ดู : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 158 / 329

…งเดียรถีย์ทั้งปวง อันพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงสรรเสริญ ไว้ในพระสูตรนั้น ๆ ด้วยอาการเป็นอเนกอย่างนี้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย ธรรมเอก บุคคลเจริญทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นไปเพื่อความสังเวช ใหญ่ เป็นไปเพื่อประโยชน์ใหญ…

การเจริญกายคตาสติคือการนำมาซึ่งความสังเวชใหญ่และความเกษมจากโยคะใหญ่ เป็นการพัฒนาตนเองที่สำคัญในพุทธศาสนา ผู้ที่บริโภคกายคตาสติย่อมได้รับอมฤต ทำให้เกิดสติสัมปชัญญะและญาณทัสสนะ การประกอบกายคตาสติช่วยให้

…นาปานบรรพ อิริยาบถบรรพ จตุสัมปชัญญ บรรพ ปฏิกูลมนสิการบรรพ ธาตุมนสิการบรรพ สิวัฏฐิกบรรพ 8 โดยนัยว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็กายคตาสติบุคคลเจริญอย่างไร ทำ ให้มากอย่างไร จึงมีผลใหญ่มีอานิสงส์มาก ภิกษุทั้งหลาย…

บทนี้กล่าวถึงการเจริญกายคตาสติในวิสุทธิมรรค แบ่งเป็น ๑๔ บรรพ อาทิ อานาปานบรรพ อิริยาบถบรรพ และจตุสัมปชัญญบรรพ ทั้งนี้ กายคตาสติช่วยให้ภิกษุเจริญการปฏิบัติธรรมเพื่อผลดีในชีวิต นอกจากนี้ยังมีการอธิบายสม

…นว่า ทวดึงสาการกรรมฐานนั้นใด ที่ทรงแสดงไว้โดยเป็นปฏิกูล มนสิการ สงเคราะห์เอามันสมองเข้ากับเยื่อในกระดูกอย่างนี้ว่า "ดูกร ภิกษุทั้งหลาย ก็แลข้ออื่นยังมีอีก ภิกษุพิจารณาเห็นกายนี้นี่แล แต่ พื้นเท้าขึ้นไป …

บทนี้เน้นการทำสมาธิและการระลึกถึงกายตามคำสอนในวิสุทธิมรรค มุ่งเน้นอานาปานบรรพเป็นกรรมฐาน ที่ชี้ให้เห็นถึงธรรมชาติของกายมนุษย์ที่เต็มไปด้วยสิ่งไม่สะอาด เพื่อให้เกิดการสำนึกในความไม่ถาวรของร่างกายและจิต

…โพชฌงคโกสัลล (สูตร) พระโยคาวจรควรทราบ เพื่อประกอบวิริยสมาธิ [อธิจิตตสูตร] ใน ๓ สูตรนั้น สูตรนี้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบ က อธิจิต ต้องมนสิการนิมิต ๓ ตามกาลอันควร คือต้องมนสิการ สมาธินิมิตตาม…

ในหนังสือที่อธิบายเกี่ยวกับพระโยคีและอัปปนา มีการกล่าวถึงอธิจิตตสูตรและความสำคัญของการมนสิการในขั้นตอนต่างๆ แสดงถึงความเข้าใจในอาการต่างๆ ที่ผู้ปฏิบัติต้องรู้และปฏิบัติได้อย่างตรงจุด โดยไม่ตรงกันในทุก

…นอภิญญา- สัจฉิกรณีธรรมนั้น ๆ โดยแท้" ดังนี้ พึงทราบว่า ชื่ออธิจิตต (สูตร) [สีติภาวสูตร] สูตรนี้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม 5 ประการ เป็นผู้อาจเพื่อทำให้แจ้งซึ่งสีติภาวะ (ความดับเย็น) อ…

ในวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ กล่าวถึงการปฏิบัติธรรมของภิกษุที่มีอธิจิตต โดยมีธรรม ๖ ประการ ที่ช่วยในการเข้าถึงสีติภาวะอันยอดเยี่ยม จิตของภิกษุต้องถูกตั้งอย่างถูกต้องเพื่อห่างไกลจากอาสวะ และเพื่อให้สาม

