ประสงค์ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 7 / 15

…ภาพที่ชื่อว่าธรรมวิจัน เพราะ อรรถว่า วิจัย คือไตร่ตรองธรรม ได้แก่วิปัสสนาปัญญาฯ ในบทว่า อุเปกขา นี้ ประสงค์เอาตรัสเอาตัตรมัชฌัตตุเบกขาฯ นี้ ท่านอาจารย์กล่าวว่า สตฺตธา ตตฺถ สงฺคโห แล้ว กล่าวคำว่า สงฺกปฺปปสฺสท…

ในหน้าที่ 334 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี กล่าวถึงการตื่นจากกิเลส และการได้รับผลจากการมีธรรมสามัคคี โดยอาจารย์ได้อธิบายถึงโพชฌงค์ที่มีความสำคัญ โดยเฉพาะสติสัมโพชฌงค์ สภาพที่เรียกว่า ธรรมวิจัน หมายถึง การไต

…ิจักร ໆ อันจะพัดผันนำท่านผู้บำเพ็ญไว้แล้วนั้นให้บรรลุผลพิเศษ ดุจล้อรถอันพัดพาผู้ขึ้นให้ลุถึงสถานที่ ประสงค์ ประการหนึ่ง ในสมบัติจักร ๔ ประการ และตรัสว่าเป็นมงคลอันสูงสุดของเทวดามนุษย์ ประการหนึ่ง ในมงคล ๓๘ ป…

บทความนี้กล่าวถึงสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส โดยเน้นถึงความสำคัญของปุพเพกตปุญญตาและการบำเพ็ญสมบัติ ๔ ประการ ได้แก่ พระชาติสมบัติ, อิสริยสมบัติ, โภคสมบัติ และพระญาณสมบัติ ซึ่งเป็นองค์ประกอบ

…ชิรญาณวโรรส) ๓๖ และทางรถไฟสายเพชรบุรีที่โปรดเกล้า ฯ ให้สร้างขึ้นแต่ก่อนนั้น ก็เป็นอันสำเร็จสมพระราช ประสงค์ ให้ทรงเปิดให้ใช้การเป็นนิตย์มา, แผนกอารักขาและอื่น ๆ ก็ได้ทรงจัดขึ้นใหม่ ขยาย การออกไปและแก้ไขยักย้…

…ชการของพระองค์ เน้นการปรับปรุงด้านอารักขาและการบริหารที่มีประสิทธิภาพในแต่ละแผนก ซึ่งเป็นไปตามพระราชประสงค์ ทั้งนี้การดำเนินงานเหล่านี้ถือเป็นมงคลอันพิเศษที่สอดคล้องและส่งผลต่อความก้าวหน้าของประเทศ

…าประทานโอวาทไว้ให้ เข้าใจอุบายสงเคราะห์มิตร ด้วยประการฉะนี้ ความเป็นผู้มีพวกพ้อง เป็นผลที่ควรจะต้อง ประสงค์ประการหนึ่ง ในส่วนทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์ ถ้าหาพวกพ้องมิได้แล้วก็ไม่สามารถจะทรง ตนอยู่ได้ เหมือนต้นไม้…

เนื้อหานี้พูดถึงหลักการสำคัญในการสงเคราะห์มิตรตามคำสอนของพระพุทธเจ้า โดยเฉพาะการใช้สังคหวัตถุ ๔ ซึ่งประกอบไปด้วยการให้ กริยา การเอาใจใส่ และความเสมอต้นเสมอปลายในการสร้างไมตรี โดยอ้างอิงถึงรูปแบบการปฏิ

…กลาง ได้ทั้งข้างดีทั้งข้างเสีย ตามอำนาจธรรมที่น้อมไป. ฉันทะในคำว่า ฉนฺโท กา โม ฉันทะก็คือกาม ดังนี้ ประสงค์เอากามฉันทะในพระนิวรณ์, ฉันทะ ในคำว่า ปาปญฺเจ ปุริโส กยิรา น นํ กยิรา ปุนปฺปุนํ น ตมุห์ ฉันท์ กยิราถ…

บทความนี้พรรณนาถึงพระคุณพิเศษ 3 ประการของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้แก่ กัตตุกัมยตาฉันทะ ซึ่งหมายถึงความพอใจที่จะทำบุญและทำความดี บุคคลัญญุตา ซึ่งกล่าวถึงการมีจิตใจที่ดีและสามารถทำควา

