมีการอธิบายถึงความหมายและความสำคัญของแต่ละข้อธรรม พร้อมเน้นถึงการแผ่เมตตา…

…ราช ๒๕๓๓ เวลา ๑๖. 00 น. สมเด็จบรมบพิตรพระราช สมภารเจ้าได้เสด็จพระราชดำเนิน ณ ศาลาดุสิตาลัย พระตำหนักจิตรลดารโหฐานพระราชวัง ดุสิต คณะบุคคลต่าง ๆ เฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท นายกรับมนตรีได้กราบบังคมทูลถวายพระพร…

เนื้อหาเกี่ยวกับพระราชดำริของสมเด็จพระราชสมภารและสมเด็จพระนางเจ้า ฯ ที่มุ่งเน้นการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนในปี 2533 ผ่านพิธีต่าง ๆ และการเข้าร่วมกิจกรรมต่าง ๆ เช่น การถวายสัตย์ปฏิญาณและการถวายพระพร.

…ประการฉะนี้ อิโต ปร์ ปวกขามิ มหาราชาธิราชสุส วัจจมาน หิ สุตฺวาน อุปฺปชฺเชย นรินฺทสุส ภัยโย สมุปาทเน จิตต์ เตนาปัจ ชนินทสุส ติ ติ วิเสสมงคล คุณาลงฺการสมมติ โยนิโส ปจฺจเวกฺขโต โสมนสฺสมนปุปก์ ปณิเธ ตทนนุตร์…

บทนี้กล่าวถึงพระราชกุศลและคุณธรรมที่สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าทรงบำเพ็ญซึ่งทำให้เกิดพระปีติและความเจริญรุ่งเรืองในพระองค์ โดยอ้างถึงความสำคัญของการทำทานและการรักษาศีลที่นำไปสู่มงคลและความสุขอันยั่ง

…นวิสัชนาด้วยรัฏฐาภิบาลโนบาย อาศัย ขันติ และอวิโรธนะ พร้อมทั้งเมตตาและอุเบกขา เมตตาบารมี เมตตาคือภาวะจิตใจที่มีเยื่อใยไมตรีจิตมิตรใจ คิดเกื้อกูลด้วยสุขประโยชน์ ปราศจากอาฆาตพยาบาทขึ้งเคียดโกรธแค้น แสดงออกท…

ในศกนี้ (๒๕๓๑) เชิญชวนให้รับพระราชทานถวายวิสัชนาพระคุณวิเศษ โดยการใช้เมตตาบารมีซึ่งมีความสำคัญในพระพุทธศาสนา เสนอแนะให้แสดงออกถึงความรักและความปรารถนาดีต่อผู้อื่น การบำเพ็ญเมตตานี้ช่วยให้เกิดความสงบสุ

… คือผลที่บังเกิด ขึ้นด้วยอำนาจของสัจจกิริยา แต่สารัตถะ คือ ความสำคัญของเรื่องก็มุ่งหมายแสดงถึงอำนาจ จิตใจ อำนาจจิตใจของบุคคลของบุคคลซึ่งเกี่ยวข้องในเรื่องนี้ เมื่อกล่าวโดยย่อแล้วก็มีเป็นสองฝ่าย คืออำนาจจ…

…ี่ทรงมีน้ำใจรับปากอุปการะมารดาบิดาของเขา และด้วยอำนาจแห่งความสัตย์จริงจากมารดาบิดาของสุวรรณสาม ผู้มีจิตใจดีจึงทำให้เขาฟื้นขึ้นมาและกลับคืนสู่สุขภาพที่ดีอีกครั้ง เรื่องนี้จึงส่งเสริมให้เห็นถึงอำนาจจิตใจขอ…

…งใจลงในกรรมได้ ใจก็จะเกิดเป็นกลาง คือเป็น อุเบกขาขึ้นได้ อุเบกขาในพรหมวิหารดังนี้ จึงอบรมให้มีขึ้นในจิตใจ วิธีอบรมคือ ระวังใจมิให้ขึ้น ลงด้วยความยินดียินร้าย ทั้งในคราวประสบสมบัติ ทั้งในคราวประสบวิบัติเม…

