ชื่อ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 171 / 279

…า อดุทมูตรีย คือ อันเป็นความประพฤติไมประเสริฐ. บทว่า เมถุน คือ จากการถิงพร้อมแห่งเมถุนธรรม." อรรถกถาชื่อว่ากวีวิเคราะห์ว่า "ลองบทว่า เมถุน มุฑฺฐ ได้แก่ ธรรมของคน ๒ คน ผู้เช่นเดียวกัน โดยความกลัดกลุ่มแห่งร…

เนื้อหานี้พูดถึงความหมายของ 'เมถุนธรรม' ที่มีความเกี่ยวพันกับการประพฤติของคนในพระพุทธศาสนา โดยอาศัยอรรถกถาที่อธิบายถึงการมีจิตที่ติดอยู่ในความกลัดกลุ่มแห่งราคะ ซึ่งเป็นธรรมที่เกิดจากการอยู่ร่วมกันทั้ง

…- หน้า ๑๓๐ ภูฏาจุฬาหัตถีโภคสูตร ว่า "ธรรมนี้เป็นธรรมของชนฺ คือเป็นองๆ โดยอาการที่กล่าวแล้ว เหตุนี้ ชื่อว่า เมญูม [๑๒๑] อรรถกถาธรรมมิกสูตร ว่า "บทกาวว่า สฏุตี น ภูฏเชยุ วิภาคโภคณี คำว่า ไมพิธิงโภคทั้งในก…

บทความนี้กล่าวถึงภูฏาจุฬาหัตถีโภคสูตรและอรรถกถาธรรมมิกสูตร รวมถึงหลักธรรมและแนวปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับการบริโภคและการนอน โดยมีการชี้แจงคำศัพท์เฉพาะในบริบทของพระไตรปิฎก เช่น การสูญเสียและการใช้ชีวิตในพ

…ำที่สุด อย่างเป็นเวลาเที่ยง. เพราะเหตุนี้นั่นแหละ ในบท ภายนัยแห่งลิกาบบทนั้น พระอุปสังสีจึงกล่าวว่า ชื่อว่า วิภา (ได้แก่) เมื่อกาเที่ยงล่วงเลยไปจนถึงอรุณฉัน." แม่เวลาที่ตรง ก็ยัง ถึงความสงเคราะห์เข้าไปในก…

บทนี้พูดถึงการแบ่งมรรคของบุรุษที่ประกอบด้วยมรรค ๖ และมรรค ๓๐ ที่เกี่ยวกับอาการของอากาศ พระอุปสังสีและการบริโภคตามเวลา ในส่วนนี้ยังกล่าวถึงวัตถุที่เรียกว่าโกสนะและการบริโภคในเวลาต่าง ๆ เพื่อความเข้าใจใ

…ิ คือ อาชัยประโยชน์อันเป็นไปในคุณหน้า. บทว่า ชมมณีสุดิติ คือ อาชัยธรรมอันไม่อัปยศ (คืออิ่มพาน) ความเชื่อในพระรัตนตรัยก็ดี ความเชื่อในกรรมและผลของกรรมก็ดี ชื่อ ว่า ปลไท. บทว่า นิพุณิทิตา วา คือ หรือว่าความ…

บทความนี้วิเคราะห์ความสำคัญของเพลงขับและการร้องในพระพุทธศาสนา โดยชี้ให้เห็นว่าความเชื่อในพระรัตนตรัยและกรรมมีบทบาทสำคัญในการดำรงชีวิต รวมถึงอธิบายถึงความหมายของบทบางตอนในคัมภีร์ เพื่อให้เ…

…๕] ก็เพราะพระอรรถถากาจยกล่าวไว้ ในอรรถกถากฏิการ สิกขาบท ในกงวัจวิติ ว่า " ๓ คิบของบูรพากลางในบัดนี้ ชื่อว่า คิบพระสุดด ๑ เป็นศกคิบโดยศกช่างไม้" เพราะฉะนั้น นั่นแห่งบุรพกลางคน จึงเป็น ๑ นี้ ของพระศาสดา เหต…

เนื้อหาในเอกสารนี้ว่าด้วยการศึกษาเกี่ยวกับการวัดขนาดและรูปแบบทางเรขาคณิตในพระธรรม โดยเฉพาะการประยุกต์การวัดจำพวกต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติของพระภิกษุและคำตรัสของพระผู้มีพระภาค อธิบายถึงรัฐศาสตร

