นั่ง : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 84 / 170

…อ สัมผัสด้วยอาการกัดเอา ๑ สัมผัสด้วย การถูกต้องเอา ‹ สัมผัส ๒ อย่างนั้น หาเบียดเบียนภิกษุผู้ห่มจีวร นั่งอยู่ได้ไม่ เพราะเหตุนั้น ในที่เช่นนั้น ภิกษุจึงเสพจีวรเพื่อประ โยชน์แก่การบำบัดสัมผัสเหล่านั้น การกล…

เนื้อหาในบทนี้เกี่ยวข้องกับการสัมผัสของสัตว์ที่เสือกคลานไป และความสำคัญของการปกปิดอวัยวะที่อาจทำให้เกิดความละอาย การเสพจีวรเพื่อบำบัดสัมผัสต่างๆ และความหมายของคำว่า บิณฑบาต ที่เกี่ยวกับการได้รับอาหารจ

…์นั้นไม่มี พึงสมาทานในสำนักภิกษุ ผู้ทรงธุดงค์ แม้เมื่อท่านผู้ทรงธุดงค์ไม่มี จึงกวาดลานพระเจดีย์แล้ว นั่งกระโหย่ง กล่าวสมาทานเหมือนอย่างกล่าวในสำนักของพระสัมมา สัมพุทธเจ้าเถิด แม้ว่าสมาทานด้วยตนเองก็ใช้ได้…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการธุดงค์และสมาทานเจตนาในพิธีกรรมที่พระพุทธเจ้าทรงแนะนำ รวมถึงการวินิจฉัยเกี่ยวกับธุดงค์ต่างๆ ที่มีความสำคัญในการปฏิบัติธรรม หลังจากมรณภาพของพระพุทธเจ้า การสมาทานควรเกิดขึ้นในสำนักขอ

…นาสนะชายบ้าน สำหรับภิกษุเตจีวริกะนั้น ส่วนผู้เป็นอารัญญิกะ จะซักซ้อม ๒ ผืนในคราวเดียวกันก็ได้ แต่จึงนั่งอยู่ใกล้ ๆ (ผ้า) พอ ที่เห็นว่าใคร ๆ มา สามารถจะซักผ้ากาสาวะ (ที่ตากอยู่) มาคลุมตัว ได้ทัน. ส่วนสำหรั…

บทความนี้พูดถึงการใช้งานผ้ากาสาวะในเสนาสนะที่เกี่ยวข้องกับภิกษุเทจีวริกะและวิธีการซักซ้อมผ้ากับข้อปฏิบัติเมื่อต้องการยืมผ้าของภิกษุผู้อื่นในระหว่างการย้อมผ้า โดยมีรายละเอียดทางไวยากรณ์ที่อธิบายถึงการใ

… แม้เมื่อคน (บ้านอื่น ๆ มาขอ) รับบาตรก็ให้ รับภิกษา ที่เขานำมาถวายในเวลากลับก็ได้ แต่ (เลิกบิณฑบาต) นั่งลงแล้ว ย่อมไม่รับภิกษา (อีก) ในวันนั้น ผู้ถืออย่างกลาง แม้นั่งลงแล้ว ยังรับ (อีก) ในวันนั้น แต่ไม่รั…

เอกสารนี้ศึกษาประเภทของปิณฑปาติกภิกษุที่มี ๒ จำพวก คือ ประเภทที่ถืออย่างอุกฤษฎ์และกลาง โดยอธิบายวิธีการรับภิกษาและการอยู่ร่วมกับชุมชน การก์เล่าตำนานเกี่ยวกับภิกษุในหมู่บ้าน มีการเสนอมุมมองเกี่ยวกับการ

…รู้ว่า พระเถระไม่ได้ฉันอะไร ๆ เลย ด. ตรงนี้เข้าใจยากอยู่ ทั้งหมดนี้เป็นปัญหาสำหรับเอกาสนิกภิกษุผู้ไปนั่งฉันในโรงฉัน ที่ท่าน ให้เลือกนั่ง ณ อาสนะที่สมควรแก่ตน ก็เพื่อว่านั่งลงฉันแล้วจะได้ไม่ต้องลุก แต่ก็เก…

…ี่เหมาะสมเพื่อไม่ให้ต้องลุกขึ้นระหว่างการฉันอาหาร การอภิปรายระหว่างฝ่ายต่าง ๆ เกี่ยวกับหลักการของการนั่งและการฉันอาหารส่งผลต่อวิธีปฏิบัติของพระภิกษุในบริบทของธุดงค์ และแสดงให้เห็นถึงความระมัดระวังในการรัก…