การฝึกอบรมจิตใจให้เข้าใจกรรมและผลของกรรมสามารถสร้างอุเบกขาในชีวิตได้ โดยการระวังใจไม่ให้เกิดความยินดีหรือยินร้ายต…

…ทลงไป และ มีขันติอดทนต่ออารมณ์อันเป็นที่ตั้งของโทสะพยาบาท อนึ่ง ในการอบรมเมตตานั้น นอกจาก ต้องไม่ให้จิตใจประกอบด้วยโทสะพยาบาทแล้วยังต้องไม่ให้เมตตานั้น นำให้เกิดราคะสิเนหาอัน เป็นกิเลส เพราะฉะนั้น จะต้อง…

…เพื่อการอบรมเมตตา ซึ่งเป็นนัยสำคัญในการปกครองและการดำเนินชีวิตอย่างมีคุณธรรม โดยเสนอมุมมองในการพัฒนาจิตใจให้มีขันติมากขึ้นด้วยการปราบกิเลสต่างๆ.

อิโต ปร์ ปวกขาม มหาราชาธิราชสุส วัจจมาน หิ สุตฺวาน อุปฺปชฺเชยฺย นรินทสุส ภิยโย สมุปาทเน จิตต์ เตนาปัจ ชนินทสุส ต ต์ วิเสสมงฺคลํ คุณาลงฺการสมมติ โยนิโส ปจจเวกฺขโต โสมนสฺสมนปุปก ปณิเธ ตทนนุตร์ …

บทความนี้เสนอพระราชจริยาสำหรับพระราชสมภารในศตวรรษที่ 21 ซึ่งเน้นถึงความสำคัญของความดีทั้งหลาย เช่น ทาน ศีล บริจาค และความมีอ่อนโยน . การบำเพ็ญคุณธรรมจะนำมาซึ่งความสุขและมงคลทั้งแก่พระราชาและประชาชน สุ

…พระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก วัจจมาน หิ สุตฺวาน อุปฺปชฺเชยย นรินทสฺส ภิยโย สมุปาทเน จิตต์ เตนาปัจ ชนินทสุส โยนิโส ปจจเวกฺขโต โสมนสฺสมนปุปก ปณิเธ ตทนนตร์ โสตถิ จ มงคล สิยา ។ ២ព២ ลำดับนี้ จ…

บทความนี้พูดถึงสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายกและพระราชจริยาในด้านต่างๆ ที่เป็นอเนกนัย พุทธศาสนาเน้นถึงความสำคัญของทาน ศีล บริจาค และคุณธรรมต่างๆ เพื่อสร้างความปีติในพระองค์ การปฏิบ

…จริญยิ่งขึ้น เรียกว่า อนุรักขนาปธาน ในการตั้งความเพียรดังกล่าว ให้มี ฉันทะ พอใจ วิริยะ เพียร พยายาม จิตตะ เอาใจใส่ไม่ทอดธุระ วิมังสา พิจารณาใคร่ครวญให้รู้จักผิดชอบ ควรละควรทำ เป็นต้น ทั้ง ๔ นี้เรียกว่า อ…

บทความนี้กล่าวถึงการตั้งความเพียรในพุทธศาสนา โดยเฉพาะจากคำสอนของสมเด็จพระญาณสังวร ซึ่งรวมถึงการระวังบาป การละบาป การทำบุญ และการรักษาบุญ นอกจากนี้ยังนำเสนอพระมหาชนกเป็นตัวอย่างของความเพียรพยายาม ที่ไม

…็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก ความไม่หวั่นไหวอ่อนน้อมไปเพื่อญาณปรีชาซึ่งเป็นอภิญญาชั้นสูงได้ ๒๓๗ คือจิตที่จะควรแก่การงาน คือปฏิบัติงานเพื่อญาณปรีชาได้ จะต้องเป็นจิตที่มีสมาธิ มีลักษณะอ่อน ใช้คำว่า มุทุภู…

