จิต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 243 / 368

…ต" นี้ มีวิจฉัยดังนี้:- โจษ์ กล่าวว่า ขโมย ความเป็นแห่งมโขชื่อว่า ถอยฯๆ 邦ว่า "ถอยฯ" นี้ เป็นชื่อแห่งจิตคิดจะลัก.. สงบว่า "สงบฯ" นี้ โดย เนื่องความ ก็เป็นอันเดียวกัน. บทว่า "สงบฯ" นี้ เป็นชื่อแห่ง ส่วน เห…

บทนี้วิเคราะห์คำว่า 'ถอยยลุงชาต' ในบริบทของพระธรรม ว่าด้วยความเป็นโม่ยและจิตใจที่มีการคิดเคลื่อนไหว ซึ่งส่งผลต่อการทำความเข้าใจในธรรมคำสอนเพื่อการพัฒนาจิตใจให้สงบและมีสติ. พระผ…

…นานกล่าวไว้ใน ช่องตะแลงนี้ ดังพรรณนามานี้ ใช้ได้ ก็ภุูใจ นำออกซึ่งจริงหรือก่อนเสี้แหน่งหมอ ด้วยใจ จิต ว่า "หมอจักลึ้งไป" เมื่อหมอจักลึ้งไป เป็นปราชิก องค์ เมื่อ ภิกษุรู้ความที่จะแร่นน้ำมันใส่ ทำความร…

เนื้อหานี้อธิบายถึงการปรับอาบัติของภิกษุกรณีที่น้ำมันไหลออกจากหม้อ โดยกล่าวถึงสิ่งที่พระวินัยธรกำหนดเกี่ยวกับการทำช่องตั้งแต่ภายในและภายนอก และความหมายของคำต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการทำลายของสระ รวมถึงค

…ทนาแล้วแต่แรกนั้นเทียว ด้วยการเปล่งจาก ว่า “ท่านเมื่อถือเอาของผม ชื่อว่าทำชอบแล้ว” หรือด้วยเพียง จิตดูบทเท่านั้น ภายหลังโกรธด้อยเหตุบังเอา ภิกษุนี้ย่อมไม่ได้ เพื่อจะนำมาคืน แมเธอรูปรับ ไม่ประสงค์จ…

เนื้อหานี้สำรวจถึงหลักการคืนสิ่งของในบริบทของภิกษุ โดยมีการระบุถึงสิทธิในการนำสิ่งของมาคืน รวมถึงแนวทางในการจัดการกับทรัพย์สิน การคืนสิ่งของนั้นต้องพิจารณาถึงความพอใจของทั้งสองฝ่าย และการอนุญาตระหว่าง

…นัยดังกล่าวไว้แล้วในปฐมสัมมาปฏิญาณ นั่นเองว่า “สิกขาบานนี้ มีสมุฏฐาน ๓ คือ เป็นสหตุเกิด ทางกายและทางจิต เป็นอัตติกถะ เกิดทางวาจาและทางจิต เป็น สหุตถิกะและอาณัตถิกะ เกิดทางกาย ทางวาจาและทางจิต, และเกิด เพ…

…ปฐมสัมมาปฏิญาณ โดยเน้นถึงสมุฏฐานและกิริยาที่ส่งผลต่อการปฏิบัติธรรม เช่น การแยกแยะและเข้าใจการเกิดของจิตวิญญาณ ด้วยการประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน ในการเพื่อเปลี่ยนแปลงจิตใจไปในทางที่ดีขึ้น รวมถึงการศึกษาธร…

…มเปลี่ยนแปลงทางกายาวทาวและวิจาวาร ใคร จะพึงสามารถทำตนไม่ให้อนัตได้? เพราะเหตุนี้ พระผู้พระ- ภาคอัน จิติรัสไว้ว่า "ดู ก่อน อภิษ ฯ' เธอไม่ต้องอาบัติ เพราะเพียงแต่ จิตเกิดขึ้น" แต่นกอชูไม่ควรเป็นไปในนานาแห…

บทความนี้นำเสนอการพิจารณาทางจิตตามคำสอนของพระผู้พระภาค และบทวิเคราะห์เกี่ยวกับการใช้อาหารและการปฏิบัติตนในชีวิตประจำวัน โดยเน้นถึงค…

