บัญญัติ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 6 / 14

… เพราะกลัวจะมีสมณะหรือ พราหมณ์ผู้ทรงธรรม มาห้ามพิธีบูชายัญ นี่เป็นสาเหตุหนึ่งที่ พราหมณ์ในสมัยโบราณ บัญญัติไว้ว่า หลุมยัญต้องล้อมรั้วจึงจะ *มก. จันทกุมารชาดก เล่ม ๖๔ หน้า ๑๕๗

เนื้อหานี้นำเสนอเรื่องราวของพระราชาและการบูชายัญภายใต้การชักจูงของพราหมณ์ ความตื่นตระหนกของชาววังถึงการถูกฆ่าของพระกุมารและมเหสี สะท้อนถึงอิทธิพลของโมหะและการขาดสติของพระราชา ในบริบทของพิธีกรรมจากพราห

…เที่ยง สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์ ธรรมทั้งปวงเป็นอนัตตา ครั้นได้ตรัสรู้แล้ว ได้หยั่งรู้แล้ว จึงบอก แสดง บัญญัติ แต่งตั้ง เปิดเผย จำแนก ทำให้ตื่นว่า สังขาร ทั้งปวงไม่เที่ยง สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์ ธรรมทั้งปวงเป็นอ…

ในคำสอนของพระพุทธเจ้า ทรงแสดงให้เห็นว่าสังขารทั้งปวงมีความไม่เที่ยง และเป็นทุกข์ ในขณะเดียวกันทรงยืนยันว่าธรรมทั้งปวงไม่มีตัวตนถาวร เพื่อให้ผู้คนได้เข้าใจถึงความเป็นไปของชีวิตและการดำรงอยู่ที่ไม่ยั่งย

…ที่ยง สังขาร ทั้งปวงเป็นทุกข์ ธรรมทั้งปวงเป็นอนัตตา ครั้นได้ตรัสรู้แล้ว ได้หยั่งรู้แล้ว จึงบอก แสดง บัญญัติ แต่งตั้ง เปิดเผย จําแนก ทำให้ตื่นว่า สังขารทั้งปวงไม่เที่ยง สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์ ธรรมทั้งปวงเป็นอ…

บทความนี้พูดถึงความจริงของสรรพสิ่งที่มีอยู่ในโลก ไม่ว่าจะเป็นสิ่งมีชีวิตหรือไม่มีชีวิต ทุกอย่างล้วนมีความไม่เที่ยง เปลี่ยนแปลงและสูญสลาย การแสวงหาความสุขและความบริสุทธิ์ถูกนำเสนอผ่านการปฏิบัติธรรมในหน

…นั้น ๆ ส่วนธัมมารมณ์ท่านสงเคราะห์ไว้ 5 อย่าง ด้วยอำนาจ ปสาทรูป ๑ สุขุมรูป ๑ จิต ๑ เจตสิก ๑ นิพพาน ๑ บัญญัติ ๑ ฯ บรรดาอารมณ์เหล่านั้น จิตที่เป็นไปในจักขุทวารแม้ทั้งหมด มีรูปเท่านั้นเป็นอารมณ์ และรูปนั้นเฉพาะท…

เนื้อหาในหน้าที่ 114 แสดงถึงการศึกษาจิตในทวารต่างๆ โดยแบ่งหมวดหมู่ของจิตและอารมณ์ตามประเภทต่างๆ รวมทั้งการอธิบายถึงวิญญาณและอารมณ์ที่สัมพันธ์กัน พร้อมการยกตัวอย่างจิตและอารมณ์ในทวารเฉพาะ เช่น จักขุทวา

…ลาย เพราะเหตุนั้น ท่านอาจารย์จึงทำการคัดค้านเฉพาะอรหัตตมรรคและอรหัตตผลเท่านั้น ฯ แต่กามาวจร มหัคคตะ บัญญัติ และนิพพานทั้งหลาย ย่อมถึงความ เป็นอารมณ์แก่กุศลชวนะทั้งหลาย ในการให้การพิจารณา การฟัง ธรรม การพิจาร…

เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธัมมัตถสังคหบาลี ที่อธิบายถึงการดำเนินจิตที่สัมปยุตด้วยอภิญญา โดยการพิจารณาอารมณ์ ณ กาลต่าง ๆ เช่น การฟังธรรม และการบริกรรม อีกทั้งยังพิจารณาถึงความสัมพันธ์ระหว่างอารมณ์กับจิตประเภท

…ัยแก่นามและรูป ๕ อย่าง ๑ กลับ เป็นปัจจัยแก่รูปอีกอย่างเดียว ๑ และรูป เป็นปัจจัยแก่นามอย่างเดียว ๑ ฯ บัญญัติ |๑ นามและรูปเป็นปัจจัยแก่นาม ๒ อย่าง ๑ นามรูปทั้ง ๒ เป็นปัจจัยแก่นามรูปทั้ง ๕ อย่าง ๑, คืออย่างไร ๆ…

ในงานนี้จะนำเสนอประเด็นเกี่ยวกับปัจจัยต่าง ๆ รวมถึงพิจารณามิติของปัจจัยที่ส่งผลต่อการดำเนินชีวิตและการศึกษาในปรัชญาพุทธศาสนา พร้อมเชื่อมโยงแนวคิดกับหลักฐานทางอักษรศาสตร์ หากต้องการศึกษาหรือแลกเปลี่ยนค

…วัติกาล และอาลัมพนะ (อารมณ์) ทั้ง ๕ เป็นปัจจัยแก่ปัญจ วิญญาณวิถี ด้วยอำนาจแห่งปุเรชาตปัจจัย ๑ ฯ ค 0 บัญญัติ นามและรูป ย่อมเป็นปัจจัยแก่นามนั่นแหละ มี ๒ อย่าง คือด้วยอำนาจอารัมมณปัจจัย และอุปนิสสยปัจจัย ฯ ในป…

ข้อความนี้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างนามและรูป รวมถึงปัจจัยต่างๆที่มีอิทธิพลต่อการเกิดของนามและรูปในอภิธัมมัตถสังคหบาลีและอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา เนื้อหานี้อภิปรายถึงความสำคัญของเจตนาและวิบากขันธ์ โดยช

…ภายในและภายนอก เป็นสังขตะและ เป็นอสังขตะด้วยตามกำเนิด ฉะนี้ ตั้งอยู่ โดยอาการ ๓ อย่าง ด้วยอำนาจแห่ง บัญญัติ ๑ นาม ๑ รูป ๑ ชื่อว่าปัจจัย ๒๔

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของปัจจัยที่ทำให้เกิดวิบากและธรรม รวมถึงการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและเจตสิกที่มีผลต่อการเกิดของรูปและวิญญาณ ธรรมทั้งหลายสามารถแบ่งออกได้ตามลักษณะและกาลเวลา แต่ทั้งหมด

ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 355 บัญญัตินั้น ก็พึงทราบว่า เป็นบัญญัติ หมาย ความตามข้อสังเกตของชาวโลก ฉะนี้แล ฯ ปริเฉทที่ ๘ ชื่อปัจจัยสังคหวิ…

…รคือปฏิจจสมุปบาทก็จะพึงเป็นของไม่เกี่ยวโยง กันแลฯ พระมหามุนี คือพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงแต่งตั้ง คือ บัญญัติวัฏฏะ คือธรรมชาตที่เป็นไตรวัฏตามอำนาจแห่งกิเลส กรรม และวิบาก ซึ่งเป็นไปเนืองนิจคือไม่ขาดสาย ไม่มีเบื…

ในหน้าที่ 368 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี, พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงถึงปฏิจจสมุปบาทที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติและกิเลส ซึ่งแสดงถึงการเชื่อมโยงของเหตุและผลทางจิตใจ โดยการอธิบายถึงการดำรงอยู่ของธรรมที่มีปัจจัย