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - [โพชฌงคโกสัลลสูตร] หน้าที่ 44 ส่วนสัตต โพชฌงคโกศล ได้แสดงมาแล้วในอัปปนาโกศลกถาว่า "ฉันนั้นนั่นแล ภิกษุทั้งหลาย ในสมัยใดจิตหดหู ในสมัยนั้น (กาลนั้น) มิใช่กาลที่จะ

…วก่อนจะเริ่มกรรมฐาน รวมถึงการทำบริกรรมตามหลักการที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้บรรลุความรู้แจ้งได้ดียิ่งขึ้น ดูรายละเอียดเพิ่มเติมที่ dmc.tv.

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ๑ - หน้าที่ 59 ตนแห่งกระดูกเหล่านั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วนที่ ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [เยื่อในกระดูก] คำว…

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายเยื่อในกระดูกและลักษณะของไต พร้อมพูดถึงศัพท์ทางการแพทย์ที่เกี่ยวกับอวัยวะภายใน โดยใช้คำอธิบายเชิงเปรียบเทียบเพื่…

…นนิเทศแห่งสติปัฏฐานวิภังค์ เป็น วิจรนตา-อุลลงมิตวา วิจรนฺตา ถ้าเช่นนี้ก็แปลว่า "เที่ยวพลุ่งพล่านไป” ดูจะแนบเนียนกว่า---- วิรวนตา กระมัง อภิหรนุติ ในปรมัตถโชติกาเป็น----หนุนุติ พวกหนอนหรือตัวพยาธิส่วนมาก…

ในเอกสารนี้มีการอธิบายพยาธิ 32 ประเภทที่อาศัยอยู่ในอุทร ขนาดและลักษณะที่แตกต่างกัน เช่น พยาธิประเภทต่างๆ ที่เปรียบเสมือนหนอนในอุทรที่มีพฤติกรรมที่แสดงถึงการแย่งอาหารในร่างกายมนุษย์ เมื่อร่างกายมีอาหาร

…้าด้วยน้ำย่อยคือเขฬะแล้ว ทันทีนั้น มัน (กลาย) เป็นของปราศจากความถึงพร้อมแห่งสี กลิ่น และรสเป็นต้นไป ดู ประหนึ่งข้าวลงด้ายของช่างหูกและรากสุนัข” (กลืน) ลงไปแล้ว น้ำดี เสมหะและลม (ออกมา) กลั้วเป็นไอขึ้นด้…

เนื้อหานี้พูดถึงกระบวนการย่อยอาหารในวิสุทธิมรรค อธิบายถึงการเปลี่ยนแปลงของอาหารและความไร้ค่าเมื่อกลายเป็นขยะในร่างกาย เปรียบเหมือนกับสิ่งที่เกิดขึ้นในธรรมชาติ มีการใช้เปรียบเทียบเพื่อให้เห็นภาพชัดเจน

… - [อานาปานสติ] หน้าที่ 84 อานาปานสติกรรมฐานนั้นใด ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงสรร เสริญไว้อย่างนี้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย แม้อานาปานสติสมาธินี้แล บุคคลทำให้มีทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นธรรมละเมียดแท้ด้วย” ประณีต …

ในช่วงนี้ของพระธรรมภาสิต อานาปานสติกรรมฐานถือเป็นการปฏิบัติที่ได้รับการเชิดชูจากพระพุทธเจ้า โดยเน้นว่าผู้ที่ทำให้มีและทำให้มากจะประสบกับธรรมละเมียดแท้และสูงส่ง ภิกษุสามารถปฏิบัติการอานาปานสติได้ในสถาน

…ามบาลีคำถาม] บัณฑิตพึงทราบนิเทศ (ขยายความ) แห่งบาลีคำถามว่า "กถิ ภาวิโต จ ภิกฺขเว อานาปานสฺสติสมาธิ ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็อานาปานสติสมาธิ บุคคลทำให้มีอย่างไร" เป็นต้นนี้ก่อน คำว่า 'ก' เป็นพระปุจฉาด้วยความ…