…ป็นเบื้องต้นแห่งปฐมฺมน, เบื้องต้น มีกลักษณะเป็นเท่าไร ? เบื้องต้นมีกลักษณะ ๓. ธรรมใดเป็นอันตราย ของจิตนัน จิตย่อมหมดจดจากธรรมนัน จิตย่อมดำเนินไปสู่สมาธิ อันเป็นท่ามกลาง เพราะค่าที่เป็นธรรมชาตหมดจด จิตแผ…

…ติมอุปกาเป็นท่ามกลาง, และความผ่องใสเป็นที่สุดแห่งปฐมฺมน โดยเน้นว่าสิ่งเหล่านี้มีความสำคัญต่อการพัฒนาจิตสู่สมาธิและความบริสุทธิ์ของจิต และยังอธิบายถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตกับธรรมชาติที่ทำให้เกิดความสงบซึ…

…มีลักษณะ ๔ เหล่านี้ เพราะฉะนั้นปฐมมนุษย์จึงเรียกว่า 'เป็นคุณยาตามในที่สุด และถึงพร้อมด้วยลักษณะ ๔.' จิตที่ถึงความเป็นธรรมชาติ ๓ อย่าง มีความงาม ๓ อย่าง ถึงพร้อมด้วยลักษณะ ๑๐ ย่อมเป็นจิตถึงพร้อมด้วยวิตก ถ…

…มมนุษย์ที่เกี่ยวข้องกับความผิดผ่อง โดยมีการอธิบายถึงลักษณะ ๔ ที่ทำให้ปฐมมนุษย์มีคุณธรรม ที่จะช่วยให้จิตเจริญเติบโตไปสู่ความเป็นธรรมชาติที่ถูกต้อง โดยระบุแนวทางของการเข้าใจถึงธรรมชาติแห่งจิตในอรรถที่แตกต่…

… ที่บุคคลใส่เข้าไปในปไ ผึ่งงง หดเข้า วันนเข้า คือไม่ผอออก แม้แตใด คู่คอภิกษุทั้งหลาย ! เมือก่อนภิกษุจิตอบรมด้วยอาสาสังกจา เนือง ๆ จิต ย่อมงอม หดเข้า หวนกลับจากความเข้าไประติดด้วยมคุณ- ธรรม คือไม่ฟังชานไป…

บทสนทนานี้มีความสำคัญในการสะท้อนถึงแนวคิดในการฝึกจิตและการรักษาสติในชีวิตประจำวัน เพื่อหลีกเลี่ยงจากความไม่สงบและการไปติดกับอารมณ์ การยกตัวอย่างเป็นภาพข…

… สถานอการโต ว่า ๆ" นี้แสดง การที่ภิญญุนั้นเลือกหาเสนาสนะที่เหมาะแก่การเจริญอานาปนสสติสมาธิ เพราะว่า จิตของภิญญูนี้เคยชื่นไปในอารมณ์ทั้งหลายมีรูปเป็นต้นเสียมาก จึงไม่อยากจะก้าวขึ้นสู่อารมณ์ของอานาปสติสมาธ…

…ารเลือกและจัดเตรียมสถานที่เหมาะสมต่อการเจริญการปฏิบัติสมาธิ เช่น อานาปนสติสมาธิโดยทั่วไปเพื่อให้เกิดจิตใจที่สงบสุขและมีความปรับตัวตามสถานการณ์ของอารมณ์ที่เกิดขึ้นอย่างถูกต้อง.

…าจหนีไปได้ พึงยืนพิงหรือสนองกันนั้นแดด ซื้อแม่ฉันใด; ภิกุเมืู่นี้ ก็สนองนั้นเหมือนกัน ประสงค์จะฝึกฝนจิตที่ถูกโทษประทุษร้าย ซึ่งเจริญด้วยการมีธรรมแสวงอามรณ์เป็นต้นนานแล้ว พึงพรากออกจากอารมณ์มีรูปเป็นต้น แ…

บทความนี้เน้นการฝึกฝนจิตให้มีความมั่นคงผ่านอานาปนาสติ โดยใช้วิธีการเปรียบเทียบกับการฝึกลูกโคให้ผูกไว้ที่หลัก อธิบายถึงความสำ…