…แก่รูปอันต่างด้วยภูตรูปและอุปาทายรูปอีกโดยส่วนเดียว ๑ ฯ ส่วน รูปเป็นปัจจัยแก่นามเพียงอย่างเดียว ๑ ฯ บัญญัติและนามรูป ย่อมเป็น

เนื้อหาในหน้านี้นำเสนอความเข้าใจในธรรมและปัจจัยที่มีความแตกต่างกัน โดยเฉพาะการมีอัตถิปัจจัยและอวิคตปัจจัย บัณฑิตต้องทำให้เกิดสุตมยญาณและภาวนายญาณ เพื่อเข้าใจความพิเศษในปัจจัยที่ตรัสไว้ในพระธรรม ่การพั

…ซึ่งมี ๓ กาล และแห่งธรรม ๑๕ อย่างนอกนี้ ซึ่งมีกาลเป็นปัจจุบัน กับที่พ้นจากกาล ด้วยอำนาจแห่งนิพพานและบัญญัติ ทั้งที่เป็นภายใน ด้วยอำนาจปสาท รูปมีจักษุเป็นต้นและธรรมมีราคะและศรัทธาเป็นต้น ทั้งที่เป็นภายนอก จาก…

…จจุบัน และอนาคต รวมถึงการแสดงถึงปัจจัยที่สำคัญต่าง ๆ ที่เกี่ยวกับกรรมและธรรม นอกจากนี้ยังได้กล่าวถึงบัญญัติและการแยกแยะนามและรูป รวมถึงการเข้าใจอรรถคำและความหมายที่สำคัญในการศึกษาอภิธรรม ท่านอาจารย์ยังได้ยกต…

…มัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 389 ด้วยคำอันเป็นกัมมสาธนะนี้ ท่านอาจารย์กล่าวอรรถบัญญัติ กล่าวคือ อุปาทาบัญญัติ อันเป็นสมมติสัจจะ ซึ่งต่างโดยเป็นความประชุมและ ความสืบต่อเป็นต้น แห่งธรรมทั้…

ในเนื้อหาท่านอาจารย์ได้กล่าวถึงความสำคัญของอรรถบัญญัติและสมมติสัจจะในทางอภิธรรม โดยนำเสนอความรู้เกี่ยวกับความเปลี่ยนแปลงและความสืบต่อของธรรม ด้วยการใช้ตัว…

…สังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 390 เวียนขวารอบเขาสิเนรุ ฯ บทว่า ทิศากาลาฬิกา ความว่า บัญญัติ ทิศมีทิศตะวันออกเป็นต้น ชื่อว่าที่สาบัญญัติ, บัญญัติเวลามีเวลาเช้า เป็นต้น ชื่อว่ากาลบัญญัติ, และบั…

เนื้อหาพูดถึงการบัญญัติทางพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับทิศต่างๆ และกาลเวลาที่สัมพันธ์กับสิ่งต่างๆ เช่น เดือนและฤดู โดยมีการอธิบายคว…

…ี่ 392 ของที่มีกับของที่มีอยู่ด้วยกัน) เพราะจักขุประสาท และจักขุวิญญาณ อาศัยจักษุประสาทนั้นมีอยู่ ฯ บัญญัติว่าพระโอรสของพระราชา ชื่อว่า อวิชชามาเนนาวิชชมานบัญญัติ (บัญญัติของที่ไม่มีกับของที่ไม่มีด้วยกัน) เพ…

…โดยเน้นถึงความสำคัญของจักษุประสาทและจักขุวิญญาณ รวมถึงการแสดงอาการแห่งวิญญาณผ่านความหมายของคำ และการบัญญัติภาษาที่สอดคล้องกับสภาพความเป็นจริง โดยมีนิยามและความเข้าใจจากบัณฑิตเกี่ยวกับอารมณ์ต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น…