…โยค ๕ : มงคลคาถาที่ปืนเปล เล่ม ๓ หน้า ๑๔๐ ในภูมิาหาขึ้นบก แก้วว่า "กิำคำใดที่ท่านกล่าวไว้ในอรรถกถา ชื่อทุกบทนี้ว่า "แต่คล่าสุดท้ายแห่งองค์ทั้งหมด เป็นองค์พิเศษ สำหรับสามเณรเท่านั้น คำนี้อาจไม่สมกับคำนี้ว…

เนื้อหาในหน้านี้กล่าวถึงความสำคัญของศีลและการเข้าทรงอุโบสถ โดยมีการแนะนำให้ผู้ที่รักษาศีลควรรักษาให้เรียบร้อย และควรสร้างความตั้งใจในการทำกิจกรรมทางธรรม รวมถึงการฟังธรรมและอธิษฐานเพื่อให้ได้ผลตามที่พร

…า เล่ม ๓ - หน้าที่ 142 ผู้อื่น" ถ้าว่าด้วยการสมาทานของคู่อโบสถ จบ. [๑๓๐] การสมาทานของคู่โบสถนั้น ชื่อว่าสแมกค์ เพราะเป็นเหตุแห่งความเกิดในสวรรค์เป็นต้น เพราะเหตุนี้ พระผู้มเหภาคจึงตรัสไว้ว่า “วิสาขา ผู…

เนื้อหาพูดถึงการสมาทานของคู่โบสถที่มีชื่อว่าสแมกค์ ซึ่งเป็นเหตุแห่งความเกิดในสวรรค์ โดยพระผู้มเหภาคได้กล่าวถึงราชสมบัติของมนุษย์และการเปรียบเ…

…นั้น ว่า "บุคคลอ่อนเป็นผู้ขวนขวายในวัดปฏิบัติ แก่ผู้เจริญว่านโดยวิั้ยและโดยคุณ ด้วยเจตนาใด เจตนานั้นชื่อว่า เวยาวัจจะ (เทศนาเป็นเหตุขวนขวาย) เวยาวัจจะนั่นแหละ ชื่อเวยาวัจจะ ว่าอย่างหนึ่ง กรรมัอันไปแล้ว คื…

ในบทความนี้กล่าวถึงเวยาวัจจะในบริบทของการขวนขวายในการปฏิบัติธรรมในวัด โดยเฉพาะกับผู้เจริญว่าน ซึ่งเจตนานั้นถือเป็นเหตุขวนขวายให้เกิดผลดี ทั้งนี้ยังมีเรื่องราวของพระเจ้าอัครปัชโชติที่ได้พบพระปัจเจกพุทธ

… จึงไปยังโครนานคร รับอาภิจฉาณายช่างชุนใน ทั้งนั้น(ไว้เป็นภาระ) แล้วสำเร็จภายในที่ใกล้เรือนของเศรษฐี ชื่อ อ๋านะ เลี้ยงชีวิตด้วยการงานของนายช่างชุน ในคราวนั้นสั่น-มหาเศรษฐีให้มหาทานเป็นไปแล้วเก็บหาของ ถวายอ…

…ผลให้เขาเป็นกุมามเทวดาในอนาคต เรื่องนี้แสดงถึงการเคารพและความเอื้อเฟื้อในการช่วยเหลือผู้อื่นและความเชื่อในการทำบุญที่ส่งผลต่อชีวิติในอนาคต

…ป็นเหตุ ? ทว่า เต คือ ของท่าน ท่าว่า เอตทิโล ได้แก่ เช่นนี้ ความว่า ดังที่ปรากฏอยู่ในบัดนี้ จีรวรรณ ชื่อว่า วัณณะ: อธิบายว่า วรรณะแห่งสีรึ่งสามารถแพ้ได้ ๑๒ โยชน์, บาเท กล่าวว่า เกน เต อิติ อิฺย อุจฺฉิต คื…

บทความนี้สำรวจความหมายและความสำคัญของบุญและสุขาในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการวิเคราะห์จากคำสอนของพระมหาโมคลลานะที่กล่าวถึงการใช้ทรัพย์และอุปกรณ์ที่จำเป็นในชีวิตประจำวัน พร้อมเน้นความสำคัญของการกระทำต่าง ๆ