…ความหดหู่แห่งเนื้อและเอ็นเหล่านั้นเป็นไปอย่างนั้นแหละ ย่อมไม่เกิดขึ้น เมื่อเวทนาหล่านั้นไม่เกิดขึ้น จิตก็ย่อมอารมณ์เป็นอันเดียว กรรมฐานไม่ตก ไป ย่อมเข้าถึงความเจริญรุ่งเรือง ข้อว่า ปรมมู อ สติ อุปจาระวา …

…นี้แสดงถึงการตั้งสติและกรรมฐานในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการนั่งกรรมฐาน ซึ่งมีผลต่อความเจริญรุ่งเรืองของจิตใจ การนั่งตรงและมีสมาธิเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยให้จิตเข้าสู่สภาวะอันหนึ่งอันเดียวและไม่พอใจได้. การที่ร่…

ประโยค(ค) - ปฐมสัมผัสสำหรับกาย ภาค - หน้า 34 ยังมีความกระวนกระวาย ยังหยาบ เมื่อกายและจิตซึ่งเป็นของหยาบ ยังไม่สงบแม้สมหายใจเข้าและลมหายใจออก ก็เป็นของหยาบ คือเป็นไป เกินกำลัง ญาติไม่พอหายใ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการบรรลุความสงบของกายและจิต ผ่านการทำความเข้าใจเกี่ยวกับการหายใจและการจัดการกับความกระวนกระวายที่เกิดขึ้นในระหว่างการฝึกหัด ซึ่…

…สามารถแห่งกรรมฐานของกูตรุรู่รึมิรู่มิรัง ทำ ส่วนอีก 3 กูตรกะนนี้ ตรัสไว้ด้วยสามารถแห่งเวทนานุปศาสนา จิตตานุปศาสนา และธัมมานุปศาสนา ของกูตรุร่อว่านปฐมฤกษ์นี้; จะน้น พุทธบุตร ผู้ปรารภนาจะเจริญกรรมฐานนี้ แล…

เนื้อหาเกี่ยวกับการเจริญสติปฏิฐานและการพิจารณากายในกายว่ามีความสำคัญอย่างไรต่อการบรรลุพรอรหัท เช่นในกรรมฐาน และการดำเนินการตามหลักคำสอนอย่างถูกต้อง นอกจากนี้ยังมีการชี้แจงถึงความสำคัญของการชำระศีลให้บ

…ต่ำกว่า 5 ไม่ควรนับให้เกินกว่า 10 ไม่ควรแสดง ( การนับ ) ให้ขาดในระหว่าง. เพราะเมื่อหยุดนับต่ำกว่า 5 จิตดูปฏิบยอ่มคืนรนโอกาส คับแคบ คูฝูโกติร่วมข้างไว้ในอกที่คับแคบจะนั้น. เมื่ออับกว่ 10 ไป จิตบุญทิค็จะอย…

…มกับวิธีการนับที่ถูกต้อง โดยแนะนำให้ไม่หยุดนับเมื่อถึงจำนวนต่ำกว่า 5 และควรใช้การนับซ้ำ ๆ เพื่อรักษาจิตตั้งมั่น ทั้งนี้ยังมีการยกตัวอย่างเกี่ยวกับการนับของคนดวงข้าวเปลือก และการสังเกตจิตใจขณะนับ เพื่อป้อ…

…๖ ๑-๒-๓-๔-๕-๓ ๑-๒-๓-๔-๕-๓-๗ ๑-๒-๓-๔-๕-๓-๗-๘ ๑-๒-๓-๔-๕-๓-๗-๙-๑๐ เพราะว่าในกรรมฐานที่เนื่องด้วยการนับ จิตอ่อนมีอารมณ์เป็นหนึ่งได้ ด้วยกำลังแห่งการนับเท่านั้น ดูการหยุดเรือไวในกระแสน้ำเรียว ด้วยอำนาจที่เออค…

ในบทนี้พูดถึงกระบวนการที่นายโคบาลใช้ในการนับจำนวนโค โดยใช้เทคนิคต่าง ๆ เช่น การนับแบบช้าและเร็ว รวมถึงการจัดการกับฝูงโคในสถานการณ์ที่ไม่สะดวก นายโคบาลสามารถควบคุมและสังเกตความเคลื่อนไหวของโคได้อย่างมี