…ือพระราชนโยบายให้ลุล่องอุปสรรคทั้งหลาย ประสบความสำเร็จเป็น ผลดีต่าง ๆ ตามโครงการพระราชดำริ ตามพระราชประสงค์ กายพละ คือ กำลังพระกาย สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าทรงพรั่งพร้อมด้วย พลวัฑฒนธรรม ทรงมีพระราชภารกิจ…

… เช่น นิติบัญญัติ บริหาร และตุลาการ รวมถึงการมีอำนาจทางวิชาการและศีลธรรมของพระองค์ ที่ส่งผลให้พระราชประสงค์สำเร็จตามที่ได้วางไว้ นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงบทบาทของพระราชในด้านเศรษฐกิจและการพัฒนาชาติ การบำรุงพาณ…

…มารถในการแสดงธรรม ได้อย่างไพเราะจับใจของวิธีรบัณฑิต พระนางใคร่จะสดับธรรมกถาของวิธุรบัณฑิตเพื่อให้สม ประสงค์จึงแสร้งแสดงอาการดังเป็นไข้ทูลพญานาคราชว่า ต้องการให้นำดวงหทัยของวิธุรบัณฑิต มาให้โดยชอบธรรมมิใช่ด้ว…

สัจจบารมี หมายถึง ความจริงและการรักษาสัญญา โดยในทศชาติชาดก วิธุรบัณฑิตได้แสดงคุณธรรมการรักษาคำพูดและความซื่อตรง ในบริบทของการลงโทษความไม่สงบในโลก ด้วยเหตุการณ์ที่พระราชาทั้ง ๔ และทรงสรรเสริญคุณธรรมต่า

… ใครว่าไม่ดีเป็นไม่ได้ ฉะนั้น อธิษฐาน ในเหตุจึงเป็นข้อสำคัญ คือตั้งใจมุ่งมั่น ในการทำเหตุให้ได้ผลที่ประสงค์ให้ดำเนิน โดยสม่ำเสมอมีความเพียร คือ พยายามทำไป มีขันติ มีความอดทน มีสัจจะ คือความจริง และรักษาอธิษฐ…

…ดกนี้ปลูกฝังการตั้งใจมุ่งมั่นในเหตุสำคัญ ทั้งสัจจะและการมีขันติ ความเพียรในการทำดี เพื่อนำไปสู่ผลที่ประสงค์เพื่อให้มีคุณธรรมในชีวิต.

…บความ ธัมมกามตา ความเป็นผู้ใคร่ธรรมนั้น ได้แก่ความเรารพในธรรม ความเป็นผู้หนักใน ธรรม, ธรรมะในที่นี้ ประสงค์เฉพาะธรรมข้างดี แจกออกเป็น ๒ คือ คุณ ๑ กรณียะ ๑ ธรรม คือคุณนั้น เช่นสัทธรรม ๗ ศรัทธา หิริ โอตตัปปะ พ…

ในปี พ.ศ. ๒๔๗๗ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เลือกธรรมมารับพระราชทาน โดยมุ่งเน้นที่ความเป็นผู้ใคร่ธรรม และอัตถกามตา ซึ่งสะท้อนถึงความมุ่งมั่นในคุณธรรมและความสำคัญของการรักษาธรรมในชีวิตประจำวัน การดำเนินชีว

…ัพท์ว่า ฉันทะ เป็นคำกลาง เป็นได้ทั้งข้างดี ทั้งข้างเสีย เช่นฉันทะในคำว่า กามฉันทะ ฉันทะในการ ดังนี้ ประสงค์กาม ฉันทะในพวกนิวรณ์ที่กั้นสมาธิแลปัญญามิให้เกิดขึ้นฉันทะในคำว่า น ตมุห์ ฉันท์ กยิราถ ใน ถ้าคนทำบาปเ…

ในปีพ.ศ. ๒๔๘๗ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เสนอแนวคิดสองประการเกี่ยวกับธรรมะ คือ กัตตุกัมยตา และฉันทะ ซึ่งมีความเกี่ยวข้องกับความพอใจและการทำความดี การมีฉันทะสามารถนำไปสู่การเจริญในบุญและความสุข หรือกล่าว

