บัญญัติ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 7 / 14

…ราะพระผู้มีพระภาคเจ้า ต พระองค์นี้ เพื่อแสดงธรรมโดยพิสดารแก่สาวกทั้งหลายสุตตะ เคยยะ เป็นต้นมี มากทรงบัญญัติสกขาบทแก่สาวกทั้งหลายทรงแสดงปาฏิโมกข์ โดยอันตรธานแห่งพระพุทธเจ้า เหล่านั้นโดยอันตรธานแห่งสาวกพุทธานุ…

บทความนี้ได้กล่าวถึงความสำคัญของสิกขาบทในพระพุทธศาสนา ซึ่งพระพุทธเจ้าทรงบัญญัติสิกขาบทเพื่อรักษาเอกลักษณ์และความเป็นระเบียบของสงฆ์ โดยมีการแสดงปาฏิโมกข์ให้กับสาวกและการบัญญัติศีลส…

…นผู้เป็นมหาบุรุษลง มาถึงสามัญชน, ด้วยพระพุทธอัธยาศัยประกอบด้วยพระคุณสมบัตินี้ พระองค์ทรงตั้งพระพุทธ บัญญัติสกัดกั้นความประพฤติผิดของภิกษุสงฆ์ วางโทษปรับอาบัติผู้ละเมิด แลประทานพระพุทธา นุญาตให้สงฆ์ทำกรรมลงโท…

ในปี พ.ศ. 2471, สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เลือกธรรมมารับพระราชทานถวายวิสัชนา 4 ประการ โดยอัตถกามตา สอนให้ผู้อื่นสนใจประโยชน์แก่สังคม และมีแนวทางในการประพฤติปฏิบัติที่เหมาะสม สมเด็จพระผู้มีพระภาคเจ้าตรั

…อำนาจ เมื่อถึงเวลา สมควร ทรงพระอนุญาติให้สงฆ์เป็นใหญ่ในอันอำนวยการพระศาสนา ในส่วนพระวินัยทรงตั้งพระ บัญญัติขึ้นตามอำนาจแห่งเหตุแล้ว ทรงแก้ไขดัดแปลงเข้าหาความดี โดยสมควรแก่กาลเทศะ ลางสิกขาบทต้องมีอนุบัญญัติถึ…

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ได้กล่าวถึงการประหยัดทรัพย์เป็นสิ่งสำคัญต่อประเทศและบุคคล การกระทำตามอำนาจแห่งเหตุสามารถนำไปสู่ความเจริญรุ่งเรือง สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงแสดงให้เห็นความ

…ญาแก่ผู้นั้น เช่นเดียวกับหนายอกเอาหนามบ่ง การลงอาชญานั้น ไม่ใช่ธรรมแท้ ก็จริงแต่ทำตามหลักแห่งนิติที่บัญญัติล่วงหน้าไว้ เพื่อกำจัดธรรม นับว่ายุติธรรม คือธรรมโดย บัญญัติ เป็นรัฏฐาภิบาลโนบายประการหนึ่ง เป็นกรณี…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิรูปการปกครองที่เน้นการปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่อให้สังคมอยู่เย็นเป็นสุข ผู้ปกครองควรยึดมั่นในธรรมเพื่อกำจัดอธรรมและส่งเสริมความเป็นธรรมในสังคม โดยอ้างอิงถึงคำสอนของพระพุทธเจ้าและการ

…หวาน ควรดื่มไว้ในใจทำความเป็นที่รักให้เกิด ๑ สังคหวัตถุนี้ เป็นอุบายวิธีให้เกิดรัฐสมบัติ ซึ่งได้นาม บัญญัติว่า นิรคคล สถานที่ราบคาบปราศจากโจรภัย จนถึงมีทวารเรือนไม่ต้องลงกลอนเป็นคำรบ ๕. กสิกรรมการทำนาเป็นกำล…

เนื้อหานี้กล่าวถึงบทบาทของพระเจ้าแผ่นดินในการดูแลประชาชน และการพัฒนาประเทศ โดยเฉพาะการบำรุงกสิกรรมและพาณิชกรรม รวมถึงการสื่อสารด้วยพระวาจาอ่อนหวานที่จะสร้างความสัมพันธ์ที่ดีให้เกิดขึ้นในสังคม พระเจ้าแ