…ี่ยทราย ทำรั้วล้อม ติด (บาน) ประตู เสียด้วย แล้วจึงอยู่ก็ได้ แต่ในวันที่มีงานมหกรรม รุกขมูลภิกษุอย่านั่งอยู่ที่นั่น พึง (ไป) นั่งที่อื่นที่มีอะไรบัง [ ความแตกแห่งรุกขมูลทั้งคะ ] ก็แล ธุดงค์แห่งรุกขมูลิกภิ…

เนื้อหาของบทนี้พูดถึงวิธีการเตรียมที่นั่งสำหรับพระภิกษุ รวมถึงแนวทางการปฏิบัติในเรื่องรุกขมูลและอานิสงส์จากการอยู่ ณ ที่มุงบัง โดยมีการอธิบาย…

…างอิงมาเป็นนิทัสนะเช่นนั้น จะให้เข้าใจว่ากระไร จะให้เข้าใจว่าท่านเป็นพระ อนาคามีอยู่ก่อนแล้ว หรือว่านั่งเก้าอี้สัตตังคะแล้วจึงได้เป็น ถ้าท่านเป็นพระอนาคามีอยู่แล้ว ก็จะ เป็นว่า อ้างท่านเป็นนิทัสนะเพื่อแสด…

…ะเถระอนาคามีได้ปรินิพพานหลังจากนั้น โดยมีการวิเคราะห์และอภิปรายถึงปัญหาหลายประการในความแตกต่างของการนั่งเก้าอี้สัตตังคะ และความหมายของการทำเช่นนั้น ไม่ว่าจะมีผลดีหรือไม่ต่อการบำเพ็ญเนสัชชิก. ตัวอย่างจากพร…

…ิณฑบาต ) กับพระเถระเจ้าถิ่นนั้นแต่เช้าท่านทั้งสองเดินไปในถนนสายหนึ่งได้ ข้าวต้มกระบวยเดียว ก็ ( ไป) นั่งดื่มกันในโรงฉัน ถึงบัดนั้น ท่าน อาคันตุกะก็ยังคิดอยู่ว่า " ข้าวต้มประจำที่จะไม่มี ในเวลาฉันข้าวสวย น…

ในตอนนี้พระเถระและพระอาคันตุกะเดินทางเข้าสู่กรุงเพื่อบิณฑบาต โดยเกิดการสนทนาเกี่ยวกับอาหารที่อาจจะได้และการใช้ชีวิตในชนบท ปาจีนขัณฑราชี พระเถระเปิดเผยว่าตนเลี้ยงชีวิตมาอย่างไรและได้ชวนพระอาคันตุกะไปอย

… ไปสู่สำนักพระ ( ธรรมรักขิต ) เถระ พร้อมด้วยภิกษุ ( บริวาร ) ๕00 ( ครั้นไปถึงแล้ว เข้าไป ) กราบแล้ว นั่งลง พระเถระถามว่า มาทำไม ก็ทราบเรียนว่า มาเพื่อฟังธรรม พระเถระจึงว่า อาวุโสอภัยภิกษุทั้งหลายมาถามฉัน …

ในบทนี้มีการสนทนาระหว่างพระจุฬาภัยและพระเถระมหาธรรมรักขิตเกี่ยวกับการศึกษาธรรม พระจุฬาภัยได้รับคำแนะนำให้ไปฟังธรรมจากพระเถระที่วัดเขาตุลาธารบรรพต ซึ่งพระเถระมีความเชี่ยวชาญด้านปริยัติ โดยพระจุฬาภัยมีก

… เรื่อยๆ ไปจนจบ ( พระสูตร ) แล้ว (คงจะสังเกตเห็นว่า พระจุฬาภัยมีปฏิภาณสูงกว่าตน จึงวันหนึ่งเข้าไป ) นั่งบนเสื่อ ใกล้ๆ พระอภัยเถระกล่าวว่า " อาวุโส ท่านจงบอกกรรมฐานแก่ฉันด้วยเถิด " พระจุฬาภัยจึงว่า " พระคุ…

ในบทนี้พูดถึงการสนทนาระหว่างพระอภัยเถระกับพระจุฬาภัยเกี่ยวกับกรรมฐาน พระจุฬาภัยได้ให้กรรมฐานแก่พระอภัยเถระซึ่งเป็นพระโสดาบัน ในขณะเดียวกันได้สื่อสารถึงความสำคัญของการบรรลุมรรคผลในการปฏิบัติและให้เกียร

