ปฏิ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 264 / 569

ประโยค - วิสุทธิมรรคแนวภาค ๓ ตอน ๒ (ตอนจบ) - หน้าที่ 95 [ปฏิภาณโจโดลำดับ] ข้อว่า "ปฏิภาณโจ-โดยเป็นคำลับ" ความว่า ภูกูจิณณะ อานนท์ก็ปรุ่ ใม่เที่ยงเป็นทุกข์เป็นอ…

เนื้อหาในตอนนี้กล่าวถึงการพิจารณาจิตดวงต่างๆ เพื่อเข้าใจถึงความไม่เที่ยงและทุกข์ โดยเริ่มจากจิตดวงแรกแล้วพิจารณาไปยังจิตดวงถัดไปจนถึงจิตดวงที่สิบ การหมุนเวียนในการพิจารณาเพื่อให้เห็นแจ้งในธรรมที่ไม่เท

…อแทงตลอดส่วนหนึ่งแห่งมหาวิมานเหล่านั้น ใน (ชั้น) สัมสมบูรณ์ (คือดีรสมบริสุทธิ์) นี้แล้วก่อน ก็ย่อมละปฏิ- ปุณธรรมแห่งมหาวิมานนี้ได้" (ดัง) นี้ ข้าพเจ้ากล่าวไว้หมายเอา วิปัสสนาญที่พระโโยคูผู้นี้ได้แล้วนี้เ…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการเข้าใจในวิปัสสนาและอุทธพยานูปสัญญา โดยพระโโยคูสามารถบรรลุถึงสัมสมบูรณ์ได้จากความเพียร โดยมีการพิจารณาความปรวนแปรของธรรมที่เกิดขึ้นต่อหน้า รวมถึงกระบวนการทำความเพียรเพื่อเข้าถึ

…็นความเกิดขึ้นและความเสื่อมไปโดยส่วนสอง คือโดยปัจจัย ๑ โดยยฺฉะ ๑ อย่างนั้นอยู่ ความต่างแห่งจะเจุจจะ ปฏิจจสมุปบาท และ ลักษณะ ย่อมปรากฏ พระโโยคันนั้นเห็นความเกิดขึ้นแห่งขันธ์ทั้งหลายเพราะความเกิดขึ้น แห่งป…

…เข้าใจความเกิดขึ้นและการดับแห่งขันธ์ต่าง ๆ โดยเฉพาะเมื่อเกี่ยวข้องกับนามรูป ทั้งนี้ยังมีการพูดถึงการปฏิจจสมุปบาทและลักษณะของธรรมชาติที่ปรากฏให้เห็น ผ่านการเรียนรู้ของพระโยคันนั้น.

…้น อันใด อันนี้เป็นโลภยธรรม เพราะเหตุนี้ มรดกัลลักเป็นอ่อน ปรากฏ เพราะกำลังสัมโมทะในมรรคันเสด็จได้ [ปฏิจจาสูปบทและปฏิจจสมุปบาทธรรมปรากฏ] อันนี้ ด้วยการเห็นความเกิดขึ้นโดยปัจจัย อนุโลมปฏิจจาสูปบท ก็เป็นอุ…

…ที่นำไปสู่การดับทุกข์ โดยเน้นประเด็นสำคัญเช่น โลภธรรม และการเห็นความเป็นจริงของชีวิตที่เกี่ยวข้องกับปฏิจจาสูปบทและปฏิจจสมุปบาท ธรรมะที่ถูกวิเคราะห์ในบทนี้เป็นเครื่องมือในการเข้าถึงความจริงเหล่านี้. สามาร…

ประโยค- วิถีธรรมรรแปลภาค 3 ตอน 2 (ตอนจบ) หน้าที่ 108 ด้วยการเห็นความเสื่อมไปโดยปัจจัย ปฏิรูปาปฏิจสมุจฌานที่เป็นอัน ปรากฏ เพราะยังรู้ว่า "เพราะความดับแห่งสิ่งนี้ สิ่งนี้จึงดับ" แต่ ด้วยการเห…

ในบทนี้นำเสนอการเข้าใจในการเห็นความเกิดและความเสื่อมไปตามปัจจัย เช่น ปฏิรูปาปฏิจสมุจฌาน และความรู้เกี่ยวกับธรรมต่างๆ ที่มีการเกิดและเสื่อมลง โดยยกตัวอย่างถึงความสัมพันธ์ของ…