…างสูง ชื่ออภิสมาจาร อภิ สมาจารนั่นแล เรียกว่าอภิสมาจาร ชื่ออภิสมาจาริกะ อีกอย่างหนึ่ง สิกขาบทที่ทรง บัญญัติปรารภอภิสมาจาร ชื่ออภิสมาจาริก คำว่าอภิสมาจารึกนี้ เป็นคำเรียกศีลที่นอกไปจากอาชีวัฏฐมกศีล ศีลชื่อว่า…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการสำรวจศีลในแง่มุมต่างๆ โดยเน้นที่จาริตศีลและวาริตศีล ซึ่งเป็นเครื่องมือในการรักษาหมายและเป็นข้อปฏิบัติที่สำคัญในทางพระพุทธศาสนา ศีลแบ่งเป็น ๒ ประเภท คือ จาริตศีลที่สำเร็จด้วยศรัทธา

…ม วิธียังหวนควัน" ดังนี้เป็นต้นด้วย ทพฺพิ- มิจฉาชีวะที่เป็นไปด้วยอำนาจแห่งการละเมิดสิกขาบท ๖ ที่ทรง บัญญัติเพราะอาชีพเป็นเหตุเหล่านี้ก็ดี ด้วยอำนาจแห่งบาปธรรมทั้ง หลายมีอาทิอย่างนี้ คือการลวง การป้อยอ การขู่…

ในส่วนนี้ของวิสุทธิมรรค กล่าวถึงมิจฉาชีพที่ใช้ติรัจฉานวิชาเช่น การทำนายต่าง ๆ รวมถึงการลวง การขู่เข็ญ และการแสวงหาลาภจากการกระทำผิดศีล การเว้นจากมิจฉาชีพเรียกว่า อาชีวปาริสุทธิศีล อาชีวะหมายถึงสิ่งที่

…นกับที่อาศัย ( ของมัน คือนึกเสียว่า สีนั้นเป็นอันเดียวกันกับน้ำซึ่งเป็นที่อาศัยของมัน) ตั้งจิตไว้ใน บัญญัติธรรม ( คือโลกโวหาร )ตามที่เป็นคำใช้กันมาก ภาวนาไปว่า อาโป อาโป โดยที่เป็นนามเด่นในบรรดานามของน้ำทั้ง…

ในบทนี้กล่าวถึงการปฏิบัติต่ออาโปกสิณ โดยให้หลีกเลี่ยงการใช้น้ำที่มีสีและใช้ผ้าสะอาดในการนำเสนอน้ำเพื่อให้เกิดวิธีการภาวนาที่ถูกต้อง ซึ่งจะนำไปสู่การเข้าถึงญาณต่างๆ เช่น อุปจารฌาน, จตุกฌาน และปัญจกฌาน

… พร้อมกับความได้พระสัพพัญญุตญาณ ณ โคนโพธิ พฤกษ์แห่งพระผู้มีพระภาคเจ้าทั้งหลาย พระนามนั่นเป็นสัจฉิกา บัญญัติ (ตั้งโดยที่รู้แจ้งธรรม ) พระนามนี้คืออะไร พระนามนี้ คือ ภควา " ดังนี้ ก็แลพระนามนั้นมีคุณอันใดเป็นน…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงประเภทของชื่อที่ใช้ในพุทธศาสนา ได้แก่ อาวัตถิกนาม คือลักษณะของการตั้งชื่อที่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่มีอยู่จริง, ลิงคิกนาม ที่แสดงถึงลักษณะหรือความสามารถเฉพาะ และ เนมิตติกนาม ซึ่งมักถูก

…กเทวราชทรงกล่าว ( ในมหาโควินทสูตร ) ว่า " ก็แลปฏิปทาอันให้ ถึงพระนิพพาน พระผู้มีพระภาคเจ้านั้นได้ทรงบัญญัติไว้ดีแล้วแก่สาวก ทั้งหลาย พระนิพพานและปฏิปทาย่อมเข้ากันได้ อุปมาเหมือนน้ำใน แม่น้ำคงคา ย่อมเข้ากันย่…

เนื้อหาแสดงให้เห็นถึงความแตกต่างระหว่างธรรมที่เป็นอันตรายิกธรรมและนิยยานิกธรรม รวมถึงความสำคัญของปริยัติธรรมและโลกุตตรธรรมที่สอดคล้องกับการปฏิบัติที่นำไปสู่พระนิพพาน พระผู้มีพระภาคเจ้าได้สอนให้สาวกยึด