…แนกอยู่บนป่าเสื่อในป่า. งูใหญ่ได้คลายออกไป ในทันทีนั้นเหมือนกัน." ภูฏาสัมฤทธิ์ฉุฉัษฎ์ ว่า "งูเหลือม ชื่อวงใหญ่. มุ่งนั้นได้ คลายไปแล้ว เพราะเดชแห่งคีต." [๕๕] อรรถกถาสมมาทภูฉุฉัษฎ์เป็นต้น ว่า "ก็แม้ความคิด…

ในบทนี้ได้พูดถึงความเชื่อมโยงระหว่างจิตและกรรมภิลาส รวมถึงธรรมะที่เกี่ยวข้องกับการบำเพ็ญเพียรในพุทธศาสนา โดยเน้นถึงความสำคัญข…

…านั้น เหตุนี้ กรรมเหล่านั้น พระผู้พระภาค จึงตรัสว่า กรรมกิเลส แล้วลาวว่าต่อไปว่า กรรมมันด้วย ชื่อว่า เป็นกิเลส เพราะความเป็นกรรมที่สัมปยุตด้วยกิเลสด้วย เหตุนี้ จึงชื่อว่ากิเลส จริงอยู่ คนมีกิเล…

ในเนื้อหาได้กล่าวถึงกรรมกิเลสสี่ประเภทซึ่งจัดเป็นบาปกรรมตามพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า ได้แก่ ปาณาติบาต, อารมานา, อุตุนาหตา และการถึงภัยของชายอื่น ทั้งนี้ พระอรหันต์ได้สอนให้หลีกเลี่ยงกรรมเหล่านี้ เนื่

…จึงความไหวในกายทวาร. เขาเที่ยวไปในปลันทั้งวัน ไม่ได้โดยที่สุด แม้สะกดตายและตุ่น, ถามว่า 'อุทธุธิ' จะชื่อว่าเป็นกายกรรมหรือไม่ เป็น? ก็ตว่า 'ไม่เป็น.' เพราะเหตุไร จังไม่เป็น? เพราะยังไม่ถึงกรรมบถ. แต่อุทธุ…

บทความนี้สำรวจคำอธิบายเกี่ยวกับอุทธธรรมในพระพุทธศาสนา โดยพิจารณาถึงความหมายของเรื่องอาธและการเกิดของกรรม โดยเน้นว่าบุคคลที่ไม่ถึงกรรมบถจะไม่สามารถกล่าวว่าเป็นกายกรรมได้ การศึกษานี้ช่วยให้เข้าใจถึงความ

…ไหว ในวิฤาวารแม้โดยแท้ ถึงกระนั้น ยังไม่อาจเป็นวิฤาวาร เพราะยัง ไม่ถึงความเป็นกรรมมบ, แต่พึงทราบว่า ชื่อว่าเป็นจริงอย่างเดียว. แต่พอเมื่อรถเดนมาเกิดขึ้นแล้วในนวทานเท่านั้น ย่อมมีด้วยอำนาจอพยาบาต หนีด้วยอำ…

เนื้อหาครอบคลุมการวิเคราะห์วิฤาวารและกรรมมบตามลำดับความสำคัญในพระพุทธศาสนา โดยมีการกล่าวถึงการกระทำของมนุษย์และผลที่ตามมา ไม่ว่าจะเป็นกายกรรมหรือมนกรรม ซึ่งมีความเกี่ยวข้องกันในทางธรรมและกรรมมบ ซึ่งช่

ประโยค ๕๔ - มั่งคลัตถิอันเป็นแปล เล่ม ๓ - หน้าที่ 181 นั่นแห่ ชื่อว่าน้ำเมา เพราะอรรถกถาเป็นที่ตั้งแห่งความเมา, กิ่รอปะอะไร ๆ แม้อย่างอื่น อันเป็นที่ตั้งแห่งความเมา ม…

เนื้อหาพูดถึงนิยามของน้ำเมาและมัชชะตามที่กล่าวในอรรถกถา โดยอธิบายถึงการที่สุราและเมรัยเป็นที่ตั้งแห่งความเมา และการสำรวมจากการดื่มน้ำเมาเป็นหลักการสำคัญในการฝึกปฏิบัติตามแนวทางศาสนา อรรถกถาได้กล่าวถึง