…ะอรหัตมรรคควรแก่ท่านอาจารย์ของเราแล้วละ ท่านอาจารย์ของเราเป็นผู้ซื่อตรง เป็นอาชาไนยบุคคล ท่านจึงยอม นั่งบนเสื่อใกล้ธัมมันเตวาสิกของตน กล่าวว่า " เธอจงบอกกรรมฐาน แก่ฉันด้วยเถิด " อาวุโสทั้งหลายพระอรหัตมรรค…

บทความนี้สำรวจการเข้าใจพระอรหัตมรรคและบทบาทของพระอาจารย์ในการให้กรรมฐานแก่ศิษย์ โดยชี้ให้เห็นถึงธรรมะที่สำคัญในกองรวมกันของคุณธรรม และการอธิบายเรื่องอิทธิปลิโพธ ในการบรรลุสมาธิและวิปัสสนาได้อย่างชัดเจ

…้ว่ากรรมฐานอัน ภิกษุนี้เริ่มแล้ว ภิกษุนี้เป็นผู้ทำจริงดังนี้แล้ว (เหาะขึ้นไป ) ลาดธัมม ขัณฑ์ในอากาศ นั่งโดยบัลลังก์ ( ขัดสมาธิ ) ณ จัมมขัณฑ์นั้นบอกกรรมฐาน ให้มิใช่หรือ ? เพราะฉะนั้น ถ้าพระโยคาวจร ได้พระขี…

เนื้อหาเกี่ยวกับความสำคัญของการเจริญวิปัสสนาและการถือกรรมฐานในพระพุทธศาสนา โดยอ้างถึงพระขีณาสพซึ่งประกาศตน และพระอัสสคุตตเถระที่มีบทบาทในการให้กรรมฐานแก่ภิกษุ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการพิจารณาเลือกศึกษาใ

…ริต ก็มีอาการนุ่มนวลน่าเลื่อมใส แห่ง คนโทสจริต มีอาการกระด้าง แห่งคนโมหจริต มีอาการส่ายไปมา แม้ในการนั่ง ก็มีนัยดุจนัยนี้ ส่วน (การนอน ) คนราคจริตไม่รีบร้อน ปูที่นอนเรียบร้อยแล้ว ค่อย ( เหยียดกาย ) นอน รว…

ในเนื้อหานี้ได้เสนอการวิเคราะห์ลักษณะการเดิน นั่ง และนอน ของผู้คนตามประเภทต่างๆ ของจิตใจ โดยจัดกลุ่มออกเป็นสามประเภทคือ ราคจริต (คนมีราคะ), โทสจริต (…

…ว เข้าใจว่ามี พวกมาอยู่ด้วยจึงดีใจหายเหงา ส่งเสียงร้องขึ้นได้ ๒. มหาฎีกาว่า พระเถระท่านเชี่ยวชาญนัก นั่งที่ไหน หรือแม้ยืนที่ไหน ก็เข้าฌานนั้นได้ นิมิตปรากฏแก่ท่านรอบตัว คล้ายนิมิตขยาย (แต่ความจริงหาขยายไม…

ในบทนี้พระเถระโสปากะได้กล่าวถึงความชัดเจนของรูปสัญญาและอัฏฐิกสัญญา โดยนำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับนิมิตที่ปรากฏสำหรับผู้ที่เชี่ยวชาญ ในการใช้คำอุปมาเปรียบเทียบกับนกการะเวกที่เห็นเงาของตนเองในแว่น รวมถึงค

…็แลเมื่อจะบอก จึงบอกโดย ๓ วิธี คือ (๑) สำหรับผู้เรียนกรรม ฐานอยู่โดยปกติ” จึงให้ทำการสาธยาย (ฟังดู) นั่ง ๑ (หรือ) ๒ หน” แล้วจึงให้ (๒) สำหรับผู้อยู่ในสำนักจึงบอกให้ทุกขณะที่ เธอมา (หา) (๓) สำหรับผู้เรียนแ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงกรรมฐาน และวิธีการปฏิบัติที่อาจารย์แนะนำให้ผู้เรียนศึกษา โดยจำแนกเป็น 3 วิธีหลักตามสภาพการเรียนรู้ นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงรายละเอียดต่าง ๆ ของปฐวีกสิณกรรมฐาน รวมถึงอาการและวิธีการในก