…อว่าไม่เกิด เพราะจิตไม่เกิด ชื่อว่าเป็นอยู่ เพราะจิตเกิดขึ้น จำเพาะหน้า ชื่อว่าตายเพราะจิตดับ (นี้) บัญญัติ ทางปรมัตถ์ พระโยคาวจร พึงระลึกถึงความตาย โดยชีวิตมีขณะสั้น โดยนัยดัง กล่าวมาฉะนี้ [มรณสติฌาน] ៨ เมื…

เนื้อหาพูดถึงการระลึกถึงความตายและการฝึกฌานในชีวิตประจำวัน อธิบายลักษณะของจิตที่เกิดขึ้นและดับไป การพิจารณาอย่างลึกซึ้งเกี่ยวกับความตายจะช่วยให้จิตตั้งมั่นและลดนิวรณ์ได้ ฌานที่เกิดขึ้นในกระบวนการนี้จะ

…กาย เรียกอัตภาพ อีกนัยหนึ่ง อัตภาพ ก็คือขันธ์ ๕ นั่นเอง คำว่าอัตภาพนี้ ก็เป็นแต่คำที่หมายเอาขันธ์ ๕ บัญญัติขึ้นโดยสภาวะ สัตว์ทั้งหลายนับเนื่องอยู่ในอัตภาพนั้น เหตุนั้นจึงชื่อ อตฺตภาวปริยา ปนฺน คำ ปริยาปนฺน -…

ในเนื้อหานี้ได้มีการวิเคราะห์คำว่าอัตภาพซึ่งหมายถึงขันธ์ ๕ และการทำความเข้าใจสัตว์ทั้งหลายในแง่มุมต่าง ๆ คำเหล่านี้ช่วยชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ของคำในปรัชญาและการปฏิบัติในแนวทางแห่งการทำจิตให้บริสุทธ

…งอยู่ ภาวนานี้เป็นไปโดยอาการปฏิกูล แต่ว่าสิ่งที่ปฏิกูลนั้น ได้แก่ สภาวธรรมอันเป็นที่อาศัยแห่งสิ่งที่บัญญัติเรียกว่ากพฬิงการาหารนั่นต่างหาก หาใช่ตัว บัญญัตินั้นปฏิกูลไม่ ก็เพราะภาวนานี้ปรารภสภาวธรรมโดยถือเอาอ…

ในวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ เนื้อหาได้กล่าวถึงประเด็นสำคัญเกี่ยวกับอาหาเรปฏิกูลสัญญา และอานิสงส์ของการฝึกจิตของภิกษุผู้ประกอบกรรมฐานผ่านอาหารที่มีลักษณะปฏิกูล โดยเน้นถึงการหลีกเลี่ยงราคะและการมุ่งมั่

…า (เรียกอย่างนั้น) เพราะรวมธรรมชาติที่มีการประสม (เจตสิก) เป็นลักษณะ สิ่งทุกอย่างเข้าด้วยกัน ดังนี้ บัญญัติพิสดารในฉันนั้น (ต่อไป) ธรรมชาติที่มีการทำให้เป็นกลุ่มเป็นลักษณะ คือว่าธรรมชาติมีการประสมเป็นลักษณะ …

บทความนี้พูดถึงทฤษฎีที่มีการประสมในธรรมชาติภายใต้แนวคิดสงบระบับ โดยอ้างอิงถึงพระธรรมคำสอนที่สอดคล้องเกี่ยวกับการประสมของสังขตะและคุณสมบัติของสงบระบับ ซึ่งเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดการมองเห็นธรรมชาติต่างๆ ได

…ล่า คาถา ค ตอบ ๑ - หน้าที่ 168 ข้าพเจ้าจักบอกปิดทุกข์ร่อยที่ (ว่า) เป็นร่อยร่างที่ ๑ นั้นเสร็จแล้ว บัญญัติทุกข์ร่อที่อื่นเป็นร่อยร่างข้อ ๑ (ขึ้นใหม่) ดังนี้ นี้ไม่มีทางเป็นไปได้ ดังนี้เป็นต้น อีกอย่างหนึ่ง …

เนื้อหานี้พูดถึงการเข้าใจในหลักการและวิธีการที่จะดับทุกข์ตามพระธรรมของพระผู้มีพระภาคเจ้า โดยอธิบายถึงธรรมะและหลักการที่ควรเข้าใจเพื่อเข้าถึงนิพพาน จากหลักการที่ได้แก่การกำหนดรู้ปัญหาและการมีวิธีการปฏิ

