จิต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 26 / 368

…ค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 177 ก็ได้กล่าวคำนี้ไว้ว่า "ถามว่า โยคาวจรภิกษุผู้ใคร่จะรู้จิตของผู้อื่นใน ชั้นอรูปภพ จะเห็นหทัยรูปของใคร จะดูความผันแปรแห่งอินทรีย์ของ ใคร" แก้ว่า "ไม่ (ต้อง) ดู…

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์จิต ๑๖ ประเภทตามคำสอนในวิสุทธิมรรค โดยเริ่มจากการอธิบายภาวะของภิกษุที่มีความสามารถในการเข้าใจจิตของผู้อ…

…- วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 178 สงเคราะห์เข้าในทุกะนี้ แต่พระเถระลางเหล่าก็สงเคราะห์อกุศลจิต ๑๐ นนเบาด้วย ส่วนในทุกะ คือ "สโมห์ วีตโมห์" นี้ (ว่า) โดยปาฏิบุคคลิก นัย (นัยเฉพาะตน ไม่ปนเจือ คือเ…

บทความนี้อธิบายถึงประเภทของจิตตามที่กล่าวในวิสุทธิมรรค โดยเน้นถึงจิตที่มีอาการต่าง ๆ เช่น สโมหจิต ซึ่งเป็นจิตที่มีโมหะ ออกุศลจิต ๑…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 179 วิมุติทั้ง ๕ อย่างนั้น ชื่อว่าวิมุตจิต (จิตยังไม่พ้น) ภิกษุผู้ได้เจตโตปริญาณ ย่อมรู้จิตทุกประการว่า "จิตนี้เป็นจิตมี ราคะหรือ ฯลฯ หรือว่าเ…

เนื้อหาวิเคราะห์และอธิบายเกี่ยวกับวิมุติทั้ง ๕ และเจโตปริญญาณ โดยสำรวจลักษณะของจิตในระดับต่างๆ เช่น จิตมีราคะและจิตยังไม่พ้น มีการพูดถึงปุพเพนิวาสานุสสติญาณ ซึ่งช่วยให้นักปฏิบัติเข้า…

…นาจะเห็น (ด้วยทิพยจักขุ) อย่างนั้น จึงทำฌานที่เป็นบาทแห่งอภิญญา อันมีกสิณเป็นอารมณ์ ให้ควรแก่การนำ (จิต) ไป” (เพื่อทิพจักขุญาณ) ด้วยอาการทั้งปวง แล้ว ทำบรรดากสิณ ๓ นี้คือ เตโชกสิณ โอทาตรสิณ อาโลกสิณ อย่า…

…ภูมิ สถานการณ์ที่เหมาะสมในการขยายอารมณ์กสิณเพื่อให้เกิดอภิญญาและการเห็นรูปที่ชัดเจนภายใต้การพัฒนาของจิต สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงคือการทำให้เกิดอัปปนาในอารมณ์ที่ขยายแล้ว ซึ่งก็จะส่งผลต่อการทำบริกรรม ดังนั้น ก…

…าในอรรถกถาทั้งหลาย อัทธาปัจจุบันมาในพระสูตร ในปัจจุบันทั้งสามนั้น อาจารย์ลางพวกกล่าวว่า "ขณปัจจุบัน จิต เป็นอารมณ์ของเจโตปริยญาณได้" มีคำถามว่า เพราะเหตุไฉน ? มีคำแก้ว่า "เพราะจิตของผู้มีฤทธิ์และของผู้อื…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความผูกพันของวิญญาณกับอำนาจฉันทราคะในปัจจุบัน และการศึกษาจิตในมุมมองของอาจารย์ภายในพระสูตรที่ทำให้ผู้คนสามารถรู้ถึงจิตของคนอื่นได้ ในอุปมาเปรียบเทียบกับดอกไม้ที…

…น ปุจิลง อย่างเดียว เมื่อจะให้ปลิงค์ อืน ก็ต้องประกอบ อ ศพท์และ ก ศพท์ ให้มีสิงครังกัน เช่น:- สนุจี จิตติ ยาย สะ=สนุจิตตา ภิฆูณ จิต ของภิญญาใด สงบแล้ว ภิญญานั้น ชื่อว่ามิจิตสงบแล้ว. พาหุ ธนานี ยสุมี ตะ=พ…