…ใด นาคราช นั้น ชื่อว่ามีแก้วที่คอ " ๖ ๔ & 0 ๒ วิเคราะห์ที่แสดงมานี้ เป็นแต่รูปเอกวจนะอย่างเดียว ถ้า ประสงค์ความเป็นพหุวจนะ จะแสดงเป็นรูปพหุวจนะก็ได้ อย่างนี้ " กติ กุสล เยหิ เต กตกุสลา ชนา กุศล ท. ใด ๒ ๓๔ ๕ …

บทนี้นำเสนอการวิเคราะห์เรื่องบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น การเปรียบเทียบคำที่มีความหมายแตกต่างกันในรูปเอกวจนะและพหุวจนะ การใช้คำว่า 'มี' ในบริบทต่าง ๆ เ

…่า " มี ๆ " เหมือนกันไปหมด ผู้ศึกษา เมื่อได้ยินชื่อ สมาส ที่แปลว่า " มี " ทราบว่าเป็น พหุพพิหิ แล้ว ประสงค์จะ ทราบให้ละเอียดลงไปว่า เป็นพหุพพิหิอะไร จงแยกอนุบทแห่งสมาส นั้นออก แล้วลองตั้งเป็นวิเคราะห์ ตามแบบ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยกล่าวถึงการวิเคราะห์และแยกอนุบทของสมาสให้ชัดเจนขึ้น เช่น การอธิบายสมาสต่าง ๆ ที่มีความหมายเหมือนกันและการตีความต่าง ๆ ที่เกิดจากสมาส รวมถ

…์ทั้งหลาย ท่านแบ่งเป็น ๑๕ เติมอุปมา ตัทธิต และนิสิตตัทธิต. ข้าพเจ้าเห็นว่าไม่ได้ใช้สาธารณะ จึงมิได้ ประสงค์ที่จะกล่าวในที่นี้ แสดงแต่ ๑๓ อย่าง ตามแบบของพระ อมราภิรักขิต (เกิด) วัดบรมนิวาส ในโคตตตัทธิต มีปัจจ…

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงตัทธิตในบาลีไวยกรณ์ ซึ่งเป็นปัจจัยที่ช่วยเกื้อกูลแก่เนื้อความ โดยเฉพาะในส่วนของสามัญญูตัทธิตที่มีการแบ่งออกเป็น 13 ประเภท ได้แก่ โคตตตาธิต ตรายาทิต ราคาทิต และอื่นๆ ข้อมูลเหล่าน

…ือนคำบาลีว่า "ปิยโต ชายเต โสโก ความโศก ย่อมเกิด แต่ของที่รัก." เป็นต้น. G ๒ ๒ คำที่กล่าวข้างต้นนั้น ประสงค์เอาแต่บทที่เป็นไปโดยมาก ถ้า จ๋ากำหนดให้ละเอียดแล้ว ต้องอาศัยปัจจัยด้วย วจนะ (๑๑๒) วิภัตตินั้น จัดเป็…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการศึกษาไวยากรณ์ภาษาบาลี โดยเน้นกิริยาที่เป็นกัตตุวาจก และอัตตโนบท ซึ่งช่วยทำให้ผู้เรียนเข้าใจความหมายและการใช้คำในบริบทต่าง ๆ เช่น ตัวอย่างการใช้กิริยาในประโยค การแยกประเภทคำ เช่น เ

… ถ้าเป็นกิริยาที่ทำพร้อมกับกิริยาอื่น, เรียกชื่อว่า สมาน กาลกิริยา, อุ, ฉัตต์ เหตุวา คนติ, ในที่นี้ ประสงค์คนเดิม กั้นร่ม, ไม่ได้มุ่งกิริยาที่จับร่มก่อนแล้ว จึงไป ฆ. ถ้าเป็นกิริยาที่ทำทีหลังกิริยาอื่น, เรียก…

เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้กิริยาในภาษาบาลี แบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ เช่น ปริโยสานกาลกิริยา, สมานกาลกิริยา และ อปรกาลกิริยา โดยอธิบายถึงความหมายและการนำไปใช้ในประโยค นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงการใช้วิเสสน์และ

…วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - - หน้าที่ 55 พระศาสนานี้ มีความปรารถนาลามก อันความอยากครอบงำแล้ว มีความประสงค์จะให้เขายกย่อง คิดว่า "ชนจักยกย่องเราด้วย อาการอย่างนี้" แล้วแสร้งบรรจงเดิน บรรจงยืน บรรจงนั่ง บรรจง…

บทความนี้พูดถึงการแสดงออกทางกายที่แสร้งทำในพระศาสนา ที่อาจเกิดจากความปรารถนาลามกและการแสวงหาความยกย่องจากผู้อื่น การวางท่าทางต่างๆ เพื่อให้ผู้คนเชื่อว่าเป็นผู้มีสมาธิ ทั้งนี้ยังอธิบายถึงการกระทำต่างๆ

…ิโพธต่อสมาธิไม่ เพราะฤทธิ์นั้น บุคคลบรรลุ สมาธิแล้วจึงได้ เพราะเหตุนั้นแล อิทธิปลิโพธ พระโยคาวจรผู้ ประสงค์วิปัสสนาจำต้องตัด (ส่วน) ปลิโพธ (8) ที่เหลือ พระโยคา วจรผู้ประสงค์สมถะพึงตัด นี้แล ความพิสดารในเรื่อ…

บทความนี้สำรวจการเข้าใจพระอรหัตมรรคและบทบาทของพระอาจารย์ในการให้กรรมฐานแก่ศิษย์ โดยชี้ให้เห็นถึงธรรมะที่สำคัญในกองรวมกันของคุณธรรม และการอธิบายเรื่องอิทธิปลิโพธ ในการบรรลุสมาธิและวิปัสสนาได้อย่างชัดเจ

…รณาปีติใด ที่เจริญขึ้นเป็นมูลแห่งอัปปนา สมาธิ จนถึงประกอบเข้ากับสมาธิได้ ผรณาปีตินี้เป็นปีติที่ท่าน ประสงค์เอาในอรรถนี้ ส่วนบทนอกนี้ ( คือสุข ) มีอรรถดังนี้ ความสำราญชื่อว่า สุข อีกนัยหนึ่ง ธรรมชาติใดกัดเสีย…

เนื้อหาวิเคราะห์ถึงสุขที่เกิดจากการกำจัดอาพาธในกายและใจ รวมถึงความสัมพันธ์ระหว่างปีติและสุขในบริบททางพระพุทธศาสนา นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความแตกต่างระหว่างปีติที่เกิดจากอิฏฐารมณ์และสุขที่มีอยู่ตลอดเวลาซึ

…อด เหงื่อ มันข้น น้ำตา มันเหลว ล้ำลาย น้ำมูก ไขข้อ มูตร มีอยู่ในกายนี้" ดังนี้ ทวดึงสาการกรรมฐานนี้ ประสงค์เอาว่ากายคตาสติ ในอนุสสตินิเทศนี้ [อธิบายบาลีกายคตาสติ (ต่อไป) นี้เป็นตอนแสดงการบำเพ็ญในกายคตาสติกรร…

บทนี้เน้นการทำสมาธิและการระลึกถึงกายตามคำสอนในวิสุทธิมรรค มุ่งเน้นอานาปานบรรพเป็นกรรมฐาน ที่ชี้ให้เห็นถึงธรรมชาติของกายมนุษย์ที่เต็มไปด้วยสิ่งไม่สะอาด เพื่อให้เกิดการสำนึกในความไม่ถาวรของร่างกายและจิต

…ุตตภาณกะ (ผู้กล่าวคัมภีร์สังยุตนิกาย) ก่อน ฝ่ายพระมัชฌิมภาณกะ (ผู้กล่าวคัมภีร์มัชฌิมนิกาย) ทั้งหลาย ประสงค์ เอาว่าแม้ในอุปจารแห่งฌานชันสูง ๆ ก็ละเอียดกว่าตัวฌานชั้นต่ำ (โดยลำดับกัน) เช่นว่า "ในปฐมฌานก็ยังหยา…

ข้อความนี้นำเสนอการวิเคราะห์ความละเอียดของกายสังขารในกรอบของการพัฒนาในการปฏิบัติฌาน โดยแยกแยะระหว่างฌานชั้นต่ำและอุปจารฌานชั้นสูง พร้อมกับความเข้าใจว่าอุปจารในขั้นสูงนั้นละเอียดกว่า การจำแนกนี้มาจากมต