…วามเกิด ในลักษณะเสื่อม และ สงขลาทั้งหลายย่อมปราถนาเป็นทองนิตย์แห่งพระไตรโลกนี้ ผู้มีประเภทแห่งสังจะ ปฏิจจสมุปบาท นัย และลักษณะอันเกิดปราถนา แล้วอย่างนั้น โดยหยั่งรู้ว่า “อันธรรมเหล่านี้ใช้ไม่เคยมาสิ้นขึ้…

…ามเสื่อม โดยเน้นถึงอนิจจลักษณะและการเห็นความว่างเปล่าของสังขารธรรม ซึ่งส่งผลกระทบต่อความเข้าใจและการปฏิบัติในพระพุทธศาสนา ผ่านการตระหนักรู้ในสภาพที่ไม่คงที่ของทุกสิ่ง.

ประโยคศาสนา - วิชาภิธรรมกรรมภาค ๓ ตอน ๒ (ตอนจบ) - หน้าที่ 125 [ปฏิปทาญาณทัสสนาวิสัชนเทศ] ส่วนวิสนามที่ถือองค์ด้วยอำนาจแห่งญาณ ๓ และญาณที่ ๕ คือ ลักษณะปฏิปทาญาณ นี่คือ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการศึกษาปฏิปทาญาณและญาณ ๓ ที่มีผลต่อการดำเนินชีวิตทางธรรมของพระโโยดาวุ โดยเฉพาะการทำความเพียรในอุพเพธพยัญชัฏเพื…

…อารมณ์) ได้ด้วย เปลี่ยนสัญญา คือ ความกำหนดหมาย ได้ด้วย มีอัณลังในการ นึกหน่วงได้ด้วย (นั่น) ชื่อว่า ปฏิสังขา- วิปสานา (เห็นแจ้งโดยการพิจารณาเห็น) การพิจารณาที่กำหนดอารมณ์ทั้ง ๒ ส่วน (คือทั้งที่เห็นแล้วทั…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการพิจารณาอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับการเลื่อนวัตถุและความรู้สึกที่มีต่ออารมณ์ต่างๆ ผ่านการเห็นแจ้งโดยการพิจารณาในลักษณะเช่นนี้ ผู้เขียนเน้นถึงการที่อารมณ์ในอดีตและอนาคตมีสภาพเป็นอันเดียว

…แตกดับ ชื่อว่า วิปุสนาญ ดังนี้ [อธิบายยาบาลี] อรรถาธิบายในบทสั้นนี้ พึงทราบบดังนี้คำว่า "อารมุนฺม" ปฏิสงฺขา-พิจารณาอารมณ์" ความว่า พิจารณาแล้ว คือรู้แล้ว ได้ แก่เห็นแล้ว ซึ่งอารมณ์ด้วยอย่างใดอย่างหนึ่ง …

บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับปัญญาวิสนาม ซึ่งคือการเห็นแจ้งและการพิจารณาอารมณ์ที่นำไปสู่ความเข้าใจที่ลึกซึ้งในชีวิต ในการพิจารณาอารมณ์และการฝึกปัญญา ช่วยในการหลีกเลี่ยงความแตกดับและการเสื่อมของจิตใจ โ

…ัติ ตามที่ปรากฏแล้ว) ฉนั้น หมายความว่า ทำในใจแต่บ่บ คับ แต่ ความดับของมันบ่งเดียว ไม่ดูความเกิด เธอปฏิบัติได้อย่างนั้นแล้ว ก็ชื่อว่า สลดทิ้ง (สงสาร) ได้ มิใช่ คือเอาไว้ ข้อมีอธิบายอย่างไร ? อธิบายว่า แ…

ในบทนี้กล่าวถึงการเข้าใจความดับและเกิดในศาสนาพุทธ โดยมีการอธิบายถึงการปฏิบัติที่สามารถทำให้เข้าถึงพระนิพพานได้ ซึ่งเป็นผลมาจากการเห็นโทษในสงขธรรมและการไม่ยึดติดในสิ่งที่ไม่ใ…