บทความนี้กล่าวถึงสัตมีพุทธพิธี โดยเน้นการแปลและวิเคราะห์ประโยคที่มีความซับซ้อนในเนื้อหา การจัดการกับตัวประธานในประโยค การประยุกต์การใช้ภาษาในรูปแบบต่างๆ เพื่อให้เข้ากับความหมายและบริบท โดยเริ่มต้นจากก

ประโยค - อภิปรายลำไวยากรณ์ สาทาและตัทธิ - หน้า 55 แทน จิต ศัพท์ ซึ่งแปลว่า "ตั้งอยู่แล้ว" ซึ่งเป็นริยากัต [ ศัพท์ที่ปัจจุบันในทิศลองได้ ] คำอธิบาย มีความ…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับความสำคัญของการใช้ศัพท์ในภาษาไทย โดยมีการแบ่งประเภทของศัพท์และอธิบายถึงหลักการในลำไวยากรณ์ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงอิทธิของศัพท์ที่มีการจัดแบ่งออกเป็น 13 หรือ 15 ประเภทตามคัมภีร์ต่

… พึงทราบดังนี้คือ รูปที่เกิดแต่กรรม ชื่อ กัมมาชรูป รูปที่เกิดแต่ปัจจัยอื่นจาก กรรมนัน (คือเกิดแต่ดู จิต และอาหาร) ชื่อ อามัมชูรูป รูป ที่เกิดแต่ใจอเดช ชื่อจิตสุรูป รูปที่เกิดแต่ปัจจัยอื่นจากนั้น ชื่อ จิต…

บทเรียนวิชาภิมรรคนในภาค ๑ ตอน ๑ อธิบายการจำแนกรูป โดยระบุให้เห็นถึงรูปทั้งสามประเภท ได้แก่ รูปที่เกิดจากกรรม, รูปที่เกิดจากปัจจัยอื่น, และรูปที่เกิดจากใจ ซึ่งแต่ละประเภทนั้นมีลักษณะและการตีความแตกต่าง

…ธาธรูมิ (รูปเกิดแต่ปัจจัยอะไร ๆ ก็มีใช่) ในรูป ๕ อย่างนั้น รูปที่เกิดแต่กรรมอย่างเดียวและรูปเกิดแต่ จิตอย่างเดียว ชื่อว่า เอกธูป ในรูปที่เกิดแต่กรรมและรูปที่เกิดแต่ จิตนั้น อินทรีย์รูปกับหทัยวัตถุ เป็นรู…

…เห็นได้ ๔ และ ๕ อย่าง รวมถึงการเกิดของรูปที่มีปัจจัยต่างๆ เช่น เอกธูป ทิวธูป และรูปที่เกิดจากกรรมและจิต เพื่อให้เข้าใจเรื่องของธาตุและจิตในทางพระพุทธศาสนาได้ดีขึ้น นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับภาพรวมของรูปใน…

…ุโส เพราะเหตุธรรมชาตินั้นย่อมรู้แจ้ง ออมร่าง ๆ เพราะเหตุนี้ จึงเรียกว่า วิญญาณ" ดังนี้ คำว่า วิญญาณ จิต มิโน โดยเนื้อความอธิบดีร่วม วิญญาณนี้นั้น แม้เป็นอย่าง ๑. ในวิสุทธิธรรมนี้ อภิสรุณา ท่านแก้ไปทางรว…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงนามขันธ์ทั้ง ๔ โดยเฉพาะวิญญาณขันธ์ที่เกี่ยวข้องกับความรู้แจ้ง และการรวมกันของธรรมชาติที่มีบทบาทแตกต่างกัน เมื่อวิญญาณขันธ์ประสบกับขันธ์นอกนั้นจะกลายเป็นสิ่งที่เข้าใจง่ายขึ้น การศึก