…๒๒ มีปฐวีกสิณเป็นต้น ด้วยประการดังที่กล่าวมานี้ ฯ 0 ก็ในกรรมบานที่เหลือ (๑๘) อัปปมัญญา ๔ ย่อมเป็นไป บัญญัติว่าสัตว์ฯ ก็บรรดากสิณซึ่งเว้นอากาสกสิณเสีย กสิณอย่างใด อย่างหนึ่ง เมื่อพระโยคาวจรพิจารณาเพิกถอนเสียแ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการฝึกปฐมฌานและการพัฒนาจิตผ่านอรูปฌานในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยสามารถเข้าใจการตั้งมั่น การวิเคราะห์ และการทำบริกรรมที่นำไปสู่อรูปฌานที่แตกต่างกัน โดยมีการพิจารณาเชิงลึกเพื่อเข้าถึงองค

… ขวบหลัง ตั้งแต่กันยายน ศก ๑๒๐ ถึง สิงหาคม ศก ๑๒๑ โดยเอกเทศเท่านั้น ฝ่ายพระพุทธจักร ได้ทรงตั้งพระราชบัญญัติปกครองคณะสงฆ์เพื่อวางแบบลงให้เป็น หลักฐาน พระราชทานอำนาจแก่เจ้าอาวาส ตลอดขึ้นไปถึงเจ้าคณะใหญ่ เพื่อเ…

…หตุการณ์จลาจลในมณฑลอีสานและพายัพ ที่พระองค์ได้ระงับไว้ได้อย่างทันท่วงที. นอกจากนี้ยังมีการตั้งพระราชบัญญัติปกครองคณะสงฆ์เพื่อเป็นหลักประกันในด้านพระศาสนาให้สามารถดำรงอยู่ได้อย่างเป็นระเบียบเรียบร้อย ซึ่งจะช่…

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๔๐ บัญญัติไว้แล้วอย่างไร และให้พวกวัชซีเคารพนับถือท่านที่เป็นผู้ใหญ่กว่า อย่าฉุดคร่าภรรยาและ กุมารีในตระกูลของ…

บทความนี้นำเสนอคำสอนของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส เกี่ยวกับการเคารพผู้อาวุโสและความสามัคคีในชุมชน โดยยกตัวอย่างจากพุทธภาษิตและอปริหานิยธรรมสูตร เพื่อแสดงให้เห็นว่าความรักและการช่วยเหลือก

…ยความเปลี่ยนแปลงอันเป็นไปตาม กาลฉะนี้ จึงได้ทรงเลิกถอนแก้ไขพระราชกำหนดขนบธรรมเนียมของเก่าที่ล่วงกาล บัญญัติเพิ่มเติมของใหม่ที่ถึงคราวขึ้นในสมแก่เวลา และทรง และทรงจัดการป้องกันรักษาทำนุบำรุงพระ ราชอาณาจักรให้…

บทความนี้เสนอความคิดเห็นเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงตามกาลในสังคม และการรู้จักประยุกต์ใช้เวลาของบุคคลที่มีความสามารถ ซึ่งพระมหาสมณเจ้าได้ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการปรับตัวในสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลง และพระร

…ราะพระผู้มีพระภาคเจ้า ต พระองค์นี้ เพื่อแสดงธรรมโดยพิสดารแก่สาวกทั้งหลายสุตตะ เคยยะ เป็นต้นมี มากทรงบัญญัติสกขาบทแก่สาวกทั้งหลายทรงแสดงปาฏิโมกข์ โดยอันตรธานแห่งพระพุทธเจ้า เหล่านั้นโดยอันตรธานแห่งสาวกพุทธานุ…

บทความนี้ได้กล่าวถึงความสำคัญของสิกขาบทในพระพุทธศาสนา ซึ่งพระพุทธเจ้าทรงบัญญัติสิกขาบทเพื่อรักษาเอกลักษณ์และความเป็นระเบียบของสงฆ์ โดยมีการแสดงปาฏิโมกข์ให้กับสาวกและการบัญญัติศีลส…