…สสนา" มีอธิบายว่า ความพิจารณานั้น ชื่อว่า ลักษณะวิปัสสนา (เห็นแจ้งในลักษณะนั้น) คำว่า "อารมณ์ญาณญาณ ปฏิสุขะ-พิจารณาด้วยแล้ว" คือรู้อารมณ์มีรูปเป็นต้น ที่เป็นอารมณ์แรกด้วยแล้ว คำว่า "รุกฺขุณ" อนุปสติ-ตามเ…

เนื้อหาในวิชาภิญญาแปลภาค ๓ ตอน ๒ กล่าวถึงการเห็นความดับและการพิจารณาในด้านวิปัสสนา การศึกษาทำให้เห็นถึงความแตกต่างของสังขารและการไม่มีอัตตา เพื่อเพิ่มพูนความรู้ในด้านนี้ พระโบราณาจารย์หลายท่านได้ให้คว

…แตก อนุปสมฺพนา ๓ คือฉินจางุปสนา ทุกขานุปสนา อนติทานุปสนา วิปสนา ๔ คือ นิพพิทานูปน ษานะ นิโรธานุปสนา ปฏิสนธิคภาวะเป็นต้น

เนื้อหานี้นำเสนอความสำคัญของการเห็นแจ้งในอธิปัญญาวิสนา ซึ่งเกี่ยวข้องกับการเข้าใจความแตกดับและความว่างเปล่าของปรารถนา สามารถแบ่งออกเป็นสามประการ ได้แก่ อิทธิพลูปน ษาน และนิพพิทานูปน ษาน โดยมีการกล่าวถ

… บุตรคนเล็กนี้ ก็ถือเป็นเช่นกับบุตร 2 คน นั้นเหมือนกัน" ของหญิงผู้นั้น เมื่อเธอเห็นอยู่ย่างนั้น ภาวะปฏิญาณ ย่อมจะเกิดขึ้นในฐานะ (คือในโอกาส) นั้น อุปมาอิทอีกกับ มี ต่างว่าหญิงผู้นี้ยังเป็นหญิง (ปฏิชา) มิ…

…ื่อทำให้ผู้อ่านเข้าใจถึงธรรมชาติที่อยู่รอบตัว การพิจารณาถึงความดับของสังขารเป็นการกระตุ้นให้เกิดภาวะปฏิญาณและเข้าใจถึงชีวิตและความไม่เที่ยงในแต่ละช่วงเวลา รวมถึงความรู้สึกที่เกิดขึ้นจากการสูญเสียทั้งในอด…

… ปฐมว่า "นิสิทธตะ" ได้แก่มนิสิทธิคือสงสารทั้งหมด ปฐมว่า "อายหนา" ได้แก่กรรม (ในปฐพี) อันเป็นเหตุแห่งปฏิสนธิ (ในพกพ) ต่อไป ปฐมว่า "ปฏิสนธิ" ได้แก่ความอุบัติขึ้น (ในพกพ) ต่อไป ปฐมว่า "คติ" ได้แก่คำที่ปฏิสน…

…อธิบายเกี่ยวกับคำศัพท์ในวิสุทธิมรรคแปลภาค ๓ ตอน ๒ โดยเฉพาะคำว่า อุปปาทะ, ปัจตะ, นิสิทธตะ, อายหนา และปฏิสนธิ โดยกล่าวถึงกระบวนการเกิดขึ้นของสัตว์และร่วมถึงกรรมที่เป็นปัจจัยให้เกิด สถานะต่างๆ เหล่านี้มีควา…

…มเอาคำสำคัญของเขติโรธ หรือเรียกลั่นว่าว่า นิโพธิ เขาเป็นนะเบือนในปัจจุบัน เข้าใจเนื่องมาดเต็มปราณปท ปฏิมากว่า "นิพพานิ ปรม วฑฺฒิ พุทธา พระพุทธทั้งหลายกล่าวว่าพานว่าป็นพรหมธรรม" น่าจะมีถ้อยอารย์อธิบายว่า …

เนื้อหานี้สนทนาเกี่ยวกับการเห็นชัดในสังขารและความไม่ยินดีในสิ่งที่ไม่ใช่ของที่ดี ความเข้าใจในนิพพานและปรมฤทธิมินิพพานจึงเป็นจุดสำคัญที่สามารถศึกษาได้ เพื่อเข้าใจคุณค่าในธรรมและการดำเนินชีวิตในทางพระพุ