เนื้อหานี้สำรวจเรื่องอานาปานสติกรรมฐานซึ่งเน้นการเจริญสมาธิที่เกี่ยวข้องกับลมหายใจ ทั้งนี้มีการอธิบายว่าการทำให้เกิดขึ้นของอานาปานสติสมาธิเป็นอย่างไร มีการถามพระพุทธเจ้าถึงวิธีการและประโยชน์จากการฝึกส

…คาบไปได้ เพราะอานาปานสติสมาธิเป็นนิพเพธภาคิยธรรม ก็ในพระบาลีคำถามนี้ มีความสังเขป (ดังต่อไป) นี้ว่า ดูกร ภิกษุทั้งหลาย อานาปานสติสมาธิ บุคคลทำให้มีด้วยประการไร ด้วย อาการไร ด้วยวิธีไร ทำให้มากด้วยประการ…

เนื้อหานี้อธิบายความหมายของอเสจนโก โดยเชื่อมโยงถึงการฝึกอานาปานสติสมาธิซึ่งนำไปสู่ความสุขและการตัดขาดจากบาปและธรรมอันเป็นอกุศล การเข้าถึงฌานและผลลัพธ์ที่ตามมาซึ่งเกี่ยวข้องกับการบรรลุพระสัมมาสัมโพธิญา

…าที่ 90 ตรัสคำว่า อิธ ภิกฺขเว เป็นต้น [แก้ อิธศัพท์] ในคำเหล่านั้น คำว่า อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ แปลว่า "ดูกรภิกษุ ทั้งหลาย ภิกษุในศาสนานี้ เพราะอิธศัพท์ในพระบาลีนั้นนี้เป็นศัพท์ แสดงถึงศาสนา อันเป็นที่ก่อเก…

ในคำสอนของศาสนานี้ คำว่า 'อิธ ภิกฺขเว' หมายถึง 'ดูกรภิกษุทั้งหลาย' ซึ่งแสดงถึงความสำคัญของศาสนาในการสร้างอานาปานสติสมาธิ พุทธพจน์นี้ชี้ชัดให้เห็นว่าศา…

… ตอน ๑ - หน้าที่ 125 แท้จริง พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงอาศัยอำนาจประโยชน์ (คือเหตุ) นี้แล จึงตรัสไว้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราไม่กล่าวอานาปานสติภาวนา แก่คนที่หลงลืมสติไม่มีสัมปชัญญะ" ดังนี้ อันกรรมฐานทุกอย่า…

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการมีสติและปัญญาในการฝึกกรรมฐาน การอานาปานสติกรรมฐานเชื่อมโยงกับการบริหารจิต โดยเฉพาะในพระพุทธศาสนา ซึ่งต้องการสติสัมปชัญญะเช่นเดียวกับการใช้เข็มที่ต้องมีความละเอียด เพื่อให

…เป็นเหมือนดวงดาว เหมือน เม็ดมณี และเหมือนเม็ดไข่มุกก็มี ลางท่าน ปรากฏเป็นสิ่งมีสัมผัส ๑. โคเมืองไทย ดูเหมือนไม่ใคร่ชอบแช่น้ำ ๒. มหาฎีกาว่า นิมิต นี้ คือ อุคคหนิมิต หรือปฏิภาคนิมิต

บทนี้พูดถึงการทำสมาธิด้วยการใช้สติและปัญญา เปรียบเทียบกับการทำงานกับโคที่ต้องใช้ความระมัดระวัง โดยแนะนำให้จัดการจิตไว้ในที่ที่ลมกระทบอย่างปกติ เมื่อสร้างสรรค์ไปในทางนี้ จะนำไปสู่การปรากฏนิมิตต่าง ๆ นอ

…้ได้ คือทำให้เป็นอัปปนาได้โดยลำดับ ในที่นี้แปลตามนัยแรก ๒. ปจจเวกขิตพพ์ นี้ ในมหาฎีกาเป็น ลูกขิตพพ์ ดูจะเข้าที่กล่า เพราะเข้ารูปกับ ลูกขณโต สนิท