…จัยอสมากิฤทธิ์ ซึ่ง" ความเสวยอารมณ์มีเพราะปัจจัยอธิฏฐิติ สังกัปปะกัม" ดังนั้น เป็นต้น คำบาลีทั้งปวง บัญญัติพิธี (นำมากกล่าว) ให้พิสดารเกิด ความผิดต่อปทักษ์วิศาหสูตร ต้อง (มี) แก่ผู้กล่าวว่า "กิริยาพึงแต่ความ…

บทความนี้อธิบายถึงแนวคิดเกี่ยวกับความเสวยอารมณ์ในวิชาภัณฑ์วพล และปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเกิดขึ้นของความเสวยอารมณ์ ซึ่งรวมถึงอุปาทานและอสมมากิฤทธิ์ โดยเน้นการช่วยเหลือผู้ที่ศึกษาเพื่อเข้าใจหลักธรรมที่

…ยชื่อว่า โทมนัส ความตระหน่ำใจอย่างหนัก ชื่อว่าอุปลายส คำว่า 'สมุทนิติ' - มี'ได้แก่' เกิดขึ้น อนันต์ บัญญัติอย่างพึงทำโยน (ประกอบ) สมุทนิติศัพท์เข้าเกี่ยวกับทั้งหมดโละเป็นต้น ไปแต่ว่าเท่านั้น ที่ถูกต้องทำโยนส…

เนื้อหาตีพรรณนาเกี่ยวกับความหมายของมรณะและทุกข์ในบริบทของพุทธศาสนา โดยกล่าวถึงความเกี่ยวเนื่องระหว่างอวิชชาและการเกิดขึ้นของทุกข์ เนื้อหาจะอธิบายความลึกซึ้งที่เกี่ยวพันกับการดำรงอยู่ของสังขารทุกอย่างใ

…รงตัวอยู่ในนั่นแล การวินิจฉัยในบท วิญญาณปูจองา นามรูป นี้ โดยความเป็นไปในแหล่งทั้งหลายมีครบเป็นต้น บัญญัติพึงทราบดังกล่าวมาแล้วนี้ ประกาศ ๑ วิญญาณโดยสงเคราะห์ ส่วนในข้อว่า "โดยสงเคราะห์" นี้มีวิจัยว่า นามอุ…

เนื้อหาว่าด้วยการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างกรรมรูปและสมุฏฐานในวิญญาณ โดยให้ความสำคัญกับนามและอุปมิ รวมถึงการวินิจฉัยและวิเคราะห์ภาษาศาสตร์ในบริบทของพุทธศาสนา ระบุความสำคัญของปัจจัยต่างๆ ในการเกิดการรับร

…่ผู้คนนำสมมติคำว่ากล้าว่าความเบื่อหน่ายอีก คือ เรื่องราวหรือการกระทำยังไม่มาถึงส่วนคิด กาล นี้ ท่าน บัญญัติให้เปล่า "จัก-แล้ว" แต่ถามว่า อาคม ให้เปล่า "จัก ได้-แล้ว" เช่น อุ. ว่า ภิกขเว สาลี เอกาสากโก ปุยาม …

บทความนี้เสนอการวิเคราะห์และอธิบายลักษณะของลำไส้เวทนาในบริบทของภาษา โดยเน้นการใช้ประโยคในบริบทต่าง ๆ ถึงแม้จะมีคำสมมติที่ใช้ เช่น ดูจากการกล่าวถึงการเสร็จสิ้นเมื่อกล่าวถึงประโยคที่เป็นไปไม่ได้ การเข้า

…คือ ความมงคับ ได้แก่การสั่ง การบัญชา หรือบงการให้ทำสิ่งใดสิ่งหนึ่งโดยดีดาบ จะทำอย่างอื่นไม่ได้ ท่าน บัญญัติให้แปลว่า "จง" อุ. ว่า ธนะ อาหาร สาเร อาหาร เจ้านำมาซึ่งธนู เจ้านำมาซึ่งลูกศร ท.

เนื้อหาอธิบายเกี่ยวกับลำไวยากรณ์ อามาตร โดยเน้นที่วิภัตติและกาล โดยมีการแบ่งประเภท แสดงให้เห็นถึงการนำไปใช้ในอดีต ปัจจุบัน และอนาคต รวมถึงการแปลคำที่เกี่ยวข้องกับกาลทั้ง 4 ในการใช้คำและประโยคให้ถูกต้อ