…า (ความไม่เป็นผู้เสละเลย คือมีความอาลัยในไทย- ธรรม) เป็นต้นเสียก็ดี คนอื่น ๆ ชักจูงก็จะทำ ในภาคนั้น จิต (เช่น) นั้นแหละของบุคคลนั้นก็เป็นสังขาร (มีผู้ยึดจูงใจ) ก็แสดงว่า “สังขาร” ในอรรถนี้นั้น เป็นคำเรีย…

บทความนี้สำรวจหัวข้อเกี่ยวกับวิถีธรรมะ ในภาคที่ ๓ โดยเจาะลึกถึงบทบาทของจิตที่ได้รับอิทธิพลจากการเลี้ยงดู การปฏิบัติ และบุญธรรม รวมถึงการใช้โสมันัสและความเข้าใจในสังขาร ซึ่งสะ…

…์ราช (เป็นวิธีจอสัมปฏิท) ๑๓ คือ (เป็นนิจต) มาโดยรูปของตน ๑๑ คือ ผัสสะ เจตนา วิจา วิจาร วิริยะ ชิวิต จิตติญิต (ความหยุดแห่ง จิต) อติหรืออ อโนตัปปะ โมหะ วิจิกิยา และเป็นเยาวปนะ ๒ คือ อุทัจฉะ มนสิการ ในคำเห…

…ร้างความสัมพันธ์กับวิญญาณ โดยเฉพาะในกลุ่มสงฆ์ที่มีความแตกต่างกัน มีกระบวนการส่องศึกษาถึงความหยุดแห่งจิตและปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติธรรม การตั้งอยู่ในความมั่นใจและวิธีปฏิบัติที่เหมาะสมเป็นสิ่งสำคัญในการพ…

… มีความไม่มีมิติคือไม่มีเครื่องหมายแห่งทุกข์ เป็นปัจจุบัน ฐาน หรือว่ามีความไม่มีเรื่องหน่วงเหนี่ยว (จิต) เป็นปัจจุบัน ฐานก็ได้ [ปัญหาชี้ช้อนในเรื่องพระนิพพาน] หากมีคำยืนยันว่า "ไม่มีดอก พระนิพพานน่ะ เพร…

เนื้อหาดังกล่าวพูดถึงลักษณะและธรรมชาติของพระนิพพานในพระพุทธศาสนา ซึ่งมีความสงบ, ไม่เปลี่ยนแปลง, และไม่มีเครื่องหมายแห่งทุกข์ โดยเน้นว่าพระนิพพานสามารถเข้าถึงได้ด้วยการปฏิบัติอย่างเหมาะสม คำที่เกี่ยวข้

…นใด ปัญญาก็ฉันนั้นเหมือนกัน มือจัดสินอารมณ์โดยไม่เที่ยงเป็นตัน โดยธรรมของตนได้ ต่อวิถีซึ่งมีการปัก (จิต) ลงไปเฉพาะ (ในอารมณ์) เป็นลักษณะ มีการกระทบ (อารมณ์) ไปมา เป็นรส ดังว่าเคอเอามาให้ และดังว่าพลิกเอา…

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาและวิเคราะห์วิถีธรรมกรรมและองค์ธรรมในมรรคทั้ง ๓ และ ๔ ซึ่งเน้นการปฏิบัติด้วยปัญญา ระบุถึงสัมมาทิฐิและสัมมาสังกัปปะเป็นส่วนสำคัญในการพิจารณาถึงอารมณ์และการตัดสินใจต่างๆ โดยอ้างอ

…) ๕ เป็น--อัตปิยองค์ซึ่งกันและกัน นามรูปเป็น----- อัศจีปัญญึ่งกันและกันในโอกกัตติยะ (ขณะลงสู่สรรค์) จิตและ เจตสิกธรรมทั้งหลายเป็น ---- อัตปิยองค์แห่งรูปรับทานทั้งหลาย จักขายตะ เป็น---อัตปิยองค์แห่งจิตวิญ…

บทความนี้นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับขันธ์ ๕ ที่ไม่มีรูปเป็นปัจจัยและการสัมพันธ์กันระหว่างนามรูป, จิต และเจตสิกธรรมที่เป็นอัตปิยองค์แห่งรูปรับทานรวมทั้งมโนธาตุ และสิ่งต่างๆ ที่ส่งผลต่อการเกิดใหม่ เช่น …