…ดารว่า ภิกษุผู้ตัดปลิโพธเล็กน้อยเสียได้อย่างนี้แล้ว กลับจากบิณฑบาต หลังอาหาร บรรเทาความเมาอาหารแล้ว นั่งอย่าง สบาย” ในโอกาสที่สงัด จึงถือเอานิมิตในดินที่แต่งขึ้นหรือไม่แต่ง ก็ได้ จริงอยู่ ข้อนี้พระโบราณาจ…

…่อการปฏิบัติธรรมอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะการตัดปลิโพธและทำความสะอาดสิ่งรอบตัว เช่น บาตรและจีวร การนั่งกรรมฐานอย่างถูกวิธี และการใช้ปฐวีกสิณในการภาวนา ล้วนแล้วแต่มีวัตถุประสงค์เพื่อให้เกิดความสงบและการตร…

…ึงใช้เกรียงหินปาด (ดิน) ทำให้เรียบเช่นหน้ากลองแล้วกวาดสถานที่ นั้นเสีย ( ให้เตียน) ไปอายน้ำแล้วจึงมานั่งที่ตั้งอันตั้งไว้เรียบร้อยแล้ว มีเท้าสูงประมาณคืบ 4 นิ้ว ซึ่งจัดไว้ตรงจุดที่มีระยะ ๒ ศอกคืบแต่วง กสิ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการตั้งค่าของกสิณในวิสุทธิมรรคที่ต้องมีการจัดตำแหน่งที่เหมาะสม เพื่อนั่งอย่างถูกต้อง และหลีกเลี่ยงการใช้เกรียงไม้ที่ทำให้เกิดสีที่แตกต่าง ซึ่งอาจมีผลต่อการมองเห็นของกสิณ กา…

…ะฤดูนอกนี้นับเป็นอสัปปายะ [อิริยาบถ] ในอิริยาบถทั้งหลายเล่า ลางคน จงกรม เป็นสัปปายะ ลาง คนก็นอน ยืน นั่ง อย่างใดอย่างหนึ่ง เป็นสัปปายะ เพราะฉะนั้น จึงลองดู (สัก ) ๓ วัน ดุจลองดูอาวาส ( ที่กล่าวแล้ว ) นั้น…

เนื้อหานี้วิเคราะห์ถึงโภชนะและฤดูที่ส่งผลต่อจิตของพระโยคาวจร โดยแบ่งเป็นประเภทที่เรียกว่า สัปปายะ และอสัปปายะ ตามลักษณะของโภชนะและฤดูต่างๆ นอกจากนี้ยังพูดถึงอิริยาบถในชีวิตประจำวันซึ่งมีผลทำให้จิตสามา

…พลวปีติมีพระพุทธ ( คุณ ) เป็น อารมณ์เกิดขึ้น ครั้นแล้วดิฉันก็มิได้รู้ความที่ตนยืน มิได้รู้ความที่ตน นั่งเลย (รู้) แต่ว่าโลดไปในอากาศตามนิมิตที่ (จิต) ถือเอานั้นเอง แล้วมายืนอยู่ที่ลานพระเจดีย์นี่ " อุพเพง…

เนื้อหาเกี่ยวกับอุพเพงคาปีติ คือปีติที่ทำให้ร่างกายสามารถเคลื่อนที่ในอากาศ มีตัวอย่างจากการที่นางโลดลิ่วไปยังลานพระเจดีย์ได้เมื่อได้เห็นแสงจันทร์และมีพระพุทธเป็นอารมณ์ โดยการอธิบายถึงประสบการณ์นี้ช่วย

…รื่องพระพุทธรักขิตเถระ ( มาสาธก ก็ควร มีเรื่องเล่าว่า ท่านองค์นั้น แต่อุปสมบทได้ ๘ พรรษา (วันนั้น ) นั่งอยู่ในท่ามกลางภิกษุผู้มีฤทธิ์ประมาณ ๓๐,๐๐๐ รูป ผู้มา อุปฐากไข้พระมหาโรหณคุตตเถระที่เถริมพัตถละ (วิหา…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับการเข้า ฌาน และการควบคุมความสามารถของอธิฏฐานวสีและวุฏฐานวสี ในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างจากเรื่องพระพุทธรักขิตเถระและการช่วยเหลือพระมหาโรหณคุตตเถระซึ่งแสดงถึงความสามารถ