…ดำเนินไปไม่ขาดสาย" แล้ว อย่ากำหนดลมหายใจ ภายในและภายนอก ฝืนับเร็ว ๆ ตามนัยก่อนนนั้นแหละ. เมื่อเธอส่งจิต เข้าไปพร้อมกับลมที่เข้าไปภายใน ฐานภายใน ถูกถามกระทบแล้ว ย่อม เป็นเหมือนเติมด้วยมันจะแน่นะนั้น. เมื่…

…ล่าวถึงวิธีการปฏิบัติกรรมฐานผ่านการนับลมหายใจทั้งเข้าและออก ไม่ควรกำหนดลมหายใจอย่างรวดเร็ว แต่ควรส่งจิตเข้าไปพร้อมกับลมในการฝึกสมาธิ มีการอธิบายถึงการตั้งสติสำหรับลมอัสสาสะและปัสสาสะ โดยกระบวนการนี้จะช่ว…

…ั่งค่า ที่ท่านพระธรรมเสนาบดีสุรินทรกล่าวไว้ว่า " นิยม ลมหายใจเข้า และลมหายใจออก มีใช่ เป็นอารมณ์แห่งจิตดวงเดียว และเมื่ อบุคคลรู้ชอบธรรม ๓ ประการ ย่อมไม่ได้วาน ( ภาวนา ย่อมไม่สำเร็จ ) นิยม ลมหายใจเข้า แล…

ในเนื้อหานี้พูดถึงการกำหนดลมหายใจเข้าออกไม่เป็นอารมณ์แห่งจิตดวงเดียว และการเข้าใจธรรม ๓ ประการเพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดในการฝึกฝนจิต. เปรียบเทียบการรักษาจิตคล้…

…ปรารภความเพียร ย่อมละอาสัยอันหมดสิ้นไป, นี้เป็นคุณพิเศษ. ธรรม ๓ ประการเหล่านี้ ย่อมไม่เป็นอารมณ์แห่งจิตสงบเดียว และธรรม ๓ ประการเหล่านี้ จะไม่ปรากฏก็หาได้, จิตย่อมไม่ถึงความฟุ้งซ่าน, ประธาน (ความเพียร) ย…

…ิ่งในชีวิตของภิกษุที่ปรารภความเพียร ซึ่งช่วยให้เข้าใจว่าประโยคและประธานมีความสำคัญอย่างไรต่อการพัฒนาจิตใจและการหลุดจากความฟุ้งซ่าน โดยอธิบายว่าความเพียรเป็นศูนย์กลางในการทำงานและเสริมสร้างคุณธรรมในชีวิตผ…

ปรัชญา๑ - ปฐมสมันต์ปาฏิหาริย์ ภาค ๓ - หน้าที่ ๕๓ รายละเอียดเป็นอารมณ์ ย่อมเป็นไป, แม้เมื่อจิตดวงนั้นดับไปแล้ว จิต ดวงต่อ ๆ ไป ซึ่งมีอารมณ์คือมิติที่ละเอียดกว่า จิตนั้น ย่อม เป็นไปได้นั่นเทียว…

เนื้อหาเสนอการวิเคราะห์การดำเนินการของจิตที่ต่อเนื่องแม้ในขณะที่จิตดวงแรกดับไป โดยใช้การเปรียบเทียบกับเสียงที่มีความละเอียดหลากหลาย นำเสนอควา…

…ัญญา ต่างกัน" [ ธรรม ๓ อย่างมีบริบูรณ์กรรมฐานจึงถึงอุปปาท ] ก็ระลามหายใจเข้า หายใจออก และมีดังนี้ จิตที่มีสมาหายใจ เข้าเป็นอารมณ์ ก็อย่างหนึ่งต่างหาก จิตที่มีสมาหายใจออกเป็นอารมณ์ ก็อย่างหนึ่ง จิตที่มี…

…ึกษาที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับกรรมฐานและการปรากฏแตกต่างของสัญญา การที่กรรมฐานมีรูปแบบต่างๆ และการแสดงออกของจิตที่มีต่อสัญญา การฝึกสมาธิที่สร้างความแตกต่างในประสบการณ์ทางจิตวิญญาณนั้นสำคัญในการพัฒนาจิตใจให้มีควา…