…รรคดีดี ส่อว่าพรหมวรรณในอก ที่ว่า ตใป ๑ พรหมจริยาญ ในจริง, ถึงอย่างนั้นพรหม- จรรอันเหลือจากจรรยนั้น ชื่อว่า อันพระผู้มีพระภาคทรงถือเอาแล้ว เพราะความที่มรรคร พระองค์ทรงถือเอาแล้วข้างหน้า ด้วยอร่อยสัจ- ทสนะ…

ในพระธรรมมีการอธิบายว่า การดื่มสุราถือเป็นบาปและสะท้อนถึงสถานะของบุคคลตามแนวทางแห่งธรรมะ พระผู้มีพระภาคตรัสถึงกรรมที่เกี่ยวกับการดื่มสุราไว้อย่างเหมาะสม และบัณฑิตควรเข้าใจว่า การดื่มสุราอาจนำไปสู่อันต

…งบเที้่บว่า เสนาสนคุณโห่ จ ปฏิอุปสมฌก คดังนี้ บันดติพิพาทว่า ก็การถือเสนาสนะ แม้ ของอุปสมบนทั้งหลาย ชื่อว่าย่อมระงับ เพราะต้องปราชนิบัติ (การถือเสนาสนะของสามเณร ย่อมระงับ) เพราะอันกำลังเสียซึ่งคุณ เครื่อง…

ในเนื้อหานี้มีการอภิปรายเกี่ยวกับความเป็นสมณะของสามเณร และวิธีการปฏิบัติตามพระกฎระเบียบที่สำคัญ รวมถึงความเกี่ยวข้องกับการถือเสนาสนะและการดื่มน้ำมาน่า ตามที่ได้ชี้แจงในตำราอรรถกถาและพระมหาปริสิกขาบท โ

…มะพร้าวเป็นต้นที่มารองไว้ รสนั้นยังใหม่ๆ ที่เดียว ส่วนดอกวะใบที่เขาปรุงด้วยมาสหลายอย่าง ไม่มีน้ำเมา ชื่อว่า โลน โสภิราชสุดตะ." ก็คำว่า อภิณวาคโต ในกฎฎีษฎีปานิสิกขานั้น ย่อมผิด จากคำนี้ว่า อิฐิรวา สิโต เพร…

ภายในเนื้อหาในเสกฎีษฎีปานิสิกขาเสนอถึงความสำคัญของกรรมและอารมณ์ที่เป็นพื้นฐานของการกระทำในชีวิต พบการอ้างอิงถึงอรรถกถาที่เกี่ยวข้องกับกรรมทั้ง ๓ และการดำเนินการที่ไม่ควรถูกมองข้าม อธิบายถึงกรณีต่างๆขอ

…ารามแห่งคุณธรรมจรรยา เหล่านี้เหมือนกัน เพราะว่าการเว้น จากวัตถุที่จะ พิงก้าวล่วงนั้นแหละ เป็นกิริยา ชื่อว่ามรรยดี." อรรถกถาวุฒุนสูตร ว่า "บรรดาวีรติ ๓ อย่างนั้น วิรติ ๒ อย่างข้างต้น ทำวัดภูมิชีวิตมุมรัยเป…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของวิรติและการเว้นจากบาปธรรมในด้านศีลธรรม โดยการเสริมสร้างค่านิยมในชีวิตให้เป็นไปตามอารมณ์ที่ถูกต้อง และเน้นถึงการสมาทานวิรติในสิกาขาบทต่างๆ ที่สำคัญในชีวิต. ข้อมูลในอรรถกถา

…ตรนั้น ว่า "สิกขาบททั้งหมด ย่อมเป็นอันทำลาย เพราะความเป็นสิกขาบทที่สมาทานรวมกัน สิกขาบทนั้นเท่านั้น ชื่อว่าทำลาย เพราะความเป็นสิกขาบทที่สมาทานเป็นแผน ฯ. วิธีนี้นั่น ท่านกล่าวว่ามารฉสามารถถอดสูตร" [๑๕๑] โ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการทำลายสิกขาบทในพระพุทธศาสนา สรุปความสำคัญของการประพฤติปฏิบัติตามสิกขาบทที่สมาทาน และการแสดงถึงลักษณะของพระอริยสาวกที่ไม่ปฏิบัติในสิ่งที่เป็นโทษ เช่น การดื่มสุรา สังเกตได้จากการที่น้ำ