ในบทความนี้มีการพูดถึงความสำคัญของจิตที่อ่อนโยนและสมาธิในการทำงาน โดยสมเด็จพระญาณสังวรได้แสดงให้เห็นว่าจิตที่ไม่มีสมาธิเป็นจิตที่กระด้างแ…

…็จพระสรรเพชญผู้บรมศาสดาจารย์ จัดการปกครองเป็นระเบียบดีแล้ว เป็นอุปมาตรัสสอนด้วยนิพนธ์คาถาว่า นครูปม จิตฺตมิท เกตวา โยเธถ มาร์ ปญฺญาวุธน พึงสังวรจิตนี้ให้มีเมืองเป็นเครื่องเปรียบแล้ว รบมารด้วยอาวุธคือปัญญ…

เนื้อหาเกี่ยวกับรัฏฐาภิบาลโนบายของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ อธิบายถึงบทบาทและการปฏิบัติตัวของพระราชาในการสอดส่องทุกข์สุขของประชาชน และการจัดการปกครองเพื่อความเป็นระเบียบ การรักษาศีลธรรม และความมั่นคงของพ

…โฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ๓๒๕ ซึมซาบ แลประพฤติหลีกออกจากคำสอน แต่ลางพวกเคารพฟังด้วยดี ตรับหูฟังตั้งจิต เพื่อจะเข้าใจ ซึมซาบ แลไม่ประพฤติหลีกออกจากคำสอน เมื่อสาวกประพฤติเป็น ๒ สถาน ศาสดาจารย์นั้นก็ไม่ เส…

บทความนี้เน้นการศึกษาเกี่ยวกับสติปัฏฐานและบทบาทในคำสอนของพระพุทธเจ้า ว่าด้วยการมีสติในการฟังและการประพฤติตามคำสอน รวมถึงการแนะนำการปกครองที่มุ่งหวังความเจริญทั้งบุคคลและหมู่คณะ ซึ่งสะท้อนถึงความสำคัญข

…การหนึ่ง สมเด็จพระสรรเพชญทรงถือเอาเมืองอันจัดการปกครองเป็น ระเบียบดีแล้วเป็นอุปมา ตรัสสอนว่า นครูปม จิตฺตมิท เกตวา โยเธถ มาร์ ปญฺญาวุเธน พึงสังวรจิตนี้ให้มีเมืองเป็นเครื่องเปรียบแล้วรบมารด้วยอาวุธคือปัญญ…

บทความนี้กล่าวถึงพระราชกรณียะของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ ที่ได้ทรงบำรุงการทหารบก ทหารเรือ และอากาศ รวมถึงการตั้งกรมพลศึกษาเพื่อสอนยุทธวิธีให้กับประชาชน เพื่อให้เกิดความพร้อมในด้านระเบียบวินัย และการเป็น

…ีเนื้อความเป็นพหุวจนะทำให้เป็นเอนกจนะ นสกลิงค์ ชื่อสมาหารทิคุ อุ. อย่างนี้ "ตโย โลกา - ติโลก โลก ๓. จิตสุโส ทิสา = จตุททิสํ ทิศ ๔. ปญฺจ อินฺทฺริยาน = ปญฺจินฺทฺริย์ อินทรีย์ ๕. ทิคุสมาส ที่ท่านไม่ได้ทำอย่…

เอกสารนี้อธิบายเกี่ยวกับกัมมธารยสมาสที่มีการจัดประเภทคำและรูปแบบการใช้ เช่น สมาหาโร, อสมาหาโร นอกจากนี้ยังมีตัวอย่างเช่น 'ตโย โลกา' และ 'ปญฺจ อินฺทฺริยาน' โดยเน้นถึงอธิบายเรื่องนานศัพท์และบทเบื้องปลาย