…ต่งตั้งขึ้นก่อนเพื่อน ในภพ กำเนิด คติ (วิญญาณ) ดูด และสัตววาททั้งหมด (แต่หา) รูป ๓ สมุฏฐาน (คือ ดูด จิต อาหาร) ไม่ช่วยอุปถัมภ์แล้ว ก็อาจตั้งอยู่ทนไม่ แม้รูป ๓ สมุฏฐานเล่า (หา) กรรมรูปนั้นไม่อุปถัมภ์ ก็ไม…

เนื้อหาว่าด้วยการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างกรรมรูปและสมุฏฐานในวิญญาณ โดยให้ความสำคัญกับนามและอุปมิ รวมถึงการวินิจฉัยและวิเคราะห์ภาษาศาสตร์ในบริบทของพุทธศาสนา ระบุความสำคัญของปัจจัยต่างๆ ในการเกิดการรับร

…ให้ผลในภพต่อ ๆ ไป) อโลกิจกรรม (กรรมเลิกให้ผล) ในกรรม ๕ นั้น ชวนแต่นาดวงแรกเป็นกุศลหรืออกุศลก็ตาม ใน จิต ๓ ควบในวงจรนี้หนึ่ง ข้ออาศุจรรวณิยะกรรม ทิฏฐธรรม- เวทย์กรรมนี้ย่อมให้ว่านในอดีพานนี้เท่านั้น แต่เมื…

…บายถึงกรรมต่างๆ ที่ก่อให้เกิดผลในอดีต ปัจจุบัน และอนาคต พร้อมทั้งการพิจารณาอำนาจของกรรมที่ไม่มีผลต่อจิต ๓ ควบในวงจรนี้ ทำให้ผู้อ่านเข้าใจถึงความลึกซึ้งของหลักธรรมในพระพุทธศาสนา การศึกษาเนื้อหาเกี่ยวกับกร…

…ับแห่งโมหรัน แต่ฆามไม่ได้ มาจากโมหรัน ทั้งมันไม่ได้เกิดในลำดับแห่งสมโมหรัน ก็มีได้ ฉันใดดี สันติแห่งจิตย่อมเป็นไปใน ปฏิปฐิ ฉันนั้นเหมือนกัน จิตดวงก่อน (คือ จิตจิต)) แตกดับ จิตดวงหลัง (คือปฏิมาธิต) ก็เกิด…

เนื้อหานี้สำรวจลำดับแห่งจิตและปัจจัยที่เกิดขึ้นในบทย่อยเกี่ยวกับธรรม โดยอธิบายถึงการดำรงอยู่ของจิตในอดีตและอนาคต ขณะเดียวกันยัง…

…ทะนะ แห่งปฏิสนธิฉันนั้นเอง แล้วแม่ในภิญโญนะ แม้ในภูมินะ ก็ฉันเดียว กันกับในอุปปาทะเหมือนกัน ในรูปและจิตฉัน รูปเป็นธรรมชาต ดับซา เปลี่ยนหนัก จิตเป็นธรรมชาติดับพลัน เปลี่ยนเร็ว เพราะ เหตุนี้ พระผู้พระภาคเจ…

บทความนี้พิจารณาถึงการเกิดและดับของรูปและจิตว่าเกิดด้วยอำนาจสันติและอุปปาทะนะ โดยเน้นถึงธรรมชาติของรูปและจิตที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว อธิบายถึง…

ประโยค - วิถีธรรมะแนปก ๓ ตอน ๒ (ตอนจบ) - หน้า ๖๔ แต่สำหรับสัตว์ผู้ใกล้ล้มละลาย จิต ๖ ควร ๖ อธิษฐานุอุปปนเกิด ก่อนถึงความตั้งอยู่แล้วอันเดียวกันนั้นแหละ เกิดขึ้นได้ รูปเกิดในอุป- ปา…

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงลักษณะของสัตว์ที่ใกล้ล้มละลาย และการเกิดขึ้นดับไปของจิตร่วมกับรูปในปฏิสนธิยิน โดยมีการอธิบายเกี่ยวกับอำนาจของกรรมและการจัดประเภทกรรมฐานที่เป็นปัจจัยในการเก…