… พินิจ คติ ธิติ และนิสังสังปลอดอย่างนั้น จึง กำหนดส่งบรรอะนั้นแหละอีก (โดย) ยกขึ้นสู่ได้ลักษณะ ด้วย ปฏิสังขานปัญญาเธออ่อนเห็นไว่ม่เที่ยง โดยเหตุทั้งหลาย เช่นว่า อนุญาติกิโต โดยไม่เป็นสิ่งมีอยู่ตลอดไป ดา…

บทความนี้กล่าวถึงความไม่เที่ยงของสิ่งต่างๆ โดยนำเสนอการตีความรวมถึงแนวคิดด้านธรรมะที่เกี่ยวข้องกับการเกิด การเสื่อม และความไม่คงทนของสิ่งต่างๆ ตามหลักของพระพุทธศาสนา เช่น อนิจจัง อุปปาทวยิปฐิฉินิโต แล

…ลายเช่นว่า อญฺญุตโต โดยเป็นสิ่งไม่งาม ทุกคุณโต โดยเป็นสิ่งมีกลิ่นเหม็น เชคุณโต โดยเป็นสิ่งนำระเกียง ปฏิคุณโต โดยเป็นสิ่งปฏิกูล อมฏฺฐานหฺโต โดยเป็นสิ่งใช้กิ้งด (ความปฏิกูล) ได้ด้วยการแต่ง วิรุณโต โดยเป็นส…

เนื้อหาในบทนี้เสนอการวิเคราะห์สรรพสิ่งซึ่งได้แก่ ชาติ, ชรา, พุทธิม, มร, โลภ, ปิฏท, และความเศร้าหมอง ที่เกี่ยวเนื่องกับเหตุผลทางธรรมชาติของจิตมนุษย์ โดยเน้นการตีความในมุมมองทางพุทธศาสนา ทั้งยังชี้ให้เห

…วร) อย่างนั้น เพื่ออญฺญา (วิธี) แห่งการปลดเปลื้องให้สำเร็จ ดังนี้ ด้วยการพิจารณา (รู้) เพียงเท่านี้ ปฏิสังขาญาคมเป็นอันเกิดขึ้น แก่พระโยคาวจรนี้แล้ว ซึ่งท่านหมายเอา กล่าวไว้ (ในบัญติ- สัมภาษณร) ว่า "(ถา…

บทความนี้เน้นการพิจารณาญาณเพื่อให้สามารถเข้าใจความไม่เที่ยงของทุกสิ่ง โดยยกตัวอย่างจากคำสอนของพระโยคาวจรว่าการมองเห็นนิมิต ความทุกข์ และอนัตตานั้นเกิดขึ้นได้อย่างไร ข้อความยังอธิบายถึงเหตุผลในการคิดเช

…ท่นใจ พระ โอวาทนี้ก็คือนั้นเหมือนกัน เป็นผู้ใครจะพ้นไปเสียจากสังข์ทั้งปวง จึงกำหนดสังข์ทั้งหลายด้วย ปฏิสานูปนาลา ฯ เมื่อไม่เห็นความสังข์ทั้งปวงเป็นสิ่งที่น่าเกลี่ยอา ว่าเป็นเรา เป็นของเราแล้ว ก็จะความกลั…

บทความนี้พูดถึงการวางแขนในสังข์และการเผชิญหน้ากับความน่าเกลียดในชีวิต โดยการหันหาจิตใจให้พ้นจากภพและนิรทุกข์ การศึกษาความหมายของการเป็นกลางและการไม่ยึดติดในสังข์ เป็นแนวทางสู่พระนิพพานที่แท้จริง ทั้งย

…รคไม่ ? จริงอยู่ วิปัสสนาญาณ ท่านเรียกว่า สัญญติวิโมทธ์ ด้วยอำนาจการเปล่งความยึดมั่นได้ ตามนัยยาสูณ ปฏิบัติสมมาธิ จากว้า "อธิจานุปสานาญ" ชื่อว่าสุขวิริยโมทธ์ เพราะเปล่ง (อนิฏานอวิกา) ความยึดมั่นโดยความเป…

ในบทนี้ได้อธิบายถึงการบูรณาการวิริยธรรมที่มีความสำคัญในการเข้าใจธรรมและปฏิบัติตามอริยมรรค โดยการเปล่งความยึดมั่นในความเป็นนิมิตและความสุข เพื่อบรรลุผลทางจิตใจ ตามหลักการจากพร…