บทความนี้พูดถึงการตั้งจิตไว้ในปฏิภาคนิมิตและการศึกษาองค์ความรู้ในวิสุทธิมรรค โดยพระโยคาวจรที่มีปัญญาจะต้องตั้งจิตไว้ในปฏิภาคนิมิต และสามารถจัดการนิวรณ์และกิเลสให้หมดไป รวมถึงการมีสติกับลมอัสสาสะและปัส

…ปนั่น ส่วนการ กำหนดนามรูปโดยพิสดารจักมีแจ้งข้างหน้า ครั้งทําหนดนามรูปได้อย่างนี้แล้วก็หาปัจจัยของมันดู เมื่อหาด เห็นมันแล้วก็ข้ามความสงสัยปรารภความเป็นไปแห่งนามรูปในกาลทั้ง ๓ เสียได้ ผู้ข้ามความสงสัยได้…

ในเนื้อหานี้ จะมีการกำหนดนามรูปที่ประกอบด้วยลมอัสสาสะปัสสาสะและกาย ซึ่งสัมพันธ์กับจิตและธรรมเพื่อให้เข้าใจความเป็นไปของนามรูปในกาลทั้งสาม โดยการพิจารณาไตรลักษณ์ที่จะช่วยให้ละวิปัสนูปกิเลสต่างๆ ทั้งนี้

… ปชาโต และภาวยโต ตามลำดับ ท่านไม่เรียงไว้ ด้วยเห็นว่านักเรียนอาจเติมได้เองกระมัง แต่ในมหาฎีกาแก้ไว้ ดูเป็นว่า ของท่านเรียงไว้เสร็จ เพราะท่านยกมาเป็นบทตั้งเช่นว่า อภิชานโตติ วิปัสสนาปญฺญาปพฺพงฺคมาย มคฺคป…

หนังสือการแปลวิสุทธิมรรคในเนื้อหานี้ เน้นการเข้าใจเกี่ยวกับสุขปฏิสเวทีและจิตตสังขารภายในพระพุทธศาสนา ซึ่งแบ่งแยกเป็นฌานต่าง ๆ วิเคราะห์และอธิบายในแง่ของสมถะและวิปัสนา การศึกษาเนื้อหาของมหาฎีกาภายในวิส

…วามเป็นมูลแห่งการทำวิชชาและวิมุติให้บริบูรณ์ก็ได้ จริงอยู่ พระผู้มี พระภาคเจ้าก็ได้ตรัสคำนี้ไว้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย อานาปานสติ ภิกษุเจริญทำให้มากแล้ว ย่อมยังสติปัฏฐาน ๔ ให้บริบูรณ์ สติ ปัฏฐาน ๔ ภิกษุเ…

บทความนี้อธิบายความสำคัญของอานาปานสติที่พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ โดยยกตัวอย่างคำสอนเกี่ยวกับการเจริญสติปัฏฐาน ๔ และอานิสงส์ที่สำคัญ ซึ่งรวมถึงการรู้จักลมอัสสาสะปัสสาสะที่เป็นจริมกะและความดับของลมหายใจ ตา

…ว ระลึกถึงคุณทั้งหลายแห่งพระนิพพาน ที่นับว่าเป็นที่ระงับแห่งทุกข์ ทั้งมวล โดยนัยพระบาลีอย่างนี้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย ธรรมทั้งหลาย เป็นสังขตะก็ดี อสังขตะก็ดี มีประมาณเพียงใด วิราคธรรม เรากล่าว ว่าเป็นเล…

ในบทความนี้มีการกล่าวถึงการเจริญอุปสมานุสติสำหรับโยคาจรภิกษุ โดยเน้นที่การเข้าถึงและระลึกถึงคุณสมบัติต่างๆ ของพระนิพพาน ที่เป็นการระงับทุกข์ โดยอ้างอิงถึงคำสอนทางพระบาลี เรื่องวิราคธรรม เป็นธรรมที่สำค